Question

Difficulty: Hardİdarenin Mal Edinme Yöntemleri ve Kamulaştırma

Bir ilde meydana gelen büyük bir deprem felaketi sonrasında, arama-kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmalarını hızlandırmak amacıyla valilik; bölgedeki özel bir inşaat firmasına ait ekskavatörlerin mülkiyetine el koymuş, ayrıca sağlam kalan bir özel yurt binasının ise geçici süreliğine sahra hastanesi olarak kullanılmasına karar vermiştir.

İdare hukukundaki mal edinme yöntemleri dikkate alındığında, bu durum ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Özel mülkiyetteki binanın kullanımına el konulması, bir bayındırlık hizmeti olduğu için 'geçici işgal' yöntemiyle gerçekleştirilmelidir.
  2. B
    İş makineleri taşınır mal niteliğinde olduğundan, mülkiyetinin idareye geçmesi ancak 'kamulaştırma' usulüyle mümkündür.
  3. Hem taşınır nitelikteki iş makinelerinin mülkiyetinin hem de taşınmazın kullanım hakkının elde edilmesi 'istimval' (yükümlülük) yöntemi kapsamında değerlendirilir.Answer
  4. D
    Söz konusu el koyma işlemi, özel mülkiyetteki bir teşebbüsün tamamının kamu yararı gereği devlete geçirilmesi olan 'devletleştirme' niteliğindedir.
  5. E
    İdare, kamu düzenini korumak ve afetle mücadele etmek amacıyla bu mallara herhangi bir bedel ödemeksizin re'sen el koyma yetkisine sahiptir.

Answer

Afet gibi olağanüstü durumlarda taşınır malların mülkiyetine veya taşınmazların kullanım hakkına bedeli karşılığında el konulması 'istimval' yöntemidir.
Doğru yanıt olan seçenek, istimval kurumunun iki temel özelliğini doğru birleştirmiştir: Olağanüstü durumlarda başvurulması ve hem taşınır malların mülkiyetini hem de taşınmazların kullanım hakkını konu edinebilmesi. Senaryoda deprem (olağanüstü hal), iş makineleri (taşınır) ve yurt binası (taşınmaz kullanımı) bu tanıma tam olarak uymaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki durumun niteliğini analiz etme.
Büyük bir deprem felaketi (afet), hukuk sistemimizde 'olağanüstü durum' olarak kabul edilir.
Yöntemin belirlenmesi için öncelikle şartların (olağan/olağanüstü) tespiti gerekir.
2
El konulan malların türünü belirleme.
İş makineleri 'taşınır' maldır ve mülkiyetine el konulmuştur; bina ise 'taşınmaz'dır ve sadece kullanımı talep edilmiştir.
Farklı mal edinme yöntemleri, malın taşınır/taşınmaz olmasına göre ayrılır.
3
Uygun hukuki yöntemi eşleştirme.
Olağanüstü durumlarda taşınır mülkiyeti ve taşınmaz kullanımı 'istimval' (yükümlülük) ile gerçekleştirilir.
Kamulaştırma sadece taşınmaz mülkiyeti, geçici işgal ise sadece bayındırlık amaçlı taşınmaz kullanımı içindir.

Key Concept

İstimval (Yükümlülük) Kurumu

Hints

1
İdarenin mal edinme yöntemlerini; malın türü (taşınır/taşınmaz) ve durumun niteliği (olağan/olağanüstü) açısından sınıflandırın.
2
Kamulaştırma sadece taşınmazlar içindir. Bayındırlık dışındaki olağanüstü durumlarda taşınırların edinilmesi farklı bir isimlendirmeye sahiptir.
3
Savaş, seferberlik veya afet gibi durumlarda kişilerin araçlarına veya binalarının kullanımına el konulması 'İstimval' olarak adlandırılır.

Practice More

İstimval ile Geçici İşgal arasındaki 'amaç' (bayındırlık vs. olağanüstü durum) farkını pekiştirmek için benzer bir yol yapım senaryosu çözebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question