Question

Difficulty: MediumSadabat Paktı

Türkiye Cumhuriyeti, 19301930’lu yıllarda artan savaş tehditlerine karşı 'Yurtta Sulh, Cihanda Sulh' ilkesi doğrultusunda çok taraflı bölgesel paktlara öncülük etmiştir. Bu kapsamda 88 Temmuz 19371937 tarihinde Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında imzalanan Sadabat Paktı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru bir bilgi değildir?

  1. A
    İtalya’nın Habeşistan’ı (Etiyopya) işgali ve Orta Doğu’daki yayılmacı politikası paktın kurulmasını hızlandırmıştır.
  2. B
    Anlaşma, İran’ın başkenti Tahran’da bulunan Sadabat Sarayı’nda imzalanarak resmiyet kazanmıştır.
  3. C
    Paktın temel amacı, üye ülkelerin sınır dokunulmazlığına saygı göstermesi ve bölge barışını güçlendirmektir.
  4. D
    Suriye; Türkiye ile yaşadığı Hatay meselesi ve Irak ile olan sınır ihtilafları nedeniyle paktın dışında kalmıştır.
  5. Anlaşma ile üye devletler arasında ortak bir parlamento ve gümrük birliği mekanizması hayata geçirilmiştir.Answer

Answer

Anlaşma ile üye devletler arasında ortak bir parlamento ve gümrük birliği mekanizması hayata geçirilmiştir ifadesi yanlıştır çünkü Sadabat Paktı askeri, siyasi veya ekonomik bir üst yapı değil, bölgesel bir güvenlik ve dostluk anlaşmasıdır.
Sadabat Paktı, imzacı devletlerin (Türkiye, İran, Irak, Afganistan) birbirlerinin sınırlarına saygı duymasını ve bölge barışını korumasını hedefleyen diplomatik bir iş birliğidir. Ancak bu anlaşma, üye devletleri tek bir siyasi çatı altında toplayan ortak bir parlamento veya gümrük birliği gibi bir mekanizma kurmamıştır. Bu tür yapılar daha çok Avrupa Birliği gibi ekonomik ve siyasi entegrasyon modellerinde görülür.

Step-by-Step Solution

1
Sadabat Paktı'nın imzalanma sürecini ve amacını analiz etmek.
Pakt, 19371937 yılında İtalya'nın Habeşistan'ı işgaliyle artan tehdit üzerine bölgesel güvenlik amacıyla kurulmuştur.
Dış tehditlerin paktın oluşumundaki etkisini belirlemek için.
2
Pakta katılan ve katılmayan devletleri tespit etmek.
Üyeler Türkiye, İran, Irak ve Afganistan'dır; Suriye ise ikili sorunlar nedeniyle paktın dışındadır.
Katılımcı devletlerin kapsamını doğrulamak için.
3
Paktın hukuki ve siyasi niteliğini değerlendirmek.
Pakt; sınır dokunulmazlığı, iç işlerine karışmama ve saldırmazlık gibi ilkeleri kapsar ancak ortak bir parlamento veya gümrük birliği gibi kurumlar öngörmez.
Paktın bir konfederasyon veya ekonomik birlik olmadığını saptamak için.

Key Concept

Atatürk Dönemi'nde Doğu sınırlarının güvenliğini sağlayan bölgesel iş birliği: Sadabat Paktı

Hints

1
Sadabat Paktı'nın Atatürk döneminde gerçekleşen bir 'dış güvenlik' hamlesi olduğunu hatırlayın.
2
Paktın üyeleri arasında hangi devletlerin bulunduğunu ve Suriye'nin neden dışarıda kaldığını düşünün.
3
Bu paktın bir 'devletler üstü birlik' (AB gibi) mi yoksa sadece bir 'saldırmazlık anlaşması' mı olduğunu değerlendirin.

Practice More

Balkan Antantı ile Sadabat Paktı'nın amaç ve üye yapısını karşılaştıran bir tablo hazırlamak konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:50s
Rate this question