Examkin

Zamirler (Adıllar)

123 questions

Question 81Question →

Zamirler, isimlerin yerini geçici olarak tutan sözcüklerdir. Türkçede zamirler hem sözcük halinde (kişi, işaret, belgisiz, soru) hem de ek halinde (iyelik ve ilgi zamiri) bulunabilirler.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem belgisiz zamir hem de ilgi zamiri bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kimileri, kendi hatalarını görmezden gelip başkalarınınkini diline dolamaktan çekinmez.

Answer

Kimileri, kendi hatalarını görmezden gelip başkalarınınkini diline dolamaktan çekinmez.
Seçilen cümlede 'kimileri' sözcüğü belirsiz bir grubun yerini tuttuğu için belgisiz zamirdir. 'Başkalarınınkini' sözcüğünde yer alan −ki-ki eki ise 'başkalarının hatalarını' ifadesindeki ismin yerini tutarak ilgi zamiri görevini üstlenmiştir. Ayrıca cümlede 'kendi' sözcüğü ile dönüşlülük zamiri de kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki tüm zamirleri tespit et.
'Kimileri', 'kendi' ve 'başkalarınınkini' sözcükleri zamir özelliği taşır.
Zamir türlerini belirlemek için ismin yerini tutan öğeleri ayıklamak gerekir.
2
Belgisiz zamir olup olmadığını kontrol et.
'Kimileri' sözcüğü, belirli bir kişi belirtmeden isimlerin yerini tuttuğu için belgisiz zamirdir.
Soruda istenen ilk şart belgisiz zamir bulunmasıdır.
3
Ek halindeki ilgi zamirini (−ki-ki) tespit et.
'Başkalarınınkini' sözcüğündeki −ki-ki eki 'hataları' isminin yerini tutmaktadır.
−ki-ki eki bir ismin yerini tutuyorsa ilgi zamiri, bir ismi işaret ediyorsa sıfat yapan ektir.

Key Concept

İlgi zamiri (−ki-ki) ve belgisiz zamirlerin ayrımı

Hints

1
−ki-ki ekinin ilgi zamiri olabilmesi için cümlede bir ismin yerini tutup tutmadığına bakın.
2
'Kimileri', 'herkes', 'bazıları' gibi sözcükler ismin yerini belirsizce tutuyorsa belgisiz zamirdir.
3
Cevap seçeneğinde hem 'kimileri' gibi bir belgisiz sözcük hem de ismin yerini tutan bir −ki-ki eki bulmalısınız.

Practice More

İlgi zamiri olan −ki-ki ile bağlaç olan 'ki'nin yazım farklarını ve görevlerini içeren bir çalışma yapabilirsiniz.

Alternative Method

−ki-ki ekinden sonra bir isim getirmeyi deneyin. Eğer 'başkalarınınki' -> 'başkalarının hatası' şeklinde anlamlı bir tamlama oluşuyorsa bu bir ilgi zamiridir. 'Sınıftaki' -> 'Sınıftaki sınıf' şeklinde bir kullanım olamayacağı için o sıfattır.
Estimated Time:1m 0s
Question 82Question →

(I) Bizler, bu antik kentin gün yüzüne çıkarılması için yıllardır büyük bir özveriyle çalışıyoruz. (II) Bazıları yürütülen bu kazı çalışmalarının verimsiz olduğunu iddia etse de (III) bu süreçte insanlık tarihi adına oldukça önemli bulgular elde ettik. (IV) Araştırma ekibimiz, sahadaki teknik sorunları kendi imkânlarıyla çözerek ilerlemeye devam ediyor. (V) Bu yılki buluntuların niteliği, müzeninkinden çok daha eski bir dönemi işaret ediyor.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Parçadaki 'bu' sözcüğü bir ismin yerini tutmak yerine 'süreç' ismini işaret ederek onu belirttiği için işaret sıfatıdır.
Doğru cevap olan ifade, 'bu' sözcüğünün 'süreç' adını işaret ederek onu belirtmesidir. Türkçede işaret bildiren sözcükler bir isimle birlikte kullanılıp o ismi etkilediğinde işaret sıfatı görevini üstlenirler.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki bağlamını inceleyin.
Sözcüklerin bir ismin yerini mi tuttuğu yoksa bir ismi mi nitelediği belirlenir.
Zamirler ismin yerini tutarken, sıfatlar isimleri niteler veya belirtir.
2
III numaralı 'bu' sözcüğünü analiz edin.
'Bu' sözcüğünden hemen sonra 'süreç' ismi gelmiştir ve 'Hangi süreç?' sorusuna cevap vermektedir.
İşaret bildiren sözcükler bir ismi doğrudan etkilediğinde sıfat olur.
3
Diğer sözcüklerin türlerini teyit edin.
I (şahıs), II (belgisiz), IV (dönüşlülük) ve V (ilgi) sözcüklerinin zamir olduğu doğrulanır.
Bu sözcükler ya doğrudan ismin yerini tutmakta ya da ek halinde ismin yerini karşılamaktadır.

Key Concept

Zamirler (Adıllar) ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
Sözcüğün tek başına mı yoksa bir isimle grup oluşturarak mı kullanıldığına bakın.
2
III numaralı sözcükten sonra gelen 'süreç' kelimesine 'Hangi?' sorusunu sorun.
3
Eğer işaret bildiren bir sözcük bir ismi etkiliyorsa sıfat, ismin yerini tamamen tutuyorsa zamirdir.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmeye yönelik soruları çözerek ek halindeki zamirler konusunu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğü cümleden çıkarıp yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer 'bu' yerine 'o dönemde' veya 'kazı sürecinde' gibi bir tamlama kurabiliyorsanız, sözcük sıfat göreviyle ismin önündedir.
Estimated Time:1m 15s
Question 83Question →

Resmî yazışmaların ve kurumsal belgelerin incelendiği bir seminerde, örnek cümleler üzerinde sözcük türleri analizi yapılmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri, iyelik zamiri ve ilgi zamiri bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunun kapağındaki mühür, benimkinden farklı bir renkte basılmış.

Answer

Doğru cevap, içerisinde işaret zamiri (şunun), iyelik zamiri (kapağı) ve ilgi zamiri (benimkinden) ifadelerini barındıran seçenektir.
Doğru kabul edilen cümlede üç farklı zamir türü bulunmaktadır: 'Şunun' sözcüğü bir nesnenin yerini işaret yoluyla tuttuğu için işaret zamiridir. 'Kapağı' kelimesindeki '-ı' eki nesnenin aitliğini bildiren bir iyelik zamiridir. 'Benimkinden' kelimesindeki '-ki' eki ise düşen bir ismin (mühür) yerini tutan ilgi zamiridir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki işaret bildiren sözcükleri kontrol et.
'Şunun' sözcüğü bir ismin yerini işaret yoluyla tuttuğu için işaret zamiridir. Diğer seçeneklerdeki 'şu' ve 'öteki' sözcükleri bir ismi belirttiği için sıfat görevindedir.
İşaret bildiren sözcük bir ismi etkiliyorsa sıfat, ismin yerini tutuyorsa zamirdir.
2
Ek hâlindeki zamirlerden iyelik zamirini (iyelik eki) tespit et.
'Kapağı' sözcüğündeki '-ı' eki, kapağın 'şuna' ait olduğunu bildirdiği için iyelik zamiridir.
İyelik ekleri, eklendiği varlığın kime veya neye ait olduğunu gösteren ek hâlinde zamirlerdir.
3
Ek hâlindeki zamirlerden ilgi zamirini (-ki) tespit et.
'Benimkinden' sözcüğündeki '-ki' eki, 'benim mührümden' tamlamasındaki mühür isminin yerini tuttuğu için ilgi zamiridir.
Tamlayan ekinden sonra gelerek bir ismin yerini tutan '-ki' eki ilgi zamiridir.

