Cümle Yorumu ve Kavramlar

(I) Tarihsel süreçte toplumların hafızası, sadece yaşanmış olayların bir dökümü değil, bu olayların kuşaktan kuşağa aktarılırken uğradığı anlam dönüşümlerinin bir toplamıdır. (II) Bu dönüşümlerin izini sürebilmek, toplumsal kimliğin inşasındaki temel dinamikleri kavramayı da beraberinde getirecektir. (III) Söz konusu dinamiklerin analizi, gelecekteki olası toplumsal kırılmaları önceden öngörebilmek amacıyla titizlikle yürütülmelidir. (IV) Geçmişin yükünden kurtulmak isteyen toplumların bu tür analizlere mesafeli durması, kolektif bir unutuşun kapılarını aralamaktadır. (V) Nihayetinde, köklerinden kopan bir toplumsal yapının, rüzgârın önündeki yaprak gibi savrulması kaçınılmazdır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

(I) Kültürel mirasın korunmasına yönelik toplumsal farkındalığın artması, tarihi yapıların restorasyon süreçlerinde bilimsel yöntemlerin daha titizlikle uygulanmasını sağlamıştır. (II) Geçmişin izlerini aslına uygun şekilde geleceğe taşımak amacıyla son yıllarda dijital arşivleme ve üç boyutlu modelleme tekniklerinden geniş ölçüde yararlanılmaktadır. (III) Restorasyon çalışmalarında kullanılan malzemelerin özgün dokuyla uyum sağlamaması, tarihi eserlerin estetik değerini yitirmesine ve özgünlüğünün zarar görmesine yol açmaktadır. (IV) Uzmanlar, yerel halkın koruma süreçlerine aktif olarak dahil edilmesinin, kültürel varlıkların sürdürülebilirliği açısından daha kalıcı sonuçlar doğuracağını savunmaktadır. (V) Müze ziyaretçi sayılarındaki artış sayesinde elde edilen ek gelirler, arkeolojik kazıların yıl boyunca kesintisiz bir şekilde sürdürülmesine olanak tanımaktadır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

(I) Akademik çalışmaların sayısındaki artış, bilimsel verilerin tasnif edilmesini güçleştiren bir unsur haline gelmiştir. (II) Araştırmacılar, veriye daha hızlı ulaşabilmek için gelişmiş yapay zekâ algoritmalarından yararlanmaktadır. (III) Dijital arşivleme sistemlerinin yaygınlaşması, bilgiye erişim maliyetlerini ciddi oranda düşürmüştür. (IV) Genç nesillerin okuma alışkanlıklarını geliştirmek adına çeşitli kütüphane projeleri hayata geçirilmektedir. (V) Uzmanlaşmanın artmasıyla birlikte disiplinler arası çalışmaların önemi her geçen gün daha iyi kavranmaktadır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıda verilen saptamalardan hangisi yanlıştır?

(I) Atık oluşumunu kaynağında engellemek için tüm kamu binalarında standart geri dönüşüm üniteleri hayata geçirildi. (II) Geri dönüşüm tesislerinin teknik kapasitesi artırıldığından geçen yıla oranla işlenen atık miktarında belirgin bir yükseliş yaşandı. (III) Gelecek nesillere yaşanabilir bir çevre bırakmak üzere eğitim kurumlarında sıfır atık temalı seminerler düzenlenmektedir. (IV) Sıfır atık felsefesini kurum kültürü haline getirmek, verimlilik odaklı yönetim anlayışının bir gereğidir. (V) Ham madde ithalatını azaltarak ekonomiye katkı sağlamak amacıyla plastik ambalaj kullanımına yönelik yeni bir düzenleme yapıldı.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yargı, gerekçesiyle birlikte verilmiştir?

(I) Modern çağın sunduğu sınırsız veri akışı, bireyin bilgiye erişimini hızlandırırken aynı zamanda seçici algılama mekanizmasını zayıflatmaktadır. (II) Bilginin niteliğinden ziyade hızına odaklanılması, bireylerde entelektüel bir sığlaşmaya zemin hazırlamaktadır. (III) Zihinler, bu karmaşık ağ içerisinde kendi yolunu bulabilmek gayesiyle derinlemesine analizlerden kaçınıp yüzeysel çıkarımlara sığınmaktadır. (IV) Nitelikli değerlendirme süreçlerinin aksaması, toplumun ortak akıl üretme kabiliyetini de doğrudan olumsuz etkilemektedir. (V) Ancak toplumsal bir uyanışın gerçekleşmesi, bireyin kendi bilgi tüketim alışkanlıklarını sorgulamasıyla mümkün olabilir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yargı, bir amaç-sonuç ilişkisi içinde sunulmuştur?

