Kanun-i Esasi ile Türk hukuk tarihinde ilk kez "çift meclisli" (bikameral) bir parlamento yapısına geçilmiştir. Bu yapıyı oluşturan Heyet-i Ayan ve Heyet-i Mebusan'ın **'daki orijinal statüleri** karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemin anayasal düzenine uygun bir tespittir?
- Heyet-i Ayan üyelerinin sayısı, Heyet-i Mebusan üye tam sayısının üçte birini aşmayacak şekilde bizzat Padişah tarafından belirlenir.Answer
- BHeyet-i Mebusan üyeleri, her erkek nüfus için bir temsilci olacak şekilde doğrudan halk tarafından tek dereceli seçimle belirlenir.
- CMeclis-i Umumi tarafından kabul edilen kanun tasarıları üzerinde Padişah'ın mutlak veto yetkisi bulunmamakta; meclis, reddedilen bir metni nitelikli çoğunlukla aşabilmektedir.
- DHeyet-i Vükela (Bakanlar Kurulu), hem Padişah'a hem de Meclis-i Mebusan'a karşı kolektif bir sorumluluk taşıdığı için parlamenter denetime tabidir.
- EHeyet-i Ayan ve Heyet-i Mebusan ayrımı ilk kez Tanzimat Fermanı ile öngörülmüş, Kanun-i Esasi bu kurumların sadece çalışma usullerini düzenlemiştir.
Answer
Heyet-i Ayan üyelerinin sayısı, Heyet-i Mebusan üye tam sayısının üçte birini aşmayacak şekilde bizzat Padişah tarafından belirlenir.
Kanun-i Esasi'nin . maddesi uyarınca Heyet-i Ayan üyeleri doğrudan Padişah tarafından atanır, ömür boyu görevde kalır ve sayıları Heyet-i Mebusan'ın üçte birini geçemez. Bu hüküm, Padişah'ın yasama üzerindeki dolaylı kontrolünü sağlayan temel mekanizmalardan biridir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Meclis-i Umumi (Genel Meclis) Yapısı ve Ayan-Mebusan İlişkisi
Hints
1
Kanun-i Esasi'nin orijinal metninin Padişah'a tanıdığı geniş yetkileri (mutlak veto, fesih, atama) ve seçimlerin halk ile meclis arasına bir kademe daha koyan "çift dereceli" yapısını hatırlayınız.
Practice More
Heyet-i Ayan ve Heyet-i Mebusan üyelerinin görev süreleri ile atanma/seçilme usullerini içeren bir karşılaştırma tablosu hazırlayarak değişikliklerinin bu dengeyi nasıl değiştirdiğini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s