Question

Difficulty: Medium31 Mart Vakası

1909 yılında İstanbul’da meşrutiyet rejimine karşı çıkan 31 Mart Vakası, Selanik’ten gelen Hareket Ordusu tarafından bastırılmıştır. Bu olayın hemen ardından II. Abdülhamid, Meclis-i Mebusan kararı ile tahttan indirilmiş ve yerine V. Mehmed Reşad getirilmiştir.

Bu gelişmelere dayanarak 31 Mart Vakası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Osmanlı tarihinde mevcut devlet rejimine karşı yapılmış ilk isyan hareketidir.
  2. B
    Ordunun, anayasal düzeni koruyucu bir güç olarak hareket ettiği görülmüştür.
  3. C
    Padişah değişikliği sürecinde parlamento onayı ve hukuksal bir zemin aranmıştır.
  4. İsyanın bastırılmasıyla birlikte mutlakiyet yanlısı gruplar devlet yönetiminde tam hâkimiyet sağlamıştır.Answer
  5. E
    Mustafa Kemal, bu isyanın bastırılmasında kurmay subay olarak aktif askerî görev üstlenmiştir.

Answer

İsyanın bastırılması sonucunda mutlakiyet yanlılarının yönetimde hâkimiyet sağladığı ifadesi söylenemez; aksine meşrutiyet yanlıları güç kazanmıştır.
İsyanın bastırılması, meşrutiyet karşıtı ve mutlakiyet yanlısı grupların tasfiye edilmesiyle sonuçlanmıştır. Bu gelişme İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin yönetimdeki nüfuzunu artırmış, mutlakiyet yanlılarının ise devlet idaresindeki tüm etkinliğini kırmıştır. Dolayısıyla mutlakiyet yanlılarının hâkimiyet sağladığı ifadesi tarihsel süreçle tamamen çelişmektedir.

Step-by-Step Solution

1
İsyanın niteliği analiz edilir.
31 Mart Vakası'nın Osmanlı tarihinde rejime (meşrutiyete) karşı çıkan ilk isyan olduğu saptanır.
Soruda verilen 'meşrutiyet rejimine karşı çıkan' ifadesi olayın niteliğini belirlemek için temel dayanaktır.
2
Müdahale eden gücün rolü değerlendirilir.
Hareket Ordusu'nun ve kurmay subay Mustafa Kemal'in meşrutiyeti korumak için hareket ettiği sonucuna varılır.
Ordunun isyanı bastırması, mevcut anayasal düzenin askerî güçle savunulduğunu gösterir.
3
Siyasi sonuçlar ve otorite değişimi incelenir.
Padişah değişikliğinin meclis kararına dayandırılmasıyla yasama organının (meclis) yürütme üzerindeki gücünün arttığı görülür.
Hukuksal zeminde meclis kararı alınması, monarşinin mutlak yetkilerinin kısıtlandığının göstergesidir.
4
Yönetimdeki hâkimiyet dengesi yorumlanır.
Mutlakiyet yanlılarının yenildiği ve İttihatçıların güçlendiği saptanarak yanlış olan seçenek elenir.
İsyan bastırıldığına göre isyanın amacı olan mutlakiyetin geri gelmesi mümkün değildir.

Key Concept

31 Mart Vakası'nın Rejim Koruyucu Niteliği ve Parlamento Kararıyla Padişah Değişikliği
Rate this question