Question

Difficulty: EasyParaleller ve Enlem Etkileri

Türkiye sınırları içerisinde Hatay'dan Sinop'ı doğru seyahat eden bir coğrafya araştırmacısı, bulutsuz bir gecede Kutup Yıldızı'nın (Polaris) ufuk çizgisinden daha yüksekte (daha büyük bir açıyla) göründüğünü saptamıştır. Araştırmacının yaptığı bu saptama, Türkiye'nin aşağıdaki özelliklerinden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?

  1. Kuzey Yarım Küre'de yer almasıAnswer
  2. B
    Başlangıç Meridyeni'nin doğusunda bulunması
  3. C
    Ortalama yükseltisinin batıdan doğuya artması
  4. D
    Dağların kıyı çizgisine paralel uzanması
  5. E
    Üç tarafının denizlerle çevrili bir yarımada olması

Answer

Kutup Yıldızı'nın görünüm açısının kuzeye gidildikçe artması, Türkiye'nin Kuzey Yarım Küre'deki mutlak (enlem) konumuyla ilişkilidir.
Kutup Yıldızı (Polaris), Dünya'nın ekseninin kuzey ucuna çok yakın bir konumda olduğu için sadece Kuzey Yarım Küre'den izlenebilir. Bir gözlemcinin bulunduğu yerin enlem derecesi, Kutup Yıldızı'nın ufuk düzlemi üzerindeki yükselti açısına eşittir. Türkiye'de güneyden kuzeye gidildikçe enlem dereceleri büyüdüğü için (3636^\circ'den 4242^\circ'ye), bu yıldızın görünüm açısı da artar. Bu durum tamamen matematiksel (mutlak) konumun bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
Kutup Yıldızı'nın (Polaris) coğrafi özelliğini hatırla.
Kutup Yıldızı sadece Kuzey Yarım Küre'den görülebilir ve görünüm açısı bulunulan yerin enlem derecesine eşittir.
Bu astronomik bir kuraldır; Ekvator'da 00^\circ, Kuzey Kutbu'nda 9090^\circ açıyla görünür.
2
Türkiye'nin enlem derecelerini ve değişim yönünü analiz et.
Türkiye 364236^\circ - 42^\circ Kuzey paralelleri arasındadır. Hatay'dan (3636^\circ) Sinop'a (4242^\circ) gidildikçe enlem derecesi büyür.
Türkiye Kuzey Yarım Küre'de olduğu için kuzeye gidildikçe paralellerin derecesi artmaktadır.
3
Enlem artışıyla görünüm açısı arasındaki ilişkiyi kur.
Enlem derecesi arttığı için Kutup Yıldızı'nın ufuk üzerindeki yükselti açısı da artar.
Görünüm açısı doğrudan enlem derecesine bağlı bir matematiksel konum sonucudur.

Key Concept

Enlem ve Kutup Yıldızı İlişkisi

Hints

1
Kutup Yıldızı'nın sadece Kuzey Yarım Küre'den görülebildiğini ve açısının enleme bağlı olduğunu düşünün.
2
Güneyden kuzeye gidildikçe Türkiye'nin paralel dereceleri nasıl değişir? Bu değişim gökyüzü gözlemini nasıl etkiler?

Practice More

Kutup Yıldızı'nın görünüm açısının değişmesi ile çizgisel hızın veya yerçekiminin değişimi arasındaki benzerlikleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Rate this question