Key Concept

Zamirlerin (Adılların) Türleri ve Ek Hâlindeki Zamirler

Hints

1
İşaret bildiren sözcüklerin bir ismi etkileyip etkilemediğine (sıfat mı zamir mi olduğuna) dikkat edin.
2
Ek hâlindeki zamirler olan iyelik eklerini ve tamlayandan sonra gelen '-ki' ilgi zamirini arayın.
3
'Şunun' ifadesi bir işaret zamiridir; 'kapağı' iyelik, 'benimki' ise ilgi zamiri barındırır.

Practice More

İşaret zamirleri ile işaret sıfatlarının cümledeki görev farklarını pekiştirmek için 'o, bu, şu' sözcüklerinin farklı kullanımlarını içeren cümleler kurun.

Alternative Method

Cümledeki '-ki' eklerini kontrol ederek başlayın. Eğer '-ki' eki bir ismin yerini tutuyorsa ilgi zamiridir (benimki gibi); eğer bir ismin önünde bulunup o ismi niteliyorsa (odadaki dosya gibi) sıfat yapan ektir. Bu ayrım sizi doğru cevaba hızla yaklaştırır.
Estimated Time:1m 15s
Question 84Question →

Zamirler (adıllar), isimlerin yerini geçici olarak tutan sözcüklerdir. İşaret zamirleri ise bazen tek bir ismin yerini tutmak yerine bir yargının (cümlenin) tamamını karşılayabilir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret zamiri bu görevde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kurumumuzun çalışma saatleri yeniden düzenlendi; bunu, tüm çalışanlar memnuniyetle karşıladı.

Answer

Kurumumuzun çalışma saatlerinin yeniden düzenlendiğini ifade eden yargının yerini tutan işaret zamirinin bulunduğu seçenek doğrudur.
Doğru cevapta geçen işaret zamiri, sadece bir nesnenin değil, kendisinden önce gelen 'Kurumumuzun çalışma saatleri yeniden düzenlendi' şeklindeki tam bir yargının yerini tutarak işaret yoluyla o duruma gönderme yapmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki işaret bildiren sözcükleri (bu, şu, o, bunu, şunu, onu vb.) belirleyin.
A'da 'şunları', B'da 'onu', C'de 'bunu', D'de 'öteki', E'de 'buranın' sözcükleri tespit edilir.
Zamirlerin türünü ve görevini belirlemek için önce aday sözcükleri bulmak gerekir.
2
İşaret bildiren sözcüğün bir ismi mi nitelediğini yoksa ismin yerini mi tuttuğunu analiz edin.
D seçeneğindeki 'öteki' sözcüğü ismi nitelediği için elenir (sıfat). Diğerleri zamirdir.
Zamir ve sıfat ayrımını yapmak, sorunun kapsamını daraltmak için kritiktir.
3
Zamir olan sözcüğün neyi temsil ettiğini kontrol edin; bir ismi mi yoksa bir cümleyi mi?
C seçeneğindeki 'bunu' sözcüğü 'çalışma saatlerinin düzenlenmesi' olayının (yargısının) tamamını temsil etmektedir.
Soruda istenen özel görev, zamirin bir yargıyı (cümleyi) karşılamasıdır.

Key Concept

İşaret zamirlerinin cümle (yargı) yerini tutma işlevi

Hints

1
İşaret zamirleri bazen 'Neyi?' sorusuna bir isimle değil, bir eylemle/cümleyle cevap verir.
2
Cümlelerdeki zamirlerin yerine 'bu durumu' veya 'bu olayı' ifadelerini getirip getiremediğinizi kontrol edin.
3
Kurumun saatlerinin değişmesi bir yargıdır. Bu yargıyı tek bir sözcükle (bunu) temsil eden cümleye odaklanın.

Practice More

Benzer şekilde 'ki' ilgi zamirinin ve iyelik eklerinin (ek halindeki zamirlerin) isim tamlamalarındaki kullanımını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

İşaret zamirinden hemen önce bir noktalı virgül (;) veya virgül gelmişse, genellikle kendisinden önceki tüm cümleye gönderme yapıyor olabilir. Bu yapısal ipucunu takip edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 85Question →

İşaret bildiren sözcükler bir ismi işaret yoluyla belirttiğinde "işaret sıfatı", bir ismin yerini tuttuğunda ise "işaret zamiri" olur. Türkçede zamirler sadece sözcük halinde değil; iyelik ve ilgi zamirleri gibi "ek halinde" de bulunabilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem işaret zamiri hem de ek halinde bir zamir kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunları alıp kendi dolabına yerleştirir misin?

Answer

Şunları alıp kendi dolabına yerleştirir misin? cümlesinde 'Şunları' işaret zamiri, 'dolabına' kelimesindeki iyelik eki ise ek halinde zamirdir.
Doğru cevap olan cümlede, 'Şunları' sözcüğü bir nesne grubunun yerini işaret yoluyla tuttuğu için işaret zamiri; 'dolabına' kelimesindeki iyelik eki (-ın) ise bir varlığın kime ait olduğunu ek yoluyla belirttiği için ek halinde zamir (iyelik zamiri) görevindedir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki işaret bildiren sözcükleri tespit et ve türünü belirle.
'Şunları' sözcüğü bir ismin yerini tuttuğu için işaret zamiridir.
İsmi nitelemediği, doğrudan ismin yerine geçtiği için zamir görevindedir.
2
Cümlede ek halinde zamir (iyelik veya ilgi eki) olup olmadığını kontrol et.
'dolab-ın-a' sözcüğündeki '-ın' eki ikinci tekil şahıs iyelik ekidir.
İyelik ekleri, isimlere gelerek aidiyet bildirdikleri için 'ek halinde zamir' olarak kabul edilir.
3
Her iki türün de aynı cümlede bulunup bulunmadığını doğrula.
İşaret zamiri (Şunları) ve iyelik zamiri (dolabına) aynı cümlededir.
Soruda istenen her iki özellik de karşılanmaktadır.

Key Concept

İşaret zamirleri ile ek halindeki (iyelik ve ilgi) zamirlerin tespiti ve işaret sıfatlarından ayırt edilmesi.

Hints

1
Önce cümlede 'bu, şu, o' gibi işaret bildiren kelimenin bir ismin önüne gelip gelmediğine bakın.
2
İşaret zamiri ismin yerini tutar; ek halindeki zamir ise iyelik eki (-im, -in, -i...) veya ilgi eki (-ki) şeklindedir.
3
'Şunları' kelimesi bir zamirdir; 'dolabın' kelimesindeki aidiyet eki ise ek halinde bir zamirdir.

