Examkin

Zamirler (Adıllar)

123 questions

Question 101Question →

Zamirler (adıllar), isimlerin yerini geçici olarak tutan sözcüklerdir. Bir sözcüğün zamir olabilmesi için bir ismin önüne gelerek onu nitelememesi veya belirtmemesi, doğrudan bir varlığın veya kavramın yerini tutması gerekir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem işaret zamiri hem de belgisiz zamir bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bunları kimsenin görmeyeceği bir yere saklamalısın.

Answer

İşaret zamiri ve belgisiz zamirin bir arada kullanıldığı seçenek 'Bunları kimsenin görmeyeceği bir yere saklamalısın.' cümlesidir.
Doğru cevap olan cümlede, 'Bunları' sözcüğü bir nesnenin yerini işaret ederek tuttuğu için işaret zamiridir. 'Kimsenin' sözcüğü ise hangi şahıslar olduğu tam bilinmediği, yani belirsiz olduğu için belgisiz zamir görevindedir. İki türün aynı cümlede bulunması sorunun şartını karşılar.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki zamirleri tespit et.
'Bunları' ve 'kimsenin' sözcükleri zamirdir.
Her iki sözcük de bir ismin yerini tutmaktadır.
2
Zamirlerin türlerini belirle.
'Bunları' işaret zamiri, 'kimsenin' belgisiz zamirdir.
'Bunları' bir nesneyi işaret ederken, 'kimsenin' belirsiz bir grubu/kişiyi temsil eder.
3
Diğer seçeneklerdeki sözcük türlerini kontrol et.
Diğer şıklarda ya tek tür zamir vardır ya da zamir sandığımız sözcükler aslında sıfattır.
Zamirler ismin yerini tutarken, sıfatlar ismin önünde yer alarak onu belirtir.

Key Concept

Zamirlerin (Adılların) Türleri ve Sıfatlardan Ayırt Edilmesi

Hints

1
İşaret zamirleri 'bu, şu, o, bunlar, şunlar, onlar' gibi sözcüklerdir ve çekim eki alabilirler.
2
Belgisiz zamirler 'herkes, kimse, bazıları, birçoğu, hepsi' gibi tam olarak kim olduğu belli olmayan kavramları karşılar.
3
Bir sözcüğün zamir olması için bir ismin önüne gelip 'Hangi?' sorusuna yanıt vermemesi gerekir; örneğin 'bu kitap' sıfat iken 'bu' zamirdir.

Practice More

İşaret zamiri olan 'o' ile kişi zamiri olan 'o' arasındaki farkı inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Cümledeki zamirlerin altını çizin ve yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer isim koyabiliyorsanız zamirdir, bir ismi işaret ediyorsa sıfattır.
Estimated Time:50s
Question 102Question →

Kurum içi yazışmalarda herkesin belirlenen kurallara uyması beklenir. Kimileri bu durumu zorlayıcı bulsa da onlar, düzenin sağlanması için gereklidir. Siz de kendi raporunuzda hangi kurallara daha çok dikkat ettiniz?

Bu parçada aşağıdakilerden hangisine örnek gösterilemez?

Show answer & explanation

Answer: Soru zamiri

Answer

Parçada soru zamiri bulunmamaktadır; çünkü soru anlamı 'hangi' soru sıfatı ile sağlanmıştır.
Soru zamiri seçeneği doğrudur çünkü metinde soru anlamı 'hangi kurallara' tamlamasındaki soru sıfatıyla kurulmuştur. Parçada ismin yerini soru yoluyla tutan 'kim, ne, hangisi' gibi bir zamir bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki zamir soylu sözcükleri tespit edin.
Tespit edilen sözcükler: 'herkesin', 'Kimileri', 'onlar', 'Siz', 'kendi'.
Zamirler isimlerin yerini tutan sözcüklerdir.
2
Tespit edilen sözcüklerin türlerini belirleyin.
'herkesin' ve 'Kimileri' (Belgisiz), 'onlar' (İşaret), 'Siz' (Kişi), 'kendi' (Dönüşlülük).
Sözcüklerin hangi anlamda ismin yerini tuttuğunu analiz etmek türü belirler.
3
Parçadaki soru anlamlı sözcükleri inceleyin.
'hangi' sözcüğü 'kurallara' ismini nitelediği için soru sıfatıdır.
Soru sözcüğü ismin yerini tutmak yerine ismi etkiliyorsa sıfat görevindedir.

Key Concept

Zamirlerin (adılların) türlerine göre sınıflandırılması ve sıfatlarla karıştırılmaması.

Hints

1
Cümledeki soru bildiren sözcüğün ('hangi') bir ismi etkileyip etkilemediğine bakın.
2
'O' ve 'onlar' sözcükleri insanlar için kullanıldığında kişi zamiri, nesneler veya kavramlar için kullanıldığında işaret zamiridir.
3
Parçada 'herkes' ve 'kendi' gibi çok net zamir türleri bulunmaktadır; soru anlamını sağlayan yapıya (soru sıfatı) odaklanın.

Practice More

İşaret sıfatı ile işaret zamiri arasındaki farkı pekiştirmek için 'bu, şu, o' sözcüklerinin farklı kullanımlarını içeren cümleler analiz edebilirsiniz.

Alternative Method

Metindeki tüm isim soylu sözcükleri işaretleyip, hangilerinin bir ismin yerini tuttuğunu (zamir) hangilerinin ismi nitelediğini (sıfat) belirleyerek eleme yapabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 103Question →

"Siz (I), evrakları kendi (II) dolabınıza kaldırmışsınız; ancak birilerinin (III) o (IV) çekmecede neleri (V) aradığını henüz çözemedik."

Bu cümlede numaralanmış sözcüklerden hangisi "zamir" (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: IV

Answer

Cümlede yer alan dördüncü sözcük (o), bir ismin yerini tutmak yerine o ismi işaret ettiği için sıfat görevindedir.
Dördüncü seçenek olan sözcük, 'çekmece' isminin önüne gelerek onu işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatıdır. Diğer tüm sözcükler ise isimlerin yerini farklı yollarla (şahıs, belgisizlik, soru vb.) tutmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki kullanımını incele.
Sözcüklerin bir ismin yerini mi tuttuğu yoksa bir ismi mi belirttiği tespit edilir.
Zamirler isimlerin yerini tutarken, sıfatlar isimleri niteler veya belirtir.
2
Dördüncü sözcüğün (o) sonraki sözcükle olan ilişkisine bak.
"o" sözcüğünün "çekmece" ismini işaret ettiği görülür.
Bir işaret sözcüğünden hemen sonra bir isim geliyorsa ve o ismi işaret ediyorsa, o sözcük işaret sıfatıdır.
3
Diğer sözcüklerin türlerini belirle.
"Siz" (kişi), "kendi" (dönüşlülük), "birilerinin" (belgisiz) ve "neleri" (soru) sözcüklerinin ismin yerini tuttuğu onaylanır.
Zamir türlerinin doğru sınıflandırılması cevabı kesinleştirir.

