Examkin

Büyük Harflerin Yazımı

122 questions

Question 21Question →

Türkçede yer adları, unvanlar ve bayram isimlerinin yazımıyla ilgili belirli kurallar bulunmaktadır.

Bu kurallar dikkate alındığında aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yolculuğumuz sırasında Sivas'ın Gökpınar Köyü'ne de uğrama fırsatı bulduk.

Answer

Sivas'ın Gökpınar Köyü'ne de uğrama fırsatı bulduk cümlesinde 'köy' kelimesi küçük harfle yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre; özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar. Bu nedenle 'Gökpınar Köyü' ifadesi yanlış olup doğrusu 'Gökpınar köyü' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki yer adlarını ve özel isimleri belirleyin.
Cümlede 'Sivas' ve 'Gökpınar' özel adları, 'köy' ise tür adıdır.
Yazım kurallarını uygulamak için kelime türlerini ayırt etmek gerekir.
2
Özel adla kurulan 'köy' tamlamasının yazım kuralını hatırlayın.
TDK'ye göre özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran 'il, ilçe, belde, köy' sözcükleri küçük harfle başlar.
Bu sözcükler özel ismin bir parçası değil, o ismin türünü belirten ek niteliğindedir.
3
Kuralı cümleye uygulayarak yanlışlığı tespit edin.
'Gökpınar Köyü' ifadesi 'Gökpınar köyü' şeklinde yazılmalıdır; ayrıca 'köy' kelimesine gelen ek kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.
Özel isim olmayan kelimelere gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.

Key Concept

Özel ada dâhil olmayan yer bildiren tür adlarının (il, ilçe, köy vb.) yazımı.
Estimated Time:45s
Question 22Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yeni aldığımız ev, Kurtuluş mahallesi sınırları içerisinde yer alıyor.

Answer

Yanlışlık yapılan cümle, mahalle adının küçük harfle yazıldığı seçenektir.
Türkçede özel adlara dâhil olan mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen bu sözcükler her zaman büyük harfle başlatılır. 'Kurtuluş Mahallesi' bir yer adıdır ve 'Mahallesi' kelimesinin baş harfi büyük yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel isimleri ve yer bildiren ifadeleri belirleme
Cümlelerde 'Sayın Bakan', 'Kurtuluş mahallesi', 'Çanakkale Boğazı', 'eylül ayı' ve 'Muş Ovası' ifadeleri kontrol noktaları olarak belirlendi.
Yazım yanlışını tespit etmek için kurala tabi olan sözcüklerin doğru belirlenmesi gerekir.
2
Yer adlarının yazım kuralını uygulama
Mahalle, meydan, cadde gibi yer bildiren ifadelerin özel isme dahil olduğu ve büyük harfle başlaması gerektiği kuralı hatırlandı.
Yer adlarının tamlama yapısındaki standart yazım kuralını denetlemek için.
3
Hatalı kullanımı tespit etme
'Kurtuluş Mahallesi' yazılması gerekirken 'mahallesi' şeklinde küçük harf kullanıldığı görüldü.
Kural ihlalini somut olarak belirleyip doğru seçeneğe ulaşmak için.

Key Concept

Yer adlarına dâhil olan mahalle, meydan, bulvar, cadde ve sokak kelimelerinin büyük harfle yazılması kuralı.
Estimated Time:45s
Question 23Question →

Kurumsal yazışmalarda, akademik metinlerde ve resmi belgelerde büyük harflerin kullanımı Türk Dil Kurumunun (TDK) belirlediği güncel yazım kurallarına dayanmaktadır. Bu kuralların doğru uygulanması, hem dilin korunması hem de iletilmek istenen mesajın netliği açısından büyük önem taşımaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Tarihî araştırmalarda, Osmanlı Türkçesi'nin dil özelliklerini ve kelime hazinesini doğru analiz etmek, dönemin ruhunu kavramak açısından kritiktir.

Answer

Osmanlı Türkçesi'nin ifadesinde yazım yanlışı yapılmıştır; doğrusu 'Osmanlı Türkçesinin' şeklinde olmalıdır.
Doğru cevap olan cümlede 'Osmanlı Türkçesi' ifadesine getirilen tamlayan eki kesme işaretiyle ayrılarak yazılmıştır. Ancak Türk Dil Kurumu'nun 'Kesme İşareti' kuralına göre; özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. 'Türkçe' sözcüğü 'Türk' özel ismine getirilen '-ce' yapım ekiyle türetildiği için, bu kelimeye ve bu kelimeyle kurulan tamlamalara (Osmanlı Türkçesi gibi) getirilen eklerin bitişik yazılması gerekir. Bu nedenle doğrusu 'Osmanlı Türkçesinin' olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki özel isimleri ve bunlara getirilen ekleri belirleyin.
C seçeneğinde 'Osmanlı Türkçesi' özel bir dil adıdır ve '-nin' tamlayan eki almıştır.
Özel adların türünü ve aldığı eklerin niteliğini belirlemek kuralı doğru uygulamak için gereklidir.
2
Özel adlara getirilen yapım eklerinden sonra gelen eklerin yazım kuralını uygulayın.
TDK kurallarına göre özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. 'Türkçe' kelimesi '-ce' yapım ekini içerdiği için bu kelimeye getirilen çekim ekleri bitişik yazılır.
Türkçede dil adlarına gelen eklerin ayrılmayacağı kuralını teyit etmek çözüm için temel adımdır.

