Examkin

Question

Difficulty: HardYargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

1982 Anayasası'nda düzenlenen "Hâkimlik ve savcılık teminatı" ilkesi uyarınca hâkimler ve savcılar azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamazlar. Bu anayasal güvence kapsamında, aşağıdaki durumlardan hangisinin gerçekleşmesi hâlinde ilgili kişinin aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun bırakılması hâkimlik teminatına açık bir aykırılık teşkil eder?

  1. Görev yaptığı mahkemenin veya kadrosunun idari bir tasarrufla kaldırılmış olmasıAnswer
  2. B
    Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hakkında kesin hüküm verilmesi
  3. C
    Sağlık bakımından görevini yerine getiremeyeceğinin resmi raporla kesin olarak anlaşılması
  4. D
    Anayasa ve kanunlarda belirtilen yaş haddinin doldurulmuş olması
  5. E
    Meslekte kalmasının uygun olmadığına dair kanunda gösterilen hukuki bir kararın varlığı

Answer

Görev yaptığı mahkemenin veya kadrosunun idari bir tasarrufla kaldırılmış olması hâlinde özlük haklarının kısıtlanması bir hak ihlalidir.
1982 Anayasası'nın 139. maddesine göre; hâkimler ve savcılar azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamazlar; bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa, aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamazlar. Bu hüküm, idari düzenlemelerin yargı mensupları üzerinde bir baskı aracı olarak kullanılmasını engellemeyi amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 139. maddesinin temel içeriğini analiz edin.
Hâkimlik ve savcılık teminatı; azledilmeme, istem dışı erken emekli edilmeme ve özlük haklarının korunması unsurlarını içerir.
Güvencenin sınırlarını belirlemek için temel hükmü anlamak gerekir.
2
Teminatın koruma kapsamına aldığı özel durumları inceleyin.
Madde metninde "bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa" ibaresiyle bu durumun bir hak mahrumiyeti yaratamayacağı vurgulanmıştır.
İdari yapıdaki değişikliklerin yargı bağımsızlığını zedelememesi hedeflenmiştir.
3
Anayasal istisnaları (teminatın işlemediği durumları) belirleyin.
Suçtan hüküm giyme, sağlık sorunları ve yaş haddi (65 yaş) teminatın istisnalarıdır.
Liyakat ve fiziksel yeterlilik şartları teminattan üstün tutulmuştur.

Key Concept

Hâkimlik ve Savcılık Teminatı (Mevcut Hakların Korunması)

Hints

1
Anayasa'nın 139. maddesinde 'bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması' durumuna özel bir atıf yapılıp yapılmadığını düşünün.
2
Hâkimlik teminatı, kişinin mesleki liyakati veya sağlığı yerinde olduğu sürece idari değişikliklerden etkilenmemesini sağlar.
3
Anayasa metni '...bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa, aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamaz.' der.

Practice More

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) yapısı ve üyelerinin seçim yöntemlerini inceleyerek bu teminatların idari denetimle nasıl ilişkilendirildiğini araştırabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Yargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

More questions from this topic