Question

Difficulty: HardTürkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Türkiye’nin yer şekillerinin kısa mesafelerde çeşitlilik göstermesi ve yükselti değerlerinin batıdan doğuya doğru belirgin şekilde artması, iklim elemanlarının ve bu iklime bağlı ekonomik faaliyetlerin coğrafi dağılışını doğrudan etkiler. Bu durum Türkiye'nin göreceli (özel) konumuyla açıklanır.

Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'nin yer şekilleri ve denizellik gibi özelliklerinden kaynaklanan bu göreceli (özel) konum sonuçlarından biri olarak gösterilemez?

  1. A
    Doğu Anadolu Bölgesi’nde kış mevsiminin İç Anadolu Bölgesi’ne göre daha uzun ve sert geçmesi
  2. Karadeniz kıyılarındaki yıllık ortalama sıcaklıkların Akdeniz kıyılarından daha düşük olmasıAnswer
  3. C
    Toros Dağları'nın kuzey ve güney yamaçları arasında kısa mesafede bitki örtüsü ve yağış miktarının değişmesi
  4. D
    Ege Bölgesi'nde denizel etkilerin iç kesimlere kadar ulaşarak iklimin yumuşamasını sağlaması
  5. E
    Iğdır Ovası'nda çevresindeki yüksek platolara göre daha farklı iklim ve tarım koşullarının (mikroklima) oluşması

Answer

Karadeniz kıyılarının Akdeniz kıyılarından daha soğuk olması mutlak (matematik) konumun bir sonucudur.
Karadeniz ve Akdeniz kıyıları arasındaki sıcaklık farkının temel nedeni, bu bölgelerin farklı enlemlerde yer almasıdır. Akdeniz kıyıları Ekvator'a daha yakın olduğu için güneş ışınlarını daha büyük açıyla alır ve daha sıcaktır. Bu durum Türkiye'nin mutlak (matematik) konumuyla ilgilidir. Diğer seçeneklerde yer alan yükselti farkları, dağların uzanışı ve denizellik etkileri ise göreceli (özel) konum sonuçlarıdır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde verilen özelliklerin nedenlerini analiz et.
Dört seçenek yükselti, denizellik veya dağların uzanışı ile ilgiliyken; bir seçenek enlem ile ilgilidir.
Soruda özel konumun sonucu olmayan özelliği bulmamız istenmektedir.
2
Deniz kıyısındaki iki merkezin (Akdeniz ve Karadeniz) sıcaklık farkını değerlendir.
Her iki bölge de deniz seviyesindedir, bu yüzden sıcaklık farkı yükseltiyle açıklanamaz.
Aralarındaki temel fark Ekvator'a olan uzaklıktır (enlem).
3
Enlem etkisinin hangi konum türüne girdiğini belirle.
Enlem, mutlak (matematik) konumun bir sonucudur.
Özel konum, enlem ve boylamdan bağımsız olan fiziksel özellikleri kapsar.

Key Concept

Mutlak ve Göreceli Konum Ayrımı

Hints

1
Türkiye'de batıdan doğuya gidildikçe değişen özellikler genellikle özel konumla; güneyden kuzeye gidildikçe değişenler ise mutlak konumla ilgilidir.
2
Deniz kıyısında olan (yükseltisi sıfır olan) iki bölgeyi karşılaştırırken yükselti etkisini eleyebilirsin.
3
Akdeniz'in Karadeniz'den sıcak olmasının temel sebebi enlemdir.

Practice More

Türkiye'de 'bakı' etkisinin güney yamaçlarda olması ile 'denize bakan yamaç' kavramları arasındaki farkı çalışınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question