Examkin

Yasama

802 questions

Question 181Question →

1982 Anayasası’nda düzenlenen yasama bağışıklıklarının hukuki karakteri, kapsamı ve anayasal istisnaları gözetildiğinde; yasama sorumsuzluğu ile yasama dokunulmazlığı arasındaki farklara ilişkin yapılabilecek en isabetli tespit aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy ve sözleri nedeniyle cezai ve hukuki sorumluluğunu kalıcı olarak kaldıran bir 'maddi hukuk' korumasıyken; yasama dokunulmazlığı sadece cezai takibatı engelleyen bir 'usul hukuku' kurumudur ve şahsi tazminat davalarını kapsamaz.

Answer

Yasama sorumsuzluğunun maddi hukuk koruması sağladığı, yasama dokunulmazlığının ise bir usul hukuku kurumu (muhakeme engeli) olduğu ve tazminat davalarını kapsamadığı tespiti doğrudur.
Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki açıklamaları nedeniyle hem ceza hem de tazminat sorumluluğunu kalıcı olarak (ebediyen) kaldıran bir maddi hukuk korumasıdır. Yasama dokunulmazlığı ise sadece cezai işlemleri (tutuklama, yargılama vb.) milletvekilliği süresince durduran bir usul engeli olup, hukuk (tazminat) davalarının yürütülmesine engel teşkil etmez.

Step-by-Step Solution

1
Yasama sorumsuzluğunun niteliğini analiz etme
Sorumsuzluk, milletvekilinin Meclis içindeki oy, söz ve düşünce açıklamalarını kapsar. Bu koruma 'maddi hukuk' niteliğindedir; yani fiilin hem cezai hem de hukuki (tazminat) sorumluluğunu ebediyen ortadan kaldırır. Kaldırılamaz ve milletvekilliği bitse de sürer.
Bağışıklığın mutlak ve sürekli karakterini belirlemek için.
2
Yasama dokunulmazlığının niteliğini analiz etme
Dokunulmazlık, milletvekilinin suç işlediği iddiasıyla tutuklanmasını veya yargılanmasını engeller. Bu bir 'usul hukuku' (muhakeme) engelidir; yani suç ortadan kalkmaz, sadece yargılama milletvekilliği sonuna kadar ertelenir. TBMM tarafından kaldırılabilir.
Dokunulmazlığın nispi ve geçici karakterini belirlemek için.
3
Hukuki (tazminat) davaları açısından ayrımı inceleme
Sorumsuzluk 'sorumlu tutulamaz' dediği için tazminat davalarını da engeller. Dokunulmazlık ise sadece cezai işlemleri saydığı için hukuk (tazminat) davalarını engellemez.
Bağışıklıkların koruma alanını netleştirmek için.
4
Anayasal istisnaları ve usulleri değerlendirme
Dokunulmazlığın istisnaları (Ağır cezayı gerektiren suçüstü ve seçimden önce başlamış olmak kaydıyla madde 14 durumları) varken; sorumsuzluğun anayasal bir istisnası yoktur. İtiraz süreleri ise 7 güne 15 gündür.
Çeldiricilerdeki usul ve istisna hatalarını tespit etmek için.
5
Seçenekleri karşılaştırarak sonuca ulaşma
Maddi hukuk/usul hukuku ayrımını ve tazminat davası farkını doğru veren ifadenin hatasız olduğu görülür.
Doğru seçeneği teyit etmek için.

Key Concept

Yasama Bağışıklıklarının Hukuki Niteliği (Maddi Hukuk vs. Usul Hukuku)
Estimated Time:2m 30s
Question 182Question →

1982 Anayasası'na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunların Cumhurbaşkanı tarafından incelenerek Resmî Gazete'de yayımlanması veya bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderilmesi için belirlenen anayasal süre aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 1515 gün

Answer

Cumhurbaşkanının kanunları inceleme, yayımlama veya veto etme süresi 15 gündür.
1982 Anayasası'nın 89. maddesine göre Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisince kabul edilen kanunları on beş gün içinde yayımlar. Yayımlanmasını kısmen veya tamamen uygun bulmadığı kanunları, bir daha görüşülmek üzere, bu hususta gösterdiği gerekçe ile birlikte aynı süre içinde Türkiye Büyük Millet Meclisine geri gönderir.

