Uyuşmazlık Mahkemesi

76 questions

Türk yargı sisteminde adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Mahkeme başkanı, Yargıtay Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından dört yıllığına seçilir.

Sayıştay ile adli yargı mercileri arasındaki görev uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlar.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesinin kararı esas alınır.

Mahkemenin verdiği kararlara karşı, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Danıştay'a itiraz yolu açıktır.

Üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından adli yargı hakim ve savcıları arasından seçilir.

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesinin kararı esas alınır.

Answer

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Anayasa Mahkemesinin kararının esas alınacağı ifadesi doğrudur.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (adli veya idari) arasında bir görev uyuşmazlığı çıktığında, hukuk sisteminin en üstünde yer alan ve anayasal denetimi yapan Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır. Bu kural, yargı sistemindeki yetki karmaşasını sonlandırmak için Anayasa'da açıkça belirtilmiştir.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevinin belirlenmesi

Mahkeme, adli ve idari yargı kolları arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmekle yetkilidir.

Yargı kollarının sınırlarını belirlemek ve çatışmaları önlemek için kurulmuştur.

Mahkemenin yapısının incelenmesi

Başkanı Anayasa Mahkemesi'nden gelir, üyeleri ise Yargıtay ve Danıştay'dan seçilir.

Tarafsızlığı ve yüksek mahkemeler arası eşgüdümü sağlamak.

Anayasal hiyerarşinin kontrol edilmesi

Anayasa m. 158 uyarınca Anayasa Mahkemesi kararlarının üstünlüğü tespit edilir.

Anayasa Mahkemesi'nin en üst koruyucu merci olması nedeniyle uyuşmazlıklarda onun kararı esas alınır.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Karar Hiyerarşisi

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari mahkemeler birbirinin görev alanına girdiğinde devreye girer.

Mahkemenin başkanı dışarıdan atanır, yani kendi içinden seçilmez. Bu başkan hangi yüksek mahkemeden gelir?

Anayasa m. 158'e göre Anayasa Mahkemesi'nin dahil olduğu bir uyuşmazlıkta kimin sözü geçer?

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üyelerinin hangi kurumlardan ve kaçar kişi seçildiğini tekrar etmek konuyu pekiştirecektir.

Estimated Time:50s

Question 62Question →

$1982$ Anayasası'na göre yüksek mahkemeler arasında yer alan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin diğer yargı kolları ve yüksek mahkemelerle olan ilişkisi göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Uyuşmazlık Mahkemesi yerine Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Sayıştay ile Danıştay arasında vergi ve mali yükümlülükler konusunda çıkan kararlarda Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görüşü belirleyicidir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin tüm üyeleri ve başkanı doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından dört yıllığına atanır.

Adli ve idari yargı arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvurulabilmesi için davanın mutlaka sonuçlanmış olması gerekir.

Uyuşmazlık Mahkemesi, Yargıtay ve Danıştay arasındaki içtihat farklılıklarını gidermekle görevli en üst temyiz mercidir.

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Uyuşmazlık Mahkemesi yerine Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Answer

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Anayasa Mahkemesi'nin kararının esas alınmasıdır.

Anayasa'nın

158

. maddesi uyarınca, Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (adli veya idari) arasında bir görev uyuşmazlığı çıktığında, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin karar alma yetkisi yoktur; doğrudan Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır. Bu, AYM'nin Türk yargı sistemindeki en üstün konumunu gösteren önemli bir detaydır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini hatırla.

Adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözer.

Mahkemenin kuruluş amacı bu iki farklı yargı kolu arasındaki yetki çatışmalarını bitirmektir.

Anayasa'nın

158

. maddesindeki özel istisnayı incele.

Anayasa Mahkemesi'nin dahil olduğu görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi devre dışı kalır.

Anayasa Mahkemesi en üst yargı organı olduğu için kararları diğer tüm mahkemelerin kararlarından üstündür.

Diğer yüksek mahkemelerle olan (Sayıştay, Yargıtay) ilişkileri kontrol et.

Vergi konularında Danıştay üstünlüğü, başkanlıkta ise AYM görevlendirmesi geçerlidir.

Bu detaylar yüksek mahkemeler arasındaki hiyerarşik dengeyi korumak için anayasal güvenceye alınmıştır.

Key Concept

Yüksek Mahkemeler Arası Hiyerarşi ve AYM'nin Önceliği

Hints

Anayasa Mahkemesi'nin hiyerarşik olarak diğer tüm mahkemelerin üzerinde olduğunu düşünün.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı aynı zamanda bir Anayasa Mahkemesi üyesidir.

Anayasa'nın

158

. maddesine göre, AYM bir uyuşmazlığın tarafıysa onun sözü geçer, uyuşmazlık çözme makamına ihtiyaç duyulmaz.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanının görevlendirilmesi ile üyelerinin seçim yöntemleri arasındaki farkı inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 63Question →

Adli ve idari yargı kolları arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle yetkili olan Uyuşmazlık Mahkemesi’nin işleyişi ve uyuşmazlık türleri hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Hem adli hem de idari yargı mercilerinin aynı dava için kendisini görevli sayması durumu 'olumsuz görev uyuşmazlığı' olarak tanımlanır.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi’nin vereceği karar esas alınır.

Olumsuz görev uyuşmazlığının incelenebilmesi için, her iki yargı kolundaki mahkemenin de görevsizlik kararı vermiş ve bu kararların kesinleşmiş olması gerekir.