Practice More

İşaret sıfatı ile işaret zamiri arasındaki farkı pekiştirmek için 'o' sözcüğünün hem sıfat hem de zamir olarak kullanıldığı cümleler kurun.

Alternative Method

Cümledeki işaret sözcüğünün yerine bir isim koymayı deneyin; eğer isim koyabiliyorsanız (örneğin: 'Dosyaları alıp...') o bir zamirdir. Ardından kelimelerin sonundaki iyelik eklerini tarayın.
Estimated Time:1m 0s
Question 86Question →

Kamu kurumlarının stratejik raporları incelendiğinde; (I)(I) sektördeki (II)(II) bu (III)(III) durgunluk, (IV)(IV) bazı (V)(V) kurumların (VI)(VI) ötekine (VII)(VII) göre daha kırılgan olmasına yol açarken (VIII)(VIII) bizimki (IX)(IX) kendi (X)(X) pazar (XI)(XI) payını (XII)(XII) korumayı başarmıştır.

Numaralanmış sözcüklerin tür ve özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: (I).(I). sözcükteki "-ki" eki ilgi zamiri, (VIII).(VIII). sözcükteki "-ki" eki ise sıfat türeten ek görevindedir.

Answer

Sektördeki sözcüğündeki ekin ilgi zamiri, bizimki sözcüğündeki ekin ise sıfat yapan ek olduğunu iddia eden seçenek yanlıştır.
Sektördeki durgunluk tamlamasında yer alan "-ki" eki, ismi niteleyerek sıfat yaptığı için sıfat türeten ektir. Bizimki sözcüğünde ise "-ki" eki bir ismin (kurumun) yerini tuttuğu için ilgi zamiridir. Yanlış olan seçenek bu görevleri birbirine karıştırarak vermiştir.

Step-by-Step Solution

1
(I).(I). numaralı "sektördeki" sözcüğünü incele.
"-ki" eki, önündeki "durgunluk" ismini niteleyerek sıfat oluşturmuştur. Dolayısıyla bu bir sıfat türeten ektir.
Zamirler ismin yerini tutarken, sıfat türeten ekler ismi niteleyen/belirten yapılar kurar.
2
(VIII).(VIII). numaralı "bizimki" sözcüğünü incele.
"-ki" eki, "bizim kurumumuz" tamlamasındaki tamlananın (kurumumuz) yerini tutmuştur. Dolayısıyla bu bir ilgi zamiridir.
İlgi zamiri, tamlanan düşürüldüğünde tamlayana eklenerek ismin yerini tutar.
3
A seçeneğindeki iddiayı bu verilerle karşılaştır.
Seçenek, eklerin görevlerini tam tersi şekilde tanımlamıştır.
Kavramların karıştırılması öğrencinin yanlış seçeneğe yönelmesine neden olur.

Key Concept

İlgi Zamiri ve Sıfat Yapan '-ki' Ayrımı

Hints

1
"-ki" ekinin bir ismin yerini mi tuttuğunu yoksa bir ismi mi nitelediğini kontrol edin.
2
"Bazı" ve "bu" sözcüklerinin hemen yanında bir isim olup olmadığına bakın; isim varsa bu sözcükler sıfat olur.
3
"Bizimki" kelimesindeki "-ki" eki, "bizim kurumumuz" yerine kullanılmıştır. Bu durum onu bir zamir yapar.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki'yi ayırt etmek için daha fazla karma cümle analizi yapın.

Alternative Method

Cümledeki zamirleri ve sıfatları ayırt etmek için şu yöntemi kullanabilirsiniz: Eğer sözcükten sonra gelen ismi kaldırıp eki sözcüğe ekleyebiliyorsanız (bazı kurumlar -> bazıları), o sözcük zamirleşmeye müsaittir. Eğer sözcük tek başına ismin yerini tutuyorsa zamirdir.
Estimated Time:2m 0s
Question 87Question →

İşaret bildiren sözcükler, bir ismi etkilediğinde 'işaret sıfatı'; ismin yerini tuttuğunda ise 'işaret zamiri' olur. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcük zamir görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunları rafa yerleştirmek zaman alacak.

Answer

Şunları rafa yerleştirmek zaman alacak cümlesindeki 'şunları' sözcüğü bir ismin yerini tuttuğu için zamirdir.
Doğru seçenekte kullanılan sözcük, herhangi bir ismi nitelememiş; aksine o ismin (kitaplar, dosyalar vb.) yerini doğrudan tutarak işaret görevini üstlenmiştir. Bu durum sözcüğün zamir olmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret bildiren sözcükleri (bu, şu, öteki, şunları, o) tespit et.
Belirlenen sözcükler: 'Bu', 'Şu', 'Öteki', 'Şunları', 'O'.
İşaret zamiri ve işaret sıfatı ayrımı bu sözcüklerin cümledeki görevine bağlıdır.
2
Bu sözcüklerin bir ismi mi işaret ettiğini yoksa bir ismin yerini mi tuttuğunu incele.
'Şunları' dışındaki tüm seçeneklerde işaret bildiren sözcüklerden hemen sonra bir isim gelmektedir.
İsimden önce gelip onu işaret eden sözcükler sıfat olurken, ismin yerini doğrudan tutanlar zamir olur.
3
Zamir olan sözcüğü belirle.
'Şunları' sözcüğü bir nesnenin (dosyaların, kitapların vb.) yerini tutmuştur.
Zamirler isim çekim eklerini alabilirler; 'şunları' sözcüğü de çekim eki alarak zamirleşmiştir.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
İşaret bildiren sözcükten sonra bir isim gelip gelmediğine bakmalısın.
2
Zamirler genellikle isim çekim eklerini (-ı, -da, -lar vb.) alırlar. Seçeneklerde ek alan bir işaret sözcüğü var mı?
3
Cümleden işaret sözcüğünü çıkarıp yerine bir isim koymayı dene. Eğer 'dosyaları' diyebiliyorsan o bir zamirdir.

Practice More

Şahıs zamirleri ve dönüşlülük zamiri (kendi) ile ilgili örnekleri inceleyerek konuyu pekiştirebilirsin.

Alternative Method

Zamirleri sıfatlardan ayırmak için şu kuralı uygulayabilirsin: İşaret bildiren sözcüğe 'Hangi?' sorusunu sorabiliyorsan ve cevap alabiliyorsan o sıfattır. 'Hangi evraklar? Bu evraklar' (Sıfat). Ancak 'Şunları' sözcüğüne bu soruyu soramazsın.
Estimated Time:45s
Question 88Question →

Kamu yönetiminde (I)bazılarının (II)kendi menfaatlerini (III)toplumunkinden üstün görmesi, (IV)bizim (V)şu köklü idari geleneğimize aykırıdır; çünkü (VI)ona gereken ehemmiyeti vermek her memurun asli görevidir.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerin türleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Show answer & explanation

Answer: V. sözcük, bir ismi işaret yoluyla belirttiği için işaret zamiri görevindedir.

