Examkin

Question

Difficulty: HardSes Bilgisi

Geceleyin ufku kaplayan bulutların arasından süzülen ay ışığı, yüreğimizi serinletiyor. Sessizce ilerlerken hissettiğimiz bu huzur, hayatın tüm keşmekeşini bir anlığına unutturuyor.

Bu parçada aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

  1. A
    Ünsüz yumuşaması
  2. B
    Ünlü düşmesi
  3. C
    Ünsüz türemesi
  4. D
    Ünsüz benzeşmesi
  5. Ünlü daralmasıAnswer

Answer

Parçadaki hiçbir sözcükte ünlü daralması ses olayı gerçekleşmemiştir.
Ünlü daralması, fiilin sonundaki 'a, e' geniş ünlülerinin '-yor' eki etkisiyle 'ı, i, u, ü' dar ünlülerine dönüşmesidir. Parçada geçen 'serinletiyor' (serinlet-mek) ve 'unutturuyor' (unuttur-mak) fiillerinin gövdeleri sert ünsüzlerle bitmektedir ve aradaki ünlüler sadece yardımcı ünlüdür. Bu nedenle parçada ünlü daralması yoktur.

Step-by-Step Solution

1
Ünlü düşmesini kontrol et.
Bulundu: 'ufuk-u > ufku' ve 'ileri-ler > ilerlerken'.
Kelime türetilirken veya çekimlenirken vurgusuz orta hece ünlüsü düşmüştür.
2
Ünsüz yumuşamasını kontrol et.
Bulundu: 'yürek-imiz > yüreğimizi', 'hissetti-dik-imiz > hissettiğimiz', 'anlık-ı > anlığına'.
Sert ünsüzle biten kelimelere ünlüyle başlayan ek geldiğinde p, ç, t, k sesleri b, c, d, g/ğ seslerine dönüşmüştür.
3
Ünsüz benzeşmesini kontrol et.
Bulundu: 'hisset-dik > hissettik' ve 'unut-dur > unuttur'.
Sert ünsüzle biten kelimelere yumuşak ünsüzle başlayan ek geldiğinde ekin başındaki ünsüz sertleşmiştir.
4
Ünsüz türemesini kontrol et.
Bulundu: 'his + etmek > hissetmek'.
Arapça kökenli bazı kelimeler yardımcı fiille birleşirken sondaki ünsüz ikizleşmiştir.
5
Ünlü daralmasını kontrol et.
Bulunamadı.
'serinletiyor' ve 'unutturuyor' fiillerinde '-yor' ekinden önce gelen 'i' ve 'u' sesleri yardımcı ünlüdür; kelime kök/gövdesinde 'a/e' bulunmadığı için daralma söz konusu değildir.

Key Concept

Türkçedeki temel ses olaylarının (düşme, türeme, benzeşme, yumuşama, daralma) metin üzerinde analizi.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question

Topics

Ses Bilgisi

More questions from this topic