Uyuşmazlık Mahkemesi’nin başkanı, Yargıtay Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından dört yıllığına seçilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi, sadece adli yargı içerisindeki hukuk ve ceza mahkemeleri arasında çıkan yetki uyuşmazlıklarını çözmekle görevlidir.

Show answer & explanation

Answer: Olumsuz görev uyuşmazlığının incelenebilmesi için, her iki yargı kolundaki mahkemenin de görevsizlik kararı vermiş ve bu kararların kesinleşmiş olması gerekir.

Answer

Olumsuz görev uyuşmazlığının incelenebilmesi için, her iki yargı kolundaki mahkemenin de görevsizlik kararı vermiş ve bu kararların kesinleşmiş olması gerekir.

Olumsuz görev uyuşmazlığı, bir davanın hem adli hem de idari yargı mercileri tarafından 'bu dava benim görev alanımda değil' denilerek reddedilmesi durumudur. Bu durumun Uyuşmazlık Mahkemesi önüne taşınabilmesi için, her iki mahkemenin de bu yöndeki kararlarının kanun yolları tüketilerek kesin hüküm halini alması (kesinleşmesi) kanuni bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görev alanını tanımlayın.

Mahkemenin sadece adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıklara baktığı saptanır.

Yargı kolları arası çatışmaları çözmek bu mahkemenin varlık sebebidir.

Olumlu ve olumsuz görev uyuşmazlığı arasındaki farkı analiz edin.

İki mahkemenin de 'görevli değilim' demesi durumunun 'olumsuz' uyuşmazlık olduğu belirlenir.

Olumsuz uyuşmazlık, davanın sahipsiz kalması (yargı yolu boşluğu) riskini önlemek için çözülür.

Yasal usul şartlarını (kesinleşme şartı) kontrol edin.

Olumsuz uyuşmazlıklarda uyuşmazlığın sabit hale gelmesi için her iki mahkeme kararının da kesinleşmiş olması gerektiği sonucuna varılır.

2247

sayılı kanun uyarınca kesinleşmemiş kararlar üzerinden uyuşmazlık başvurusu yapılamaz.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Görev Şartları ve Hiyerarşisi

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kollar arasındaki (Adli-İdari) 'trafik polisi' olduğunu hatırlayın.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının hangi kurumdan geldiğini ve AYM ile olan hiyerarşik ilişkisini tekrar gözden geçirin.

Estimated Time:1m 15s

Question 64Question →

Uyuşmazlık Mahkemesi, Türk yargı sisteminde farklı yargı kolları arasındaki yetki ve hüküm uyuşmazlıklarını sonlandırmakla görevli uzmanlaşmış bir yüksek mahkemedir. Bu mahkemenin işleyişi ve diğer mahkemelerle olan ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmekle görevlidir.

Mahkemenin Başkanlığı, Anayasa Mahkemesince kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Anayasa Mahkemesi ile diğer yargı kolları arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Uyuşmazlık Mahkemesi kararları kesin nitelikte olup bu kararlara karşı başka bir yargı mercine başvurulamaz.

Yargıtay ve Danıştay ile arasında hiyerarşik bir ast-üst ilişkisi bulunmayıp sadece uyuşmazlık durumunda devreye girer.

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesi ile diğer yargı kolları arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Answer

Anayasa Mahkemesi ile diğer yargı kolları arasındaki görev uyuşmazlıklarında Uyuşmazlık Mahkemesi'nin değil, Anayasa Mahkemesi'nin kararının esas alınacağı ifadesi yanlıştır.

Türk yargı sisteminde, Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (adli veya idari) arasında bir görev uyuşmazlığı çıkarsa, Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gidilmez; doğrudan Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır. Seçeneklerde bu durumun tersi iddia edildiği için bu ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanını belirle.

Adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözer.

Anayasa'nın

158

. maddesi mahkemenin görevini bu şekilde tanımlar.

Mahkemenin idari yapısını kontrol et.

Başkan, Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından gelir.

Bu durum, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin diğer yüksek mahkemelerle olan özel koordinasyonunu sağlar.

Özel hiyerarşi kuralını (istisnayı) hatırla.

Anayasa Mahkemesi (AYM) dahil olan uyuşmazlıklarda AYM kararı üstündür.

Uyuşmazlık Mahkemesi sadece AYM dışındaki yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözmede yetkilidir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Görev Sınırı ve AYM Üstünlüğü

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanının hangi kurumdan geldiğini ve mahkemenin hangi yargı kollarını (adli-idari) uzlaştırdığını düşünün.

Mahkemenin her uyuşmazlıkta yetkili olup olmadığını sorgulayın; özellikle Anayasa Mahkemesi işin içindeyse sistem farklı işler.

Anayasa'nın

158

. maddesi, 'Anayasa Mahkemesi kararı' ile diğer mahkeme kararları çatışırsa kimin dediğinin olacağını açıkça belirtir.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üye yapısını (Yargıtay ve Danıştay'dan gelen üyeler) inceleyerek mahkemenin karma yapısını pekiştirin.

Estimated Time:1m 15s

Question 65Question →

Türkiye Cumhuriyeti $1982$ Anayasası ve $2247$ sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde, Uyuşmazlık Mahkemesi’nin teşkilat yapısı, üye yapısı ve diğer yüksek mahkemelerle olan ilişkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Mahkemenin başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir ve bu görevlendirme nedeniyle başkanın Anayasa Mahkemesi’ndeki üyeliği sona ermez.