Answer

İşaret yoluyla bir ismi niteleyen 'şu' sözcüğünün işaret zamiri olduğu iddiası yanlıştır; bu sözcük bir işaret sıfatıdır.
V numaralı 'şu' sözcüğü, cümlede bir ismin yerini tutmamakta; aksine 'köklü idari geleneğimize' tamlamasındaki ismi işaret yoluyla belirtmektedir. Bu durum sözcüğü işaret sıfatı yapar. İşaret zamirleri ise 'şunu, buraya, ötekini' gibi formlarda ismin yerine kullanılır.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki işlevlerini belirleyin.
I: Bazıları (Zamir), II: Kendi (Zamir), III: Toplumun-ki (Zamir), IV: Bizim (Zamir), V: Şu (Sıfat), VI: Ona (Zamir).
Sözcüklerin bir ismin yerini mi tuttuğu yoksa bir ismi mi nitelediği görevlerini saptamak gerekir.
2
V numaralı sözcüğü ve etkilediği kelimeyi analiz edin.
'şu köklü idari geleneğimize' öbeğinde 'şu' sözcüğü 'gelenek' ismini işaret etmektedir.
İşaret bildiren sözcükler bir ismi etkilediğinde sıfat, ismin yerini tuttuğunda zamir olur.
3
VI numaralı 'ona' sözcüğünün referansını kontrol edin.
'Ona' sözcüğü 'toplum' veya 'gelenek' kavramını karşılamaktadır.
Üçüncü tekil şahıs zamiri (o), insan dışı varlıkları karşıladığında işaret zamiri kategorisine girer.

Key Concept

İşaret zamirleri ismin yerini tutarken, işaret sıfatları bir ismi işaret ederek belirtir. Ayrıca 'o/onlar' sözcükleri referans aldıkları varlığa göre şahıs veya işaret zamiri olabilir.

Hints

1
İşaret bildiren kelimenin hemen ardından bir isim gelip gelmediğine bakın.
2
'O' ve 'Ona' sözcükleri eğer bir insanı kastediyorsa şahıs, bir nesne veya kavramı kastediyorsa işaret zamiridir.
3
İlgi zamiri olan '-ki', her zaman bir tamlayan ekinden (-in/-un) sonra gelir ve bir ismin yerini tutar.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmek için, kelimenin önündeki ismin düşüp düşmediğini kontrol edin.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine isim koymayı deneyin. 'Bazıları' yerine 'insanlar' diyebiliyorsanız zamirdir. 'Şu geleneğimiz' öbeğinde 'şu' yerine bir isim koyamazsınız (örneğin 'eski geleneğimiz' diyebilirsiniz ki bu sıfat olduğunu kanıtlar).
Estimated Time:1m 30s
Question 89Question →

Zamirler (adıllar), isimlerin yerini geçici olarak tutan sözcüklerdir. Bir ismin önüne gelerek o ismi niteleyen veya belirten sözcükler ise sıfat görevindedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kimse bu konuda net bir açıklama yapmadı.

Answer

Doğru cevap, 'Kimse bu konuda net bir açıklama yapmadı.' cümlesidir; çünkü 'kimse' sözcüğü bir ismin yerini belirsiz bir şekilde tutan bir zamirdir.
Doğru seçenekte yer alan 'kimse' sözcüğü, cümlede herhangi bir ismin yerini tutmaktadır. Diğer seçeneklerdeki benzer türdeki sözcükler (öteki, birtakım vb.) ise yanlarındaki isimleri (masa, sorunlar vb.) etkileyerek sıfat görevinde kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki belirleyici (işaret, belgisiz, soru) sözcükleri tespit et.
Öteki, birtakım, kimse, hangi, bütün.
Zamirler ve sıfatlar genellikle aynı köklerden veya benzer anlamlardan geldiği için önce aday sözcükler bulunur.
2
Bu sözcüklerin bir ismi etkileyip etkilemediğini kontrol et.
'Öteki masa', 'birtakım sorunlar', 'hangi durak', 'bütün öğrenciler' ifadelerinde sözcükler bir ismi nitelemektedir. Ancak 'kimse' sözcüğü tek başına kullanılmıştır.
Sıfatlar bir isimle birlikte kullanılırken, zamirler ismin yerine geçer ve ismin görevini tek başlarına üstlenirler.
3
Tek başına kullanılan ve ismin yerini tutan sözcüğü belirle.
'Kimse' sözcüğü belgisiz zamir olarak tanımlanır.
Kişi adlarının yerini genel ve belirsiz bir şekilde tuttuğu için zamir kategorisine girer.

Key Concept

Zamir ve Sıfat Ayrımı (İsmin yerini tutma vs. İsmi etkileme)

Hints

1
Cümledeki sözcüğün bir ismin önüne gelip gelmediğine bakın.
2
Eğer sözcükten sonra gelen ismi çıkaramıyorsanız veya sözcük ek alabiliyorsa genellikle zamirdir.
3
'Kimse', 'hepsi', 'birkaçı' gibi sözcükler genellikle her zaman zamir görevinde kullanılırlar.

Practice More

İşaret zamirleri ile işaret sıfatları arasındaki farkı pekiştirmek için 'O' sözcüğünün hem sıfat hem de zamir (kişi/işaret) olduğu örnekleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine somut bir isim koymayı deneyin. Örneğin; 'Kimse gelmedi' yerine 'Ahmet gelmedi' diyebiliyorsanız, o sözcük bir zamirdir. Ancak 'Öteki masa' yerine 'Masa masa' diyemezsiniz, çünkü 'öteki' bir niteleyicidir.
Estimated Time:45s
Question 90Question →

(I)(I) Modern mimaride sürdürülebilirlik ilkeleri ön plandadır; çünkü bunlar, gelecek nesillerin kaynaklarını korumayı hedefler. (II)(II) Uzmanların birçoğu yeni tasarımlarını oluştururken o yapının çevreyle olan uyumuna dikkat eder. (III)(III) Kendi estetik anlayışını doğayla birleştiren mimar, çevreci çözümler üretir. (IV)(IV) Şehirdeki binaların bir kısmı ötekinden daha az enerji tüketecek şekilde tasarlanmıştır. (V)(V) Onu kapsamlı bir şekilde değerlendirmek için enerji verimliliği raporlarına bakmak gerekir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: II. cümlede, hem belgisiz zamir hem de işaret zamiri yer almaktadır.

Answer

İkinci cümlede 'birçoğu' belgisiz zamiri bulunsa da, 'o' sözcüğü bir ismi işaret ettiği için zamir değil, işaret sıfatıdır.
İkinci cümlede yer alan 'o' sözcüğü 'yapı' ismini belirttiği için bir işaret sıfatıdır. Seçenekte belirtilenin aksine cümlede işaret zamiri değil, işaret sıfatı ve belgisiz zamir ('birçoğu') bir arada kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümleyi analiz et.
'bunlar' sözcüğü bir ismin yerini tuttuğu için işaret zamiridir.
İşaret yoluyla ismin yerini tutma işlevi kontrol edilir.
2
İkinci cümleyi analiz et.
'birçoğu' belgisiz zamirdir; 'o' ise 'yapı' ismini nitelediği için işaret sıfatıdır.
Sözcüğün ismin yerini mi tuttuğu yoksa ismi mi etkilediği belirlenir.
3
Üçüncü cümleyi analiz et.
'kendi' sözcüğü dönüşlülük zamiridir.
Dönüşlülük zamiri tespiti yapılır.
4
Dördüncü cümleyi analiz et.
'bir kısmı' (belgisiz zamir) ve 'ötekinden' (işaret zamiri) sözcükleri bulunur.
Zamir türlerinin tespiti yapılır.
5
Beşinci cümleyi analiz et.
'onu' sözcüğü insan dışı bir varlığı (yapı/enerji verimliliği) temsil ettiği için işaret zamiridir.
O/Onu sözcüğünün kişi mi yoksa işaret zamiri mi olduğu bağlamdan çıkarılır.

