Question

Difficulty: Hardİdare Hukukuna Giriş ve Özellikleri

İdare hukukunun; kurallarının tek bir temel kanun (kod kanun) metninde toplanmamış olması (tedvin edilmemişlik) ve gelişimini büyük ölçüde yargı kararlarıyla sürdürmesi (içtihadi nitelik) gibi belirgin özellikleri bulunmaktadır.

Buna göre, idare hukukunun belirtilen bu özelliklerinin bir sonucu olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. İdari uyuşmazlıkların çözümünde yargı mercileri, sadece mevcut kanun metinleriyle sınırlı kalmayıp Danıştay içtihatları ve genel hukuk ilkeleriyle şekillenen kural koyucu bir rol üstlenmektedir.Answer
  2. B
    İdare ile bireyler arasındaki hukuki ilişkiler, tarafların karşılıklı rızasıyla her olayda yeniden belirlenen akdi (sözleşmesel) bir temele dayandığı için kod kanunlara ihtiyaç duyulmaz.
  3. C
    Kamu hizmetlerinin yürütülmesinden doğan hukuki boşluklar, idare hukukunun genç bir dal olması sebebiyle Medeni Kanun gibi temel özel hukuk metinlerinin kıyas yoluyla uygulanmasıyla doldurulur.
  4. D
    İdare hukukunun kuralları, Roma Hukuku'ndan gelen sistemli yapısı sayesinde 'Türk İdare Kanunu' adı verilen kapsamlı bir temel kanun içerisinde bütüncül olarak düzenlenmiştir.
  5. E
    İdare hukukunun içtihadi nitelikte olması, idari işlemlerin yargısal denetiminin sadece Anayasa'da belirtilen açık hükümlerle sınırlandırılmasına ve esnekliğin azalmasına yol açmıştır.

Answer

İdari yargı organlarının, kuralların dağınık ve içtihadi olması nedeniyle uyuşmazlıkları çözerken genel hukuk ilkeleri ve önceki kararlar üzerinden kural koyucu/tamamlayıcı bir rol üstlenmesi söylenebilir.
İdare hukukunun 'tedvin edilmemiş' olması, kuralların dağınık olduğunu ve her durumu kapsayan bir ana kanunun bulunmadığını gösterir. 'İçtihadi' olması ise temel ilkelerin yargı (Danıştay) kararlarıyla oluştuğunu ifade eder. Bu iki durum birleştiğinde, idari yargı organları uyuşmazlıkları çözerken sadece yazılı kanunla bağlı kalmaz, hukuk yaratarak kural koyucu bir rol üstlenir.

Step-by-Step Solution

1
İdare hukukunun 'tedvin edilmemiş' (kodifiye edilmemiş) özelliğini analiz etme.
İdare hukukuna ait kuralların tek bir temel kanunda (Medeni Kanun gibi) değil, farklı yasalarda dağınık halde bulunduğu tespit edilir.
İdare hukukunun kuralları çok geniş bir alanı kapsadığı için tek bir metinde toplanması zordur.
2
İdare hukukunun 'içtihadi' (yargısal) niteliğini değerlendirme.
İdare hukukunun ana prensiplerinin yasama organından ziyade, Danıştay gibi yüksek mahkemelerin kararlarıyla şekillendiği anlaşılır.
Genç bir hukuk dalı olması sebebiyle kuralların büyük kısmı uyuşmazlıklar çözülürken üretilmiştir.
3
Bu iki özelliğin pratik sonucunu birleştirme.
Kanunda açık hüküm bulunmayan durumlarda idari yargıcın 'hukuk yaratarak' boşluk doldurması gerektiği sonucuna varılır.
Tedvin edilmemişlik boşluklara yol açar, içtihadi nitelik ise bu boşlukların yargı kararıyla doldurulmasına imkan tanır.

Key Concept

İdare Hukukunun İçtihadi ve Tedvin Edilmemiş Olma Özellikleri

Hints

1
Tedvin edilmemişlik, Medeni Kanun veya Türk Ceza Kanunu gibi 'tek bir çatı kanun' bulunmaması demektir.

Practice More

İdare hukukunun 'statüsel' olması ile özel hukuktaki 'irade serbestisi' arasındaki farkları inceleyerek bu konudaki bilginizi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question