Key Concept

Zamirler, isimlerin yerini tutan sözcüklerdir. Eğer işaret bildiren bir sözcük bir ismi belirtiyorsa sıfat, ismin yerini tutuyorsa zamirdir.

Hints

1
Zamirler çekim eki alabilirken sıfatlar genellikle almaz ve isimlerin önüne gelir.
2
Cümledeki 'o' sözcüğünden sonra bir isim (çekmece) gelip gelmediğine dikkat edin.
3
'Hangi çekmece?' sorusuna cevap veren sözcük bir işaret sıfatıdır.

Practice More

İşaret bildiren 'bu, şu, o' sözcüklerini hem sıfat hem zamir olarak kullanıp aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğü cümleden çıkarıp yerine bir isim koymayı deneyin. 'Siz' yerine 'Ali Bey' koyabiliyorsanız zamirdir. 'O' yerine bir isim koyduğunuzda anlam bozuluyorsa (örn: 'masa çekmece') o sözcük sıfattır.
Estimated Time:45s
Question 104Question →

Türkçede işaret bildiren sözcükler, bir ismi işaret ederek onu nitelerse "işaret sıfatı"; doğrudan bir ismin yerini tutarsa "işaret zamiri" (adıl) görevinde kullanılmış olur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcük zamir görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunu hemen masanın üzerine bırakabilirsin.

Answer

Şunu hemen masanın üzerine bırakabilirsin.
Doğru cevap olan cümlede geçen "şunu" sözcüğü, bir ismin önüne gelip onu işaret etmek yerine, bir nesnenin (dosya, kalem, kitap vb.) yerini doğrudan tuttuğu ve ismin hâl ekini (-u) aldığı için işaret zamiridir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret bildiren sözcükleri tespit et.
"Bu", "o", "şunu", "diğer" ve "öteki" sözcükleri işaret bildiren kelimelerdir.
Hangi kelimelerin zamir veya sıfat olma potansiyeli taşıdığını belirlemek gerekir.
2
Bu sözcüklerin kendisinden sonra gelen bir ismi işaret edip etmediğini kontrol et.
"Bu evraklar", "O konu", "Diğer rapor" ve "Öteki otobüs" tamlamalarında sözcükler ismi nitelemektedir. Ancak "Şunu" sözcüğü tek başına bir ismin yerini tutmuştur.
Sıfatlar isimlerle birlikte kullanılırken, zamirler ismin yerini tutarak ek alabilirler.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
İşaret bildiren sözcükten sonra gelen kelimeye bak; eğer bir isim varsa ve o ismi işaret ediyorsa kelime muhtemelen sıfattır.
2
Zamirler genellikle ismin hal eklerini (i, e, de, den) alabilirler. "Şunu" kelimesindeki eki fark ettin mi?
3
Cümleden işaret sözcüğünü çıkarıp yerine bir isim (örneğin 'kitabı') koyabiliyorsan, o bir zamirdir.

Practice More

İşaret zamirleri ile kişi zamirlerini (özellikle 'o' ve 'onlar') ayırt etmeye yönelik sorular çözerek pratiğini geliştirebilirsin.

Alternative Method

Sözcüğe 'Hangi?' sorusunu sorarak ismi niteleyip nitelemediğini test edebilirsin. 'Hangi evrak?' sorusuna cevap veren 'bu' sıfattır. 'Şunu' sözcüğüne 'Hangi?' sorusu sorulamaz, o doğrudan nesneyi temsil eder.
Estimated Time:45s
Question 105Question →

Kütüphanedeki yeni düzenlemeyle ilgili hazırlanan rehberde şöyle denilmektedir:

"(I) Bazıları, çalışma odasındaki (II) şu masanın (III) kendisi için ayrıldığını düşünse de (IV) bizimki henüz hazır değildi; (V) oraya geçmek için görevliden onay almamız gerekiyordu."

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: II

Answer

İşaret sıfatı görevinde kullanılan 'şu' sözcüğünün bulunduğu ikinci seçenek (II) doğru cevaptır.
Cümledeki 'şu' sözcüğü, hemen ardından gelen 'masa' ismini işaret yoluyla belirttiği için sıfat görevindedir. Bir sözcüğün zamir olabilmesi için bir ismin yerini tutması gerekir; oysa burada 'şu' sözcüğü ismin önüne gelerek onu işaret etmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüklerin isimlerin yerini mi tuttuğunu yoksa isimleri mi nitelediğini belirleyiniz.
I, III, IV ve V numaralı sözcükler isimlerin yerini tutarken; II numaralı sözcük bir ismi belirtmektedir.
Zamirler ve sıfatlar arasındaki temel fark, zamirlerin ismin yerini tutması, sıfatların ise ismi nitelemesi veya belirtmesidir.
2
Sözcükleri türlerine göre sınıflandırınız.
Bazıları (Belgisiz Zamir), Kendisi (Dönüşlülük Zamiri), Bizimki (İlgi Zamiri), Oraya (İşaret Zamiri), Şu masa (İşaret Sıfatı).
Zamir türlerini doğru ayırt etmek, sorudaki çeldiricileri elemenizi sağlar.

Key Concept

İşaret bildiren sözcükler bir isimden önce gelip onu etkiliyorsa 'işaret sıfatı', bir ismin yerini tutuyorsa 'işaret zamiri' olur.

Hints

1
Zamirler ismin yerini tutar, sıfatlar ise isimden önce gelerek onu belirtir veya niteler.
2
Numaralanmış sözcüklerden hangisinin hemen ardından bir isim geldiğine ve o ismi etkilediğine dikkat ediniz.
3
Ek halindeki zamirleri (ilgi zamiri -ki gibi) ve 'kendi' sözcüğünü zamir kabul etmeniz gerektiğini unutmayınız.

