Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Ovaları

Türkiye'nin kıyı kuşağında yer alan ovaların büyük bir çoğunluğu akarsuların taşıdığı alüvyonları denize döküldükleri noktada biriktirmesiyle oluşan delta ovalarıdır. Ancak bazı ovalar, deniz kıyısında bulunmalarına ve deniz seviyesine yakın olmalarına rağmen, kıta sahanlığının durumu veya akarsuyun taşıdığı malzemenin niteliği gibi nedenlerle gerçek bir delta özelliği göstermez; bu ovalar 'taban seviyesi ovaları' olarak adlandırılır.

Buna göre, aşağıdaki ovalardan hangisi oluşum kökeni bakımından bu açıklamada belirtilen "taban seviyesi ovası" grubuna örnek gösterilebilir?

  1. A
    Çarşamba Ovası
  2. B
    Bafra Ovası
  3. Antalya OvasıAnswer
  4. D
    Silifke Ovası
  5. E
    Menemen Ovası

Answer

Antalya Ovası, deniz kıyısında yer almasına rağmen bir delta ovası değil, taban seviyesi ovası özelliğindedir.
Antalya Ovası, Akdeniz kıyısında bulunmasına rağmen bir delta ovası değildir. Bölgedeki akarsuların (Aksu, Manavgat vb.) karstik arazilerden geçmesi nedeniyle taşıdıkları malzemenin büyük bir kısmı suda çözünmüş haldedir ve kıyıda birikerek denize doğru bir çıkıntı oluşturamaz. Bu nedenle deniz seviyesine yakın olan bu düzlük, taban seviyesi ovası olarak kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
Delta ovası kavramını analiz etme
Delta ovaları, akarsuların denize döküldüğü yerde kıyı sığ ise (kıta sahanlığı genişse) ve alüvyon miktarı fazlaysa oluşur.
Seçeneklerdeki ovaların çoğu bu tanıma uymaktadır.
2
Seçeneklerdeki ovaları oluşumlarına göre gruplandırma
Bafra, Çarşamba, Silifke ve Menemen ovaları akarsu biriktirmesiyle denize doğru ilerleyen gerçek deltalardır.
Bu ovalar kıyı çizgisini denize doğru genişletmişlerdir.
3
Antalya Ovası'nın özel durumunu inceleme
Antalya Ovası, karstik kaynaklı sularla beslenmesi ve kıyı derinliğinin uygun olmaması nedeniyle belirgin bir delta çıkıntısı oluşturamamıştır.
Bu durum onu taban seviyesi ovası kategorisine sokar.

Key Concept

Kıyı ovaları arasındaki oluşum farkı (Delta vs. Taban Seviyesi Ovası)

Hints

1
Delta ovaları akarsuların denize alüvyon yığmasıyla oluşur ve kıyıda bir çıkıntı meydana getirir.
2
Antalya ve çevresindeki akarsular genellikle karstik arazilerden beslendiği için malzeme biriktirme kapasiteleri farklıdır.
3
Kıyı çizgisinde belirgin bir üçgen/çıkıntı yapmayan, deniz seviyesindeki geniş düzlük olan Antalya Ovası'nı düşünmelisin.

Practice More

Karstik ovaların (polye) neden genellikle iç kesimlerde (Toroslar kuşağında) toplandığını ve bu ovaların tarımsal verimliliğini araştırabilirsiniz.

Alternative Method

Harita üzerinde kıyı çizgisini takip ederek hangi ovaların denize doğru bir 'burun' veya çıkıntı yaptığını (delta), hangilerinin ise düz bir hat izlediğini (taban seviyesi/kıyı ovası) görsel olarak ayırt edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question