(I) Modern yaşamın getirdiği hız tutkusu, bireyin olaylar üzerinde derinlemesine düşünmesine engel olarak onu yüzeysel çıkarımlara yönlendiriyor. (II) Bilgiye erişimin zahmetsiz hale gelmesi, zihinlerin çalışma disiplinini gevşeterek bir tür düşünsel durağanlığa yol açıyor. (III) Geçmişte bir hakikate ulaşmak için kat edilen meşakkatli yollar, yerini tek tıkla ulaşılan hazır malumatlara bıraktı. (IV) Bu zihinsel sığlaşmanın önüne geçebilmek adına eğitim süreçlerinde "nasıl düşünüleceği" olgusu, "ne bilineceği" olgusundan daha fazla vurgulanmalıdır. (V) Çünkü sorgulama pratiğinden yoksun bir zihin, kendisine sunulan verileri eleştiri süzgecinden geçirmeden kabul eden bir alıcıdan farksızdır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Bir kişinin yaşadığı olumsuz bir durumdan veya birinin davranışından duyduğu memnuniyetsizliği, durumu o kişinin yüzüne karşı değil de bir başkasına anlatmasına "yakınma" denir. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yakınma söz konusudur?

Modern edebiyatın bireyi merkeze alan tutumu, insanın iç dünyasındaki karmaşayı görünür kıldığı ölçüde, toplumsal sorunların arka planda kalmasına yol açan bir 'körleşmeyi' de beraberinde getirmiştir.

Bu cümleyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

(I) Şehirlerdeki yeşil alanların yetersizliği, hava kalitesinin düşmesine ve stres seviyesinin artmasına yol açmaktadır. (II) Yerel yönetimler, kentsel dönüşüm projelerinde ekolojik dengenin korunmasını temel bir ilke olarak kabul etmişlerdir. (III) Vatandaşların doğayla olan bağını güçlendirmek için her mahallede geniş kapsamlı "millet bahçeleri" oluşturulmaktadır. (IV) Geçmiş yıllardaki plansız yapılaşma nedeniyle bugün pek çok bölgede yeni park alanı oluşturacak uygun arazi bulunamamaktadır. (V) Akıllı sulama sistemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte park ve bahçelerin bakım maliyetlerinde ciddi bir tasarruf sağlanması öngörülmektedir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

(I) Sanatın temel gayesi, dış dünyadaki gerçekliği olduğu gibi aktarmaktan ziyade, bu gerçekliği sanatçının estetik potasında yeniden yorumlamaktır. (II) Ne var ki bu yorumlama sürecinde başvurulan simgesel dil, okurla yapıt arasındaki bağı zayıflatan bir etkene dönüşebilir. (III) Eleştirmenler, yapıtın bu kapalı yapısını çözmek üzere geliştirdikleri yöntemlerle okura yeni bir perspektif sunmayı hedeflerler. (IV) Yapıtın çok anlamlı bir yapıya sahip olması, her okumada farklı bir heyecan uyandırdığından eserin kalıcılık katsayısını yükseltir. (V) Bu bakımdan, kendini ilk okumada hemen ele vermeyen metinlerin, nitelikli okur kitlesi tarafından daha çok takdir edileceği söylenebilir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

(I) Bir yazarın eserlerinde yerel ağızlara ve bölgeye has söyleyişlere sıkça yer vermesi, onun halk kültürüne duyduğu derin bağı gösterir. (II) Anlatımdaki bu yöresellik, şehirli okurun metinle bağ kurmasını zorlaştırdığı için kitabın satış rakamlarını olumsuz etkilemiştir. (III) Yazar, geniş kitlelerin beğenisini kazanmak amacıyla son romanında daha standart ve sade bir İstanbul Türkçesi kullanmayı tercih etmiştir. (IV) Teknolojik imkanların yaygınlaşmasıyla birlikte, edebiyatın dijital mecralardaki görünürlüğü de her geçen gün artmaktadır. (V) Edebiyatın dijitalleşme süreci, geleneksel yayıncılık anlayışına göre çok daha hızlı ve kontrolsüz bir şekilde ilerlemektedir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yargı, amacıyla birlikte verilmiştir?

