Examkin

Question

Difficulty: Very hardTürkiye'de Köy Altı Yerleşmeleri

Türkiye'de fiziki ve beşerî çevre şartlarının çeşitliliği, farklı doku ve fonksiyona sahip köy altı yerleşmelerinin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. Aşağıda üç farklı köy altı yerleşme türünün öne çıkan özellikleri verilmiştir:

• Yer şekillerinin engebeli, su kaynaklarının bol olduğu yörelerde, birbirinden bağımsız birkaç mahallenin idari yönden tek bir muhtarlık çatısı altında birleştirilmesiyle oluşan kalıcı yerleşmelerdir.
• Geniş tarım alanlarında, şahıs veya aile mülkiyetine dayalı olarak pazar ekonomisine dönük entansif tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin yürütüldüğü kalıcı yerleşmelerdir.
• Karstik arazinin yaygın olduğu dağlık sahalarda, göçebe hayvancılık kültürünü sürdüren ailelerin genellikle kıl çadırlardan oluşturdukları geçici yerleşmelerdir.

Yukarıda özellikleri verilen köy altı yerleşme türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak eşleştirilmiştir?

  1. A
    Divan - Mezra - Yayla
  2. B
    Mahalle - Çiftlik - Oba
  3. Divan - Çiftlik - ObaAnswer
  4. D
    Mahalle - Mezra - Kom
  5. E
    Mezra - Dam - Ağıl

Answer

Özellikleri verilen yerleşme türleri sırasıyla Divan, Çiftlik ve Oba'dır.
Birinci özellik, birden fazla mahallenin idari kolaylık için tek muhtarlıkta toplanmasını ifade eden Divan'a aittir. İkinci özellik, geniş toprak mülkiyeti ve ticari tarım vurgusuyla Çiftlik yerleşmesini tanımlar. Üçüncü özellik ise, karstik arazilerde (Akdeniz-Toroslar) Yörük kültürünün yansıması olan ve kıl çadırlardan oluşan geçici Oba yerleşmesini işaret eder. Bu nedenle doğru sıralama Divan, Çiftlik ve Oba'dır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci öncülde verilen yerleşmenin türünü tespit etme.
Öncülde yer alan 'birbirinden bağımsız birkaç mahallenin idari yönden tek bir muhtarlık çatısı altında birleştirilmesi' ifadesi doğrudan Divan yerleşmesini tanımlar.
Batı Karadeniz'in engebeli ve dağınık yerleşme dokusu idari hizmetleri zorlaştırdığı için bu yerleşmeler muhtarlık düzeyinde Divan adıyla birleştirilmiştir.
2
İkinci öncülde verilen yerleşmenin türünü belirleme.
Geniş arazilerde şahıs mülkiyetine dayanan, pazar odaklı entansif tarım ve hayvancılığın yapıldığı kalıcı yerleşmeler Çiftlik'tir.
Özellikle yüzey şekillerinin sade olduğu yörelerde (Çukurova, Trakya, Ege) modern yöntemlerle ticari amaçlı üretimin yapılması Çiftlik yerleşmelerinin temel ayırt edici unsurudur.
3
Üçüncü öncülde verilen yerleşmenin türünü analiz etme.
Karstik sahalarda göçebe kültürle ve kıl çadırlarla şekillenen geçici hayvancılık yerleşmeleri Oba'dır.
Toroslar'daki Yörük kültürü Oba yerleşmelerinin en karakteristik örneğidir; Yayla veya Kom gibi diğer geçici yerleşmelerden çadır kültürü ve yöresiyle ayrılır.

Key Concept

Köy Altı Yerleşmelerinin Sınıflandırılması ve Yöresel Özellikleri

Hints

1
Birinci yerleşme türünün anahtar kelimesi 'birden fazla mahallenin tek bir muhtarlıkta birleşmesi'dir.
2
İkinci yerleşme türü, geniş toprak mülkiyeti ve modern entansif tarım yöntemleriyle öne çıkan kalıcı bir modeldir.
3
Üçüncü yerleşme türü, özellikle Akdeniz Torosları'nda Yörük kültürünün bir parçası olan kıl çadır yerleşmesidir.

Practice More

Karadeniz Bölgesi'nde dağınık yerleşmeye neden olan coğrafi faktörleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Köy Altı Yerleşmeleri

More questions from this topic