Question

Difficulty: HardSon Osmanlı Mebusan Meclisi ve Misak-ı Milli

Son Osmanlı Mebusan Meclisinde kabul edilen Misak-ı Millî beyannamesi, Erzurum ve Sivas Kongrelerinde alınan kararların hukuki bir metne dönüştürülerek meclis onayından geçmiş halidir. Ancak bu iki süreç arasında hem metnin ilan edildiği makamın siyasi niteliği hem de diplomatik öncelikler bakımından belirgin farklar bulunmaktadır. Buna göre, Erzurum ve Sivas Kongrelerinde temel prensip olarak vurgulanan aşağıdaki ilkelerden hangisi, Misak-ı Millî metninde doğrudan bir karar başlığı veya madde olarak yer almamıştır?

  1. A
    Siyasi, adli ve mali gelişmemizi engelleyen kapitülasyonların kesin olarak reddedilmesi
  2. Milli iradeyi hâkim kılmanın temel esas olarak kabul edilmesiAnswer
  3. C
    Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandığı sırada işgal edilmemiş toprakların bölünmez bir bütün olduğu
  4. D
    Azınlık haklarının, komşu ülkelerdeki Müslüman halkın haklarıyla mütekabiliyet esasında korunması
  5. E
    Kendi arzularıyla ana vatana katılmış olan bölgelerde (Elviye-i Selâse) gerekirse halk oylamasına gidilmesi

Answer

Milli iradeyi hâkim kılmanın temel esas olarak kabul edilmesi ilkesi, Misak-ı Milli beyannamesinde yer almamıştır.
Milli Mücadele'nin temelini oluşturan 'Milli Egemenlik' (Milli iradeyi hakim kılmak) ilkesi Erzurum ve Sivas Kongrelerinde açıkça belirtilmesine rağmen, Misak-ı Milli kararlarında yer almaz. Bunun temel nedeni, bu kararların Osmanlı Saltanatına bağlı olan Mebusan Meclisi tarafından kabul edilmiş olmasıdır. Meclisin yapısı gereği, Padişahın otoritesine karşı bir ifade olan milli egemenlik kavramı metne dahil edilmemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Kongre kararları ile Misak-ı Milli metnini kavramsal olarak karşılaştır.
Erzurum ve Sivas Kongreleri hem 'milli bağımsızlık' hem de 'milli egemenlik' (milli irade) vurgusu yaparken, Misak-ı Milli sadece 'milli bağımsızlık' üzerine odaklanmıştır.
Sorunun kökünde yatan 'doğrudur/yanlıştır' ayrımını yapabilmek için iki belgenin ortak ve farklı yönlerini bilmek gerekir.
2
Belgelerin ilan edildiği siyasi ortamı analiz et.
Misak-ı Milli, Osmanlı Devleti'nin resmi meclisi olan ve Padişaha bağlılık bildiren Mebusan Meclisi'nde kabul edilmiştir.
Bir monarşi meclisinde, saltanatı ve padişahın yetkilerini tartışmaya açacak olan 'milli irade' kavramının kullanılması stratejik ve hukuki olarak mümkün değildi.
3
Seçenekleri bu analiz ışığında ele.
Kapitülasyonlar, sınırlar, azınlık hakları ve referandum maddelerinin tamamı Misak-ı Milli'de yer alırken, milli egemenlik maddesi dışarıda bırakılmıştır.
Milli Mücadele'nin bu aşamasında birlik ve beraberliği bozmamak adına rejim tartışmalarından kaçınılmıştır.

Key Concept

Misak-ı Milli'nin sadece bağımsızlık (territorial integrity) odaklı bir belge olması; milli egemenlik (sovereignty) vurgusunun eksikliği.

Hints

1
Erzurum ve Sivas Kongreleri ile Misak-ı Milli arasındaki en büyük farkın 'egemenlik mi yoksa bağımsızlık mı' üzerine olduğunu düşünün.
2
Kararların alındığı kurumu göz önünde bulundurun: Osmanlı Mebusan Meclisi. Bu meclis Padişaha mı yoksa halkın mutlak iradesine mi bağlıydı?
3
Misak-ı Milli bir bağımsızlık manifestosudur ancak saltanat makamıyla ters düşmemek için 'rejim değişikliği' (cumhuriyet/egemenlik) vurgusundan kaçınılmıştır.

Practice More

Misak-ı Milli'de yer almayan 'Milli Egemenlik' kavramının, Büyük Millet Meclisi'nin açılmasıyla nasıl resmiyet kazandığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question