Question

Difficulty: HardSosyal Düzen Kuralları ve Hukuk

Toplumsal yaşamı düzenleyen normatif sistemler (din, ahlak, görgü ve hukuk) bireylerin davranışlarını belirli bir disiplin altına almayı hedefler. Bu sistemler arasında hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran temel fark, yaptırımın (müeyyidenin) niteliğidir. Ancak bir yaptırımın 'hukuki' bir değer kazanması, sadece dış dünyada bir sonuç doğurmasıyla değil, bu sonucun elde ediliş biçimiyle doğrudan ilişkilidir.

Buna göre, bir sosyal düzen kuralının ihlali neticesinde ortaya çıkan tepkiyi 'hukuki yaptırım' (maddi yaptırım) kılan temel karakteristik özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Kuralın ihlali durumunda bireyin toplumdan dışlanması veya kınanması
  2. Yaptırımın uygulanmasının devletin meşru zorlama (cebir) gücüne dayalı olmasıAnswer
  3. C
    Kuralın sadece bireyin iç dünyasındaki niyetlerini düzenlemeyi amaçlaması
  4. D
    Kuralın ihlalinin sadece vicdani bir rahatsızlık veya huzursuzluk yaratması
  5. E
    Normun içeriğinin evrensel doğrularla ve değişmez dini emirlerle belirlenmiş olması

Answer

Yaptırımın uygulanmasının devletin meşru zorlama (cebir) gücüne dayalı olması
Hukuk kurallarını din, ahlak ve görgü kurallarından ayıran en temel fark, bu kurallara aykırılık halinde devletin meşru zorlama gücüyle (cebir) desteklenen bir yaptırımla karşılaşılmasıdır. Diğer sosyal düzen kurallarının yaptırımı vicdani veya toplumsal (manevi) iken, hukuk kurallarının yaptırımı devlet otoritesi tarafından uygulanır.

Step-by-Step Solution

1
Sosyal düzen kurallarını analiz et.
Din, ahlak, görgü ve hukuk kurallarının hepsinin toplumsal düzeni sağlama amacı taşıdığı ancak yaptırım türlerinde ayrıştığı görülür.
Hukuk kuralını diğerlerinden ayıran 'farklılaştırıcı' unsuru bulmak için tüm kuralların ortak ve ayrık yönleri karşılaştırılmalıdır.
2
Yaptırım (müeyyide) kavramının niteliğini incele.
Hukuk dışındaki kuralların yaptırımı 'manevi' (kınama, dışlanma, günahkarlık), hukukunkisi ise 'maddi'dir.
Maddi yaptırımın, devletin meşru cebir gücüyle desteklenmesi kuralın bağlayıcılığını 'hukuki' seviyeye taşır.
3
Devletin güç kullanma tekelini değerlendir.
Hukuk kuralları, devletin yetkili organları aracılığıyla ihlallere karşı cebri icra, hapis veya para cezası gibi somut tepkiler verir.
Cebir gücü (zorlama), sadece hukuk kurallarına özgü olan ve devlet tekelinde bulunan bir mekanizmadır.

Key Concept

Hukuki Yaptırım ve Devlet Cebri

Hints

1
Toplumsal kuralları ihlal ettiğinizde kimin size 'cevap' verdiğini düşünün; arkadaşlarınız mı, vicdanınız mı yoksa polis/mahkeme mi?
2
Bir kuralın yaptırımının 'maddi' olması, onun devletin yetkili makamları tarafından zorla uygulanabilir olması anlamına gelir.
3
Devletin meşru güç kullanma tekeli, bir kuralın ahlak kuralı olmaktan çıkıp hukuk kuralı haline gelmesini sağlayan en belirgin sınır çizgisidir.

Practice More

Yaptırım türlerini (cebri icra, tazminat, hükümsüzlük) çalışarak hukuk kurallarının somut etkilerini derinleştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question