Question

Difficulty: HardParaleller ve Enlem Etkileri

Türkiye sınırları içerisinde yer alan KK ve LL merkezlerine dair şu coğrafi gözlemler yapılmıştır:

- KK merkezinde çizgisel dönüş hızı, LL merkezine göre daha düşüktür.
- LL merkezinde güneşin ufuk düzlemi üzerindeki doğuş ve batış (tan ve gurup) süresi, KK merkezine göre daha kısadır.

Bu bilgilere dayanarak KK ve LL merkezleri hakkında yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. 2121 Haziran tarihinde KK merkezinde yaşanan gündüz süresi LL merkezinden daha uzundur.Answer
  2. B
    LL merkezinde yerel saat, KK merkezine göre her zaman daha ileridir.
  3. C
    2121 Mart tarihinde KK merkezindeki gece ve gündüz süresi arasındaki fark LL merkezinden fazladır.
  4. D
    LL merkezinde güneş ışınlarının atmosfer tarafından tutulma oranı KK merkezinden daha fazladır.
  5. E
    KK ve LL merkezleri aynı boylam üzerinde yer almaktadır.

Answer

Daha kuzeyde yer alan merkezde 21 Haziran tarihinde gündüz süresinin daha uzun olması
Verilen bilgiler ışığında KK merkezinin çizgisel hızının düşük, tan/gurup süresinin uzun olması onun LL merkezine göre daha kuzeyde yer aldığını kanıtlar. Türkiye bir Kuzey Yarım Küre ülkesi olduğundan, 2121 Haziran tarihinde kuzeye gidildikçe gündüz süreleri uzar. Dolayısıyla daha kuzeydeki KK merkezinin gündüz süresi kesinlikle daha uzundur.

Step-by-Step Solution

1
Çizgisel hız verisini analiz et.
KK merkezinin çizgisel hızı daha düşükse, KK merkezi kutba (kuzeye) daha yakındır.
Dünya'nın dönüş hızı Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe azalır.
2
Tan ve gurup (alacakaranlık) süresi verisini analiz et.
LL merkezinde süre daha kısaysa, LL merkezi Ekvator'a (güneye) daha yakındır.
Çizgisel hızın fazla olduğu yerlerde güneşin doğuş ve batış anı daha hızlı gerçekleşir, bu süre kutuplara doğru uzar.
3
Merkezlerin konumlarını belirle.
KK merkezi Kuzey'de, LL merkezi Güney'de yer almaktadır.
Her iki veri de KK'nın daha yüksek enlemde (kuzeyde) olduğunu kanıtlar.
4
2121 Haziran durumu ile konumları ilişkilendir.
2121 Haziran'da Türkiye'de kuzeye gidildikçe gündüz süresi artar; bu durumda K>LK > L olur.
Eksen eğikliğine bağlı olarak yaz gündönümünde aydınlanma çizgisi kutup dairelerinden geçer ve kuzeyde gündüzler daha uzundur.

Key Concept

Enlem Etkisi ve Mevsimsel Aydınlanma Süreleri

Hints

1
Çizgisel hızın Ekvator'dan kutuplara doğru nasıl değiştiğini hatırlayın.
2
Güneşin doğuş ve batış süresinin (alacakaranlık) kuzeye gidildikçe çizgisel hızın azalmasına bağlı olarak uzadığını unutmayın.
3
K merkezinin L merkezinden daha kuzeyde olduğunu tespit ettikten sonra, 21 Haziran'da Türkiye'de kuzeye gidildikçe gündüz süresinin arttığı bilgisini kullanın.

Practice More

Farklı mevsimlerde (örneğin 21 Aralık) aynı merkezlerin gece-gündüz sürelerini kıyaslayarak konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Mantıksal eleme yöntemiyle; seçeneklerdeki 'yerel saat' ve 'boylam' ifadeleri boylamla ilgili olduğu için doğrudan elenebilir. Geriye kalan enlem seçenekleri içinde ise tarihsel özel durumlar (ekinoks) ve matematiksel konum sonuçları kıyaslanmalıdır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question