Key Concept

Özel adlara getirilen yapım eklerinden sonra gelen çekim eklerinin kesme işaretiyle ayrılmaması.
Estimated Time:1m 0s
Question 24Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Gümüşhane ile Trabzon’u birbirine bağlayan Zigana geçidi, kış aylarında sürücülere zor anlar yaşatıyor.

Answer

Gümüşhane ile Trabzon’u birbirine bağlayan Zigana geçidi ifadesinin yer aldığı cümle hatalıdır; çünkü coğrafi yer bildiren 'geçit' sözcüğü özel isme dâhil olup büyük harfle yazılmalıdır.
Türkçede yer adlarında (kıta, deniz, nehir, göl, dağ, boğaz, geçit vb.) tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. 'Zigana Geçidi' ifadesinde 'Geçidi' sözcüğü özel ismin bir parçası olduğu için büyük harfle yazılmalı ve gelen ek kesme işaretiyle ayrılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel isimleri ve onlara eşlik eden tür adlarını belirle.
Türk Dil Kurumu, Batı/Doğu, 19 Mayıs... Bayramı, Frig medeniyeti, Zigana geçidi.
Yazım kuralları açısından riskli bölgeleri tespit etmek için.
2
TDK'nin yer adlarıyla ilgili kuralını (Kıta, deniz, nehir, göl, dağ, boğaz, geçit vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar) uygula.
Zigana bir yer adıdır ve ona eşlik eden 'geçit' tür ismi büyük harfle (Geçidi) yazılmalıdır.
Hatalı kullanımı kurallar çerçevesinde doğrulamak için.

Key Concept

Yer adlarında (dağ, nehir, göl, boğaz, geçit vb.) ikinci isimlerin büyük harfle başlatılması kuralı.

Practice More

Benzer şekilde 'il, ilçe, köy' gibi sözcüklerin tamlamalarda küçük harfle yazıldığını (Kırşehir ili, Mucur ilçesi) hatırlayarak bu ayrımı pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 25Question →

Özel adlar ve bu adlarla kurulan tamlamaların yazımı Türk Dil Kurumu tarafından belirlenen kurallara bağlıdır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bu yılki tarım fuarında, tescilli ürünler arasında yer alan Maraş Biberi'nin tanıtımına geniş yer verildi.

Answer

İçinde 'Maraş Biberi' ifadesi geçen seçenek yanlıştır; çünkü tür belirten 'biber' sözcüğünün küçük harfle başlaması gerekir.
Yer adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece yer adı büyük harfle başlar. 'Maraş biberi' tamlamasında 'biber' bir tür adı olduğu için küçük harfle yazılmalı ve gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Özel adlarla kurulan tür isimlerini kontrol et.
Maraş Biberi ifadesinde 'Maraş' özel addır ancak 'biber' bir tür adıdır.
Türkçede yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece özel adlar büyük harfle başlar.
2
Tarihî dönem ve yapı adlarını incele.
Tanzimat Dönemi ve Selimiye Camisi ifadeleri kurala uygundur.
Dönem, devir ve yapı adlarının her kelimesi büyük harfle yazılır.
3
Gazete ve bölge adlarını değerlendir.
Resmî Gazete ve Orta Doğu yazımları doğrudur.
Özel isme dâhil olan gazete adları ve yer-yön bildiren bölge isimleri büyük harfle başlar.

Key Concept

Özel adlarla kurulan tamlamalarda tür adlarının küçük harfle yazılması kuralı.

Practice More

Benzer şekilde 'Van kedisi', 'İngiliz anahtarı' ve 'Japon gülü' gibi örnekleri inceleyerek kuralı pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 26Question →

Türkçede büyük harflerin kullanımı; tarihî dönemlerden yer adlarına, kurum ve kuruluş isimlerinden belirli kanun ve yönetmeliklere kadar geniş bir alanı kapsayan kurallara dayanmaktadır. Bu kuralların ihlali yazım yanlışına yol açar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Türk edebiyatının Servetifünun dönemi şairleri, şiirde hem biçim hem de içerik açısından yenilikçi arayışlar içine girmişlerdir.

