Cumhuriyet Türkiyesi’nde ’lu yıllardan itibaren sistemli bir şekilde uygulanan devletçilik ilkesi; bir yandan teşebbüs hürriyetini ve özel mülkiyet hakkını tanıyan bir hukuk düzenini korumuş, diğer yandan ise toplumsal ihtiyacın ve ulusal güvenliğin gerektirdiği alanlarda devletin doğrudan girişimciliğini esas almıştır. Bu model, o dönem dünyada yükselen katı ideolojik iktisadi rejimlerin aksine, Türkiye'nin kendine has sosyo-ekonomik gerçeklerinden doğan pragmatik bir sentezi temsil eder. Buna göre, Atatürk Dönemi devletçilik anlayışının dönemindeki diğer kolektivist ekonomik modellerden ayrılan en temel 'ayırıcı' niteliği aşağıdakilerden hangisidir?
- AÜretim araçlarının mülkiyetini bütünüyle kamuya devrederek sınıfsız bir toplum yapısı oluşturmayı hedeflemesi
- Bireyin ekonomik hürriyetini ve özel teşebbüs hakkını saklı tutarak, devletin ferdin yapamadığı işlerde tamamlayıcı ve öncü bir rol üstlenmesiAnswer
- CDevletin sadece temel altyapı hizmetlerini üstlenerek piyasa ekonomisini tamamen arz-talep dengesine bırakması
- DDış ticaret ve finansman kaynaklarını tamamen reddederek içe kapalı, otarşik bir ekonomik düzen kurmayı amaçlaması
- ESadece ağır sanayi hamleleriyle sınırlı kalarak toplumsal refahı ve sosyal devlet anlayışını ikinci plana itmesi
Answer
Bireyin ekonomik hürriyetini ve özel teşebbüs hakkını saklı tutarak, devletin ferdin yapamadığı işlerde tamamlayıcı ve öncü bir rol üstlenmesi
Doğru seçenek olan ifade, Türk devletçiliğinin 'karma ekonomi' karakterini en net şekilde açıklar. Atatürk'ün devletçilik anlayışı, özel mülkiyeti reddetmez (Liberalizmden alınan yön) ancak ekonomik kalkınmanın hızlanması için devletin aktif olarak fabrikalar kurmasını ve piyasayı yönetmesini şart koşar (Sosyalizme yakın ancak ideolojik olmayan yön). Bu dengeli yapı, onu dönemindeki diğer katı rejimlerden ayırır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Türk Devletçiliği: Birey-Devlet Dengesi ve Pragmatik Sentez
Hints
1
Atatürk'ün devletçilik anlayışının 'karma ekonomi' modelinin bir öncüsü olduğunu hatırlayın.
2
Devletçiliğin özel mülkiyeti yasaklayıp yasaklamadığına ve halkçılıkla olan bağına odaklanın.
3
Bu ilkenin temel felsefesi; devletin, bireyin sermayesinin yetmediği alanlarda devreye girmesidir.
Practice More
Devletçilik ilkesi doğrultusunda kurulan Sümerbank ve Etibank gibi kurumların işlevlerini ve bu kurumların halkçılıkla ilişkisini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Alternative Method
Soruyu çözerken seçenekleri 'Siyasi Rejim' mantığıyla eleyin; Sosyalist, Liberal ve Atatürkçü modellerin mülkiyet ve müdahale yaklaşımlarını bir tablo gibi düşünerek karşılaştırın.
Estimated Time:2m 0s