Practice More

İşaret bildiren 'o' ve 'onlar' sözcüklerinin ne zaman şahıs zamiri, ne zaman işaret zamiri olduğunu pekiştirmek için farklı örnekler çözebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer isim koyabiliyorsanız o bir zamirdir. 'Şu' sözcüğünün yerine isim koyduğunuzda anlam bozuluyorsa ('Masa masa' gibi), o bir sıfattır.
Estimated Time:1m 15s
Question 106Question →

Dijital arşivleme projesi kapsamında (I) öteki belgelerin taranması bitti ancak (II) şunların sisteme yüklenmesi zaman alacak gibi görünüyor.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerin türü aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: I. İşaret sıfatı - II. İşaret zamiri

Answer

Birinci sözcük 'işaret sıfatı', ikinci sözcük ise 'işaret zamiri'dir.
Doğru seçenekte belirtildiği üzere; 'öteki' sözcüğü 'belgelerin' ismini işaret yoluyla belirttiği için işaret sıfatı, 'şunların' sözcüğü ise belgelerin yerini işaret yoluyla tuttuğu ve ismin hâl/iyelik eklerini alabildiği için işaret zamiridir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki işaret bildiren sözcükleri tespit et.
'Öteki' ve 'şunların' sözcükleri işaret anlamı taşımaktadır.
Sözcüklerin türünü belirlemek için önce aday sözcüklerin bulunması gerekir.
2
Birinci sözcüğün (öteki) görevini incele.
'Öteki' sözcüğü 'belgelerin' isminin önüne gelmiş ve onu işaret etmiştir; dolayısıyla işaret sıfatıdır.
İşaret sözcüğü bir ismi etkiliyorsa sıfat görevindedir.
3
İkinci sözcüğün (şunların) görevini incele.
'Şunların' sözcüğü, daha önce bahsedilen veya bilinen belgelerin yerini tutmuştur; dolayısıyla işaret zamiridir.
İşaret sözcüğü bir ismin yerini tutuyor ve çekim eki alıyorsa zamir görevindedir.

Key Concept

İşaret Sıfatı ve İşaret Zamiri Ayrımı

Hints

1
İşaret bildiren bir sözcüğün sıfat mı zamir mi olduğunu anlamak için kendisinden sonra bir isim gelip gelmediğine bakın.
2
İşaret zamirleri genellikle ismin durum eklerini ( -ı, -a, -da, -dan) veya iyelik eklerini alabilirler, sıfatlar ise genellikle eksizdir.
3
'Şunların' sözcüğündeki ekler, onun bir ismin yerini tuttuğunu ve zamir olduğunu kesinleştirir.

Practice More

İşaret bildiren 'o' sözcüğünün şahıs zamiri, işaret zamiri ve işaret sıfatı olarak kullanıldığı örnekleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine somut bir isim koymayı deneyin. 'Öteki belgeler' tamlamasında 'öteki' bir ismi nitelerken, 'şunların yüklenmesi' derken 'belgelerin yüklenmesi' diyebiliyorsak 'şunlar' zamirdir.
Estimated Time:45s
Question 107Question →

(I) Herkes, (II) şunun farkındaydı: (III) Kendi öneriniz, (IV) bizimkinden daha kapsamlı olsa da (V) birçok madde henüz netleşmemişti.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: V. sözcük, belgisiz zamir olarak kullanılmıştır.

Answer

V. sözcüğün belgisiz zamir olduğu tespiti yanlıştır.
Beşinci sözcük olan 'birçok', kendisinden sonra gelen 'madde' ismini belirsizlik yönüyle belirttiği için belgisiz sıfat görevindedir. Bir sözcüğün zamir olabilmesi için cümlede bir ismin yerini tamamen üstlenmesi gerekir. Eğer cümle 'Birçoğu henüz netleşmemişti' şeklinde kurulsaydı 'birçoğu' sözcüğü zamir olurdu.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki sözcüklerin ismin yerini mi tuttuğunu yoksa bir ismi mi belirttiğini kontrol edin.
I, II, III ve IV numaralı sözcüklerin doğrudan bir ismin yerine geçtiği; V numaralı sözcüğün ise bir isimle birlikte kullanıldığı görülür.
Zamirler ismin yerini tutar, sıfatlar ise isimlerin önüne gelerek onları niteleme veya belirtme görevi üstlenir.
2
Özellikle ilgi zamiri ve dönüşlülük zamiri eklerini analiz edin.
'Bizimkinden' sözcüğü ilgi zamiri (-ki) almış, 'kendi' ise dönüşlülük zamiri görevindedir.
Bu türler zamirlerin özel alt kategorileridir ve KPSS'de sıklıkla sorulur.
3
V numaralı 'birçok' sözcüğünün yapısal bağlamını inceleyin.
'Birçok' kelimesi 'madde' ismini belirttiği için sıfattır.
Belgisiz sözcükler ek almadan bir ismin önüne gelirse sıfat olur; 'birçoğu' şeklinde ismin yerini tutsaydı zamir olurdu.

Key Concept

Zamir ve Sıfat Ayrımı

Hints

1
Bir sözcüğün yanında nitelediği veya belirttiği bir isim olup olmadığına bakın.
2
'Kendi' ve '-ki' (ilgi eki) gibi özel yapıların zamir grubuna girdiğini hatırlayın.
3
'Birçok madde' ifadesinde 'birçok' kelimesinin bir ismi etkilediğini fark ettiğinizde sıfat olduğunu anlayabilirsiniz.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmek için daha fazla örnek çözebilirsiniz.

Alternative Method

Şüpheli sözcüğün yerine somut bir isim getirmeyi deneyin. Eğer 'birçok madde' yerine 'kitaplar' diyebiliyorsanız, 'birçok' ismi belirtmektedir (sıfat). Eğer 'bizimki' yerine 'bizim dosyamız' diyebiliyorsanız, '-ki' ismin yerini tutmaktadır (zamir).
Estimated Time:1m 0s
Question 108Question →

Resmî bir heyetle gerçekleştirilen saha çalışması sırasında (I) kendi notlarımızı alırken (II) şunları da raporumuza eklememiz gerektiği söylendi. Uzmanların (III) birçoğu (IV) bu yöntemin daha verimli sonuçlar doğuracağını belirtirken, (V) sizinki kadar detaylı bir çalışma henüz sunulmamıştı.

Bu parçada numaralanmış sözcüklerin türleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: IV. sözcük, işaret zamiri kategorisindedir.

Answer

Dördüncü sırada yer alan ve 'yöntem' ismini işaret eden sözcük bir zamir değil, işaret sıfatıdır.
Dördüncü sözcük olan 'bu', kendisinden sonra gelen 'yöntem' ismini işaret ederek onu belirtmektedir. Türkçede bir ismi işaret yoluyla belirten sözcükler 'işaret sıfatı' olur. Eğer bu sözcük 'Bu, daha verimli sonuçlar doğuracak' şeklinde kullanılsaydı 'işaret zamiri' olurdu.

Step-by-Step Solution

1
Dönüşlülük zamirini kontrol etme
"Kendi" sözcüğü tespit edildi.
"Kendi" sözcüğü her zaman dönüşlülük zamiri işlevi görür.
2
İşaret bildiren sözcükleri analiz etme
"Şunları" ve "bu" sözcükleri incelendi.
"Şunları" ismin yerini tutarken, "bu" sözcüğü "yöntem" ismini işaret etmektedir.
3
Sıfat ve zamir ayrımı yapma
"Bu" sözcüğünün işaret sıfatı olduğu belirlendi.
İşaret bildiren bir sözcük bir ismi etkiliyorsa sıfat, ismin yerini doğrudan tutuyorsa zamirdir.
4
Ek hâlindeki zamiri doğrulama
"Sizinki" sözcüğündeki ilgi zamiri görüldü.
"-ki" eki bir tamlamada tamlananın yerini tuttuğunda ilgi zamiri olur.

