Atatürk İlke ve İnkılapları

Atatürk, "Milletimizin kurduğu yeni devletin mukadderatına, işlerine, bağımsızlığına unvanı ne olursa olsun hiç kimseyi karıştırmayız." diyerek tam bağımsızlık ve millî egemenlik vurgusu yapmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudan devlet yönetimine millî egemenlik ilkesini hâkim kılmak amacıyla siyasi alanda yapılan inkılaplar arasında gösterilemez?

Cumhuriyet’in ilk yıllarında hukuk sisteminin çağdaşlaştırılması sürecinde sadece yeni kanunların kabul edilmesi yeterli görülmemiş; bu kanunları laik, demokratik ve cumhuriyetçi bir ruhla uygulayacak yeni bir hukukçu kuşağının yetiştirilmesi elzem kabul edilmiştir. Mustafa Kemal Atatürk, bu ihtiyacı karşılamak üzere açılan kurumun açılış töreninde, kurumun "yeni hukuk düzeninin müjdecisi" olacağını vurgulamıştır.

Buna göre, 1925 yılında açılan ve Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yükseköğretim kurumu olma özelliğini taşıyan bu kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Atatürk dönemi laikleşme sürecinde; 1924’te Halifeliğin kaldırılması ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabulü, 1926’da Türk Medeni Kanunu’nun yürürlüğe girmesi, 1928’de ise anayasadan devletin dinine dair ibarenin çıkarılması gibi kritik adımlar atılmıştır. Bu ilkenin "devletin temel niteliği" olarak anayasaya dahil edilmesi ise ancak 1937 yılında gerçekleşmiştir.

İnkılapların bu kronolojik gelişimi, Türk İnkılabı’nın yöntemi hakkında aşağıdakilerden hangisini doğrulamaktadır?

$1923$ yılında imzalanan Lozan Barış Antlaşması ile kapitülasyonların kaldırılması Türk ekonomisi için büyük bir dönüm noktası olmuştur. Ancak denizlerdeki ekonomik egemenliğin tam anlamıyla sağlanması, $1$ Temmuz $1926$ tarihinde yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu ile mümkün olabilmiştir.

Bu düzenleme ile Türk karasularında yolcu ve yük taşıma hakkının yalnızca Türk gemilerine ve vatandaşlarına tanınmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

$1923$ yılında imzalanan Lozan Barış Antlaşması ile kapitülasyonların kaldırılması sonucunda yabancı devletlerin Türkiye'deki 'konsolosluk mahkemeleri' kapatılmıştır. Bu durum, Türkiye'nin adli egemenliğini tescil etmiş olsa da Batılı devletler, Türk hukuk sisteminin laik ve modern bir yapıya kavuşmadığı sürece kendi vatandaşlarının haklarının güvence altında olmayacağını iddia ederek diplomatik baskılarını sürdürmüşlerdir.

Cumhuriyet Dönemi'nde bu dış baskıları tamamen ortadan kaldırmak, hukukta ikiliği sona erdirmek ve çağdaş bir toplum yapısı inşa etmek amacıyla atılan en köklü adım aşağıdakilerden hangisidir?

Atatürkçü düşünce sisteminde İnkılapçılık, bir kez yapılıp biten bir eylem değil; toplumsal gelişmenin önündeki engelleri aklın ve bilimin rehberliğinde sürekli olarak kaldırma iradesidir. Bu ilke, sistemin kendi içinde "özeleştiri" ve "yenilenme" mekanizmalarını barındırmasını sağlayarak devrimin zamanın gerisinde kalmasını önlemeyi amaçlar. Buna göre, İnkılapçılık ilkesinin Atatürkçü düşünce sistemine kazandırdığı en temel nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

Milli Mücadele'nin hazırlık döneminde Amasya Genelgesi'nde yer alan "Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." kararı doğrultusunda Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) açılması, doğrudan aşağıdaki Atatürk ilkelerinden hangisinin hayata geçirilmesine yöneliktir?

1930’lu yıllarda Türkiye’de uygulamaya konulan devletçilik modeli; dönemin iktisadi zorunluluklarından doğmuş, milli kalkınmayı hızlandırmayı amaçlayan ve özel sektörün sermaye yetersizliği nedeniyle gerçekleştiremediği yatırımların devlet eliyle yürütülmesini öngören bir sistemdir.

