Türkçede sözcük kökleri, yansıttıkları temel anlam ve aldıkları eklerin niteliği bakımından isim kökleri ve fiil kökleri olmak üzere iki temel kategoride incelenir. Yapım ekleri, eklendikleri köklerin türüne göre işlev görürler ve bazen sözcüğün yeni kazandığı anlam, kökün türünü tespit etmeyi zorlaştırabilir.
Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün kökü, sözcük türü bakımından diğerlerinden farklıdır?
- ABilimsel araştırmalar, evrenin kuzey yarım küresindeki manyetik değişimleri takip ediyor.
- BToplumun gelişmesi için her birey üzerine düşen demokratik sorumluluğu yerine getirmelidir.
- CGölün pürüzsüz yüzey kısmında oluşan yansımalar, fotoğrafçılar için eşsiz bir kare sundu.
- Mühendis, platformun düşey eksende dengede kalması için karmaşık hesaplamalar yaptı.Answer
- ETurizmin canlanmasıyla birlikte güney sahillerimizde büyük bir turist yoğunluğu yaşanıyor.
Answer
Düşey sözcüğünün kökü 'düş-' eylemi iken, diğer sözcüklerin kökleri isim soyludur.
Doğru yanıt olan seçenek 'düşey' sözcüğünü içermektedir. Bu sözcüğün kökü 'düş-' eylemidir (yukarıdan aşağıya doğru hareket etmek). Diğer seçeneklerdeki 'kuzey' (kuz), 'birey' (bir), 'yüzey' (yüz) ve 'guney' (gün) sözcükleri ise isim köklerinden türetilmiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İsim ve Fiil Kökü Ayrımı
Hints
1
Altı çizili sözcüklerin eklerini atarak en küçük anlamlı parçalarını (köklerini) belirleyin.
2
Belirlediğiniz köklere '-mak / -mek' master ekini getirin; uyum sağlayanlar fiil, sağlamayanlar isimdir.
3
'Kuzey' ve 'Güney' sözcüklerinin kökeninin sırasıyla 'gölge' (kuz) ve 'güneş' (gün) olduğunu, 'Düşey'in ise 'düşmek' eylemiyle bağlantılı olduğunu fark edin.
Practice More
Benzer eklerle türetilmiş 'yatay' (yatmak) ve 'uzay' (uzamak) sözcüklerinin kök türlerini inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Alternative Method
Sözcüklerin anlam ilişkisine bakın: 'Kuzey' gölge taraf, 'Güney' gün (güneş) tarafı, 'Birey' tek bir kişi, 'Yüzey' dış yüz demektir (hepsi isim). 'Düşey' ise düşme doğrultusu demektir (fiil).
Estimated Time:1m 30s