Key Concept

İşaret zamiri ile işaret sıfatı arasındaki temel fark, zamirin ismin yerini tutması, sıfatın ise ismin önüne gelerek onu işaret etmesidir.

Hints

1
Cümlelerdeki 'o' ve 'bu' gibi sözcüklere dikkat edin; yanlarında bir isim olup olmadığını kontrol edin.
2
İkinci cümlede 'o' sözcüğü 'yapı' sözcüğünü işaret etmektedir. Bu durum onun türünü nasıl etkiler?
3
Zamirler ismin yerini tutar, sıfatlar ise ismi niteler veya belirtir. İkinci cümlede işaret edilen nesne açıkça yazılmış mı?

Practice More

İşaret zamiri ile şahıs zamiri olan 'o' sözcüğünü ayırt etmeye yönelik karma metin analizleri yapabilirsiniz.

Alternative Method

Zamirleri bulmak için kelimenin yerine başka bir isim koymayı deneyin. Eğer 'o' yerine 'bina' koyabiliyorsanız ve 'bina yapının' gibi anlamsız bir yapı oluşuyorsa o sözcük sıfattır.
Estimated Time:2m 0s
Question 91Question →

Resmî yazışmaların ve dökümantasyon süreçlerinin takibinde kelimelerin görevlerini doğru belirlemek anlam karışıklıklarını önler. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcükler farklı türlerde (sıfat ve zamir) kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bu belgeleri hemen arşive kaldırın, şunları ise yarınki toplantı dosyasına ekleyin.

Answer

İşaret bildiren 'bu' ve 'şunları' sözcüklerinin sırasıyla sıfat ve zamir görevinde kullanıldığı seçenek doğrudur.
Doğru cevapta yer alan 'bu' sözcüğü 'belgeler' ismini niteleyerek bir işaret sıfatı oluşturmuştur. Aynı cümlede geçen 'şunları' sözcüğü ise herhangi bir isme bağlanmadan, doğrudan varlıkların yerini tuttuğu için işaret zamiridir. Böylece aynı cümlede iki farklı görevde işaret sözcüğü kullanılmış olur.

Step-by-Step Solution

1
İşaret bildiren sözcükleri (bu, şu, o, öteki, beriki, bura, şura vb.) tespit et.
Tespit edilen sözcükler: 'bu' ve 'şunları'.
Soru kökü işaret bildiren sözcüklerin görev farkını sormaktadır.
2
Sözcüklerin bir ismi işaret edip etmediğini kontrol et.
'Bu' sözcüğü 'belgeleri' isminden önce gelerek onu işaret etmektedir (Sıfat).
İsimden önce gelip onu niteleyen veya belirten sözcükler sıfattır.
3
Sözcüklerin bir ismin yerini tutup tutmadığını kontrol et.
'Şunları' sözcüğü belirli nesnelerin adını söylemek yerine onların yerini tutmaktadır (Zamir).
İsmin yerini tutan sözcükler zamirdir.

Key Concept

İşaret sıfatları bir isme ihtiyaç duyarken, işaret zamirleri ismin yerini tek başlarına tutarlar.

Hints

1
İşaret sözcüğünden sonra bir isim geliyor mu ve o ismi mi kastediyor, buna dikkat edin.
2
İşaret sıfatları genellikle çekim eki almazken, işaret zamirleri çoğunlukla hal eklerini (şunu, oraya, bundan) alırlar.
3
Cümledeki 'bu' ve 'şunları' kelimelerine odaklanın; hangisi bir ismin önüne gelmiş, hangisi ismin yerine geçmiş?

Practice More

Benzer bir ayrımı 'o' sözcüğü için kişi zamiri mi yoksa işaret zamiri mi olduğu üzerinden de çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 92Question →

Türkçede isimlerin yerini işaret, şahıs, soru veya belgisiz yönden tutan sözcüklere zamir (adıl) denir. Bazı cümlelerde bu zamir türlerinden birkaçı bir arada bulunabilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde şahıs zamiri, işaret zamiri ve belgisiz zamir bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunu unutma ki projelerimin hiçbiri bana yeterli gelmiyor.

Answer

Şunu unutma ki projelerimin hiçbiri bana yeterli gelmiyor.
Doğru cümlede üç farklı sözcük hâlinde zamir türü bulunmaktadır: 'Şunu' sözcüğü bir durumun yerini işaret yoluyla tuttuğu için işaret zamiri, 'hiçbiri' sözcüğü belli olmayan varlıkların yerini tuttuğu için belgisiz zamir, 'bana' sözcüğü ise bir kişinin yerini tuttuğu için şahıs zamiridir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki tüm zamir ve sıfat olabilecek sözcükleri tespit edin.
'Şunu', 'hiçbiri', 'bana' ve 'projelerim' sözcükleri incelenmelidir.
Zamirler ismin yerini tutarken sıfatlar ismi belirtir veya niteler.
2
Tespit edilen sözcüklerin türlerini belirleyin.
Şunu (işaret zamiri), hiçbiri (belgisiz zamir), bana (şahıs zamiri).
Sözcüklerin hangi ismin yerini ne şekilde tuttuğunu anlamak türü belirler.
3
Ek hâlindeki zamirleri kontrol edin.
Projeler-im (iyelik zamiri) ve hiçbir-i (iyelik zamiri).
Blueprint gereği ek hâlindeki zamirlerin varlığı analiz edilmelidir.

Key Concept

Zamir Türleri ve Sıfatla Karıştırılmaması

Hints

1
Zamirler ismin önüne gelmez, doğrudan ismin yerini tutar.
2
'Bu, şu, o' sözcüklerinden sonra bir isim gelip gelmediğine dikkat edin.
3
'Şunu' sözcüğü her zaman zamirdir çünkü çekim eki almıştır; işaret sıfatları genellikle çekim eki almaz.

Practice More

İşaret zamirleri ile işaret sıfatları arasındaki farkı pekiştirmek için 'o' sözcüğünün hem sıfat, hem şahıs zamiri hem de işaret zamiri olduğu örnekleri inceleyin.
Estimated Time:1m 15s
Question 93Question →

"O" sözcüğü Türkçede kullanım bağlamına göre "kişi zamiri", "işaret zamiri" veya "işaret sıfatı" görevinde bulunabilir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "o" sözcüğü "işaret zamiri" görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: O, bakımı yapıldıktan sonra arşiv odasındaki yerine konulacak.