Adli ve idari yargı mercileri arasında hem görev (yetki) uyuşmazlıklarını hem de aynı konuya ilişkin kesinleşmiş kararlar arasındaki hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlar.

Anayasa Mahkemesi ile diğer yargı mercileri arasında görev uyuşmazlığı çıktığında, Uyuşmazlık Mahkemesi’nin hakemliğine başvurulmaz; doğrudan Anayasa Mahkemesi’nin kararı esas alınır.

Uyuşmazlık Mahkemesi’nin asıl ve yedek üyeleri; Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından, Sayıştay ise kendi üyeleri arasından seçtiği temsilcilerle mahkemenin oluşumuna katılır.

Mahkeme, yargısal faaliyetlerini Hukuk ve Ceza bölümleri aracılığıyla yürütür; ancak adli ve idari yargı kararları arasındaki hüküm uyuşmazlıkları Genel Kurul tarafından incelenir.

Show answer & explanation

Answer: Uyuşmazlık Mahkemesi’nin asıl ve yedek üyeleri; Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından, Sayıştay ise kendi üyeleri arasından seçtiği temsilcilerle mahkemenin oluşumuna katılır.

Answer

Uyuşmazlık Mahkemesi üyelerinin Yargıtay, Danıştay ve Sayıştay tarafından seçildiğini belirten ifade yanlıştır; çünkü Sayıştay bu mahkemeye üye seçmez.

Doğru cevap, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üye yapısındaki hatayı gösteren seçenektir.

1982

Anayasası ve

2247

sayılı Kanun'a göre Uyuşmazlık Mahkemesi; bir başkan ile altı asıl, altı yedek üyeden oluşur. Başkan, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilirken; üyelerin yarısı Yargıtay, diğer yarısı ise Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından seçilir. Sayıştay'ın bu mahkemeye üye seçme veya temsilci gönderme yetkisi bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

Anayasal dayanağı analiz etme

1982

Anayasası'nın

158

. maddesi ve

2247

sayılı Kanun incelenir.

Yüksek mahkemelerin kuruluş esasları ancak anayasa ve ilgili kanunla belirlenebilir.

Üye kaynaklarını belirleme

Başkanın Anayasa Mahkemesi'nden; üyelerin ise sadece Yargıtay ve Danıştay'dan geldiği görülür.

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli (Yargıtay) ve idari (Danıştay) yargı kolları arasındaki ihtilafları çözmek için bu iki koldan gelen üyelerle kurulur.

Sayıştay'ın konumunu değerlendirme

Sayıştay'ın bir yüksek mahkeme olarak Uyuşmazlık Mahkemesi'ne üye gönderme yetkisinin olmadığı tespit edilir.

Sayıştay bir denetim ve yargı organı olsa da, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanına giren adli-idari yargı ayrımının bir parçası değildir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Kuruluş ve Üye Yapısı

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin hangi yargı kolları (adli, idari vb.) arasındaki sorunları çözdüğünü hatırlayın.

Yargıtay adli yargının, Danıştay ise idari yargının en üst merciidir. Mahkeme üyelerinin bu iki koldan gelmesi mantıklıdır.

Sayıştay bir yüksek mahkeme olsa da, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kuruluşunda yer almaz.

Practice More

Anayasa Mahkemesi'nin diğer mahkemelerle olan görev uyuşmazlığındaki mutlak üstünlüğü konusunu tekrar edin.

Estimated Time:2m 0s

Question 66Question →

1982 Anayasası'na göre, Türk yargı sisteminde farklı yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları gidermekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından adli ve idari hakimler arasından seçilir.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, uyuşmazlığı kesin olarak karara bağlayan mercidir.

Mahkemenin Başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Adli yargı ile askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlamakla görevlidir.

Sadece olumlu görev uyuşmazlıklarını (her iki mahkemenin de kendini görevli sayması) çözebilir, olumsuz uyuşmazlıklara bakamaz.

Show answer & explanation

Answer: Mahkemenin Başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Answer

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilir.

1982 Anayasası'nın 158. maddesine göre Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür. Bu, mahkemenin bağımsızlığını ve yüksek mahkemeler arasındaki koordinasyonu sağlayan yapısal bir kuraldır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kuruluş amacını ve kapsamını belirle.

Mahkeme, adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözmek için kurulmuştur.

Yargı kollarının bağımsızlığı nedeniyle aralarında çıkan yetki çatışmalarını çözecek bağımsız bir üst merciye ihtiyaç vardır.

Mahkemenin yapısal özelliklerini (başkan ve üyeler) incele.

Başkan Anayasa Mahkemesi'nden gelir; asıl ve yedek üyeler ise Yargıtay ve Danıştay'dan seçilir.

Anayasa m. 158'de belirtilen açık hüküm gereğidir.

Anayasa Mahkemesi ile olan hiyerarşik ilişkiyi kontrol et.

AYM'nin taraf olduğu uyuşmazlıklarda AYM kararı üstündür.

Anayasa'nın bağlayıcılığı ve AYM'nin en üst yargı organı olması kuralı gereğince uyuşmazlık çözümü AYM lehine sonuçlanır.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Teşekkülü ve Yetki Sınırı

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı ile üyelerinin seçildiği yerler birbirinden farklıdır.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi üyelerinin görev sürelerini ve hangi mahkemelerden kaçar üye geldiğini tekrar ediniz.

