Examkin

Question

Difficulty: Hard"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Kamu kurumlarının kurumsal gelişim ve dijitalleşme stratejileri üzerine hazırlanan bir raporda geçen aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Mevzuattaki düzenlemelerin sahadaki karşılığını bulup bulmadığı mı, yoksa ek bir yönergeye mi ihtiyaç duyulduğu konusu henüz netlik kazanmamıştır.
  2. Kurumun teknolojik altyapısındaki yetersizlikler öyleki, dijital dönüşüm hedeflerinin planlanan süre zarfında tamamlanması pek olası görünmemektedir.Answer
  3. C
    Siz de takdir edersiniz ki idari süreçlerin şeffaflığı, kamuoyundaki güven algısını doğrudan etkileyen en temel unsurlardan biridir.
  4. D
    İllaki her birimin kendi bütçesini müstakil olarak yönetmesi yerine, merkezi bir mali koordinasyonun sağlanması sistem verimliliğini artıracaktır.
  5. E
    Paydaş analizlerinde yer alan verilerin, stratejik planın revizyon ve güncelleme aşamasında da titizlikle dikkate alınması gerektiği bildirilmiştir.

Answer

Teknolojik altyapıdaki yetersizliklerin anlatıldığı cümlede geçen 'öyleki' ifadesi, bağlaç olan 'ki'nin yanlışlıkla bitişik yazılması nedeniyle hatalıdır; doğrusu 'öyle ki' şeklinde olmalıdır.
Doğru cevap olan seçenek içerisinde geçen 'öyleki' ifadesindeki 'ki' bir bağlaçtır. Türkçede bağlaç olan 'ki' her zaman ayrı yazılır. Sadece 'Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Meğerki, İllaki' gibi belirli kelimelerde kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılır. 'Öyle ki' bu istisnalardan biri değildir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'de', 'ki' ve 'mi' ifadelerini tespit et.
İncelenen metinde soru eki 'mi', bağlaç olan 'de' ve 'ki' ile ek olan '-de' ve '-ki' yapıları bulunmaktadır.
Yazım kuralları açısından görev ayrımı yapabilmek için önce tür tespiti gereklidir.
2
'Ki' bağlacı için kalıplaşmış durumları kontrol et.
Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Meğerki, İllaki (SOMBAHÇEM) kelimeleri dışında bağlaç olan 'ki' her zaman ayrı yazılır.
İstisnalar kuralın önüne geçtiği için öncelikle bu kelimelerin varlığı sorgulanmalıdır.
3
'Öyle ki' yapısını analiz et.
'Öyle ki' ifadesindeki 'ki' bir bağlaçtır ve SOMBAHÇEM listesinde yer almaz. Dolayısıyla bitişik yazılması (öyleki) bir yazım yanlışıdır.
Bağlaç olan 'ki' kendisinden önceki kelimeyle anlam ilişkisi kurar ancak yapısal olarak bağımsızdır.

Key Concept

Bağlaç olan 'ki'nin ve kalıplaşmış istisnaların yazımı.

Hints

1
Cümledeki 'de' ve 'ki' yapılarını cümleden çıkarmayı deneyin. Anlam bozulmuyorsa bunlar bağlaçtır ve genellikle ayrı yazılırlar.
2
'Ki'nin yazımı için '-ler' ekini kullanın: Kelimeye '-ler' eki getirdiğinizde anlamlı oluyorsa (masadaki-ler) bitişik, anlamsız oluyorsa (dedi ki-ler) ayrı yazılır.
3
Unutmayın: 'Öyle ki' kalıplaşmış 'SOMBAHÇEM' (Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Meğerki, İllaki) listesinde yer almaz.

Practice More

Bağlaç olan 'de'nin hiçbir zaman 'te/ta' şeklinde yazılamayacağını hatırlatan benzer bir soru çözebilirsiniz.

Alternative Method

'De' bağlacı için dahi/bile testini uygulayabilirsiniz. Eğer 'de' yerine 'dahi' koyabiliyorsanız o bir bağlaçtır ve mutlaka ayrı yazılmalıdır.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

More questions from this topic