Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Türkiye'nin göreceli (özel) konumu; yükselti, yer şekillerinin uzanış doğrultusu, denizellik-karasallık ve komşuluk ilişkileri gibi özellikleri kapsar. Bu özellikler ülkenin ikliminden ekonomisine kadar pek çok alanda belirleyici bir rol oynar.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin göreceli (özel) konumunun sonuçlarından biri değildir?

  1. A
    Ege Bölgesi'nde denizel hava kütlelerinin iç kesimlere kadar sokulabilmesi
  2. B
    Doğu Anadolu'da karın yerde kalma süresinin İç Anadolu'dan daha uzun olması
  3. Akdeniz kıyılarında maki üst sınırının Marmara kıyılarına göre daha yüksek olmasıAnswer
  4. D
    Antalya ile Konya arasındaki kara yolu ulaşımının geçitler üzerinden sağlanması
  5. E
    Karadeniz kıyı kuşağında dağların uzanışı nedeniyle boyuna kıyı tipinin görülmesi

Answer

Akdeniz kıyılarında maki üst sınırının Marmara kıyılarına göre daha yüksek olması, Türkiye'nin mutlak (matematik) konumunun bir sonucudur.
Maki üst sınırı, bitki örtüsünün sıcaklık yetersizliği nedeniyle yetişemediği sınırı belirler. Akdeniz'den Marmara'ya gidildikçe enlem etkisiyle (mutlak konum) sıcaklıklar azaldığı için bitki örtüsü üst sınırı da deniz seviyesine doğru yaklaşır. Bu durum tamamen Türkiye'nin Kuzey Yarım Küre'deki konumu ve enlem farkıyla açıklanır.

Step-by-Step Solution

1
Özel ve mutlak konum kavramlarını ayırt et.
Göreceli (özel) konum; yer şekilleri, yükselti ve denizellik gibi unsurları kapsarken; mutlak (matematik) konum enlem ve boylam etkilerini kapsar.
Soruda verilen özelliklerin hangi konuma dayandığını belirlemek için temel ayrımı yapmak gerekir.
2
Seçeneklerdeki yer şekilleri ve yükselti etkilerini analiz et.
Dağların uzanışı (Ege ve Karadeniz), yükselti farkı (Doğu Anadolu) ve ulaşım zorluğu (Antalya geçitleri) tamamen yer şekilleriyle ilgilidir.
Yer şekilleri ve yükselti farkları özel konumun en temel göstergeleridir.
3
Sıcaklık ve enlem ilişkisini değerlendir.
Maki üst sınırı, sıcaklığın elverdiği en yüksek sınırı ifade eder. Güneyden (Akdeniz) kuzeye (Marmara) gidildikçe enlem etkisiyle sıcaklık azaldığı için bu sınır alçalır.
Kuzey-güney yönlü değişimler (enlem etkisi) mutlak konumun bir sonucudur.

Key Concept

Mutlak ve Göreceli Konum Ayrımı

Hints

1
Yer şekilleri, yükselti ve denizellik değişimlerini enlem (mutlak konum) etkisinden ayırmaya çalışın.

Practice More

Türkiye'de aynı anda dört mevsim özelliklerinin yaşanması ile yıl içinde dört mevsimin belirgin yaşanması arasındaki farkı inceleyin.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question