Buna göre, Türk devletçilik modeli ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Atatürk'ün "Türk milleti için bağımsızlık, bir hayat meselesidir." sözü ve Milli Mücadele yıllarında kapitülasyonların kesin olarak reddedilmesi, Atatürkçü düşünce sistemini tamamlayan aşağıdaki bütünleyici ilkelerden hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Kurtuluş Savaşı'nın askerî safhası tamamlandıktan sonra toplanacak olan Lozan Barış Konferansı'na, İtilaf Devletleri tarafından hem TBMM Hükümeti'nin hem de Osmanlı (İstanbul) Hükümeti'nin birlikte davet edilmesi üzerine, devlet yönetimindeki 'iki başlılığa' son vermek ve milli egemenliği pekiştirmek amacıyla gerçekleştirilen inkılap aşağıdakilerden hangisidir?

$1924$ yılında Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatıyla kurulan ve Cumhuriyet döneminin ilk milli bankası olma özelliğini taşıyan Türkiye İş Bankası'nın temel kuruluş amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Atatürkçü düşünce sisteminde İnkılapçılık ilkesi; sadece eskimiş kurumları yıkıp yerine yenilerini kurmakla yetinmez, aynı zamanda kurulan bu yeni kurumların zamanın gerisinde kalmamasını ve değişen dünya şartlarına göre sürekli geliştirilmesini öngörür. Bu yönüyle İnkılapçılık, Atatürk ilkelerinin canlı kalmasını sağlayan bir 'itici güç' olarak tanımlanır.

Buna göre İnkılapçılık ilkesinin temel niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de uygulanan devletçilik ilkesi; klasik liberalizmin bireyci anlayışıyla sosyalizmin kolektivist yapısı arasında bir yerde durmayan, tamamen Türkiye’nin o günkü özgün şartlarından ve hızlı kalkınma ihtiyacından doğmuş bir modeldir. Bu modelde devlet, özel teşebbüsün yapamadığı veya kamu yararının gerektirdiği alanlarda bizzat yatırımcı olarak sahaya inmiştir.

Bu bilgilere göre, Türk devletçilik ilkesinin temel karakterini en iyi açıklayan yargı aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye Cumhuriyeti'nde hukuk alanında gerçekleştirilen laikleşme çalışmaları kapsamında, 1924 yılında Şer'iye mahkemelerinin kapatılmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Atatürk'ün "Egemenlik, kayıtsız şartsız milletindir." sözüyle vurguladığı; yönetim yetkisinin kaynağının millete ait olması, yöneticilerin seçimle belirlenmesi ve halkın iradesinin meclis aracılığıyla devlet yönetimine yansıması aşağıdaki ilkelerden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?

Türk Medeni Kanunu'nun $1926$ yılında kabul edilmesiyle sağlanan laik ve çağdaş hukuk düzeni, Lozan Antlaşması'nın $42$. maddesi ile azınlıklara tanınmış olan 'kendi inançlarına ve geleneklerine göre yargılanma' hakkından azınlık temsilcilerinin feragat ederek Türk kanunlarına tabi olmayı kabul etmelerini sağlamıştır.

Bu gelişmenin Türk hukuk devrimi açısından taşıdığı temel önem aşağıdakilerden hangisidir?

Atatürk ilkelerinden Cumhuriyetçilik; egemenliğin kaynağının millete ait olduğunu, halkın kendi yöneticilerini kendisinin seçtiğini ve devlet yönetiminde milli iradenin esas alındığını savunur. Buna göre, Türk İnkılabı sürecinde gerçekleştirilen aşağıdaki uygulamalardan hangisi doğrudan Cumhuriyetçilik ilkesi ile ilişkilidir?

İnkılapçılık; durağanlığa ve kalıplaşmış düşüncelere karşı olan, aklın ve bilimin rehberliğinde sürekli yenileşmeyi esas alan bir ilkedir. Bu ilke, Atatürkçü düşünce sisteminin "donmuş bir ideoloji" olmasını engelleyerek yaşayan ve gelişen bir yapı olmasını sağlamıştır. Buna göre İnkılapçılık ilkesinin, Atatürk ilkeleri arasındaki konumu ve işlevi bakımından aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Milli kimlik inşasında merkezi bir rol oynayan Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumu'nun çalışmaları, Atatürk'ün 'subjektif milliyetçilik' anlayışıyla doğrudan ilişkilidir. Bu kurumların kuruluş felsefesini ve Atatürk milliyetçiliğinin özünü en iyi yansıtan temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Cumhuriyet Dönemi'nde 1931 yılında kabul edilen bir kanunla; arşın, endaze ve okka gibi yerel ölçü birimleri kaldırılmış, bunların yerine uluslararası alanda kullanılan metre ve kilogram gibi birimler kabul edilmiştir. Bu düzenlemenin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?