Answer

Türk edebiyatının Servetifünun dönemi şairleri... şeklinde başlayan cümledeki 'dönemi' sözcüğü büyük harfle yazılarak 'Servetifünun Dönemi' şeklinde olmalıdır.
Türk Dil Kurumu (TDK) Yazım Kılavuzu'na göre tarihî olay, çağ ve dönem adlarını oluşturan her kelime büyük harfle başlar. 'Servetifünun Dönemi' ifadesi belirli bir edebî ve tarihî süreci temsil eden bir özel ad olduğu için 'Dönem' kelimesinin 'D' harfi büyük yazılmalıdır. Cümlede bu kelimenin küçük harfle başlatılması yazım yanlışına neden olmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel adları ve dönem isimlerini belirleme
Servetifünun dönemi, Tanzimat Fermanı, Devlet Memurları Kanunu, Orta Doğu gibi ifadeler tespit edildi.
Yazım kurallarını denetlemek için önce ilgili sözcük öbeklerini ayrıştırmak gerekir.
2
Dönem ve çağ isimlerinin yazım kuralını uygulama
TDK'ye göre 'Tanzimat Dönemi', 'Servetifünun Dönemi', 'Milli Edebiyat Dönemi' gibi ifadelerde 'Dönem' sözcüğü özel isme dahildir ve büyük yazılmalıdır.
Tarihî olay, çağ ve dönem adlarının büyük harfle başlaması zorunluluğu vardır.
3
Yanlış kullanımı tespit etme
İncelenen seçenekte 'dönemi' sözcüğü küçük harfle yazılarak kural ihlal edilmiştir.
Hatalı seçeneği belirlemek için kuralın somut uygulamadaki eksikliği saptanmıştır.

Key Concept

Tarihî Olay, Çağ ve Dönem Adlarının Yazımı

Practice More

Kurum, kuruluş ve kurul adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılmadığını, ancak büyük harf kuralının değişmediğini unutmayınız.
Estimated Time:1m 30s
Question 27Question →

Türkçede yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Tatilde Ağrı dağı'na tırmanmak için gerekli tüm hazırlıkları tamamladık.

Answer

Ağrı Dağı ifadesinde yer alan 'dağ' sözcüğü özel isme dâhil olduğu için büyük harfle yazılmalıdır.
Ağrı Dağı, özel bir yer adıdır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, yer adlarında ilk isimden sonra gelen deniz, nehir, göl, dağ, boğaz gibi tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. Bu nedenle 'dağ' sözcüğünün ilk harfi büyük olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yer adlarını, unvanları ve özel günleri tespit edin.
Seçeneklerde 'Anneler Günü', 'Türk Dil Kurumu', 'Ağrı dağı', 'İç Anadolu'nun güneyi' ve 'Vali Erol Bey' ifadeleri incelenmelidir.
Yazım yanlışını bulmak için büyük harf kullanım kurallarını bu kelimeler üzerinde test etmemiz gerekir.
2
Coğrafi yer adlarıyla ilgili TDK kuralını uygulayın.
TDK'ye göre deniz, nehir, göl, dağ, boğaz gibi tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar.
Ağrı Dağı ifadesi bu kural kapsamına girmektedir.
3
Hatalı kullanımı belirleyin.
Ağrı dağı ifadesindeki 'dağ' sözcüğünün küçük harfle başlatılması kurala aykırıdır.
Özel ada dâhil olan tür isimleri büyük harfle yazılmalıdır.

Key Concept

Yer adlarında tür bildiren (dağ, göl, nehir vb.) ikinci isimlerin yazımı
Estimated Time:45s
Question 28Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı'ndan yapılan açıklamada, bahar dönemi sınav takviminin güncellendiği duyuruldu.

Answer

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı'ndan yapılan açıklamada ifadesinde 'Dekanlığı'ndan' sözcüğünün yazımı yanlıştır; kurum ve birim adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.
Seçenekler incelendiğinde 'Fakültesi Dekanlığı' ifadesinin bir birim/makam adı olduğu görülür. Türk Dil Kurumu'nun kurallarına göre kurum, kuruluş ve birim adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Dolayısıyla ifadenin 'Dekanlığından' şeklinde yazılması gerekirken kesme işareti kullanılması büyük harflerin yazımı ve eklerin getirilişiyle ilgili bir yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki büyük harfle yazılmış tüm özel adları ve kurum/kuruluş yapılarını belirleyin.
Cümlede 'Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı' bir birim/kuruluş adı olarak tespit edilmiştir.
Yazım kurallarını uygulamak için kelimenin türünü (yer adı, kurum adı, kanun adı vb.) belirlemek gerekir.
2
Türk Dil Kurumu'nun (TDK) kurum ve kuruluş adlarına getirilen eklerle ilgili güncel kuralını kontrol edin.
TDK'ye göre kurum, kuruluş, kurul, merkez, birim, iş yeri, aile ve topluluk adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
Kurum adları ile kanun veya eser adları arasındaki yazım farkını (kesme işareti kullanımı) ayırt etmek akademik düzeyde bir zorunluluktur.
3
Tespit edilen kuralı seçeneklerdeki yapılarla karşılaştırın.
Fakültesi Dekanlığı bir birim adı olduğundan 'Dekanlığından' şeklinde bitişik yazılmalıdır; ancak seçenekte kesme işaretiyle ayrılarak hata yapılmıştır.
Yanlış kullanımın gerekçesini somut kurala dayandırarak doğrulamak.