Key Concept

İşaret bildiren sözcüklerin cümledeki görevlerine göre sıfat veya zamir olarak ayrılması ve diğer zamir türlerinin (dönüşlülük, belgisiz, ilgi) tanınması.

Hints

1
İşaret bildiren sözcüklerin bir ismi niteleyip nitelemediğine dikkat edin.
2
'Bu' sözcüğünden hemen sonra bir isim gelip gelmediğini kontrol edin.
3
'Bu yöntem' bir sıfat tamlamasıdır. Bu durumda 'bu' sözcüğü sıfat görevindedir.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmeye yönelik soruları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğü cümleden çıkarıp yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer isim doğrudan sözcüğün yerine geçebiliyorsa zamirdir. Ancak sözcük bir ismin önündeyse ve onu belirtiyorsa sıfattır.
Estimated Time:1m 15s
Question 109Question →

Proje toplantısında (I)birbirine fikir danışan uzmanların (II)hepimizi etkileyecek (III)birkaç çalışmayı (IV)şunlarla birleştirip (V)ötekine sunması büyük beğeni topladı.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerden hangisi zamir (adıl) görevinde kullanılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Cümledeki 'birkaç' sözcüğü bir ismi (çalışmayı) etkilediği için zamir değil, belgisiz sıfat görevindedir.
Cümledeki 'birkaç' sözcüğü, hemen ardından gelen 'çalışmayı' ismini miktar yönüyle belirsiz bir şekilde belirttiği için belgisiz sıfattır. Zamirler ismin yerini tutarken, sıfatlar isimlerle birleşerek onları çeşitli yönlerden etkiler.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki işlevlerini incele.
Sözcüklerin bir ismin yerini mi tuttuğu yoksa bir ismi mi nitelediği belirlenir.
Zamirler ismin yerini tutarken sıfatlar isimleri nitelemek veya belirtmek için kullanılır.
2
'Birbirine', 'hepimizi', 'şunlarla' ve 'ötekine' sözcüklerini kontrol et.
Bu dört sözcüğün de herhangi bir ismi etkilemeden doğrudan varlıkların yerini tuttuğu görülür.
Bu sözcükler isim çekim eklerini alarak zamirleşmişlerdir.
3
'Birkaç' sözcüğünün kendisinden sonra gelen sözcükle olan bağını değerlendir.
'Birkaç' sözcüğünün 'çalışmayı' isminin önüne gelerek onu miktar bakımından belirsiz bir şekilde belirttiği saptanır.
Zamirler isimleri etkilemezler; bir sözcük ismi etkiliyorsa sıfat görevindedir.

Key Concept

İşaret ve belgisiz sözcükler, bir ismi etkilediklerinde sıfat; ismin yerini tuttuklarında ise zamir olurlar.

Hints

1
Sözcüğün bir ismin önünde olup onu etkileyip etkilemediğine bakın.
2
İsim çekim eki alan belgisiz ve işaret bildiren sözcükler genellikle zamir olur; eki olmayıp ismin önüne gelenler ise sıfattır.
3
'Birkaç çalışmayı' ifadesinde 'birkaç' sözcüğünün bir ismi belirttiğini, diğer numaralı sözcüklerin ise isim eki alarak ismin yerini tuttuğunu fark edin.

Practice More

İşaret ve belgisiz sıfatlar ile zamirlerin ayrımını pekiştirmek için 'bu', 'şu', 'bazı', 'tüm' gibi sözcüklerin cümle içindeki görevlerini inceleyen sorular çözebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine somut bir isim koymayı deneyin. 'Şunlarla' yerine 'dosyalarla' diyebiliyorsanız o bir zamirdir. Ancak 'birkaç' yerine isim koyamazsınız çünkü o zaten 'çalışma' ismini etkilemektedir.
Estimated Time:50s
Question 110Question →

Uzmanların (I)birçoğu, (II)şu yönetmeliğin (III)ötekine göre (IV)hangimizi daha çok bağladığını (V)kendi içinde tartışırken (VI)onun (VII)sizinkine olan etkisini göz ardı etmiştir.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: VI. sözcük, bir şahsın yerini tuttuğu için kişi zamiri olarak kullanılmıştır.

Answer

Numaralanmış VI. sözcük olan 'onun' ifadesi, cümledeki bağlamda bir insanı değil 'yönetmelik' kavramını karşıladığı için kişi zamiri değil, işaret zamiridir.
VI. numaralı 'onun' sözcüğü, metnin akışında 'yönetmelik' kavramını karşılamaktadır. Türkçede 'o' ve 'onlar' sözcükleri bir insanın yerini tuttuğunda şahıs (kişi) zamiri, insan dışı varlık veya kavramların yerini tuttuğunda ise işaret zamiri olarak adlandırılır. Bu nedenle sözcüğün kişi zamiri olduğu ifadesi yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Numaralanmış sözcüklerin cümledeki işlevlerini ve niteledikleri/belirttikleri kavramları analiz etmek.
I (birçoğu): Zamir, II (şu): Sıfat, III (ötekine): Zamir, IV (hangimizi): Zamir, V (kendi): Zamir, VI (onun): Zamir, VII (sizinkine): Zamir.
Sözcüklerin bir ismin yerini mi tuttuğu yoksa ismi mi nitelediği belirlenmelidir.
2
'O' ve 'onun' gibi sözcüklerin göndergesini (referansını) kontrol etmek.
'Onun' sözcüğünün 'yönetmeliğin' yerini tuttuğu tespit edildi.
Kişi zamiri ile işaret zamiri arasındaki en kritik fark, sözcüğün bir insanı mı yoksa nesne/kavramı mı karşıladığıdır.
3
Ek halindeki zamirleri (iyelik ve ilgi zamiri) incelemek.
VII. sözcükte tamlayan eki (-in) üzerine gelen -ki ekinin bir ismin yerini tuttuğu (ilgi zamiri) görüldü.
İlgi zamiri, tamlama yapısında düşen tamlananın yerini tutar.

Key Concept

Zamir Türleri ve İşaret-Şahıs Zamiri Ayrımı

Hints

1
'O' ve 'onun' sözcüklerinin neyi karşıladığına dikkat edin; bir insanı mı yoksa bir nesneyi mi?
2
İşaret sözcükleri (bu, şu, o) bir isimle öbekleşmişse sıfat, ismin yerini almışsa zamirdir.
3
Cümledeki 'onun' sözcüğü 'yönetmelik' kelimesinin yerini tutmaktadır. Bu durum zamirin türünü değiştirir.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile sıfat yapan '-ki' ekini ayırt etmek için kelimenin önünde tamlayan eki (-ın/-in) olup olmadığını kontrol edin.

