Question

Difficulty: HardDevletçilik

19301930’lu yıllarda dünya genelinde yaşanan Büyük Buhran’ın etkisiyle Türkiye’de uygulama alanı bulan Devletçilik ilkesi, iktisadi bir model olmanın ötesinde toplumsal bir denge unsuru olarak kurgulanmıştır. Bu yönüyle Türk devletçiliği, halkın refahını yükseltmek ve memleketin imarı için devletin bizzat sorumluluk alması esasına dayanmaktadır. Buna göre, Türkiye’deki devletçilik uygulamalarıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi *yapılamaz*?

  1. A
    Özel teşebbüsü destekleyen ancak onun yetersiz kaldığı alanlarda devletin lokomotif rol üstlendiği karma bir sistemi ifade eder.
  2. Ekonomik yatırımların sadece devlet eliyle yapılmasını öngörerek bireysel mülkiyet ve girişim hürriyetini sınırlandırmayı hedefler.Answer
  3. C
    Milli bağımsızlığı korumak adına stratejik öneme sahip kurumların ve kaynakların millileştirilmesi sürecini de kapsar.
  4. D
    Halkçılık ilkesinin bir gereği olarak, ekonomik kalkınmanın nimetlerinin topluma dengeli ve adil bir şekilde dağıtılmasını amaçlar.
  5. E
    Kalkınmanın hızlı ve planlı bir şekilde gerçekleşmesi için devletin denetleyici, düzenleyici ve doğrudan yatırımcı gücünü kullanmasını savunur.

Answer

Ekonomik yatırımların sadece devlet eliyle yapılmasını öngörerek bireysel mülkiyet ve girişim hürriyetini sınırlandırmayı hedeflediği ifadesi yanlıştır.
Türk tipi devletçilik modelinde temel amaç özel mülkiyeti veya girişim hürriyetini kısıtlamak değil, özel teşebbüsün sermaye, teknik bilgi veya personel yetersizliği nedeniyle gerçekleştiremediği büyük çaplı ve stratejik yatırımları devlet eliyle yaparak milli kalkınmayı hızlandırmaktır. Bu model, bireysel girişimi teşvik ederken devletin denetim ve yatırım gücünü toplum yararına kullanır; dolayısıyla mülkiyet hakkını ortadan kaldırmayı hedeflemez.

Step-by-Step Solution

1
Atatürk'ün devletçilik anlayışının temel felsefesini analiz etme
Türk devletçiliğinin pragmatik, milli ihtiyaçlara göre şekillenmiş ve özel teşebbüsü reddetmeyen bir yapı olduğu saptanır.
Devletçilik ilkesinin sosyalist veya komünist modellerden farkını ayırt etmek.
2
Seçeneklerdeki ifadeleri devletçilik-halkçılık ve devletçilik-milliyetçilik ilişkisi açısından değerlendirme
Stratejik millileştirme ve sosyal refahın artırılması gibi unsurların devletçilikle uyumlu olduğu görülür.
İlkelerin birbirini bütünleyen yapısını anlamak.
3
Hatalı olan 'sınırlama' ve 'tekelleşme' yargısını tespit etme
Devletçiliğin bireysel mülkiyeti kaldırmayı değil, özel sektörün yetmediği yerde tamamlayıcı olmayı hedeflediği sonucuna varılır.
Kavramsal ayrımı netleştirerek yanlış yargıyı bulmak.

Key Concept

Türk tipi devletçilik, özel sektör ile devletin eş güdümlü çalıştığı, sosyal adaleti hedefleyen 'karma ekonomi' modelidir.
Rate this question