Answer

Bakımı yapıldıktan sonra yerine konulacağı belirtilen varlığı karşılayan ifade işaret zamiridir.
Bakımı yapıldıktan sonra arşivdeki yerine konulacak olan bir nesne veya dosyadır. "O" sözcüğü burada bir insanın değil, insan dışı bir varlığın yerini tuttuğu için işaret zamiri görevini üstlenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüğün bir ismi etkileyip etkilemediğini kontrol et.
İşaret sıfatı olan seçenekler elenir.
Sıfatlar isimlerin önüne gelerek onları belirtir.
2
Sözcüğün yerini tuttuğu varlığın türünü belirle.
İnsan mı yoksa nesne mi olduğu saptanır.
Zamir türünü belirlemek için karşılanan varlığın niteliği önemlidir.
3
İnsan dışı varlığı karşılayan seçeneği işaretle.
İşaret zamiri bulunur.
"O" sözcüğü nesne yerine kullanılırsa işaret zamiri olur.

Key Concept

Zamirlerin (Adılların) Türleri ve Ayırıcı Özellikleri

Hints

1
"O" sözcüğünden sonra bir isim gelip gelmediğine bakın; eğer bir ismi niteliyorsa o bir sıfattır.
2
Sözcük bir ismin yerini tutuyorsa, bu ismin bir insan mı yoksa bir nesne mi olduğunu düşünün.
3
İnsan dışı varlıklar için kullanılan "o" sözcüğü işaret zamiri, insanlar için kullanılan ise kişi zamiridir.

Practice More

İşaret bildiren diğer sözcüklerin (bu, şu) zamir ve sıfat kullanımlarını karşılaştıran sorular çözebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 94Question →

(I)(I) O, (II)(II) ötekinin (III)(III) neleri gizlediğini merak ederken aslında (IV)(IV) o gün (V)(V) kimsenin (VI)(VI) kendisiyle ilgilenmediğini fark etmemişti.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerin türleri ve özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Show answer & explanation

Answer: II. sözcük, bir varlığı işaret yoluyla niteleyen işaret sıfatıdır.

Answer

İkinci sözcük olan 'ötekinin', bir ismi niteleyen veya belirten bir sıfat değil; işaret yoluyla ismin yerini tutan ve çekim eki almış bir işaret zamiridir.
İkinci sözcük olan 'ötekinin', işaret yoluyla bir kavramın yerini tutmuştur ve tamlayan eki almıştır. Bu özellikleri nedeniyle bir 'işaret sıfatı' değil, 'işaret zamiri'dir. Seçenekte bu sözcüğün sıfat olduğu iddia edildiği için bu ifade söylenemez.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki 'O' ve 'o' sözcüklerini analiz edin.
Cümlenin başındaki 'O' bir kişiyi (özneyi) karşılar (kişi zamiri); 'o gün' ifadesindeki 'o' ise günü işaret eder (işaret sıfatı).
Sözcüklerin görevini belirlemek için cümlede neyi karşıladıklarına bakılmalıdır.
2
'Ötekinin' sözcüğünün ek durumunu ve görevini kontrol edin.
'Öteki' köküne gelen '-nin' tamlayan eki, sözcüğün bir ismi belirttiğini değil, doğrudan bir ismin yerini tuttuğunu gösterir.
Sıfatlar genellikle çekim eki almaz; ek aldıklarında zamirleşir veya adlaşırlar.
3
Diğer zamir türlerini (soru, belgisiz, dönüşlülük) teyit edin.
'Neleri' (soru), 'kimsenin' (belgisiz) ve 'kendisiyle' (dönüşlülük) sözcükleri zamir görevindedir.
Bu sözcüklerin tamamı farklı yöntemlerle isimlerin yerini tutmaktadır.

Key Concept

İşaret bildiren sözcükler (bu, şu, o, öteki, beriki vb.) bir ismi belirtirse sıfat, ismin yerini tutarsa zamir olur.

Hints

1
İşaret bildiren sözcüklerin (o, öteki vb.) ek alıp almadığına ve bir ismi belirtip belirtmediğine bakın.
2
Bir sözcük hal eki veya tamlama eki (-nin, -i, -den vb.) almışsa, genellikle sıfat görevinden çıkıp zamirleşir.
3
Cümledeki 'ötekinin' sözcüğü 'öteki kişi' veya 'öteki durum' gibi bir tamlamanın yerine geçtiği için zamirdir.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekinin farklarını inceleyerek karma dil bilgisi sorularına hazırlanın.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine somut isimler koyarak deneyin. 'Ötekinin' yerine 'Ali'nin' diyebiliyorsanız bu bir zamirdir; 'O gün' yerine 'Ali gün' diyemiyorsanız oradaki 'o' bir sıfattır.
Estimated Time:1m 30s
Question 95Question →

Yöneticilerin (I)birçoğu, (II)kendi kararlarının (III)ötekilerinkine göre neden daha etkili olduğunu (IV)şu belgeler ışığında (V)size açıklamak (VI)neyi gerektiriyorsa onu yapacaktır.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: IV. sözcük, bir ismin yerini işaret yoluyla tutan bir işaret zamiridir.

Answer

İşaret sıfatı olan 'şu' sözcüğünün işaret zamiri olarak tanımlandığı seçenek yanlıştır.
Cümledeki 'şu' sözcüğü 'belgeler' isminin önüne gelerek onu işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatıdır. Seçenekte ise bu sözcüğün işaret zamiri olduğu iddia edilmiştir; bu nedenle bu ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
IV. numaralı sözcüğün cümlede kendisinden sonra gelen isimle ilişkisini analiz etmek.
'Şu' sözcüğünün 'belgeler' ismini nitelediği/işaret ettiği görülür.
Zamirler ismin yerini tutarken, sıfatlar ismi belirtir veya niteler.
2
III. numaralı sözcüğün eklerini ve kökünü incelemek.
'Ötekiler' (işaret zamiri) + '-in' (tamlayan eki) + '-ki' (ilgi zamiri).
İlgi zamiri olan -ki, tamlayan ekinden sonra gelerek bir ismin yerini tutar.
3
I, II, V ve VI. sözcüklerin türlerini teyit etmek.
Birçoğu (belgisiz), kendi (dönüşlülük), size (kişi), neyi (soru) zamirleridir.
Bu sözcüklerin tamamı bir ismin yerini farklı yollarla tutmaktadır.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
Bir sözcüğün zamir olması için bir ismin yerini tutması, sıfat olması için bir ismi nitelemesi veya belirtmesi gerekir.
2
'Ötekilerinkine' sözcüğünü eklerine ayırarak '-ki' ekinin bir ismin yerini tutup tutmadığını kontrol edin.
3
'Şu' sözcüğünden hemen sonra gelen 'belgeler' sözcüğünün türüne dikkat edin; bu durum 'şu'nun görevini belirler.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmeye yönelik karma dil bilgisi soruları çözebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine isim koymayı deneyin. 'Şu belgeler' yerine 'Masanın üzerindeki belgeler' dediğinizde 'şu'nun bir nitelik/belirtme işlevi olduğu netleşir. 'Birçoğu' yerine 'Ali ve Ayşe' koyabildiğiniz için zamirdir.
Estimated Time:2m 0s
Question 96Question →

Bir kurumun kültürü oluşturulurken (I) kimi yaklaşımların (II) başkalarının görüşleriyle desteklenmesi, (III) birçoğunun (IV) kendi başına fark edemeyeceği eksikliklerin (V) onlara daha net bir biçimde sunulmasını sağlar.