Alternative Method

Sözcüklerin yerine isim koyarak deneyin: 'Yönetmeliğin etkisi' diyebiliyorsak 'onun' işaret zamiridir. 'Ahmet'in etkisi' diyebiliyorsak kişi zamiridir.
Estimated Time:1m 30s
Question 111Question →

(I) Kendi sınırlarını zorlamayan bir yazarın, (II) bu yolda kalıcı olması beklenemez. (III) Kimileri sadece popüler olana odaklanırken (IV) ötekiler ise gerçek edebiyatın peşinden gider. (V) Sizinki de bu yolda verilmiş samimi bir çabadır.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerin türleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: II. sözcük, işaret zamiridir.

Answer

Parçada geçen 'bu' sözcüğü, bir ismin yerini tutmak yerine 'yol' ismini işaret ederek belirttiği için işaret sıfatıdır; dolayısıyla bu sözcüğün işaret zamiri olduğu ifadesi yanlıştır.
İşaret bildiren 'bu' sözcüğü, parçada 'yol' isminin önüne gelerek onu işaret etmiştir. Türkçede bir ismi işaret yoluyla belirten sözcükler 'işaret sıfatı' olarak kabul edilir. Bu nedenle bu sözcüğün işaret zamiri olduğunu iddia eden seçenek yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
I. sözcüğü incele
Dönüşlülük zamiri
'Kendi' sözcüğü yapıca dönüşlülük zamiridir ve burada yazarın kendisini vurgular.
2
II. sözcüğü incele
İşaret sıfatı
'Bu' sözcüğü 'yol' isminden önce gelmiş ve onu işaret ederek belirtmiştir. İsmin yerini tutmadığı için zamir değil, sıfattır.
3
III. sözcüğü incele
Belgisiz zamir
'Kimileri' sözcüğü hangi yazarlar olduğu belli olmayan bir grubun yerini tuttuğu için belgisiz zamirdir.
4
IV. sözcüğü incele
İşaret zamiri
'Ötekiler' sözcüğü bir ismi nitelemek yerine doğrudan o ismin (diğer yazarların) yerini işaret yoluyla tutmuştur.
5
V. sözcüğü incele
İlgi zamiri
'Sizinki' sözcüğündeki '-ki', 'sizin çabanız' tamlamasındaki tamlananın yerini tuttuğu için ilgi zamiridir.

Key Concept

Zamirler ismin yerini tutar; işaret bildiren sözcük bir ismi belirtirse sıfat, ismin yerini tutarsa zamir olur.

Hints

1
İşaret bildiren sözcüğün bir ismin yerini mi tuttuğuna yoksa bir ismi mi belirttiğine dikkat edin.
2
'Bu yolda' ifadesinde 'bu' sözcüğü 'yol' ismini etkilemektedir. Bu durum sözcüğün türünü belirler.
3
Bir ismin önünde yer alıp onu işaret eden 'bu, şu, o' gibi sözcükler zamir değil, işaret sıfatıdır.

Practice More

İşaret zamirleri ile işaret sıfatları arasındaki farkı pekiştirmek için 'o' sözcüğünün hem şahıs zamiri, hem işaret zamiri hem de işaret sıfatı olarak kullanıldığı cümleler kurun.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer 'bu (yol)' yerine 'o' veya 'şunu' diyebiliyorsanız ama sözcük hala bir isme bağlıysa sıfattır. Zamirler ek alabilir (bu-n-u, o-n-lar), sıfatlar genellikle eksiz kullanılır.
Estimated Time:1m 15s
Question 112Question →

Kurum içi yazışmaların takibi sırasında şef, masadaki evrakları göstererek çalışma arkadaşlarına şöyle demiştir: "Bunları mesai bitimine kadar ilgili birime ulaştırmalısınız."

Bu cümledeki altı çizili sözcüğün türü aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İşaret zamiri

Answer

Cümlede geçen sözcük, bir nesne grubunun yerini işaret yoluyla karşıladığı için işaret zamiridir.
Cümlede geçen 'Bunları' sözcüğü, 'evraklar' isminin yerini işaret yoluyla tutmaktadır. Ayrıca belirtme hal eki (-ı) ve çoğul eki (-lar) alarak zamir özelliğini pekiştirmiştir. Bu özellikleri nedeniyle sözcük bir işaret zamiridir.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüğün cümledeki görevini belirle.
Sözcük, 'evraklar' isminin yerine kullanılmıştır.
Zamirler, isimlerin yerini tutan sözcüklerdir.
2
Sözcüğün ismin yerini hangi yöntemle tuttuğunu analiz et.
Sözcük, varlıkları işaret ederek karşılamaktadır.
İşaret yoluyla ismin yerini tutan sözcüklere işaret zamiri denir.
3
Sözcüğün aldığı eki kontrol et.
Sözcük çekim eki (-ları) almıştır.
Zamirler genellikle isim çekim eklerini alabilirken, işaret sıfatları genellikle ek almadan bir ismi niteler.

Key Concept

İşaret zamirleri, varlıkların adını söylemeden onları işaretle karşılayan sözcüklerdir.

Hints

1
Sözcüğün bir ismin önüne gelip gelmediğine dikkat edin.
2
Sözcük, 'evraklar' isminin yerini mi tutuyor yoksa onu mu işaret ediyor?
3
Aldığı ekler (-ları) bu sözcüğün bir zamir olduğunu, varlıkları işaret etmesi ise türünü belirler.

Practice More

İşaret sıfatı ve işaret zamiri arasındaki farkı pekiştirmek için 'O' sözcüğünün hem kişi zamiri hem işaret zamiri hem de işaret sıfatı olarak kullanıldığı cümleler kurun.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin: 'Evrakları ulaştırmalısınız' diyebiliyorsanız bu bir zamirdir. 'Bu evrakları ulaştırmalısınız' deseydi sıfat olurdu.
Estimated Time:45s
Question 113Question →

Kurumumuzda yürütülen yenileme çalışmaları kapsamında (I) bu odaların boyanması hedefleniyor. (II) Şu koridordaki tadilat işlemleri ise hâlen devam etmektedir. (III) Bunlar tamamlandığında tüm katlar personelin kullanımına açılacaktır. (IV) O süreçte personelin (V) öteki birimde geçici olarak görev yapması planlanmaktadır.

Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi "işaret zamiri" görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: III

Answer

Parçada numaralanmış sözcüklerden üçüncüsü olan "Bunlar" sözcüğü işaret zamiridir.
İşaret zamirleri, varlıkların yerini işaret yoluyla tutan sözcüklerdir. Parçadaki "Bunlar" sözcüğü, kendisinden sonra bir isim gelip onu belirtmediği, aksine daha önce sözü edilen durumların yerini tuttuğu ve çoğul eki aldığı için zamir görevindedir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki işaret bildiren sözcükleri tespit edin.
Bu, Şu, Bunlar, O, Öteki sözcükleri işaret anlamı taşımaktadır.
Zamir veya sıfat ayrımı yapabilmek için önce işaret bildiren kelimelerin belirlenmesi gerekir.
2
İşaret bildiren sözcüklerin bir ismin önüne gelip gelmediğini kontrol edin.
"bu odalar", "şu koridor", "o süreç", "öteki birim" yapılarında sözcükler ismi belirtmektedir. Ancak "Bunlar" sözcüğü tek başına kullanılmıştır.
İşaret sözcüğü bir ismi etkiliyorsa sıfat, ismin yerini tutuyorsa zamirdir.
3
"Bunlar" sözcüğünün cümleyi veya kavramı temsil edip etmediğini doğrulayın.
"Bunlar" ifadesi "tadilat ve boya işlemleri"nin yerini tutmaktadır ve çoğul eki almıştır.
Zamirler isim çekim eklerini (çoğul, hâl vb.) alabilirler, işaret sıfatları ise genellikle ek almadan ismi belirtir.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
İşaret bildiren sözcükten hemen sonra bir isim gelip gelmediğine bakın.
2
İşaret sıfatları genellikle ek almazken, işaret zamirleri çekim eklerini (çoğul eki gibi) alabilirler.
3
"Bunlar" sözcüğü bir ismi mi gösteriyor yoksa bir ismin yerini mi tutmuş?

Practice More

İşaret zamirlerinin bazen tek bir kelimenin değil, tüm bir cümlenin yerini tutabileceğini unutmayın.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer yerine isim koyabiliyorsanız o bir zamirdir. Örneğin: 'Bunlar tamamlandığında' -> 'İşlemler tamamlandığında'.
Estimated Time:45s
Question 114Question →

Kurumsal yazışmalarda ve günlük iletişimde işaret bildiren sözcüklerin kullanımı büyük önem taşır. Bu sözcükler bir ismi işaret ederek onu belirtirse "işaret sıfatı", bir ismin yerini doğrudan tutarsa "işaret zamiri" (adıl) olur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcük zamir görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şunu kendi masana bırakabilirsin.

Answer

Masaya bırakılması istenen varlığın yerini tutan "şunu" sözcüğünün kullanıldığı seçenek doğru cevaptır.
İlgili seçenekte geçen "şunu" sözcüğü, bahsedilen nesnenin adını söylemek yerine onun yerini tutacak şekilde kullanılmıştır. Bu nedenle kelime türü bakımından işaret zamiridir. Ayrıca cümlede kullanılan "kendi" sözcüğü de bir zamir (dönüşlülük zamiri) olsa da soru kökü özellikle işaret bildiren sözcüğün türüne odaklanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret bildiren sözcükleri (bu, şu, o, öteki vb.) tespit edin.
"O dosyayı", "Şunu", "Bu raporu", "Öteki odayı", "Şu evrakları" ifadeleri belirlendi.
İşaret sözcüğünün hangi görevde kullanıldığını anlamak için önce yerini belirlemek gerekir.
2
Bu sözcüklerin kendisinden sonra gelen bir ismi etkileyip etkilemediğini kontrol edin.
"Şunu" dışındaki tüm sözcüklerin bir ismi işaret ettiği, "şunu" sözcüğünün ise ismin yerini tuttuğu görüldü.
Sıfatlar ismi niteler veya belirtir, zamirler ise ismin yerine geçer.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
İşaret bildiren sözcükten hemen sonra gelen kelimeye bakın. Eğer bir ismi işaret ediyorsa o sıfattır.
2
Zamirler genellikle ek alabilirler (şunu, buraya, ötekini vb.), sıfatlar ise genellikle eksiz halleriyle ismi belirtirler.

Practice More

İşaret zamirleri ile kişi zamirlerini (özellikle 'o' sözcüğü için) ayırt etmeye yönelik sorular çözebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 115Question →

İsimlerin yerini tutan sözcüklere 'zamir' (adıl) denir. Örneğin 'kendi' sözcüğü, kişi isimlerinin yerini tutan ve 'dönüşlülük zamiri' olarak adlandırılan özel bir zamirdir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Raporun son halini kendisi kontrol etti.

Answer

Raporun son halini kendisi kontrol etti cümlesinde 'kendisi' sözcüğü zamir görevindedir.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'kendisi' sözcüğü, bir şahsın adını söylemek yerine onun yerini tuttuğu için zamirdir. 'Kendi' sözcüğü özel olarak 'dönüşlülük zamiri' kategorisine girer ve her zaman zamir olarak değerlendirilir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret, soru ve belgisizlik bildiren sözcükleri (bu, bazı, hangi, şu) ve şahıs ismi yerine geçebilecek sözcüğü (kendisi) belirleyin.
Sözcükler: bu, bazı, kendisi, hangi, şu.
Zamir ve sıfat olarak kullanılabilen sözcükleri tespit etmek analizin ilk adımıdır.
2
Bu sözcüklerin bir ismi etkileyip etkilemediğini (sıfat mı) yoksa ismin yerini mi tuttuğunu (zamir mi) kontrol edin.
Dört cümlede sözcükler isimlerin önündedir (bu proje, bazı çalışanlar vb.), bir cümlede ise sözcük ismin yerini tutmuştur (kendisi).
Sıfatlar ismi niteler veya belirtir, zamirler ise ismin yerini tutar.
3
'Kendisi' sözcüğünün bir şahıs isminin (örneğin Ali, müdür, uzman) yerine kullanıldığını fark ederek doğru seçeneği işaretleyin.
Doğru seçenek 'kendisi' sözcüğünün geçtiği cümledir.
Kendi sözcüğü Türkçede her zaman zamir (dönüşlülük zamiri) görevinde kullanılır.

Key Concept

Zamirler (Adıllar) ve Sıfat (Ön Ad) Ayrımı

Hints

1
Zamirler ismin yerini tutarken sıfatlar isimlerin önüne gelerek onları etkiler.
2
Cümlelerdeki sözcüklerin hemen sağındaki kelimeye bakın; eğer bir isim varsa o sözcük büyük ihtimalle sıfattır.
3
'Kendi' sözcüğüne dikkat edin; bu sözcük Türkçede her zaman zamir olarak kabul edilir ve bir ismin yerini tutar.

Practice More

İşaret bildiren sözcüklerin (o, bu, şu) hem sıfat hem zamir olabildiği cümleleri karşılaştırarak bu farkı pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Örneğin; 'Bu proje' yerine 'Proje' diyebilirsiniz (sıfat), ama 'Kendisi kontrol etti' yerine 'Müdür kontrol etti' diyebilirsiniz (zamir).
Estimated Time:45s
Question 116Question →

Cümle içerisinde isimlerin yerini tutarak onları temsil eden sözcüklere 'zamir' (adıl) denir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde zamir kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Projenin detaylarını kendisi hazırladı.

