Türkiye Cumhuriyeti, Dünya Ekonomik Bunalımı'nın yarattığı ödeme güçlükleri karşısında, Paris Sözleşmesi'nin şartlarını revize etmek amacıyla alacaklı devletlerle (başta Fransa olmak üzere) çetin bir diplomasi yürütmüştür. Hoover Moratoryumu'nun getirdiği imkânlar ve yılında imzalanan yeni borç sözleşmesi süreci birlikte değerlendirildiğinde; Türkiye'nin bu süreçte taviz vermediği ve nihai anlaşma ile hukuken güvence altına aldığı temel prensip aşağıdakilerden hangisidir?
- Duyun-u Umumiye İdaresi'nin Türk maliyesi üzerindeki tüm denetim ve yürütme yetkilerinin kaldırılarak mali egemenliğin tam olarak sağlanmasıAnswer
- BBorçların tamamının yılında tek seferde ödenerek dış borç yükünün ve faiz ödemelerinin tamamen ortadan kaldırılması
- CBorçların 'altın frank' yerine 'kağıt frank' üzerinden ödenmesi kararının, alacaklı devletlerin öncelikli teklifi olarak kabul edilmesi
- DÖdemelerin aksamaması için gümrük gelirlerinin yönetiminin geçici olarak alacaklı devletlerin kurduğu bir komisyona bırakılması
- EBorç taksitlerinin sadece yerli sanayi ürünlerinin ihracı yoluyla ödenmesini öngören 'Takas' sisteminin uluslararası ticarette zorunlu hale gelmesi
Answer
Duyun-u Umumiye İdaresi'nin yetkilerinin kaldırılarak mali egemenliğin sağlanması
Doğru yanıt olan mali egemenliğin sağlanması ifadesi, 1933 sözleşmesinin en kritik siyasi ve hukuki sonucudur. Bu anlaşmayla Duyun-u Umumiye İdaresi'nin Türkiye üzerindeki tüzel kişiliği ve Türk gelirleri üzerindeki doğrudan kontrolü sona ermiş, borç ödemeleri Türkiye Cumhuriyeti Hazinesi'nin insiyatifine geçmiştir. Bu durum, Lozan'da hedeflenen tam bağımsızlık idealinin ekonomi alanındaki en önemli adımlarından biridir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Mali Bağımsızlık ve Egemenlik
Hints
1
Türkiye'nin dış borçlar konusundaki en büyük hassasiyeti 'bağımsızlık' ve 'egemenlik' haklarıdır.
2
1933 yılında borç miktarında yapılan büyük indirimin yanı sıra, borç yönetiminin kimin elinde olduğu en kritik sorudur.
3
Osmanlı döneminde yabancı devletlerin maliye üzerindeki kontrolünü simgeleyen kurumun yetkilerinin bu süreçte ne duruma geldiğini düşünün.
Practice More
Osmanlı borçlarının taksiminde Türkiye'ye düşen payın hangi kriterlere göre belirlendiğini (Lozan Antlaşması) ve borçların son taksitinin hangi yıl ödendiğini araştırabilirsiniz.
Alternative Method
Soruya 'hukuki egemenlik' penceresinden bakarak, Duyun-u Umumiye'nin bir 'devlet içinde devlet' gibi hareket etme yetkisinin 1933'te tamamen son bulduğunu hatırlamak cevaba ulaştıracaktır.
Estimated Time:2m 30s