Estimated Time:45s

Question 67Question →

Bir belediyeye ait iş makinesinin özel bir mülke zarar vermesi sonucunda açılan tazminat davasında; hem adli yargı koluna bağlı asliye hukuk mahkemesinin hem de idari yargı koluna bağlı idare mahkemesinin görevsizlik kararı vermesi durumunda ortaya çıkan 'olumsuz görev uyuşmazlığı' aşağıdakilerden hangisi tarafından, hangi usulle kesin olarak çözülür?

Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür; mahkemenin başkanı Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilir.

Danıştay tarafından çözülür; idari ve adli yargı arasındaki tüm yetki tartışmalarında idari yargının en üst mercii karar verir.

Anayasa Mahkemesi tarafından çözülür; tüm yüksek mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarını çözme yetkisi doğrudan bu mahkemeye aittir.

Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür; mahkemenin başkanı, kendi üyeleri arasından gizli oyla ve salt çoğunlukla seçilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür; mahkeme adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki tüm uyuşmazlıkları karara bağlar.

Show answer & explanation

Answer: Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür; mahkemenin başkanı Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilir.

Answer

Olumsuz görev uyuşmazlığı Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür ve mahkemenin başkanı Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmekle görevli yüksek mahkemedir. 1982 Anayasası'na göre bu mahkemenin başkanlığı, Anayasa Mahkemesi'nce kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık türünü belirle

Adli ve idari yargı mercilerinin her ikisinin de görevsizlik kararı vermesi 'olumsuz görev uyuşmazlığı'dır.

Çatışmanın hangi yargı kolları arasında olduğunu anlamak yetkili mahkemeyi bulmak için gereklidir.

Yetkili yüksek mahkemeyi tespit et

Anayasa'ya göre adli ve idari yargı mercileri arasındaki uyuşmazlıkları Uyuşmazlık Mahkemesi çözer.

Uyuşmazlık Mahkemesi, farklı yargı kolları arasındaki yetki uyuşmazlıklarını gidermek için kurulmuş özel bir yüksek mahkemedir.

Başkanlık makamının oluşumunu incele

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilerek görevlendirilir.

Diğer yüksek mahkemelerin aksine, bu mahkemenin başkanı dışarıdan (AYM'den) gelir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Görev ve Yapısı

Hints

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev çatışmalarını hangi yüksek mahkemenin çözdüğünü ve bu mahkemenin başkanının hangi kurumdan geldiğini düşününüz.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi ile Anayasa Mahkemesi kararları arasındaki hiyerarşiyi ve AYM'nin uyuşmazlık çözümündeki istisnai üstünlüğünü inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 15s

Question 68Question →

Bir davanın hem adli yargı hem de idari yargı kolundaki mahkemelerde açılması ve her iki mahkemenin de karşılıklı olarak görevsizlik kararı vermesi durumunda ortaya çıkan 'olumsuz görev uyuşmazlığının' giderilmesi amacıyla Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulabilmesi için, söz konusu mahkemelerce verilen kararların taşıması gereken temel hukuki nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

Görevsizlik kararlarının kesinleşmiş olması

Kararların mutlaka Sayıştay tarafından tescil edilmiş olması

Görevsizlik kararlarının Anayasa Mahkemesi tarafından ön incelemeden geçmiş olması

Kararların sadece kamu tüzel kişileri arasındaki uyuşmazlıklara ilişkin olması

Kararların davanın esası hakkında nihai bir hüküm içermesi

Show answer & explanation

Answer: Görevsizlik kararlarının kesinleşmiş olması

Answer

Görevsizlik kararlarının kesinleşmiş olması

Olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulabilmesi adına, hem adli hem de idari yargı yerlerinin verdikleri görevsizlik kararlarının hukuk düzeninde kesinleşmiş (nihai hale gelmiş) olması zorunludur. Aksi takdirde uyuşmazlık henüz olgunlaşmamış sayılır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık türünün belirlenmesi

Dava sürecinde iki farklı yargı kolunun (adli ve idari) görevsizlik kararı vermesi 'olumsuz görev uyuşmazlığı' olarak tanımlanır.

Uyuşmazlığın hangi mahkeme tarafından çözüleceğini belirlemek için türünün tespiti gerekir.

Başvuru şartlarının kontrolü

Uyuşmazlık Mahkemesinin devreye girebilmesi için mahkemelerin verdiği bu kararların 'kesinleşmiş' olması gerekir.

Kesinleşmemiş bir karar üzerinden üst mahkeme incelemesi yapılamaz; yargısal sürecin tıkanıklığının resmiyet kazanması şarttır.

Doğru seçeneğin eşleştirilmesi

Hukuki kesinleşme şartını içeren seçenek doğru cevap olarak belirlenir.

Mevzuat gereği kesinleşme, olumsuz uyuşmazlığın en temel usul şartıdır.

Key Concept

Olumsuz Görev Uyuşmazlığı Şartları

Hints

Bir mahkeme kararının artık değiştirilemez hale gelmesi durumunu hatırlayın.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin bir dosya üzerinde işlem yapabilmesi için yerel mahkemelerdeki sürecin (karara itiraz vb.) tamamen bitmiş olması gerekir.

Practice More

Olumlu görev uyuşmazlığı ile olumsuz görev uyuşmazlığı arasındaki başvuru usulü farklarını inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 69Question →

$1982$ Anayasası'nda düzenlenen yüksek mahkemelerden biri olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanı ve yargısal süreçleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Aynı yargı kolu içerisinde yer alan mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlamakla yükümlüdür.

