Question

Difficulty: HardTürkiye'de Nüfusun Dağılışı ve Nüfus Yoğunlukları

Türkiye'de aritmetik nüfus yoğunluğu ile fizyolojik nüfus yoğunluğu arasındaki farkın fazla olduğu yerlerde, toplam yüz ölçümü içerisinde tarım alanlarının payının az olduğu ve yer şekillerinin engebeli olduğu görülür.

Aşağıdaki tabloda beş farklı merkezin aritmetik ve fizyolojik nüfus yoğunluğu değerleri verilmiştir:

MerkezAritmetik Nüfus Yoğunluğu (kişi/km²)Fizyolojik Nüfus Yoğunluğu (kişi/km²)
I105125
II65480
III4258
IV27003400
V160215

Tablodaki veriler dikkate alındığında, bu merkezlerden hangisinin yer şekillerinin diğerlerine göre daha engebeli ve dağlık olduğu söylenebilir?

  1. A
    I
  2. IIAnswer
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. E
    V

Answer

İki yoğunluk türü arasındaki oransal farkın en yüksek olduğu II numaralı merkez, yer şekillerinin en engebeli olduğu bölgedir.
Doğru olan II numaralı merkezde, aritmetik nüfus yoğunluğu 65 iken fizyolojik yoğunluğun 480'e çıkması, nüfusun çok dar bir tarım alanına sıkıştığını gösterir. Bu durum Türkiye'de yer şekillerinin en engebeli olduğu Doğu Karadeniz veya Menteşe Yöresi gibi bölgelerin tipik özelliğidir.

Step-by-Step Solution

1
Kavram analizi yapılması
Aritmetik Yoğunluk = Toplam Nüfus / Toplam Alan; Fizyolojik Yoğunluk = Toplam Nüfus / Tarım Alanı.
Yoğunluklar arasındaki ilişkinin tarım alanlarının toplam alana oranını verdiğini anlamak gerekir.
2
Matematiksel oranlama yapılması
II numaralı merkezde fizyolojik yoğunluk aritmetik yoğunluğun 7,3 katıyken, IV numaralı merkezde bu oran sadece 1,25'tir.
Sayısal farktan ziyade oransal fark, arazinin ne kadarının 'tarıma elverişsiz/dağlık' olduğunu daha net gösterir.
3
Yer şekilleriyle ilişkilendirme
II numaralı merkezde tarım alanları toplam alanın sadece %13-14'ü kadardır (Doğu Karadeniz veya Hakkari örneği gibi).
Engebeli yerlerde tarım alanları dar ve parçalı olduğu için fizyolojik yoğunluk, aritmetik yoğunluğa göre çok yüksek çıkar.

Key Concept

Nüfus Yoğunlukları ve Yer Şekilleri İlişkisi

Hints

1
Fizyolojik yoğunluk ile aritmetik yoğunluk arasındaki 'oran' ne kadar büyükse, o yer o kadar dağlıktır.
2
IV numaralı merkezde farkın 700 olması sizi yanıltmasın; toplam nüfusu yüksek olan şehirlerde bu fark aldatıcı olabilir. Diğer merkezlerdeki kat artışına bakın.
3
Hangi merkezde fizyolojik yoğunluk, aritmetik yoğunluğun yaklaşık 7-8 katına çıkmış? Bu, arazinin %80'inden fazlasının dağlık olduğunu gösterir.

Practice More

Tarımsal nüfus yoğunluğu ile yer şekilleri ve makineleşme arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question