Examkin

Question

Difficulty: Very hard"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Kamu personeli rejiminde ve idari işleyişte kuralların doğru uygulanması kadar, bu kuralları ifade eden metinlerin yazımı da büyük önem taşımaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Personel alım ilanındaki şartları dikkatle okuyun ki sonradan herhangi bir mağduriyetle karşılaşmayın; zira buradaki bilgiler adaylar için bağlayıcıdır.
  2. B
    Mevzuatta öngörülen süre doldu mu idarenin karar vermesi için ek bir süre tanınması mümkün müdür yoksa süreç otomatik olarak mı sona erer?
  3. Öyle ki idarenin takdir yetkisini kullandığı alanlardaki denetim, hukuka uygunluk boyutuyla sınırlandırılmıştır ta yerindelik denetimi kapsam dışı bırakılmıştır.Answer
  4. D
    Mademki bu projenin hayata geçirilmesiyle bölgedeki işsizlik sorunu için güzel mi güzel bir çözüm üretildi, o halde bütçedeki kısıtlamaları da tartışmalıyız.
  5. E
    Dosyadaki belgeleri incelediniz mi de kararınızı bu kadar hızlı bir şekilde disiplin kuruluna sundunuz; oysaki daha inceleme süresi dolmamıştı.

Answer

Cümledeki 'sınırlandırılmıştır ta' ifadesinde yer alan 'ta' bir bağlaçtır ve bağlaç olan 'de/da' asla 'te/ta' şeklinde yazılmaz.
İlgili seçenekte yer alan 'sınırlandırılmıştır ta' ifadesindeki 'ta' unsuru bir bağlaçtır. Türkçede bağlaç olan 'de/da' ayrı yazılır ve kendisinden önceki sözcüğün son harfi sert ünsüz (f, s, t, k, ç, ş, h, p) olsa dahi hiçbir zaman 'te/ta' biçimine dönüşmez. Bu nedenle 'sınırlandırılmıştır da' şeklinde yazılması gerekirdi.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'de', 'ki' ve 'mi' yapılarını tespit et.
Seçeneklerde sıfat yapan -ki, bağlaç olan ki, bağlaç olan de, bulunma durum eki -de ve soru/zaman/pekiştirme anlamlı mi edatları bulunmaktadır.
Yazım kuralını belirlemek için öncelikle sözcüğün cümledeki görevini anlamak gerekir.
2
Bağlaç olan 'de'nin yazım kuralını hatırla.
Bağlaç olan de/da her zaman ayrı yazılır ve kendisinden önceki kelimenin son ünsüzü ne olursa olsun asla 'te/ta' şekline dönüşmez.
Bağlaçlar eklerden farklı olarak ses olaylarına (benzeşme) tabi değildir.
3
Hatalı seçeneği analiz et.
'sınırlandırılmıştır ta' ifadesinde 'ta' bağlaç görevindedir (yerine 've' veya 'dahi' getirilebilir) ancak sertleşme kuralına sokularak yanlış yazılmıştır.
Cümlede 'sınırlandırılmıştır da' şeklinde ayrı ve yumuşak ünsüzle yazılması gerekirdi.

Key Concept

Bağlaç olan 'de/da'nın ünsüz benzeşmesine (sertleşme) uğramadan her zaman 'de/da' şeklinde ve ayrı yazılması.

Hints

1
Cümlelerdeki 'de' ve 'da' ifadelerinin bağlaç mı yoksa bulunma hal eki mi olduğuna dikkat edin.
2
Bağlaç olan 'de/da' asla 'te/ta' şeklinde yazılamaz. 'Fıstıkçı Şahap' ünsüzleri bağlaçları etkilemez.
3
'Öyle ki' ayrı yazılırken 'oysaki' ve 'mademki' gibi kalıplaşmış bağlaçların bitişik yazıldığını unutmayın.

Practice More

Bağlaç olan 'ki'nin kalıplaşmış istisnalarını (SOMBAHÇEM) ezberleyerek bu tarz soruları daha hızlı çözebilirsiniz.

Alternative Method

Cümleden 'de' veya 'da'yı çıkardığınızda anlam bozuluyorsa ek (bitişik), sadece daralıyorsa bağlaçtır (ayrı). 'ki' için ise kelimeye '-ler' eki getirin; anlamlı oluyorsa ek (bitişik), olmuyorsa bağlaçtır (ayrı).
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

More questions from this topic