Question

Difficulty: HardSosyal Hayat ve Toplum Yapısı

Osmanlı toplumsal yapısında "Reaya" statüsündeki bir Müslüman gencin, medrese eğitimini tamamlayarak "Beraya" (Yönetenler) sınıfına dahil olması dikey hareketliliğin en bariz örneğidir. Bu süreçte, medreseden mezun olan adayların (danışmend), "İlmiye" sınıfı içerisinde kadılık veya müderrislik gibi resmî bir göreve atanmadan önce isimlerini deftere yazdırıp sıralarını bekledikleri adaylık sürecini ifade eden sistem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. MülazemetAnswer
  2. B
    İltizam
  3. C
    Devşirme
  4. D
    Malikâne
  5. E
    Müsadere

Answer

Mülazemet sistemi, medrese mezunlarının İlmiye sınıfı kadrolarına atanmak için bekledikleri süreci ifade eder.
Mülazemet sistemi, Osmanlı Devleti'nde medreseden mezun olup 'icazetname' alan kişilerin, müderrislik veya kadılık gibi resmî görevlere atanmadan önce isimlerini 'Matlab' adı verilen defterlere kaydettirerek bekleme ve adaylık (staj) dönemine girmelerini sağlayan mekanizmadır. Bu sistem, İlmiye sınıfındaki dikey hareketliliğin disipline edilmiş halidir.

Step-by-Step Solution

1
Toplumsal hareketlilik türünü analiz etme
Soruda bahsedilen süreç, eğitim yoluyla alt sınıftan (Reaya) üst sınıfa (Beraya/İlmiye) geçişi yani dikey hareketliliği ifade etmektedir.
Osmanlı'da statü değişikliği kurallara bağlıdır.
2
İlmiye sınıfının kariyer basamaklarını belirleme
Medrese mezunu olan bir kişi (danışmend), icazetname aldıktan sonra doğrudan göreve başlayamaz.
Atamalar belirli bir hiyerarşi ve sıraya (matlab defterine kayıt) dayanır.
3
Terimi tanımlama
Bu bekleme, staj ve adaylık sürecine 'Mülazemet' adı verilir.
Mülazemet, liyakati ve kadro dengesini korumak için uygulanan idari bir zorunluluktur.

Key Concept

Osmanlı toplumunda dikey hareketlilik ve İlmiye sınıfı kariyer sistemi (Mülazemet).

Hints

1
Bu terim, İlmiye sınıfına mensup adayların atama için 'sıra beklemesi' ile ilgilidir.
2
Kelime kökeni itibarıyla 'bir yere bağlı kalmak, ayrılmamak' anlamına gelir; günümüzdeki 'aday memurluk' veya 'stajyerlik' sistemine benzer.
3
Mezun olan danışmendlerin isimlerinin Matlab defterine kaydedilmesinden sonra başlayan bu sürece 'Mülazemet' denir.

Practice More

İlmiye sınıfının diğer sınıflardan (Seyfiye ve Kalemiye) ayrılan temel özelliklerini (köken, eğitim, ceza muafiyeti) tekrar edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question