Question

Difficulty: HardSözcükte Yapı

Modern yönetim anlayışının (I)çevresinde şekillenen yeni düzen, kurumların (II)ayrım noktalarını netleştirirken (III)devrim niteliğindeki bu (IV)ilerlemenin (V)yanlış taraflarını da ortaya koymaktadır.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerden hangisi, kökünün türü bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. IVAnswer
  5. E
    V

Answer

Dördüncü sırada yer alan ve kökü 'ileri' olan sözcük, diğerlerinden farklı olarak isim köküne sahiptir.
Dördüncü sözcük olan 'ilerlemenin' kelimesinin kökü 'ileri'dir. 'İleri' sözcüğü mastar eki alamaz, dolayısıyla bir isim köküdür. Diğer tüm sözcükler ('çevir-', 'ayır-', 'devir-', 'yanıl-') ise fiil köküne sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüklerin köklerini ve eklerini belirle
I: çevir-e, II: ayır-ım, III: devir-im, IV: ileri-le-me, V: yanıl-ış
Sözcük yapısı analizinde köke ulaşmak için varsa ses olaylarını geri döndürmek gerekir.
2
Köklerin türlerini (isim veya fiil) analiz et
I: Fiil, II: Fiil, III: Fiil, IV: İsim, V: Fiil
Kökün türü, aldığı '-mak/-mek' mastar ekiyle (anlamlıysa fiil, değilse isim) test edilir.
3
Farklı olanı seç
Dördüncü sözcük isim köklüdür.
Beş sözcükten dördü eylem kökenliyken biri isim kökenlidir.

Key Concept

Sözcük Kökü ve Kök Türü Ayrımı

Hints

1
Altı çizili her bir sözcüğün aldığı yapım eklerini çıkararak en küçük anlamlı parçasına (köküne) odaklanın.
2
Sözcüklerin bazılarında türetme sırasında bir harf kaybı (ünlü düşmesi) yaşanmış olabilir; kökü bu durumu göz önüne alarak belirleyin.
3
Dört sözcük bir hareket veya oluş bildirirken (fiil), bir tanesi yer-yön bildiren bir isimden türemiştir.

Practice More

İsimden fiil türeten ekler (-le, -se, -el vb.) ile fiilden isim türeten eklerin (-im, -it, -gi vb.) görevlerini inceleyerek bu tip soruları daha hızlı çözebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüklere '-mek/-mak' mastar ekini getirmeyi deneyin. Eğer kök mastar ekiyle anlamlı bir bütün oluşturuyorsa fiil, oluşturmuyorsa isim köküdür.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question