Examkin

Question

Difficulty: HardDevlet Yönetimi ve Merkez Teşkilatı

Osmanlı Devleti'nin merkez teşkilatı; askeri-idari (Seyfiye), adli-dini (İlmiye) ve bürokratik (Kalemiye) olmak üzere üç temel sınıfa dayalı bir yapıya sahipti. Aşağıdaki tabloda bu sınıfların bazı özellikleri ve temsilcileri verilmiştir:

SınıfEğitim YeriKöken / KaynakTemsilci Örneği
SeyfiyeEnderun / OcakGenellikle DevşirmeSadrazam
İlmiye[X][Y]Kazasker
KalemiyeKalem (Usta-Çırak)Genellikle Devşirme[Z]

Buna göre, tablonun doğru bir şekilde tamamlanabilmesi için X, Y ve Z alanlarına getirilmesi gereken bilgiler aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. X: Medrese, Y: Müslüman kökenli, Z: NişancıAnswer
  2. B
    X: Enderun, Y: Devşirme kökenli, Z: Şeyhülislam
  3. C
    X: Medrese, Y: Devşirme kökenli, Z: Kaptan-ı Derya
  4. D
    X: Kalem, Y: Müslüman kökenli, Z: Kazasker
  5. E
    X: Enderun, Y: Müslüman kökenli, Z: Reisülküttab

Answer

Doğru eşleştirme; İlmiye sınıfının eğitim yerinin 'Medrese', kökeninin 'Müslüman kökenli' ve Kalemiye sınıfı temsilcisinin 'Nişancı' olduğu seçenektir.
Doğru seçenek, İlmiye sınıfının eğitim yeri olan medreseyi, bu sınıfın en belirgin özelliği olan Müslüman aileden gelme (köken) şartını ve Kalemiye sınıfının klasik dönemdeki en önemli temsilcilerinden biri olan Nişancı'yı eksiksiz ve doğru bir şekilde eşleştirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
İlmiye sınıfının eğitim yerini tespit edin.
Osmanlı Devleti'nde din, hukuk ve eğitim işlerinden sorumlu olan İlmiye sınıfı (Ulema), mutlaka 'Medrese' eğitimi almış kişilerden oluşur. Bu nedenle X yerine Medrese gelmelidir.
Saray bürokrasisi ve ordu Enderun veya ocaklarda yetişirken, ulema sınıfının tek yetişme kaynağı medreselerdir.
2
İlmiye sınıfının köken (kaynak) özelliğini analiz edin.
Seyfiye ve Kalemiye sınıfları büyük oranda devşirme kökenli kişilerden (Enderun çıkışlı) oluşurken, İlmiye sınıfı mensuplarının mutlaka Müslüman bir aileden doğmuş (Türk, Arap vb. hür Müslümanlar) olması şartı aranmıştır. Bu nedenle Y yerine 'Müslüman kökenli' gelmelidir.
Dini makamlar ve hukuk sistemi, geleneksel olarak devşirme sisteminin dışında tutulmuş; bu alan İslam medeniyetinin yerleşik unsurlarına bırakılmıştır.
3
Kalemiye sınıfının temsilcisini belirleyin.
Kalemiye sınıfı, devletin bürokratik ve mali işlerinden sorumludur. Divan-ı Hümayun'daki temsilcileri Nişancı ve Defterdar'dır (XVIII. yüzyıldan itibaren Reisülküttab da eklenmiştir). Bu nedenle Z yerine 'Nişancı' gelmelidir.
Nişancı, devletin yazı işlerini yürüten ve örfi hukukun koruyucusu sayılan bürokrasi başıdır.

Key Concept

Osmanlı Yönetici Sınıflarının (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) Yapısal Farklılıkları

Hints

1
Osmanlı devlet yönetimindeki sınıfların (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) hangi alanlarda uzmanlaştığını ve hangi okullarda yetiştiklerini gözden geçirin.
2
Hukuk ve din işlerinden sorumlu olan İlmiye sınıfının, diğer iki sınıftan farklı olarak mutlaka Müslüman ailelerden gelen kişilerden oluştuğunu hatırlayın.
3
Kalemiye sınıfı bürokrasiyi ve devletin 'kalem' (yazı) işlerini temsil eder; Nişancı bu sınıfın en bilinen temsilcisidir.

Practice More

Divan-ı Hümayun üyelerinin her birinin görev alanlarını (örneğin Nişancı'nın örfi hukuk, Kazasker'in şer'i hukuk yetkileri) karşılaştırarak konuyu derinleştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Devlet Yönetimi ve Merkez Teşkilatı

More questions from this topic