Question

Difficulty: MediumParlamento Kararları

TBMM’nin yasama yetkisini kullanarak gerçekleştirdiği işlemlerden biri olan parlamento kararları, hem oluşum süreçleri hem de tabi oldukları hukuki rejim bakımından kanunlardan farklı özellikler taşır. Parlamento kararlarının hukuki niteliği ve denetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Parlamento kararları genel kural olarak yargısal denetime tabi değildir; ancak Meclis İçtüzüğü, dokunulmazlığın kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları bu kuralın Anayasa’daki istisnalarıdır.Answer
  2. B
    Parlamento kararları da tıpkı kanunlar gibi Meclis'te kabul edildikten sonra onaylanmak üzere Cumhurbaşkanı’na gönderilir ve Cumhurbaşkanı'nın bu kararları veto etme yetkisi bulunur.
  3. C
    Anayasa Mahkemesi, Meclis tarafından alınan tüm parlamento kararlarını hem şekil hem de esas bakımından denetlemekle görevli ve yetkilidir.
  4. D
    Parlamento kararlarının yürürlüğe girebilmesi için mutlaka Cumhurbaşkanı tarafından Resmî Gazete’de yayımlanması yasal bir zorunluluktur.

Answer

Parlamento kararları kural olarak yargısal denetim dışındadır, ancak Meclis İçtüzüğü değişikliği, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları bu kuralın üç anayasal istisnasıdır.
Parlamento kararları, yasama organının kanun dışındaki işlemleridir. 1982 Anayasası'na göre bu kararlar kural olarak yargı yolu kapalı olan işlemlerdir. Ancak hukuk devleti ilkesi gereği; TBMM İçtüzüğü, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararlarına karşı Anayasa Mahkemesi'ne başvurulabilmektedir. Bu durum seçenekte tam ve doğru olarak ifade edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin türünü ve genel kuralı belirleme
Parlamento kararlarının kural olarak yargısal denetime (iptal davasına) konu olamayacağı sonucuna varılır.
Anayasa, yasama organının iç işlemlerinin hızlı yürütülmesi için bu işlemleri kural olarak yargı denetimi dışında tutmuştur.
2
İstisnai durumları kontrol etme
İçtüzük, dokunulmazlığın kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesinin istisna olduğu hatırlanır.
Bu üç işlem, bireysel hakları veya meclis düzenini doğrudan etkilediği için anayasa koyucu tarafından denetime açılmıştır.
3
Onay mekanizmasını değerlendirme
Kanunların aksine parlamento kararlarında Cumhurbaşkanı onayı ve veto yetkisinin olmadığı doğrulanır.
Parlamento kararları Meclis'in kendi iradesiyle tamamlanan ve yürürlüğe giren işlemlerdir.

Key Concept

Parlamento Kararlarının Yargısal Denetimi ve Kanunlardan Farkı

Hints

1
Parlamento kararlarının en belirgin özelliği, meclis iç işleyişiyle ilgili olmaları ve kural olarak Cumhurbaşkanı onayına ihtiyaç duymamalarıdır.
2
Yargısal denetim konusunda parlamento kararları için 'kural-istisna' ilişkisi geçerlidir. Genellikle mahkemeye gidilemez.
3
Anayasa Mahkemesi'ne taşınabilen üç parlamento kararını hatırlayın: İçtüzük, dokunulmazlığın kaldırılması ve üyeliğin düşürülmesi.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararına karşı iptal davası açma süresini ve mahkemenin karar verme süresini inceleyebilirsiniz (7 gün - 15 gün kuralı).

Alternative Method

Kanunlar ve parlamento kararları arasındaki farkları bir tablo üzerinden ezberlemek, sınavda bu tarz karşılaştırma sorularını çok daha hızlı çözmenizi sağlar.
Estimated Time:45s
Rate this question