Question

Difficulty: MediumErzurum Kongresi

Erzurum Kongresi ile ilgili bazı temel bilgiler şunlardır:

* Düzenleyenler: Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk ve Trabzon Muhafaza-i Hukuk cemiyetleridir.
* Delege Yapısı: Sadece Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz illerinden gelen temsilciler katılmıştır.
* Kritik Kararlar: İlk kez "Milli Sınırlar"dan bahsedilmiş ve "Manda ve Himaye" fikri kesin olarak reddedilmiştir.

Bu bilgiler ışığında Erzurum Kongresi hakkında yapılabilecek en kapsamlı değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yerel bir inisiyatif ve kısıtlı bir katılım ile toplanmış olmasına rağmen, kararlarının kapsamı bakımından ulusal bir kurtuluş programı niteliği kazanmıştır.Answer
  2. B
    Ülke genelindeki tüm yararlı cemiyetlerin tek bir merkezden yönetilmesini sağlayan ilk kurumsal yapı haline gelmiştir.
  3. C
    Amasya Genelgesi'nde ortaya konulan 'Milli Egemenlik' ilkesinin terk edilerek sadece bölgesel kurtuluşun hedeflendiğini göstermiştir.
  4. D
    Mondros Ateşkes Antlaşması'nın hükümlerine uyulacağını ve İstanbul Hükümeti ile tam bir iş birliği yapılacağını ilan etmiştir.
  5. E
    Milli Mücadele'nin askeri safhasının sona erdiğini ve siyasi çözüm arayışlarının başladığını belgeleyen bir barış antlaşmasıdır.

Answer

Erzurum Kongresi, toplanış yöntemi ve katılımı bakımından bölgesel olsa da, aldığı kararların tüm vatanın bağımsızlığını ve bütünlüğünü hedeflemesi nedeniyle ulusal bir nitelik taşımaktadır.
Doğu Anadolu'daki cemiyetlerin öncülüğünde ve sadece bu bölgeden gelen temsilcilerle toplanması kongrenin fiziksel yapısının yerel (bölgesel) olduğunu gösterir. Ancak "vatanın bölünmezliği" (Milli Sınırlar) ve başka bir devletin himayesine girilemeyeceği (Manda reddi) gibi kararlar vatanın tamamının geleceğini belirleyen ulusal bir beyanname niteliğindedir.

Step-by-Step Solution

1
Düzenleyen cemiyetlerin ve delegelerin hangi illerden geldiğini analiz et.
Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgesine odaklandıkları için kongrenin toplanış bakımından 'bölgesel' olduğu görülür.
Kongrenin ilk çıkış noktası bölgesel tehlikelere (Ermeni ve Rum tehdidi) karşı koymaktır.
2
Kongrede alınan kararların içeriğini ve kimleri ilgilendirdiğini incele.
"Milli Sınırlar" ve "Manda Reddi" kararlarının sadece Doğu'yu değil, tüm Türkiye'yi kapsadığı görülür.
Bu kararlar bölgesel kurtuluşun ötesinde tam bağımsız bir devlet vizyonu sunar.
3
İki nitelik arasındaki sentezi değerlendirerek genel yargıya ulaş.
Bölgesel bir toplantıdan ulusal bir direniş programına geçiş yapılmıştır.
Erzurum Kongresi, yerel bir inisiyatifin ulusal bir kurtuluş reçetesine dönüşmesinin ilk somut örneğidir.

Key Concept

Erzurum Kongresi'nin Bölgesel/Ulusal Sentezi

Hints

1
Kongreyi kimlerin topladığına ve hangi kararların alındığına (bölgesel mi ulusal mı) odaklanın.
2
Toplayan cemiyetlerin sadece belirli bir bölgeyi (Doğu Anadolu ve Karadeniz) temsil ettiğini, ancak alınan sınır ve bağımsızlık kararlarının tüm ülkeyi kapsadığını düşünün.
3
Bir olayın 'toplanış ve katılım biçimi' ile 'aldığı kararların hedef kitlesi' arasındaki farkı değerlendirerek en kapsamlı yargıyı seçin.

Practice More

Sivas Kongresi ile Erzurum Kongresi'ni karşılaştırarak hangi özelliklerin bölgeselden ulusala evrildiğini not edin.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question