Eylemin hangi amaçla yapıldığını bildiren cümlelerde yargının gerçekleşme hedefi belirtilirken; neden-sonuç cümlelerinde yargının ortaya çıkmasına yol açan gerekçe üzerinde durulur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yargı 'amacıyla' birlikte verilmemiştir?

(I) Dil, bir toplumun sadece iletişim aracı değil, aynı zamanda o toplumun kolektif hafızasının ve varlık anlayışının taşıyıcısıdır. (II) Türkçede akrabalık derecelerini belirten sözcüklerin zenginliği, göçebe yaşam kültüründen miras kalan sıkı sosyal bağların dile yansıyan bir çıkarımı olarak değerlendirilebilir. (III) Bu özgün sözcük dağarcığı, bireye sosyal dokudaki yerini sürekli hatırlatarak toplumsal aidiyet duygusunun pekişmesini sağlar. (IV) Söz konusu kültürel birikimin teknolojik dönüşüm karşısında direnç kazanmasını sağlamak üzere akademik çevrelerde kapsamlı terminoloji çalışmaları yürütülmektedir. (V) Ancak küresel kültürün tek tipleştirici etkisiyle yerel ifadelerin kullanım alanının daralması, dilin bu tarihsel katmanlarının giderek silinmesine yol açmaktadır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Kişinin, geçmişte yapmadığı bir işten, değerlendiremediği bir fırsattan veya gerçekleştiremediği bir eylemden dolayı duyduğu üzüntüye "hayıflanma" denir. Pişmanlıkta ise yapılan bir eylemin sonucundan duyulan üzüntü söz konusudur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir "hayıflanma" söz konusudur?

(I) Türk şiiri, son yıllarda imge yoğunluğundan sıyrılıp daha yalın ve doğrudan bir anlatıma yönelmektedir. (II) Şairler, geniş halk kitlelerine seslerini duyurabilmek amacıyla bu sadeleşme yolunu tercih etmektedirler. (III) Bu yönelimle birlikte, şiir kitaplarının satış rakamlarının her geçen gün biraz daha yükseldiği görülmektedir. (IV) Varsayalım ki bu popülerleşme çabası şiirin estetik kalitesini düşürdü; o vakit edebiyat dünyamız büyük bir değer kaybı yaşayacaktır. (V) Edebiyatın ticari bir meta haline gelmesi karşısında sessiz kalan eleştirmenler, bu kültürel aşınmanın asıl sorumlularıdır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Her büyük sanat eseri, içinde doğduğu çağın sınırlarını aşma iddiası taşısa da aslında gücünü, o çağın temel sancılarını evrensel bir dille kodlayabilmiş olmasından alır.

Bu cümlede anlatılmak istenenle aşağıdakilerden hangisi anlamca örtüşmektedir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'amaç-sonuç' ilişkisi vardır?

(I) Yazın dünyasında kalıcı olmanın yolu, sadece dili ustalıkla kullanmaktan değil, anlatılanın evrensel bir öze sahip olmasından geçer. (II) Kendi yerel kültürünün sınırlarını aşamayan bir yapıtın, dünya edebiyatı atlasında kendine yer bulması oldukça zordur. (III) Birçok genç yazar, daha geniş kitlelere ulaşmak ve tanınırlığını artırmak düşüncesiyle popüler akımların peşinden sürüklenmektedir. (IV) Bu durum, edebi eserlerin sanatsal derinliğini yitirerek birer tüketim nesnesine dönüşmesine zemin hazırlamaktadır. (V) Son yıllarda nitelikli eleştirinin yokluğu, okurun vasat ile değerliyi ayırt etmesini güçleştiren temel unsurdur.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

(I) Kamu kurumları, vatandaşları dezenformasyona karşı korumak amacıyla kapsamlı bir sosyal medya kılavuzu yayımlamıştır. (II) Kılavuzdaki yönergeler oldukça açık olsa da bazı personelin teknik bilgi eksikliği nedeniyle uygulama birliği tam olarak sağlanamamıştır. (III) Bu rehberin tüm birimlerce titizlikle incelenmesi durumunda dijital iletişimde karşılaşılan hatalar en aza inecektir. (IV) Kurumsal kimliğin korunmasında tutarlı bir dil kullanımının ne denli önemli olduğu eğitimlerde her fırsatta vurgulanmaktadır. (V) Dijital mecraların doğru kullanımı sayesinde kurumun toplum nezdindeki güvenilirliğinin kısa sürede artacağı tahmin edilmektedir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yargı, amacıyla birlikte verilmiştir?