Mahkeme başkanı, Danıştay Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından dört yıllığına seçilir.

Diğer mahkemeler ile Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Mahkeme üyelerinin tamamı, Cumhurbaşkanı tarafından yüksek yargı organlarında görev yapan hakimler arasından seçilir.

Adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki tüm görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözüme kavuşturan tek mercidir.

Show answer & explanation

Answer: Diğer mahkemeler ile Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Answer

Diğer mahkemeler ile Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesinin kararı esas alınır.

Doğru ifade, Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (adli veya idari) arasında bir görev uyuşmazlığı çıktığında, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin devreye girmeyip doğrudan Anayasa Mahkemesi kararının esas alınacağıdır. Bu kural, Anayasa Mahkemesi'nin yargı sistemindeki en üst konumunu pekiştiren bir düzenlemedir.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini tanımlayın.

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmek.

Mahkemenin varlık sebebi farklı yargı kolları arasındaki çatışmaları gidermektir.

Anayasa Mahkemesi ile olan hiyerarşik ilişkiyi kontrol edin.

Görev uyuşmazlıklarında Anayasa Mahkemesi'nin kararı üstün tutulur.

Anayasa'nın

158

. maddesi bu konuda Anayasa Mahkemesi'ne nihai önceliği vermiştir.

Mahkemenin güncel yapısını (

2017

sonrası) değerlendirin.

Askeri yargı kollarının kaldırıldığı bilgisiyle seçenekleri eleyin.

Güncel mevzuatta sadece adli ve idari yargı kolları arasında uyuşmazlık çıkabilmektedir.

Key Concept

Anayasa Mahkemesi Kararlarının Önceliği

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel işlevi, farklı mahkeme türleri (örneğin Asliye Hukuk ile İdare Mahkemesi) arasındaki 'buraya ben bakmam' veya 'ikimiz de bakarız' tartışmalarını sonlandırmaktır.

Anayasa Mahkemesi'nin bir davanın çözümünde kendisini yetkili gördüğü bir durumda, başka hiçbir mahkemenin kararı onun üstüne çıkamaz.

1982

Anayasası'nın

158

. maddesine göre, Anayasa Mahkemesi kararları görev uyuşmazlıklarında diğer tüm mahkeme kararlarından üstündür ve esas alınır.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanının neden sadece Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından seçildiğini ve bu durumun hiyerarşik önemini araştırabilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 70Question →

$1982$ Anayasası'na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin, bir 'hüküm uyuşmazlığını' inceleyebilmesi için gereken şartlar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Davalara konu olan tarafların, sebebin ve konunun aynı olması

Uyuşmazlığa konu olan her iki yargı kararının da kesinleşmiş olması

Uyuşmazlığın, aynı yargı düzeni (örneğin iki ayrı hukuk mahkemesi) içerisinde çıkmış olması

Kararların adli ve idari yargı mercileri tarafından verilmiş olması

Kararlar arasındaki çelişki nedeniyle bir hakkın yerine getirilmesinin olanaksızlaşması

Show answer & explanation

Answer: Uyuşmazlığın, aynı yargı düzeni (örneğin iki ayrı hukuk mahkemesi) içerisinde çıkmış olması

Answer

Uyuşmazlığın aynı yargı düzeni içerisinde (örneğin iki ayrı hukuk mahkemesi arasında) çıkmış olması hüküm uyuşmazlığı şartlarından biri değildir; aksine bu durum Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanı dışındadır.

Doğru yanıt olan uyuşmazlığın aynı yargı düzeni içerisinde çıkması ifadesi yanlıştır, çünkü Uyuşmazlık Mahkemesi sadece farklı yargı kolları (adli ve idari) arasındaki uyuşmazlıklara bakar. Aynı yargı kolu içindeki (örneğin iki asliye hukuk mahkemesi arasındaki) görev veya hüküm uyuşmazlıkları o kolun kendi üst mahkemesi (Yargıtay veya Danıştay) tarafından çözümlenir.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini hatırla.

Mahkeme, adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözer.

Yargı kollarının bağımsızlığı nedeniyle aralarındaki yetki çatışmalarını çözecek üst bir merciye ihtiyaç vardır.

Hüküm uyuşmazlığının tanımını ve şartlarını analiz et.

Hüküm uyuşmazlığı için; aynı taraflar, aynı konu ve aynı sebeple açılan davalarda adli ve idari yargının kesinleşmiş ve birbiriyle çelişen kararlar vermesi gerekir.

Bu çelişki, vatandaşın hakkını elde etmesini imkansız kıldığı için uyuşmazlığın giderilmesi zorunludur.

Seçeneklerdeki 'aynı yargı kolu' ifadesini değerlendir.

Eğer uyuşmazlık iki adli mahkeme arasındaysa Yargıtay, iki idari mahkeme arasındaysa Danıştay yetkilidir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gidebilmek için uyuşmazlığın 'farklı' yargı kolları arasında olması şarttır.

Key Concept

Hüküm Uyuşmazlığı Şartları

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin sadece hangi iki yargı kolu arasındaki sorunlara baktığını hatırla.

Mahkeme; adli yargı (Yargıtay'ın en üst merci olduğu kol) ve idari yargı (Danıştay'ın en üst merci olduğu kol) arasındaki uyuşmazlıkları çözer.

