Question

Difficulty: HardVirgülün Kullanımı

Türkçede virgül (,) bazen bir sözcüğün kendisinden sonra gelen sözcükle anlam ve yapı bakımından bağlantısı olmadığını göstermek, yani anlam karışıklığını önlemek için kullanılır. Bu kullanımda virgülün kaldırılması, hem cümlenin öznesini değiştirir hem de bir sözcüğün türünün (adlaşmış sıfatlıktan sıfatlığa) değişmesine yol açar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün kaldırılması bahsedilen bu değişikliğe neden olur?

  1. Hasta, hemşireye ilaçların yan etkilerini sordu.Answer
  2. B
    Müdür, personelin taleplerini dikkatle dinledikten sonra bir açıklama yaptı.
  3. C
    Dilekçeler, raporlar ve resmi yazışmalar masanın üzerinde duruyordu.
  4. D
    Bu projeyi en kısa sürede tamamlamalıyız, diyerek toplantıyı bitirdi.
  5. E
    Genç memur; dürüst, çalışkan ve disiplinli yapısıyla dikkat çekiyordu.

Answer

Hasta sözcüğünün özne olduğu ve hemşireye soru sorduğu cümlede virgülün kaldırılması, 'hasta hemşire' tamlamasını oluşturarak anlamı ve sözcük türünü değiştirir.
Doğru cevap olan cümlede virgül varken 'Hasta', bir kişiyi temsil eden adlaşmış bir sıfattır ve cümlenin öznesidir. Virgül kaldırıldığında ise 'Hasta' sözcüğü, yanındaki 'hemşire' ismini niteleyen bir sıfat durumuna düşer. Bu durumda cümlenin öznesi artık 'Hasta' değil, eylemi gerçekleştiren üçüncü bir kişi (O) olur. Bu hem anlamın hem de dil bilgisel yapının tamamen değiştiğini gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Cümleyi virgül varken analiz et.
'Hasta' sözcüğü adlaşmış sıfattır, cümlenin öznesidir ve 'hemşireye' soran kişidir.
Virgül, 'hasta' ve 'hemşire' arasındaki tamlama bağını keser.
2
Virgülü kaldırarak cümleyi tekrar oku.
'Hasta hemşire' bir sıfat tamlaması haline gelir.
İsimden önce gelen ve onu niteleyen bir sözcük sıfat görevini üstlenir.
3
Özne ve tür değişimini kontrol et.
Özne 'Hasta' iken 'O' (gizli özne) olur; 'Hasta' sözcüğü ise addan sıfata dönüşür.
Soruda istenen her iki şart da (özne değişimi ve tür değişimi) bu cümlede gerçekleşir.

Key Concept

Virgülün Anlam Karışıklığını Önleme Görevi

Hints

1
Cümledeki ilk sözcüğün bir ismi niteleyip niteleyemeyeceğine bakın.
2
Virgül kalktığında 'Nasıl hemşire?' sorusuna bir cevap alabiliyorsanız tür değişimi var demektir.
3
Adlaşmış sıfatların (hasta, genç, ihtiyar vb.) isimden önce gelip onu nitelediği durumlar anlam karışıklığı yaratır.

Practice More

Adlaşmış sıfatların kullanımını ve virgülün bu tür sözcüklerle ilişkisini tekrar edin.

Alternative Method

Virgülün olduğu ve olmadığı durumları iki ayrı cümleye çevirerek özneleri karşılaştırın.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question