Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Nüfusun Dağılışı ve Nüfus Yoğunlukları

Türkiye'de bir yörenin aritmetik nüfus yoğunluğu (ANYANY) düşük iken tarımsal nüfus yoğunluğunun (TNYTNY) Türkiye ortalamasının çok üzerinde olması, o yörenin coğrafi özelliklerine dair önemli bilgiler sunar. Buna göre, ANYANY'si düşük ancak TNYTNY'si yüksek olan bir yöre için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Yer şekilleri engebeli olduğu için tarım yapılabilecek alanlar oldukça dardır.Answer
  2. B
    Bölgede sanayileşme ve ticaret faaliyetleri çok geliştiği için yoğun göç almaktadır.
  3. C
    Tarımda makineleşme yaygın olduğu için insan gücüne duyulan ihtiyaç azalmıştır.
  4. D
    Toplam yüz ölçümü içerisinde ekili ve dikili alanların oranı oldukça fazladır.
  5. E
    Bölge nüfusunun büyük bir çoğunluğu kentlerde yaşamakta ve hizmet sektöründe çalışmaktadır.

Answer

Yer şekillerinin engebeli ve tarım alanlarının dar olması, düşük aritmetik yoğunluğa rağmen yüksek tarımsal yoğunluk oluşmasının temel nedenidir.
Düşük aritmetik nüfus yoğunluğu, o bölgenin genel olarak seyrek nüfuslu olduğunu gösterir. Buna rağmen tarımsal nüfus yoğunluğunun yüksek çıkması, matematiksel olarak 'tarım alanları' paydasının çok küçük olduğunu gösterir. Türkiye'de bu durum yer şekillerinin engebeli olduğu, tarım arazilerinin dar ve parçalı olduğu dağlık yörelerin (Örn: Hakkâri, Doğu Karadeniz, Menteşe Yöresi) karakteristik özelliğidir.

Step-by-Step Solution

1
Aritmetik Nüfus Yoğunluğu (ANYANY) formülünü analiz et.
ANY=Toplam Nu¨fustextToplamYu¨zO¨lc\cu¨mu¨ANY = \frac{\text{Toplam Nüfus}}{\\text{Toplam Yüz Ölçümü}}. ANYANY'nin düşük olması, o bölgenin ya çok geniş bir alana sahip olduğunu ya da toplam nüfusunun az olduğunu gösterir.
Yoğunluk türleri arasındaki farkı anlamak için önce bileşenleri belirlemek gerekir.
2
Tarımsal Nüfus Yoğunluğu (TNYTNY) formülünü analiz et.
TNY=Tarımsal Nu¨fusTarım AlanlarıTNY = \frac{\text{Tarımsal Nüfus}}{\text{Tarım Alanları}}. TNYTNY'nin yüksek olması, ya tarım nüfusunun çok fazla olduğunu ya da tarım alanlarının çok dar olduğunu gösterir.
Tarımsal yoğunluğun yüksek çıkmasının matematiksel nedenini bulmak.
3
İki durumu sentezle ve Türkiye coğrafyasına uygula.
Bir yerde toplam nüfusun az olmasına (düşük ANYANY) rağmen tarımsal yoğunluğun (TNYTNY) yüksek çıkması, o yörede tarım yapılabilecek alanların (payda) aşırı kısıtlı olduğunu kanıtlar.
Genel nüfusun seyrek olduğu dağlık alanlarda (Doğu Anadolu veya Doğu Karadeniz'in sarp kesimleri gibi) tarım arazilerinin azlığı bu zıtlığı yaratır.

Key Concept

Nüfus yoğunluğu türleri ve yer şekilleri ilişkisi

Hints

1
TNYTNY formülünde paydanın (tarım alanları) küçülmesinin sonucu nasıl etkileyeceğini düşünün.
2
Türkiye'de dağlık ve engebeli olan ancak toplam nüfusu az olan bölgeleri (Hakkâri, Menteşe vb.) göz önüne getirin.

Practice More

Fizyolojik nüfus yoğunluğu ile aritmetik nüfus yoğunluğu arasındaki farkın fazla olduğu bölgelerin ortak özelliklerini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Formül üzerinden sağlama yapma: ANYANY \downarrow (Nüfus az veya Alan geniş), TNYTNY \uparrow (Tarım Alanı \downarrow \downarrow veya Tarım Nüfusu \uparrow). Eğer genel nüfus azsa ama tarımsal yoğunluk fazlaysa, tek ihtimal tarım alanlarının çok küçük olmasıdır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question