Key Concept

Kurum, Kuruluş ve Birim Adlarına Getirilen Eklerin Yazımı
Estimated Time:1m 30s
Question 29Question →

Dil ve lehçe adları büyük harfle başlar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kardeşim bu yıl fransızca öğrenmek için kursa gidiyor.

Answer

Kardeşim bu yıl fransızca öğrenmek için kursa gidiyor.
Türk Dil Kurumu'nun yazım kurallarına göre bütün dil ve lehçe adları büyük harfle başlar. 'Kardeşim bu yıl fransızca öğrenmek için kursa gidiyor.' cümlesinde 'Fransızca' sözcüğü bir dil adıdır ve özel isim olduğu için büyük harfle başlaması gerekirken küçük harfle yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen dil ve lehçe adlarını tespit edin.
Almanca, Japonca, fransızca, Türkçe ve İngilizce sözcükleri tespit edildi.
Yazım kuralının uygulanacağı özel isimleri belirlemek için.
2
Tespit edilen dil adlarının büyük harfle başlayıp başlamadığını kontrol edin.
Almanca, Japonca, Türkçe ve İngilizce büyük harfle başlarken 'fransızca' küçük harfle başlamıştır.
Dil adlarının büyük harfle yazılması kuralına uygunluğu denetlemek için.

Key Concept

Dil ve lehçe adlarının yazımı
Estimated Time:30s
Question 30Question →

Büyük harflerin kullanımıyla ilgili kurallar dikkate alındığında aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Doğu Anadolu’nun Kuzeyi, kış aylarında Türkiye’nin en düşük sıcaklık değerlerinin ölçüldüğü yerlerin başında gelir.

Answer

Doğu Anadolu’nun kuzeyi ifadesinde yön bildiren sözcük küçük harfle yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre yön bildiren kelimeler (kuzey, güney, doğu, batı) özel isimden önce gelirse büyük (Doğu Anadolu gibi), ancak özel isimden sonra gelirse küçük harfle (Anadolu’nun doğusu gibi) başlatılır. Bu nedenle 'Doğu Anadolu’nun Kuzeyi' ifadesindeki 'Kuzeyi' kelimesinin büyük harfle yazılması yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yön bildiren sözcüklerin (kuzey, güney, doğu, batı) büyük harf kullanım kuralını hatırlayın.
Yön adları, özel isimden önce gelirse büyük; özel isimden sonra gelirse küçük harfle başlar.
Yön bildiren kelimeler bir yerin ismiyle tamlama kurduğunda konumlarına göre farklı yazılırlar.
2
Cümledeki kullanımı inceleyin.
'Doğu Anadolu'nun Kuzeyi' ifadesinde 'Kuzeyi' kelimesi özel isimden (Anadolu) sonra gelmektedir.
Söz dizimindeki yeri, kelimenin büyük mü yoksa küçük mü başlayacağını belirleyen temel unsurdur.
3
Yazımın kurala uygunluğunu kontrol edin.
'Kuzeyi' sözcüğü büyük harfle başlatılarak kural ihlali yapılmıştır; doğrusu 'kuzeyi' olmalıdır.
TDK kuralları gereği özel isimden sonra gelen yön isimleri tür ismi olarak değerlendirilir.

Key Concept

Yön Bildiren Sözcüklerin Yazımı
Question 31Question →

Türkçede özel adlara dâhil olmayan tür bildiren sözcüklerin ve yön adlarının yazımıyla ilgili belirli kurallar bulunmaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şairin 'Sokak Çocukları' adlı şiiri, Varlık Dergisinin son sayısında yayımlandı.

Answer

Şairin 'Sokak Çocukları' adlı şiirinin yayımlandığı mecrayı belirten 'Varlık dergisinin' ifadesinde 'dergi' sözcüğü küçük harfle yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo gibi sözcükler küçük harfle başlar. 'Varlık' derginin özel adıdır; ancak 'dergi' sözcüğü bu isme dâhil olmayıp tür belirttiği için 'Varlık dergisinin' şeklinde yazılmalıdır. Bu kuralın tek istisnası 'Resmî Gazete'dir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel adları ve bu adlara bağlı tür adlarını (dergi, gazete vb.) tespit edin.
Varlık (özel ad), Dergisi (tür adı) tespit edildi.
Yazım yanlışının hangi kelime grubunda olduğunu daraltmak için.
2
TDK'nin özel ada dâhil olmayan tür adlarıyla ilgili kuralını hatırlayın.
Resmî Gazete dışındaki dergi, gazete ve tablo adlarında 'dergi, gazete, tablo' kelimelerinin küçük harfle yazılması gerektiği kuralı hatırlatıldı.
Kurallı bir değerlendirme yapmak için.
3
'Varlık' özel adının kapsamını kontrol edin.
Derginin özel adı sadece 'Varlık'tır; 'dergi' kelimesi bu isme dâhil değildir.
Büyük harf kullanımının sınırlarını belirlemek için.
4
Hatalı kullanımı saptayın.
Dergisinin kelimesinin büyük harfle başlatılmasının yanlış olduğu sonucuna varıldı.
Doğru seçeneğe ulaşmak için.

