Examkin

Question

Difficulty: HardParlamento Kararları

1982 Anayasası uyarınca Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), yetkilerini kanun çıkarma veya parlamento kararı alma yoluyla kullanır. Parlamento kararları kural olarak Cumhurbaşkanının onayına ve yargısal denetime tabi değilken, anayasal düzeyde belirlenmiş bazı istisnalar bu kuralın dışındadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi TBMM tarafından alınan bir parlamento kararı niteliğinde olmasına rağmen, doğrudan Anayasa Mahkemesinin yargısal denetimine tabi tutulabilen işlemlerden biridir?

  1. A
    Para basılmasına karar verilmesi
  2. Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasıAnswer
  3. C
    Savaş ilanına karar verilmesi
  4. D
    Milletlerarası antlaşmaların uygun bulunması
  5. E
    Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı seçimi

Answer

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararı, hem bir parlamento kararı niteliğindedir hem de Anayasa Mahkemesi denetimine tabi olan sınırlı istisnalardan biridir.
Yasama dokunulmazlığının kaldırılması işlemi, TBMM Genel Kurulu tarafından alınan bir parlamento kararıdır. Anayasa'nın 85. maddesi uyarınca, bu karar aleyhine Anayasa Mahkemesine iptal istemiyle başvurulabilir. Bu durum, parlamento kararlarının yargı denetimine tabi olmayan genel kuralının üç anayasal istisnasından biridir.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki işlemlerin 'Kanun' mu yoksa 'Parlamento Kararı' mı olduğunu belirleyin.
Para basılması ve milletlerarası antlaşmalar kanunla yapılır; dokunulmazlığın kaldırılması, savaş ilanı ve Meclis Başkanı seçimi ise parlamento kararıdır.
Yasama organının hangi işlemleri kanun, hangilerini karar yoluyla yapacağını Anayasa belirler.
2
Parlamento kararlarının yargısal denetim istisnalarını hatırlayın.
İstisnalar: TBMM İçtüzüğü, Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması ve Milletvekilliğinin Düşürülmesi (İstifa, devamsızlık ve vekillikle bağdaşmayan iş yapma halleri).
Anayasa'ya göre kural olarak parlamento kararlarına karşı yargı yolu kapalıdır; ancak yasama yetkisinin kötüye kullanılmasını önlemek için bu üç işleme yargı denetimi getirilmiştir.
3
Verilen bilgiler ışığında doğru seçeneği eşleştirin.
Yasama dokunulmazlığının kaldırılması işlemi her iki şartı da (karar olma ve denetime tabi olma) sağlamaktadır.
Anayasa'nın 85. maddesi, ilgili milletvekiline veya bir başka milletvekiline 7 gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurma hakkı tanır.

Key Concept

Parlamento kararları, TBMM'nin iç işleyişine veya hükümetle ilişkilerine dair aldığı, Cumhurbaşkanı onayına tabi olmayan işlemlerdir. Kural olarak yargı denetimi dışındadırlar (İçtüzük, dokunulmazlık ve vekilliğin düşmesi hariç).

Practice More

Milletvekilliğinin düşürülmesi kararlarının hangi durumlarda yargı denetimine tabi olduğunu (istifa, devamsızlık vb.) tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question

Topics

Parlamento Kararları

More questions from this topic