Question

Difficulty: Very hardSes Bilgisi

Hazırlanan resmi raporda (I) kaydedilen usulsüzlükler, disiplin kuruluna (II) emredilen süre içerisinde sunuldu. Kurum amirinin (III) reddettiği bu durum, soruşturma sürecini (IV) küçümsediği yönündeki iddiaları güçlendirirken personel de savunmasında her şeyi dürüstçe (V) anlıyordu.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerin hangisinde birden fazla ses olayı yoktur?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. VAnswer

Answer

Söylenenleri dürüstçe anladığını ifade eden sözcükte sadece ünlü daralması mevcuttur.
Beş numaralı sözcük olan 'anlıyordu' kelimesinin kökü 'anla-' fiilidir. Şimdiki zaman eki olan '-yor' kendinden önceki geniş ünlüyü (a) daraltarak 'ı' sesine dönüştürmüştür. Bu kelimede ünlü daralması dışında herhangi bir ses olayı (düşme, türeme, benzeşme vb.) bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüklerin kök ve ek tahlilini yapmak.
I. kayıt-et, II. emir-et, III. ret-et-dik, IV. küçük-ümse-dik, V. anla-yor.
Ses olaylarını tespit edebilmek için kelimenin asıl hali ile aldığı ekler arasındaki değişimleri görmek gerekir.
2
Her sözcükteki ses olaylarını tek tek saymak.
I'de 2 (düşme, yumuşama), II'de 2 (düşme, yumuşama), III'te 3 (türeme, benzeşme, yumuşama), IV'te 2 (düşme, yumuşama), V'te ise 1 (daralma) olay vardır.
Soruda istenen 'birden fazla ses olayı olmaması' kriterini doğrulamak için sayısal analiz gereklidir.

Key Concept

Sözcük yapısında birden fazla ses olayının bir arada bulunabilmesi (Ses Olayı Sentezi)

Hints

1
Her sözcüğü eklerine ayırarak köklerindeki değişimlere dikkat edin.
2
Özellikle yardımcı eylemle kurulan birleşik fiillerde (etmek) hem ünlü düşmesi hem ünsüz yumuşaması aranmalıdır.
3
'Küçümsediği' kelimesinin kökünün 'küçük' olduğunu ve '-dik' sıfat-fiil ekinin yumuşamaya uğradığını fark edin.

Practice More

Benzer şekilde birden fazla ses olayı içeren 'benziyordu' (beniz-e-yor) veya 'besliyor' (besi-le-yor) gibi kelimeleri analiz edebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcükleri tek tek incelemek yerine, seçeneklerdeki kelimelerin kaçar tane ses olayı barındırdığını yanlarına not ederek eleme yapabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question