Key Concept

Özel Ada Dâhil Olmayan Tür Adlarının Yazımı
Estimated Time:50s
Question 32Question →

Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde büyük harflerin kullanımı, Türk Dil Kurumunun (TDK) belirlediği güncel kurallar çerçevesinde şekillenmektedir. Bu kurallara uyulmaması hem metnin niteliğini düşürmekte hem de anlam karmaşasına yol açabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Hafta sonu düzenlenen gezide, Atatürk Orman Çiftliği'nde üretilen doğal ürünlerin tadına bakma fırsatı bulduk.

Answer

Atatürk Orman Çiftliği bir kuruluş adı olduğu için getirilen ekin kesme işaretiyle ayrılmaması gerekir.
Doğru cevap, kuruluş adlarına getirilen eklerin kesme işaretiyle ayrılmayacağı kuralının ihlal edildiği ifadedir. Atatürk Orman Çiftliği bir müessese/kuruluş adı olduğu için getirilen ek 'Atatürk Orman Çiftliğinde' şeklinde bitişik yazılmalıdır. TDK Yazım Kılavuzu'nda bu durum özellikle belirtilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel isimleri ve kurum/kuruluş yapılarını tespit etmek.
Güneydoğu Anadolu Projesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Orta Çağ, Rönesans, Atatürk Orman Çiftliği, Danıştay Başkanlığı gibi yapılar belirlendi.
Yazım yanlışının hangi kural ihlalinden kaynaklandığını bulmak için özel adların türünü belirlemek gerekir.
2
Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin yazım kuralını uygulamak.
TDK'nin 'Kesme İşareti' başlığı altındaki uyarısına göre; kurum, kuruluş, kurul, merkez, birim, destek, enstitü adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz.
Atatürk Orman Çiftliği bir kuruluş (müessese) olduğu için bu kurala tabidir.
3
Diğer seçeneklerdeki yön, dönem ve tarihî terim yazımlarını kontrol etmek.
'Anadolu'nun batısı' (yön küçük), 'Orta Çağ'ın' (çağ adı büyük ve ek ayrılır), 'tarihî' (nispet î'si doğru) kullanımları kurallara uygundur.
Yanlışın tek bir seçenekte olduğundan emin olmak için tüm seçeneklerin denetlenmesi gerekir.

Key Concept

Kurum ve Kuruluş Adlarına Gelen Eklerin Yazımı

Alternative Method

Bir ismin kurum/kuruluş olup olmadığını anlamak için o yapının bir yönetim şemasına, başkana veya bir tüzel kişiliğe sahip olup olmadığına bakabilirsiniz. Eğer bir kurumdan bahsediliyorsa (Valilik, Okul Müdürlüğü, Bakanlık, Çiftlik Müdürlüğü vb.), gelen ekleri kesmeyle ayırmayınız.
Estimated Time:1m 30s
Question 33Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?

Show answer & explanation

Answer: Yarınki toplantının önümüzdeki hafta Salı günü yapılması kararlaştırıldı.

Answer

Toplantı gününün belirtildiği cümlede 'Salı' sözcüğünün büyük harfle yazılması yanlıştır; çünkü belirli bir tarih bildirmeyen gün adları küçük harfle yazılmalıdır.
Doğru cevap, gün adının yanlış yazıldığı seçenektir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre; belirli bir tarih (gün ve sayı) bildirmeyen ay ve gün adları küçük harfle başlar. 'Önümüzdeki hafta Salı' ifadesinde kesin bir tarih bulunmadığı için gün adı küçük yazılmalıydı.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen ay ve gün adlarını tespit et.
Seçeneklerde 'Cumhuriyet Bayramı', 'nisan ayı', 'Salı günü', '15 Haziran Pazar' ve 'Sinekli Bakkal romanı' ifadeleri yer almaktadır.
Yazım kurallarını uygulamak için ilgili sözcüklerin belirlenmesi gerekir.
2
Ay ve gün adlarının belirli bir tarihle (sayısal verilerle) birlikte kullanılıp kullanılmadığını kontrol et.
İçinde 'Salı' geçen cümlede herhangi bir sayısal tarih (12 Mayıs gibi) bulunmamaktadır.
TDK kurallarına göre gün adlarının büyük harfle başlaması için belirli bir tarihi işaret etmesi şarttır.
3
Kuralı hatalı seçeneğe uygula.
'Önümüzdeki hafta Salı' ifadesindeki gün adı, bir tarih bildirmediği için 'salı' şeklinde küçük harfle yazılmalıdır.
Belirli bir tarihi belirtmeyen gün adları cins isim kabul edilir ve küçük harfle başlatılır.

Key Concept

Belirli bir tarih bildirmeyen ay ve gün adlarının yazımı
Estimated Time:45s
Question 34Question →

Türkçede özel adlara dâhil olmayan tür adları, para birimleri ve makam unvanlarının kullanımına ilişkin belirli kurallar bulunmaktadır. Bu kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Merkez Bankası tarafından paylaşılan verilerde Türk Lirası'nın son çeyrekteki performansına dair analizlere yer verildi.