Answer

Projenin detaylarını 'kendisi' hazırladı cümlesindeki 'kendisi' sözcüğü bir zamirdir.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'kendisi' sözcüğü, bir şahsın adını söylemek yerine onun yerini tutmaktadır. Türkçede 'kendi' sözcüğü dönüşlülük zamiri olarak adlandırılır ve kişi zamirlerinin bir alt türü olarak kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki aday sözcükleri belirleme
'Şu', 'Birkaç', 'Her', 'Kendisi' ve 'Hangi' sözcükleri incelenir.
Zamirler sıklıkla sıfatlarla karıştırıldığı için önce bu türdeki anahtar kelimeler bulunur.
2
Sözcüklerin isimle olan ilişkisini kontrol etme
Dört seçenekte sözcüklerin bir ismi nitelediği/belirttiği, bir seçenekte ise ismin yerini tuttuğu görülür.
Sıfatlar ismi belirtirken, zamirler ismin yerini doğrudan tutar.
3
Zamir türünü teşhis etme
'Kendisi' sözcüğü 'dönüşlülük zamiri'dir ve bir kişinin adını karşılamaktadır.
Kişi isimlerinin yerini tutan 'kendi' sözcüğü her zaman zamir görevindedir.

Key Concept

Zamir (Adıl) Tanımı ve Sıfattan Farkı

Hints

1
Bir sözcüğün zamir olması için bir ismin yerine geçmesi, sıfat olması için ise bir ismin önüne gelmesi gerekir.
2
Seçeneklerdeki sözcüklerin yanında bir isim olup olmadığını kontrol edin. Eğer sözcükten hemen sonra gelen bir ismi işaret ediyorsa o bir sıfattır.
3
'Kendi' sözcüğü Türkçede her zaman zamir (dönüşlülük zamiri) olarak kullanılır. Bu bilgi soruyu çözmenizi kolaylaştırabilir.

Practice More

İşaret bildiren 'o' ve 'onlar' sözcüklerinin ne zaman kişi zamiri, ne zaman işaret zamiri olduğunu araştırabilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Örneğin; 'Şu dosyayı' ifadesinde 'şu' yerine isim koyamazsınız (Kitap dosyayı diyemezsiniz). Ancak 'Kendisi hazırladı' yerine 'Ahmet hazırladı' diyebilirsiniz. Yerine isim koyabildiğiniz sözcük zamirdir.
Estimated Time:45s
Question 117Question →

İşaret bildiren sözcükler, bir ismi niteleyip belirttiğinde "sıfat" (ön ad); bir ismin yerini doğrudan tuttuğunda ise "zamir" (adıl) olarak adlandırılır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret bildiren sözcük "zamir" görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bunu çantana koyup eve öyle gitmelisin.

Answer

İşaret bildiren sözcüğün bir ismin yerini tuttuğu "Bunu çantana koyup eve öyle gitmelisin." cümlesindeki kullanım doğrudur.
Doğru cevap olan cümlede geçen "Bunu" sözcüğü, bir varlığın (örneğin bir kitap, dosya veya hediye) adını doğrudan anmak yerine o varlığı işaret ederek yerini tutmaktadır. Bu kullanım, sözcüğün zamir görevinde olduğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki işaret bildiren sözcükleri (şu, o, bu, bunu, öteki) tespit edin.
Tüm seçeneklerde işaret anlamı taşıyan birer sözcük bulunmaktadır.
İnceleme yapılacak hedef kelimeleri belirlemek için ilk adımdır.
2
Bu sözcüklerden hemen sonra bir isim gelip gelmediğini ve sözcüğün bu ismi etkileyip etkilemediğini kontrol edin.
Dört seçenekte (çocuk, yıllar, soru, yol) işaret edilen isimler sözcükten hemen sonra gelmektedir.
İşaret sıfatını işaret zamirinden ayıran temel ölçüt, ismin cümlede açıkça belirtilip belirtilmediğidir.
3
Sözcüğün tek başına kullanılarak bir varlığın adını karşılayıp karşılamadığına bakın.
Doğru seçenekteki sözcük, herhangi bir ismi etkilemeden doğrudan bir nesnenin (kitap, kalem vb.) yerini tutmaktadır.
Zamirler, isimlerin yerini tutan sözcüklerdir.

Key Concept

İşaret Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
Cümledeki işaret sözcüğünden sonra bir isim gelip gelmediğine bakın.
2
Eğer işaret sözcüğü "Hangi?" sorusuna cevap veriyorsa (Hangi yol? Hangi çocuk?) o bir sıfattır.
3
İsmin yerini tutan ve ek alabilen işaret sözcükleri (bunu, şunlar, orası vb.) genellikle zamirdir.

Practice More

İşaret zamirlerini öğrendikten sonra, şahıs zamirlerinin bir türü olan ve cümleye pekiştirme anlamı katan 'kendi' (dönüşlülük zamiri) konusuna çalışabilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine bir isim koymayı deneyin. Eğer 'Kitabı çantana koy' diyebiliyorsanız ve 'bunu' sözcüğü bu ismin yerini tutuyorsa, o bir zamirdir.
Estimated Time:45s
Question 118Question →

Türkçede zamirler (adıllar) bir ismin yerini tutma şekillerine göre kişi, işaret, belgisiz ve soru zamirleri olarak gruplandırılır. Bazı durumlarda bu sözcükler, bir ismi niteleyecek veya belirtecek şekilde kullanıldıklarında sıfata dönüşebilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kişi zamiri, işaret zamiri ve belgisiz zamir bir arada kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Sizin bu raporu, ötekilerden ayıran asıl fark; kimsenin buna daha önce değinmemiş olmasıdır.

Answer

Sizin bu raporu, ötekilerden ayıran asıl fark; kimsenin buna daha önce değinmemiş olmasıdır.
Sizinle başlayan cümlede; 'sizin' sözcüğü konuşan kişinin/kişilerin yerini tuttuğu için kişi zamiri, 'ötekilerden' ve 'buna' sözcükleri varlıkları işaret yoluyla karşıladığı için işaret zamiri, 'kimsenin' sözcüğü ise hangi varlığın yerini tuttuğu tam olarak belli olmadığı için belgisiz zamirdir. Üç türün de örneği mevcuttur.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki zamir soylu sözcükleri tespit etmek.
'Sizin', 'ötekilerden', 'kimsenin' ve 'buna' sözcükleri zamir olarak belirlenmiştir.
Bu sözcükler isimlerin yerini doğrudan tutan sözcüklerdir.
2
Tespit edilen zamirlerin türlerini belirlemek.
sizin: kişi zamiri, ötekilerden: işaret zamiri, kimsenin: belgisiz zamir, buna: işaret zamiri.
Türlerin karakteristik özelliklerine (kişi referansı, işaret yoluyla temsil, belirsizlik) göre sınıflandırma yapılmıştır.
3
Sıfat ve zamir ayrımını kontrol etmek.
'bu raporu' tamlamasındaki 'bu' sözcüğünün bir ismi işaret ettiği için işaret sıfatı olduğu doğrulanmıştır.
Zamirlerin isimden önce gelip onu belirtmesi durumunda sıfata dönüştüğü kuralını uygulamak.