Hüküm uyuşmazlığı için 'farklı yargı kolları' şartı vardır; aynı kol içindeki sorunları o kolun kendi yüksek mahkemesi halleder.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının hangi kurum üyeleri arasından seçildiğini tekrar ederek konuyu pekiştirebilirsin.

Estimated Time:1m 15s

Question 71Question →

Türk yargı sisteminde yer alan yüksek mahkemelerden biri olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kuruluşu, üyelerinin seçimi ve işleyişi ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Mahkeme Başkanı, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kendi asıl üyeleri arasından gizli oyla ve üye tam sayısının salt çoğunluğuyla seçilir.

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevlidir.

Üyeleri; Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca, kendi üyeleri arasından seçilen asıl ve yedek üyelerden oluşur.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararları kesin olup bu kararlara karşı başka bir yargı merciine başvurulması mümkün değildir.

Show answer & explanation

Answer: Mahkeme Başkanı, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kendi asıl üyeleri arasından gizli oyla ve üye tam sayısının salt çoğunluğuyla seçilir.

Answer

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı'nın mahkemenin kendi üyeleri arasından seçildiğini belirten ifade yanlıştır; başkan Anayasa Mahkemesi tarafından görevlendirilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, mahkemenin kendi asıl üyeleri arasından seçilmez.

1982

Anayasası'nın

158

. maddesine göre, mahkemenin başkanlığını Anayasa Mahkemesi kendi üyeleri arasından görevlendirdiği bir üye yapar. Bu durum, Uyuşmazlık Mahkemesi'ni başkanını kendi seçen Yargıtay ve Danıştay gibi diğer yüksek mahkemelerden ayırır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üye yapısını analiz etme

Mahkeme üyeleri Yargıtay ve Danıştay'dan seçilir.

Mahkemenin kuruluş kanunu ve Anayasa uyarınca üye kaynağı bu iki yüksek mahkemedir.

Başkanlık makamının nasıl doldurulduğunu belirleme

Başkan, Anayasa Mahkemesi üyesidir.

1982

Anayasası madde

158

uyarınca Başkanlık görevi Anayasa Mahkemesi'nce görevlendirilen üyeye aittir.

Seçim usulü ile görevlendirme usulü arasındaki farkı ayırt etme

Mahkemenin kendi içinde bir başkanlık seçimi yapmadığı tespit edilir.

Diğer yüksek mahkemelerin aksine, bu mahkemede başkan dışarıdan (AYM'den) atanır/görevlendirilir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanlığı ve Üye Yapısı

Hints

Yüksek mahkemelerin çoğu başkanlarını kendi üyeleri arasından seçer, ancak Uyuşmazlık Mahkemesi bu konuda bir istisnadır.

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı'nın hangi kurumun üyesi olduğuna ve oradan nasıl geldiğine odaklanın.

Anayasa'nın

158

. maddesine göre bu mahkemenin başkanı Anayasa Mahkemesi tarafından belirlenir.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 2017 değişikliği ile 'askeri yargı' kolunun kaldırılmasından sonraki güncel yetki alanını inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 72Question →

1982 Anayasası'na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, aşağıdakilerin hangisi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilir?

Anayasa Mahkemesi

Yargıtay

Danıştay

Hakimler ve Savcılar Kurulu

Cumhurbaşkanı

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesi

Answer

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilerek görevlendirilir.

1982 Anayasası uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi asıl üyeleri arasından seçilir. Mahkemenin diğer üyeleri ise Yargıtay ve Danıştay genel kurullarınca kendi üyeleri arasından seçilir. Bu durum, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin tarafsızlığını ve yüksek mahkemeler arasındaki koordinasyonu sağlamayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanını belirle.

Adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmek.

Soruda bahsi geçen mahkemenin anayasal konumunu anlamak gerekir.

Mahkemenin kuruluş yapısını ve üye kaynağını hatırla.

Üyeler Yargıtay ve Danıştay'dan gelirken, başkan Anayasa Mahkemesi'nden gelir.

Uyuşmazlık Mahkemesi karma yapılı bir yüksek mahkemedir.

Başkanın kim tarafından görevlendirildiğini saptan.

Anayasa Mahkemesi kendi üyeleri arasından bir kişiyi başkan olarak görevlendirir.

1982 Anayasası'nın yargı bölümündeki açık hükmü uygulamak.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlık yapısı ve diğer yüksek mahkemelerle ilişkisi.

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin üyeleri Yargıtay ve Danıştay'dan gelir ancak başkanı farklı bir yüksek mahkemeden görevlendirilir.

Mahkeme başkanını görevlendiren kurum, aynı zamanda uyuşmazlıklarda kararları Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarından üstün tutulan kurumdur.

Başkan, 1982 Anayasası'na göre en yüksek yargı organı olan Anayasa Mahkemesi tarafından seçilir.

Practice More

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlığında kimin kararının esas alındığını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Eğer diğer yüksek mahkemelerin (Yargıtay ve Danıştay) sadece 'üye' sağladığını, başkanın ise 'üst' bir denetim mekanizması gibi Anayasa Mahkemesi'nden geldiğini kodlarsanız soruyu kolayca çözebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 73Question →

1982 Anayasası'nda düzenlenen yargı sistemine göre, yüksek mahkemeler arasında yer alan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yapısı, başkanlık makamı ve yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Mahkeme üyeleri, Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından adli ve idari yargı hakim ve savcıları arasından dört yıllığına seçilir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlığı görevini, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yürütür.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, çözüm için Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Mahkeme sadece adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev uyuşmazlıklarını çözer; hüküm uyuşmazlıklarını çözme yetkisi Danıştay'a aittir.

Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından verilen kararlara karşı, tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine itiraz edilebilir.

Show answer & explanation

Answer: Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlığı görevini, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yürütür.

Answer

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlığı görevini, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye yürütür.

Doğru ifade, Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından görevlendirildiğini belirtir. Bu, Türk yargı sisteminde mahkemeler arası çatışmaları çözen bu kurumun tarafsızlığını ve Anayasa Mahkemesi ile olan bağını temsil eder.

Step-by-Step Solution

Mahkemenin idari yapısını analiz etme

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin asıl ve yedek üyeleri Yargıtay ve Danıştay'dan gelirken, başkanı Anayasa Mahkemesi'nden gelir.

Yüksek mahkemeler arasındaki iş birliğini ve tarafsızlığı sağlamak için başkanlık makamı AYM üyesine verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi ile olan hiyerarşiyi değerlendirme

AYM ile diğer mahkemeler arasında bir görev uyuşmazlığı çıktığında AYM'nin kararı üstündür.

Anayasa'nın 158. maddesi açıkça AYM kararının esas alınacağını belirtir, bu durum Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetkisinin istisnasıdır.

Kararların niteliğini kontrol etme

Mahkemenin verdiği kararlar 'kesin' niteliktedir.

Yargı kollarının çatışmasını sonlandıran nihai merci olduğu için üst bir denetim mekanizması öngörülmemiştir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Bağımsız Yapısı ve AYM Üstünlüğü Kuralı

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin asıl görevi, adli yargı (Yargıtay kolu) ile idari yargı (Danıştay kolu) arasındaki çatışmaları bitirmektir.

Mahkemenin başkanının hangi 'Yüksek Mahkeme'nin üyesi olduğuna dikkat edin. Bu kurum en üst yargı denetim organıdır.

Başkan AYM tarafından görevlendirilir ve mahkemenin kararları yargı yollarının çatışmasını kesin olarak sonlandırır; ayrıca AYM kararlarıyla çelişen durumlarda özel bir kural uygulanır.

Practice More

Adli ve idari yargı kolları arasındaki 'olumlu' ve 'olumsuz' görev uyuşmazlığı kavramlarını inceleyerek bilginizi derinleştirebilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 74Question →

Türkiye Cumhuriyeti 1982 Anayasası'na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi, bu görevini yerine getirirken diğer yüksek mahkemelerle olan hiyerarşik ilişkisine dikkat etmek zorundadır. Buna göre, Uyuşmazlık Mahkemesi ile Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında aşağıdakilerden hangisi uygulanır?

Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kararı kesin olup AYM kararlarından üstündür.

Cumhurbaşkanı'nın hakemliğinde uyuşmazlık giderilir.

Yargıtay ve Danıştay'ın ortak kararı ile nihai hüküm kurulur.

Uyuşmazlık çözülemediği için dosya Sayıştay'a gönderilir.

Show answer & explanation

Answer: Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Answer

Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır.

Anayasa'nın 158. maddesinde belirtildiği üzere, diğer mahkemelerle Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında Anayasa Mahkemesi'nin kararı esas alınır. Uyuşmazlık Mahkemesi normal şartlarda adli ve idari yargı mercileri arasındaki çatışmaları çözse de, uyuşmazlığın tarafı veya konusu Anayasa Mahkemesi'ni ilgilendiriyorsa Anayasa Mahkemesi'nin iradesi üstün tutulur.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevini belirle.

Adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları çözmek.

Mahkemenin kuruluş amacı farklı yargı yollarının sınırlarını belirlemektir.

Anayasa Mahkemesi ile olan ilişkiyi incele.

Anayasa Mahkemesi'nin diğer tüm mahkemeler üzerinde bir önceliği bulunmaktadır.

Anayasa'nın 158. maddesi bu konuda açık bir hüküm içermektedir.

Çatışma durumunda hangi kararın üstün geleceğini tespit et.

Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler (Uyuşmazlık Mahkemesi dahil) arasında görev uyuşmazlığı çıkarsa Anayasa Mahkemesi'nin kararı uygulanır.

Anayasal hiyerarşide Anayasa Mahkemesi'nin görev alanı önceliklidir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi Arasındaki Görev Önceliği

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin adli ve idari yargı arasındaki 'hakem' rolünü düşünün.

Anayasa Mahkemesi'nin Türk yargı sistemindeki en üst düzey ve özel konumunu hatırlayın.

Anayasa'nın 158. maddesi, diğer mahkemelerle AYM çatıştığında kimin sözünün geçeceğini açıkça belirtir.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının hangi mahkemenin üyeleri arasından seçildiğini tekrar ederek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 75Question →

Türk yargı sisteminde, mahkemeler arasında yaşanabilecek yetki ve görev çatışmalarının çözümüyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yetki alanı içerisinde yer almaktadır?