Bu cümlede numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: I

Answer

Bir ismin önünde yer alarak onu niteleyen veya belirten sözcükler sıfattır; bir ismin yerini tutanlar ise zamirdir. Cümledeki ilk sözcük 'yaklaşımların' ismini belirttiği için sıfat görevindedir.
Cümledeki birinci sözcük olan 'kimi', 'yaklaşımlar' isminin önüne gelerek onu belgisizlik yönüyle belirten bir belgisiz sıfattır. Zamirler isimlerin yerine kullanılırken sıfatlar isimlerle birlikte kullanılır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki numaralanmış sözcüklerin çevresindeki kelimelerle ilişkisini belirle.
Birinci sözcüğün arkasından bir isim gelirken, diğerlerinin tek başına bir kavramı temsil ettiği görülür.
Sıfatlar isimlerle birlikte kullanılırken, zamirler isimlerin yerine geçer.
2
Birinci sözcüğün (kimi) görevini kontrol et.
'Kimi' sözcüğü 'yaklaşımların' ismini miktar ve nitelik bakımından belirsizce nitelemektedir.
İsmi niteleyen veya belirten sözcükler sıfattır.
3
Diğer sözcüklerin (başkalarının, birçoğunun, kendi, onlara) görevlerini doğrula.
Bu dört sözcük de bir ismin yerini tutmaktadır.
İsimlerin yerini tutan kelimeler zamir (adıl) türündedir.

Key Concept

Zamirler isimlerin yerini tutarken, sıfatlar isimleri niteler veya belirtir.

Hints

1
Sözcüğün bir ismi niteleyip nitelemediğine bakın.
2
'Kimi' sözcüğünden hemen sonra gelen 'yaklaşımların' kelimesinin türüne odaklanın.
3
Zamirler ek alabilirken sıfatlar genellikle kök halinde isimden önce gelir. 'Kimi' burada bir tamlama kurmuştur.

Practice More

İşaret bildiren 'bu', 'şu', 'o' gibi sözcüklerin zamir mi yoksa sıfat mı olduğunu ayırt etmek için benzer bir çalışma yapabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 97Question →

Zamirler (adıllar), isimlerin yerini geçici olarak tutan sözcüklerdir. Bir sözcüğün zamir olabilmesi için bir ismin önüne gelip onu belirtmesi veya nitelemesi değil, doğrudan ismin yerini tutması gerekir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri, işaret zamiri ve belgisiz zamir bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Siz, burayı düzenlerken kimsenin işine karışmasına müsaade etmeyin.

Answer

Doğru cevap, kişi zamiri (siz), işaret zamiri (burayı) ve belgisiz zamiri (kimsenin) bir arada barındıran seçenektir.
Doğru ifadede yer alan 'siz' sözcüğü 2. çoğul kişi zamiri, 'burayı' sözcüğü bir mekan isminin yerini işaret yoluyla tutan işaret zamiri ve 'kimsenin' sözcüğü ise net olmayan bir topluluğun yerini tutan belgisiz zamirdir. Üç tür de aynı cümlede eksiksiz mevcuttur.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki sözcükleri tek tek inceleyerek zamir türlerini tespit edin.
'Siz' bir şahsın yerini tutar (Kişi Zamiri), 'burayı' bir yeri işaret eder (İşaret Zamiri), 'kimsenin' ise hangi kişilerin olduğu belirsizdir (Belgisiz Zamir).
Soruda istenen üç farklı zamir türünün aynı cümlede bulunup bulunmadığını kontrol etmek gerekir.
2
İşaret bildiren sözcüklerin ismin yerini mi tuttuğunu yoksa ismi mi belirttiğini kontrol edin.
Doğru seçenekte 'burayı' sözcüğü doğrudan ismin yerini tutarken, diğer seçeneklerdeki 'bu' veya 'şu' gibi sözcükler isimlerin önünde sıfat görevindedir.
Zamir ve sıfat ayrımı, zamir sorularındaki en temel çeldiricidir.

Key Concept

Zamirler, isimlerin yerini tutan sözcükler olup türlerine göre (kişi, işaret, belgisiz, soru) ayrılırlar.

Hints

1
Cümledeki her bir zamiri bulup türünü yanına yazmayı deneyin.
2
Unutmayın; 'bu, şu, o' gibi sözcükler bir ismin önüne geliyorsa sıfat, ismin yerini tutuyorsa zamirdir.
3
'Siz', 'biz', 'o' gibi şahıs ekleri alan veya doğrudan şahsı karşılayan sözcükler kişi zamiridir.

Practice More

İşaret zamirleri ile işaret sıfatları arasındaki farkı pekiştirmek için benzer cümleler kurun.

Alternative Method

Önce kişi zamiri olmayan seçenekleri eleyerek (eleme yöntemi) kapsamı daraltabilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 98Question →

İşaret bildiren sözcükler, bir ismin önüne gelerek onu işaret yoluyla belirttiğinde 'işaret sıfatı'; bir ismin yerini işaret yoluyla tuttuğunda ise 'işaret zamiri' olur.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcük 'zamir' görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunu çekmecenin en alt gözüne yerleştirmeniz yeterli olacaktır.

Answer

Şunu çekmecenin en alt gözüne yerleştirmeniz yeterli olacaktır (işaret bildiren sözcük bir ismin yerini tutmuştur)
Doğru cevapta yer alan 'şunu' sözcüğü, bir nesnenin (örneğin dosya, anahtar, kitap) adını söylemek yerine o nesneyi işaret ederek temsil etmektedir. Zamirler çekim eki alabilirler; 'şunu' sözcüğü de belirtme hal ekini alarak zamir görevini kesinleştirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret bildiren sözcükleri (bu, şu, o, şunu, öteki) tespit edin.
A'da 'bu', B'de 'şu', C'de 'o', D'de 'şunu' ve E'de 'öteki' sözcükleri belirlenir.
Soru kökünde istenen işaret görevli sözcükleri analiz etmek için.
2
Tespit edilen sözcüklerin bir ismin önüne gelip gelmediğini kontrol edin.
A, B, C ve E seçeneklerinde işaret sözcüklerinden hemen sonra bir isim (belge, bina, yıl, sokak) gelmektedir.
İşaret sıfatı ile işaret zamirini ayırt eden temel kuralı uygulamak için.
3
İsmin yerini doğrudan tutan sözcüğü belirleyin.
D seçeneğindeki 'şunu' sözcüğü bir ismin önüne gelmemiş, ismin aldığı çekim ekini de alarak (-u belirtme hali) doğrudan bir nesnenin yerini tutmuştur.
Zamirlerin ek alabilme ve tek başlarına bir varlığı temsil etme özelliğini doğrulamak için.