Key Concept

Zamirlerin Türlerine Göre Tasnifi ve Sıfattan Ayrılması

Hints

1
Cümlelerdeki 'bu, o, şu' gibi sözcüklerin hemen ardından bir isim gelip gelmediğine bakın; eğer bir ismi etkiliyorsa sıfattır.
2
Kişi zamirleri sadece 'ben, sen, o, biz, siz, onlar' ve bunların ek almış halleridir. 'Kendi' sözcüğünü de bu grupta düşünebilirsiniz.
3
Cevabı bulmak için cümlede 'sizin' (kişi), 'ötekilerden' (işaret) ve 'kimsenin' (belgisiz) gibi farklı türleri barındıran yapıyı arayın.

Practice More

İlgi zamiri (-ki) ve iyelik eklerinin de zamir kabul edildiği karma yapılı soruları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcükleri gruplara ayırarak bir tablo oluşturun. İsimlerin yerini tutanları işaretleyin ve ardından bu zamirlerin hangi tür olduğunu (kişi, işaret, belgisiz) yanına yazarak seçenekleri eleyin.
Estimated Time:2m 0s
Question 119Question →

Toplantıya katılan personelin bazıları sunum dosyasını yanına almamıştı.

Bu cümledeki koyu yazılmış sözcüğün türü aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Belgisiz zamir

Answer

Cümledeki 'bazıları' sözcüğü, hangi personelin kastedildiğini tam olarak belirtmeden ismin yerini tuttuğu için belgisiz zamirdir.
Cümledeki 'bazıları' sözcüğü, isimlerin yerini tam olarak kim olduklarını belirtmeden (belirsizlik yoluyla) tuttuğu için belgisiz zamir görevindedir. Türkçede 'herkes, kimse, bazıları, birçoğu' gibi sözcükler bu grupta yer alır.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüğün cümledeki görevini incele.
'Bazıları' sözcüğü 'bazı personel' tamlamasındaki ismin yerini tutmuştur.
Zamirler isimlerin yerini tutan sözcüklerdir.
2
Sözcüğün anlam özelliğini belirle.
Sözcük, kim oldukları tam olarak belli olmayan bir grubu ifade etmektedir.
Belirsizlik yoluyla ismin yerini tutan sözcükler belgisiz zamir kategorisine girer.
3
Sıfat seçeneğiyle karşılaştır.
Sözcük çekim eki alarak ismin önüne gelmek yerine ismin yerini almıştır.
Sıfatlar ismi niteler veya belirtirken, zamirler ismin yerine geçer.

Key Concept

Belgisiz Zamirler

Hints

1
Bu sözcük bir ismin yerini mi tutuyor yoksa bir ismi mi niteliyor?
2
'Bazıları' sözcüğü yerine 'bazı kişiler' diyebiliyor muyuz? Eğer diyebiliyorsak sözcük bir ismin yerini tutmuş demektir.
3
Belirsizlik anlamı taşıyan ve ismin yerini tutan sözcüklere belgisiz zamir denir.

Practice More

İşaret bildiren sözcüklerin (bu, şu, o) sıfat ve zamir görevlerini karşılaştıran sorular çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün aldığı çekim ekine bakarak da ayrım yapabilirsiniz. Belgisiz sıfatlar genellikle ek almazken, zamirleştiklerinde iyelik veya durum ekleri alırlar (bazı -> bazıları).
Estimated Time:45s
Question 120Question →

Türkçede "o" sözcüğü; kullanıldığı bağlama göre işaret sıfatı, işaret zamiri veya şahıs zamiri görevinde bulunabilir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "o" sözcüğü, bir varlığın adını işaret yoluyla karşılayan bir zamir (işaret zamiri) görevinde kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: O, müzenin girişinde sergilenen ve kentin antik çağlardaki ticaret hacmini yansıtan paha biçilemez bir vazoydu.

Answer

Paha biçilemez bir vazonun yerini tutan ifade, insan dışı bir varlığı işaret yoluyla karşıladığı için işaret zamiridir.
Doğru seçenekte sunulan cümlede geçen sözcük, cümlenin devamında belirtilen 'vazo' nesnesinin yerini tutmaktadır. Türkçede 'o' ve 'onlar' sözcükleri bir insanın yerini tutuyorsa şahıs zamiri, insan dışı bir varlığın (eşya, hayvan, kavram) yerini tutuyorsa işaret zamiri olarak kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
"O" sözcüğünün bir ismi niteleyip nitelemediğini kontrol etme.
Belirli yıllar ve belirli dosya ifadelerinde sözcük bir ismi işaret ettiği için sıfat görevindedir.
İşaret sözcükleri isimden önce gelip onu etkilerse sıfat olur.
2
Tek başına kullanılan "o" sözcüklerinin neyin yerini tuttuğunu belirleme.
Deneyimli yönetici ve not alan kişi ifadelerinde sözcük bir insanın yerini tutmaktadır.
İnsan yerini tutan sözcükler şahıs zamiri olarak adlandırılır.
3
İnsan dışı varlıkların yerini tutan kullanımın tespit edilmesi.
Vazo gibi cansız nesnelerin yerini tutan kullanım işaret zamiridir.
Şahıs zamirleri sadece insanlar için kullanılırken, işaret zamirleri nesneler ve kavramlar için kullanılır.

Key Concept

İşaret Zamiri ile Şahıs Zamiri ve İşaret Sıfatı Ayrımı

Hints

1
Sözcüğün bir ismi niteleyip nitelemediğine bakın (Sıfat testi).
2
Eğer sözcük tek başına kullanılmışsa, bir insanın yerini mi yoksa bir nesnenin yerini mi tuttuğunu anlamaya çalışın.
3
"O" sözcüğü bir eşyayı (vazo, kitap, masa vb.) işaret ediyorsa her zaman işaret zamiridir.

Practice More

İlgi zamiri olan '-ki' ile işaret sıfatı yapan '-ki' eklerini karşılaştıran sorulara göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün yerine isim koymayı deneyin. Eğer 'bu kişi' diyebiliyorsanız şahıs zamiri, 'bu nesne' diyebiliyorsanız işaret zamiridir.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 6 / 7Next
Zamirler (Adıllar) — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 6 | Examkin