Answer

Türk Lirası ifadesinde 'lira' sözcüğünün büyük harfle başlatılması ve kesme işaretiyle ayrılması yanlıştır; doğru yazımı 'Türk lirası' şeklinde olmalıdır.
TDK Yazım Kılavuzu'na göre para birimleri (lira, kuruş, dolar, avro vb.) büyük harfle başlamaz. 'Türk lirası' ifadesinde 'Türk' özel isim olduğu için büyük, 'lirası' ise tür adı olduğu için küçük harfle yazılmalıdır. Dolayısıyla 'Türk Lirası'nın' şeklindeki kullanım hem büyük harf kullanımı hem de tür adına getirilen ekin kesme işaretiyle ayrılması bakımından hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki makam, mevki ve unvan bildiren sözcükleri kontrol edin.
İkinci seçenekteki 'Vali' sözcüğü belirli bir makamı temsil ettiği için büyük harfle yazılmıştır ve bu kullanım doğrudur.
TDK'ye göre makam ve unvan adları, özel isim yerine kullanıldığında büyük harfle başlatılır.
2
Dönem, medeniyet ve gazete isimlerinin yazımını inceleyin.
Cumhuriyet Dönemi, Batı medeniyeti ve Resmî Gazete kullanımlarının kurallara uygun olduğu görülür.
Tarihî dönemler, medeniyet bildiren yön adları ve kendi adında 'Gazete' ibaresi bulunan Resmî Gazete büyük harfle yazılır.
3
Para birimlerinin yazım kuralını uygulayın.
Birinci seçenekte geçen 'Türk Lirası' ifadesindeki 'lira' sözcüğünün küçük harfle başlaması gerektiği tespit edilir.
Türk Dil Kurumu'na göre avro, dinar, dolar, lira, kuruş gibi para birimleri büyük harfle başlamaz.

Key Concept

Para Birimleri ve Makam Unvanlarının Yazımı

Practice More

Yer adlarına dâhil olmayan 'il, ilçe, belde, köy' sözcüklerinin de küçük harfle başladığını hatırlayarak benzer soruları çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s
Question 35Question →

Yaz tatili rotasını belirleyen aile; (I) Tuz Gölü kıyısında mola verdikten sonra (II) Doçent Doktor Ahmet Bey'in rehberliğinde (III) İç Anadolu'nun tarihî yerlerini gezmiştir. Gezi sırasında (IV) Konya İli sınırları içindeki antik yerleşimleri inceleyen grup, (V) Selçuklu Dönemi'nden kalan eserlere hayran kalmıştır.

Bu parçada numaralanmış bölümlerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: IV

Answer

D seçeneğinde yer alan 'Konya İli' ifadesindeki 'İli' sözcüğü küçük harfle yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel yazım kurallarına göre; özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, bucak, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar. Bu nedenle 'Konya İli' değil, 'Konya ili' şeklinde yazılması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki özel isim ve unvan kullanımlarını belirle.
Tuz Gölü, Doçent Doktor Ahmet Bey, İç Anadolu, Konya İli ve Selçuklu Dönemi ifadeleri incelendi.
Büyük harf kurallarının hangi tür sözcüklerde (yer adı, unvan, yön, idari birim, dönem) uygulandığını saptamak gerekir.
2
İdari birimlerin (il, ilçe, köy vb.) yazım kuralını hatırla.
TDK kurallarına göre özel ada dâhil olmayan il, ilçe, belde, köy gibi sözler küçük harfle başlar.
İdari taksimat bildiren bu sözcüklerin özel ismin bir parçası olup olmadığını kontrol etmek gerekir.
3
Hatalı kullanımı tespit et.
Cümledeki 'Konya İli' tamlamasında 'il' sözcüğü büyük harfle başlatılarak hata yapılmıştır.
Konya özel bir ad olsa da 'ili' sözcüğü bu ismin bir parçası değil, bir tamlama unsurudur.

Key Concept

İl, İlçe ve Şehir Adlarının Yazımı
Question 36Question →

Türkçede özel adlara dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde ve köy gibi sözler küçük harfle başlar. Diğer yandan; saray, köşk, kurum, kuruluş ve dönem adlarının her kelimesi büyük harfle başlatılır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Hafta sonu düzenlenen doğa yürüyüşü rotası, Ankara'nın Kızılcahamam İlçesi'ndeki ormanlık alanlardan geçiyordu.