Bir asliye ceza mahkemesi ile bir ağır ceza mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlığının çözülmesi

Danıştay'ın iki farklı dava dairesi arasındaki görüş ayrılığının idari yoldan giderilmesi

Bir asliye hukuk mahkemesi ile bir idare mahkemesinin aynı davada kendilerini görevli saymaları durumunun kesin olarak karara bağlanması

Anayasa Mahkemesi'nin bir kararı ile Yargıtay'ın bir kararı arasındaki görev çelişkisinin Yargıtay lehine çözümlenmesi

Vergi uyuşmazlıklarında Sayıştay ile Danıştay arasındaki görüş farklılığında Sayıştay'ın görüşünün üstün tutulması

Show answer & explanation

Answer: Bir asliye hukuk mahkemesi ile bir idare mahkemesinin aynı davada kendilerini görevli saymaları durumunun kesin olarak karara bağlanması

Answer

Asliye hukuk mahkemesi (adli) ile idare mahkemesi (idari) arasındaki görev uyuşmazlığının kesin olarak karara bağlanması

Uyuşmazlık Mahkemesi, Türkiye Cumhuriyeti'nde adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmekle görevli olan yüksek mahkemedir. Bir asliye hukuk mahkemesinin (adli yargı) ve bir idare mahkemesinin (idari yargı) aynı konu için kendilerini yetkili görmesi (olumlu görev uyuşmazlığı), bu mahkemenin tam olarak kuruluş amacına ve yetki alanına giren bir durumdur.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlığa konu olan mahkemelerin hangi yargı kollarına ait olduğunu belirle.

Asliye hukuk mahkemesi adli yargı, idare mahkemesi ise idari yargı koluna aittir.

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin devreye girmesi için uyuşmazlığın farklı yargı kolları (adli ve idari) arasında olması şarttır.

Uyuşmazlığın türünü ve çözüm makamını kontrol et.

İki farklı yargı kolu aynı dava için görevli olduğunu iddia ediyorsa bu bir 'olumlu görev uyuşmazlığı'dır.

Farklı yargı kolları arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmeye yetkili tek makam Uyuşmazlık Mahkemesi'dir.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin temel görevi, adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkları kesin olarak çözmektir.

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi sadece 'adli' ve 'idari' yargı kolları arasındaki sorunlara bakar.

Mahkemenin devreye girmesi için iki farklı yargı kolunun (Örn: Yargıtay'a bağlı bir mahkeme ile Danıştay'a bağlı bir mahkeme) çatışması gerekir.

Anayasa Mahkemesi'nin dahil olduğu durumlarda veya vergi konularında Danıştay-Sayıştay çatışmasında özel kurallar geçerlidir ve bu mahkeme yetkili değildir.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının kim tarafından ve hangi üyeler arasından seçildiğini tekrar etmenizi öneririm.

Estimated Time:1m 15s

Question 76Question →

Uyuşmazlık Mahkemesi'nde yürütülen yargılama faaliyetleri sırasında, davanın niteliğine göre savcılık (iddia makamı) görevini üstlenen mercilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, mahkemenin kendi üyeleri arasından birini dört yıllığına savcı olarak görevlendirir.

İlgili uyuşmazlık adli yargıdan kaynaklanıyorsa Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, idari yargıdan kaynaklanıyorsa Danıştay Başsavcısı bu görevi yerine getirir.

Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, kendi üyeleri arasından gizli oyla bir kişiyi mahkeme savcısı olarak atar.

Hakimler ve Savcılar Kurulu, her takvim yılı başında yüksek yargıdaki savcılar arasından bu mahkeme için özel bir savcı belirler.

Adalet Bakanı, davanın konusuna göre Yargıtay veya Danıştay üyeleri arasından birini geçici olarak savcı tayin eder.

Show answer & explanation

Answer: İlgili uyuşmazlık adli yargıdan kaynaklanıyorsa Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, idari yargıdan kaynaklanıyorsa Danıştay Başsavcısı bu görevi yerine getirir.

Answer

Uyuşmazlık adli yargıdan geliyorsa Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, idari yargıdan geliyorsa Danıştay Başsavcısı savcılık görevini yürütür.

Doğru ifade, uyuşmazlığın niteliğine göre savcılık görevinin ilgili yargı kolunun başsavcısı (Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı veya Danıştay Başsavcısı) tarafından yerine getirilmesidir. Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kendine ait bağımsız bir savcılık kadrosu bulunmaz.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin işleyiş yasasını analiz et.

2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesi Kuruluş Kanunu incelenir.

Yüksek mahkemelerin işleyişi ve görevleri ilgili özel kanunlarla düzenlenir.

Savcılık (İddia Makamı) görevini kimin yürüttüğünü tespit et.

Mahkemenin kendine ait ayrı bir savcısı olmadığı görülür.

Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari yargı kolları arasında bir 'üst hakem' niteliğindedir.

Yargı kollarına göre görev dağılımını eşleştir.

Adli yargı için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, idari yargı için Danıştay Başsavcısı yetkilidir.

Uyuşmazlığın kaynağı hangi yargı kolu ise o kolun en üst savcılık makamının görüş bildirmesi esastır.

Key Concept

Uyuşmazlık Mahkemesi'nde Savcılık Makamı

Hints

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kendine ait kalıcı bir savcı kadrosu olmadığını hatırla.

Mahkeme, adli ve idari yargı arasındaki farkları çözdüğü için bu iki kolun başsavcıları devreye girer.

Adli yargının zirvesi olan Yargıtay'ın başsavcısı ile idari yargının zirvesi olan Danıştay'ın başsavcısı görevlendirilir.

Practice More

Uyuşmazlık Mahkemesi başkanının kim tarafından ve hangi üyeler arasından seçildiğini tekrar ederek bu soruyla karşılaştırın.

Estimated Time:50s

PreviousPage 4 / 4

Uyuşmazlık Mahkemesi

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Alternative Method

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More