Key Concept

Zamirler (adıllar), isimlerin yerini tutan sözcüklerdir. İşaret zamirleri (bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar, burası, şurası, orası vb.) varlıkları işaret ederek onların yerini tutar. Eğer bu sözcükler bir ismin önüne gelip onu işaret ederse 'sıfat' olurlar.

Hints

1
Cümledeki işaret bildiren sözcüğün bir ismin önüne gelip gelmediğine bakın.
2
Zamirler genellikle hal ekleri (ismin -i, -e, -de, -den halleri) alabilirken, işaret sıfatları genellikle yalın halde bulunur ve ismi niteler.
3
Cümledeki işaret sözcüğünün yerine bir isim koymayı deneyin; 'Şunu masaya bırak' cümlesinde 'şunu' yerine 'kitabı' diyebiliyorsanız o sözcük zamirdir.

Practice More

İşaret zamirleri ile şahıs zamiri olan 'o' sözcüğünü ayırt etmeye yönelik sorular çözerek bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün aldığı ekten faydalanın. 'Bu, şu, o' sözcükleri ek aldığında (bunu, şunu, ona, burası vb.) neredeyse her zaman zamir görevini üstlenirler.
Estimated Time:45s
Question 99Question →

Kamu denetçiliği raporunda yer alan; "Yönetim kurulu toplantısında (I) birilerinin (II) öteki öneriyi (III) kendisininkiyle kıyaslaması, (IV) şunun (V) hepimiz için ne kadar önemli olduğunu bir kez daha kanıtladı." cümlesindeki numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: II

Answer

İkinci numaralı sözcük olan 'öteki', kendisinden sonra gelen 'öneri' ismini işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatı görevindedir; diğer tüm numaralanmış sözcükler isimlerin yerini tutan zamirlerdir.
İkinci numaralı sözcük olan 'öteki', cümlede 'öneri' ismini işaret etmektedir. Türkçede bir ismi işaret yoluyla belirten sözcükler işaret sıfatıdır. Bu cümlede 'öteki öneri' bir sıfat tamlaması oluşturmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki bağlamını analiz etme.
I, III, IV ve V numaralı sözcüklerin bir ismin yerini tuttuğu; II numaralı sözcüğün ise bir isimle birlikte kullanıldığı görülür.
Zamirler isimlerin yerini tutarken, sıfatlar isimleri niteler veya belirtir.
2
İşaret bildiren 'öteki' ve 'şunun' sözcüklerini karşılaştırma.
'Öteki öneri' ifadesinde 'öteki' bir ismi belirtirken (sıfat), 'şunun' sözcüğü bir durumun yerini tutmaktadır (zamir).
İşaret sıfatı ve işaret zamiri arasındaki en temel fark, sözcüğün bir isimle etkileşimde olup olmamasıdır.
3
Karmaşık yapıdaki III numaralı sözcüğü inceleme.
'Kendisininki' sözcüğünde 'kendi' (dönüşlülük zamiri) ve '-ki' (ilgi zamiri) ek halinde zamirleri mevcuttur.
Sözcük halindeki ve ek halindeki zamirlerin bir arada kullanılması sözcüğün genel zamir kategorisini değiştirmez.

Key Concept

İşaret Sıfatı ve İşaret Zamiri Ayrımı

Hints

1
Bir sözcüğün zamir olması için bir ismin yerini tutması, sıfat olması için ise bir ismi nitelemesi veya belirtmesi gerekir.
2
Cümledeki işaret bildiren sözcüklere (öteki, şunun) dikkat edin; hangisi bir isimle birlikte kullanılmış?
3
'Öteki öneri' ifadesinde 'öteki' sözcüğünden sonra bir isim gelmiş ve onu belirtmiş. Bu durum sözcüğün türünü belirler.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmeye yönelik sorular çözmek, ek halindeki zamirler konusunu pekiştirecektir.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine somut isimler koymayı deneyin. 'Öteki öneri' yerine 'yeni öneri' diyebiliyorsak sıfattır. 'Şunun' yerine 'bu durumun' diyebiliyor ve sözcük tek başına anlam kazanıyorsa zamirdir.
Estimated Time:1m 30s
Question 100Question →

Sözcük halindeki zamirler; kişi, işaret, belgisiz ve soru zamirleri olmak üzere dört ana gruba ayrılır. Belgisiz zamirler, isimlerin yerini kesinlik kazanmayacak şekilde tutan sözcüklerdir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz bir sözcük, bir ismin yerini tutarak "zamir" görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Hepsi tören alanında yerini alarak müdürün konuşmasını bekledi.

Answer

Cümledeki 'Hepsi' sözcüğü, herhangi bir ismin önüne gelip onu nitelemek yerine doğrudan isimlerin yerini tuttuğu için belgisiz zamirdir.
Tören alanında bekleyen kişilerin isimlerini tek tek söylemek yerine, bu isimlerin tamamını karşılayan 'hepsi' sözcüğü kullanılmıştır. Bu sözcük bir ismi etkilemediği ve ismin yerini tuttuğu için belgisiz zamir görevindedir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki belgisizlik bildiren sözcükleri (birçok, bazı, kimi, hiçbir, hepsi) tespit edin.
Belgisizlik bildiren sözcükler her seçenekte yer almaktadır.
Zamir ve sıfat ayrımı yapabilmek için önce hedef sözcükleri bulmak gerekir.
2
Bu sözcüklerin bir ismin önüne gelip gelmediğini kontrol edin.
İlk dört seçenekte sözcükler isimlerden hemen önce gelmektedir (aday, soru, zaman, evrak).
Bir ismin önünde yer alıp onu niteleyen sözcükler sıfat olur.
3
Son seçenekteki sözcüğün bir ismin yerini tutup tutmadığını inceleyin.
'Hepsi' sözcüğü, 'öğrenciler, adaylar, kişiler' gibi isimlerin yerini tutmuştur ve herhangi bir ismi nitelememektedir.
İsmin yerini tutan ve tek başına isim gibi kullanılan belgisiz sözcükler zamirdir.

Key Concept

Belgisiz Zamir ve Belgisiz Sıfat Ayrımı

Hints

1
Belgisiz sözcükten sonra gelen kelimenin türüne dikkat edin; eğer bir isim geliyorsa o sözcük büyük ihtimalle sıfattır.
2
Zamirler genellikle isim çekim eklerini alabilirken, belgisiz sıfatlar genellikle eksiz kullanılır. 'Hepsi' sözcüğündeki ekleri fark ettiniz mi?
3
Bir ismin yerine 'onlar' veya 'birileri' gibi bir ifade koyabiliyorsanız o bir zamirdir. Seçenekleri bu yöntemle test edin.

Practice More

İşaret bildiren (bu, şu, o) sözcükler için de aynı ayrımı (zamir vs sıfat) yapmayı deneyebilirsiniz.

Alternative Method

Sağlama yöntemi: Belgisiz sözcüğü cümleden çıkardığınızda anlamda ciddi bir eksilme oluyor ve yerini başka bir isimle doldurma ihtiyacı hissediyorsanız (Örn: 'Hepsi' yerine 'Öğrenciler'), o sözcük zamirdir.
Estimated Time:45s
PreviousPage 5 / 7Next
Zamirler (Adıllar) — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 5 | Examkin