Answer

İlçe sözcüğünün büyük harfle yazıldığı cümle yanlıştır.
Türkçede 'il, ilçe, belde, köy' gibi sözcükler özel adla birlikte kullanıldığında özel ada dâhil edilmez ve küçük harfle başlatılır. 'Kızılcahamam ilçesi' ifadesinde 'ilçesi' sözcüğünün 'İ' harfi küçük olmalı ve gelen ek kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel adları ve bu adlara bağlı idari/tür birimlerini belirlemek.
Topkapı Sarayı, Kızılcahamam İlçesi, Millî Edebiyat Dönemi, Orta Çağ, Resmî Gazete gibi ifadeler tespit edildi.
Yazım kurallarına uygunluğun denetlenmesi için odak noktaları belirlenir.
2
TDK'nin yer adlarıyla kurulan tamlamalara ilişkin kuralını uygulamak.
Kızılcahamam ilçesi yazımında 'ilçe' kelimesinin özel ada dahil olmadığı ve tamlama kurduğu görüldü.
Şehir, il, ilçe ve köy gibi sözcükler özel isimle birlikte kullanılsa dahi küçük harfle başlar.
3
Diğer seçeneklerdeki kurum, dönem ve özel isim istisnalarını doğrulamak.
Resmî Gazete'nin istisna olduğu, dönem ve saray adlarının her kelimesinin büyük yazılması gerektiği onaylandı.
Çeldiricilerin doğruluğundan emin olunarak kesin yanlış tespit edilir.

Key Concept

İdari birim bildiren (il, ilçe, köy vb.) sözcüklerin büyük harf kullanımı kuralı

Practice More

İl ve ilçe adlarının aksine; mahalle, meydan, bulvar, cadde ve sokak adlarında geçen bu sözcüklerin her zaman büyük harfle başladığını unutmayın.
Estimated Time:1m 15s
Question 370% of students answered this correctlyQuestion →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı vardır?

Show answer & explanation

Answer: Yayın hayatına uzun yıllardır devam eden Türk Dili Dergisi, bu ayki sayısında yazım kurallarına geniş yer ayırdı.

Answer

Türk edebiyatının köklü yayınlarından biri olan 'Türk Dili dergisi' ifadesindeki 'dergi' sözcüğü özel isme dâhil olmadığı için küçük harfle yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre; özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo vb. sözler büyük harfle başlamaz. 'Türk Dili dergisi' ifadesinde de 'Türk Dili' özel isimdir ancak 'dergi' sözcüğü ismin bir parçası değildir. Bu nedenle küçük harfle yazılması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki özel adları ve bu adlara eşlik eden tür adlarını (dergi, gazete, anıt vb.) tespit et.
Özel adlar: Bilge Kağan Anıtı, Türk Dili Dergisi, 12 Eylül 2010 Pazar, Resmî Gazete, Güneydoğu Anadolu Projesi.
Yazım yanlışının hangi kelime grubunda olduğunu belirlemek için ilk adımdır.
2
TDK kurallarına göre özel ada dâhil olmayan dergi ve gazete adlarının yazım kuralını hatırla.
Hürriyet gazetesi, Türk Dili dergisi örneklerinde olduğu gibi 'gazete' ve 'dergi' sözcükleri küçük harfle başlar.
Özel isim ile özel isme bağlı olan ancak isme dâhil olmayan sözcüklerin ayrımını yapmak gerekir.
3
İstisnai durumları ve diğer yapı adlarını kontrol et.
Resmî Gazete'nin özel bir kullanımı olduğu, anıt ve proje isimlerinin ise tamlama olarak büyük yazıldığı teyit edildi.
Çeldirici seçeneklerdeki doğru kullanımları eleyerek kesin sonuca ulaşmak için gereklidir.

Key Concept

Özel Ada Dâhil Olmayan Dergi ve Gazete Adlarının Yazımı

Practice More

Kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılmadığı kuralını tekrar edebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 38Question →

Türkçede büyük harflerin kullanımıyla ilgili kurallar; yer adları, kurum isimleri, tarihî dönemler ve belirli tarihler gibi birçok farklı alanı kapsamaktadır. Bu kurallara uyulmaması yazım yanlışına yol açar. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Gelecek hafta sonu İç Anadolu'nun Güneyine doğru bir gezi planlıyoruz.

Answer

İç Anadolu'nun güneyine doğru bir gezi planlıyoruz ifadesindeki 'güneyine' sözcüğü küçük harfle yazılmalıdır.
İç Anadolu'nun güneyine ifadesinde yön bildiren 'güney' sözcüğü, özel isim olan 'İç Anadolu'dan sonra gelmiştir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, yön bildiren sözcükler (doğu, batı, kuzey, güney vb.) yer adlarından sonra kullanıldıklarında küçük harfle başlar. Bu nedenle 'Güneyine' sözcüğünün büyük harfle yazılması yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki özel adları ve yön bildiren ifadeleri tespit edin.
Tanzimat Dönemi, Dicle Nehri, Türk Dil Kurumu, İç Anadolu, Güney, 14 Haziran Pazar ifadeleri incelendi.
Yazım kurallarına tabi olan hassas noktaları belirlemek için.
2
Yön adlarının yazımıyla ilgili TDK kuralını uygulayın.
Yön bildiren kelimeler (kuzey, güney, doğu, batı vb.) özel isimden sonra kullanıldıklarında küçük harfle başlar.
Hatalı kullanımı tespit etmek için kural-örnek eşleştirmesi yapmak.
3
Tespit edilen hatayı doğrulayın.
İç Anadolu'nun güneyine şeklinde yazılması gerekirken 'Güneyine' şeklinde yazıldığı görüldü.
Yanlış olan seçeneği kesinleştirmek için.

