Question

Difficulty: MediumEkonomi ve Maliye

Osmanlı Devleti'nin mali teşkilatlanmasında devletin genel bütçesi ile padişahın şahsi gelir ve giderleri birbirinden ayrılmıştır. Bu doğrultuda kamu harcamalarının yapıldığı, devletin asıl hazinesi olan 'Hazine-i Amire' (Dış Hazine) ile padişahın şahsi hazinesi olan 'Hazine-i Hassa' (İç Hazine) şeklinde bir ikili yapı oluşturulmuştur.

Buna göre, 'Hazine-i Amire'nin görev ve sorumlulukları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu hazinenin kapsamı içerisinde yer almaz?

  1. A
    Merkez ordusunda görev yapan askerlerin üç ayda bir aldıkları ulufe ödemelerini gerçekleştirmek
  2. B
    Savaş zamanlarında ordunun levazım, mühimmat ve genel sefer masraflarını finanse etmek
  3. Padişahın şahsi harcamaları ve saray masrafları için ayrılan 'ceyb-i hümayun' ödeneklerini yönetmekAnswer
  4. D
    Sadrazamın mührü ve denetimi altında, devletin genel gelir ve gider dengesini korumak
  5. E
    Devlet memurlarının maaşlarını ödemek ve kamuya ait bayındırlık işlerine kaynak aktarmak

Answer

Padişahın şahsi harcamalarına ayrılan 'ceyb-i hümayun' ödeneklerini yönetmek, devletin genel hazinesi olan Hazine-i Amire'nin değil, İç Hazine'nin sorumluluğundadır.
Osmanlı mali sisteminde 'Hazine-i Amire' (Dış Hazine), devletin genel gelirlerinin (vergiler, ganimetler vb.) toplandığı ve ordunun maaşları (ulufe), savaş giderleri ve kamu hizmetleri gibi alanlarda kullanıldığı asıl hazinedir. Padişahın şahsi harcamaları, saray masrafları ve özel ödeneği olan 'ceyb-i hümayun' ise İç Hazine (Hazine-i Hassa/Enderun Hazinesi) kapsamında değerlendirilir. Dolayısıyla padişahın şahsi ödeneklerini yönetmek Hazine-i Amire'nin görevi değildir.

Step-by-Step Solution

1
Osmanlı hazine sistemini analiz etme
Hazine-i Amire (Dış Hazine) kamu giderleri içindir, Hazine-i Hassa (İç Hazine) padişahın özel harcamaları içindir.
Hazine türlerinin görev alanlarını ayırmak sorunun temelidir.
2
Verilen görevleri bütçe türlerine göre sınıflandırma
Ulufe, savaş giderleri, memur maaşları ve genel bütçe denetimi 'kamu harcaması' sınıfına girerken; ceyb-i hümayun 'şahsi harcama' sınıfına girer.
Hangi harcamanın hangi birimden yapılacağını belirlemek için.

Key Concept

Osmanlı Hazineleri (Dış Hazine ve İç Hazine ayrımı)
Estimated Time:1m 0s
Rate this question