Anayasası'nın hazırlık sürecinde, Anayasası döneminde yaşanan hükümet krizlerini, meclis çalışmalarındaki tıkanıklıkları ve "iktidar boşluğu" sorunlarını gidermek amacıyla "rasyonelleştirilmiş parlamenterizm" modeli benimsenmiştir. Bu model, yürütme organının yasama karşısında daha etkin ve istikrarlı hale getirilmesini hedeflemektedir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasası'nda yer alan ve "rasyonelleştirilmiş parlamenterizm" anlayışı doğrultusunda yürütme organını güçlendirmeyi amaçlayan bir düzenlemedir?
- Cumhurbaşkanına, hükümetin kurulamaması gibi belirli anayasal tıkanıklık durumlarında Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerini yenileme yetkisinin tanınmasıAnswer
- BAnayasası'nda olduğu gibi yasama organının "Cumhuriyet Senatosu" ve "Millet Meclisi" şeklinde iki kanatlı yapısının korunması
- CAnayasanın "yumuşak" ve "çerçeve" bir metin olarak hazırlanarak siyasi iktidarlara geniş bir hareket alanı bırakılması
- DMilli Güvenlik Kurulu'nun yetkilerinin kısıtlanarak sivil üyelerin ağırlığının azaltılması ve kurulun sadece danışma birimine dönüştürülmesi
- EYürütme organının tüm işlemlerinin yargı denetimi dışına çıkarılarak hükümete mutlak bir hareket serbestisi tanınması
Answer
Cumhurbaşkanına belirli anayasal şartlarda seçimleri yenileme yetkisinin verilmesi, yürütmeyi güçlendiren rasyonelleştirilmiş parlamenterizm modelinin bir sonucudur.
Rasyonelleştirilmiş parlamenterizm anlayışı, parlamenter sistemin klasik işleyişindeki tıkanıklıkları önlemek için tasarlanmıştır. Cumhurbaşkanına tanınan meclis seçimlerini yenileme yetkisi, hükümetin kurulamadığı veya meclisin çalışamaz hale geldiği durumlarda siyasi krizi halkın hakemliğine götürerek çözen, yürütmeyi bu süreçte yetkilendiren tipik bir düzenlemedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Rasyonelleştirilmiş Parlamenterizm
Alternative Method
1961 ve 1982 Anayasalarını karşılaştıran bir tablo üzerinden 'yasama-yürütme dengesi' odaklı eleme yaparak sonuca ulaşılabilir.
Estimated Time:1m 15s