Key Concept

Yön adlarının ve özel isimlerin büyük harfle yazımı
Estimated Time:1m 0s
Question 39Question →

Türkçede büyük harflerin kullanımı; kurum ve kuruluş adlarından tarihî dönemlere, özel adlara dâhil olan unvanlardan yer adlarındaki tür bildiren ikinci isimlere kadar pek çok kuralı içinde barındırır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Batı Toroslar'ın birer parçası olan ve Antalya'nın kuzeyinde yer alan Bey ve Geyik Dağları, kış turizmi açısından büyük bir potansiyele sahiptir.

Answer

Bey ve Geyik Dağları ifadesinde 'dağları' sözcüğünün küçük harfle başlaması gerekir.
Türkçede özel adlardan sonra gelen 'dağ, deniz, nehir' gibi tür bildiren isimler tek bir varlığı nitelediğinde büyük harfle başlar (örneğin: Bey Dağları). Ancak 'Bey ve Geyik dağları' örneğinde olduğu gibi, bir cins isim birden fazla özel isme ortak bir şekilde bağlandığında ve çoğul eki aldığında küçük harfle yazılmalıdır. TDK kuralları gereği bu tür kullanımlarda ortak olan tür adı büyük harfle başlamaz.

Step-by-Step Solution

1
Özel adlara dâhil olan ikinci isimlerin kuralını hatırla.
Deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler tekilken büyük harfle başlar (Bey Dağları gibi).
Kuralın temel yapısını belirlemek.
2
Birden fazla özel isme bağlı ortak isimlerin yazım kuralını uygula.
Özel adlara bağlı olan deniz, nehir, göl, dağ gibi isimler çoğul eki alarak birden fazla özel ismi kapsadığında cins isim durumuna düşer ve küçük harfle yazılır.
TDK'nin 'Meriç ve Tunca nehirleri' örneğindeki gibi ortaklık durumunu analiz etmek.
3
Diğer seçeneklerdeki çeldiricileri değerlendir.
Kurum adlarına gelen eklerin ayrılmaması, kanun adlarına gelen eklerin ayrılması ve yön adlarının kullanım kuralları incelendiğinde diğer seçeneklerin hatasız olduğu görülür.
Doğru şıkkı kesinleştirmek.

Key Concept

Özel Adlara Bağlı Ortak Tür İsimlerinin Yazımı

Hints

1
Cümlelerdeki kurum adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılıp ayrılmadığına ve yön bildiren sözcüklerin büyük harfle başlama şartlarına dikkat edin.

Practice More

Kurum/kuruluş adlarına gelen eklerin istisnalarını (örneğin Avrupa Birliği) ve özel adlara bağlı olan 'il, ilçe, belde, köy' sözcüklerinin yazımını tekrar edin.
Estimated Time:1m 30s
Question 40Question →

Türkçede büyük harflerin kullanımı; yer adları, kurum ve kuruluş isimleri, unvanlar ve eser adları gibi pek çok farklı kurala bağlıdır. Bu kuralların ihlali yazım yanlışına yol açmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Medya ve iletişim alanındaki yeni eğilimler, Türk Dili Dergisi'nin nisan sayısında yayımlanan bir makale ile ele alındı.

Answer

Kurumsal iletişim ve medya eğilimlerinin ele alındığı cümlede geçen 'Türk Dili Dergisi' ifadesindeki 'dergi' sözcüğü küçük harfle yazılmalıdır.
Türkçede özel ada dâhil olmayan 'gazete', 'dergi', 'tablo', 'heykel' gibi sözler büyük harfle başlamaz. 'Türk Dili' ifadesi derginin kendi adıyken, 'dergi' sözcüğü bu isme dâhil olmayıp sadece türünü belirtmektedir. Bu nedenle 'Türk Dili dergisi' şeklinde yazılmalı ve gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde yer alan özel isimleri, unvanları ve coğrafi terimleri tespit edin.
Ege Denizi, Kültür ve Turizm Bakanlığı, kuzeybatı, Türk Dili ve Vali Bey ifadeleri incelenmelidir.
Yazım kuralları denetimi için önce hangi sözcüklerin büyük harf potansiyeli taşıdığını belirlemek gerekir.
2
TDK'nin eser adları ve yayınlarla ilgili kuralını uygulayın.
Özel ada dâhil olmayan dergi, gazete ve tablo isimlerinin küçük harfle başlaması gerektiği belirlenir (Resmî Gazete istisnası hariç).
Hatalı seçeneği bulmak için özel adın sınırlarını doğru çizmek gerekir.
3
Hatalı kullanımı doğrusuyla karşılaştırın.
'Türk Dili Dergisi' yerine 'Türk Dili dergisi' yazılması gerektiği sonucuna varılır.
Yanlışlığın nedenini netleştirmek öğrenmeyi pekiştirir.

Key Concept

Eser adlarında özel ada dâhil olmayan tür isimlerinin (gazete, dergi vb.) küçük harfle yazılması.
Estimated Time:50s
PreviousPage 2 / 7Next
Büyük Harflerin Yazımı — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 2 | Examkin