Step-by-Step Solution

1
Kanun yapım sürecinin son aşamasını belirleyin.
TBMM'de kabul edilen metin Cumhurbaşkanı'na gönderilir.
Yürürlüğe girmesi için devlet başkanının onayı veya ilanı gereklidir.
2
1982 Anayasası'nın 89. maddesindeki süreyi hatırlayın.
Anayasa bu işlem için 15 günlük bir süre tanımıştır.
Cumhurbaşkanı'nın metni incelemesi ve uygun bulursa yayımlaması, bulmazsa geri göndermesi için tanınan makul süredir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Kanunları İnceleme Süresi
Estimated Time:45s
Question 183Question →

Türkiye'de seçimlerin dönemleri, seçim türleri ve seçimlerin ertelenmesi ile ilgili 1982 Anayasası'nda yer alan güncel düzenlemeler dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar verebilmesi için hükümetin kurulamaması veya bütçenin reddedilmesi gibi Anayasa'da belirtilen somut bir gerekçenin varlığı şarttır.

Answer

Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar verebilmesi için somut bir gerekçenin şart olduğunu belirten ifade yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 116. maddesinde yapılan 2017 değişikliği ile Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine geçilmiştir. Bu düzenleme uyarınca Cumhurbaşkanı; herhangi bir gerekçe göstermeksizin, Meclis onayı aramaksızın veya hükümetin kurulamaması gibi şartlara bağlı olmaksızın dilediği zaman seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde Türkiye Büyük Millet Meclisi genel seçimi ile Cumhurbaşkanlığı seçimi birlikte yapılır.

Step-by-Step Solution

1
Seçimlerin yenilenmesi (fesih) yetkisini analiz etme
2017 değişikliği ile Cumhurbaşkanı'na tanınan yenileme yetkisi 'şartsız' bir yetkidir.
Eski sistemdeki hükümet krizi şartları kaldırılarak yürütmeye doğrudan seçimleri yenileme imkanı tanınmıştır.
2
Ara seçim istisnalarını karşılaştırma
%5 boşalma durumunda 1 yıl yasağı devam ederken, bir ilin temsilcisiz kalması durumunda hiçbir yasak uygulanmaz.
Temsilde adalet ve süreklilik ilkesi gereği bir ilin tamamen temsilcisiz kalması mutlak bir seçim zorunluluğu doğurur.
3
Savaş sebebiyle erteleme kuralını kontrol etme
Karar yetkisi yalnızca TBMM'dedir ve süre 1 yıldır.
Milli iradenin temsilcisi olan Meclis, olağanüstü durumlarda seçimi erteleme yetkisine sahip tek organdır.

Key Concept

1982 Anayasası'nda Seçimlerin Yenilenmesi ve Ara Seçim Rejimi
Question 184Question →

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından alınan parlamento kararları, kural olarak Cumhurbaşkanının onayına tabi olmayan ve yargı denetimi dışında kalan işlemlerdir. Ancak 1982 Anayasası, hukuk devleti ilkesini korumak amacıyla üç spesifik parlamento kararı için istisnai olarak Anayasa Mahkemesi yolunu açık tutmuştur.

Buna göre, aşağıdaki parlamento kararlarından hangisi üzerinde Anayasa Mahkemesi'nin yargısal denetim yetkisi bulunmaktadır?

Show answer & explanation

Answer: TBMM İçtüzüğü'nde yapılan değişiklikler

Answer

TBMM İçtüzüğü'nde yapılan değişiklikler
Parlamento kararları, TBMM’nin kanun dışındaki işlemleridir. 1982 Anayasası’na göre kural olarak bu kararlara karşı yargı yolu kapalıdır. Ancak hukuk devleti ilkesi gereği; TBMM İçtüzüğü, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları için Anayasa Mahkemesi'ne iptal başvurusu yapılabilmektedir. TBMM İçtüzüğü'nün değiştirilmesi bu üç istisnadan biri olduğu için doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Parlamento kararlarının genel yargısal statüsünü belirle.
Parlamento kararları kural olarak yargı denetimine tabi değildir.
Yasama organının kendi iç işleyişine ve siyasi takdirine bırakılan işlemlerin istikrarını korumak.
2
Anayasa'daki istisnai durumları (yargı yolu açık olanları) hatırla.
İçtüzük değişiklikleri, Yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve Milletvekilliğinin düşürülmesi (istifa, bağdaşmazlık, devamsızlık).
Bu kararların milletvekillerinin temel haklarını veya yasama işleyişinin anayasal sınırlarını doğrudan etkilemesi.
3
Verilen seçenekleri bu üç istisna ile karşılaştır.
Sadece TBMM İçtüzüğü'nün değiştirilmesi kararı listelenen istisnalar arasında yer almaktadır.
Diğer tüm seçenekler (savaş ilanı, OHAL onayı vb.) yargı yolu kapalı olan 'diğer' parlamento kararlarıdır.

Key Concept

Parlamento Kararlarında Yargısal Denetim İstisnaları

Hints

1
Parlamento kararlarından sadece 3 tanesi Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenebilir.
2
Bu 3 karar; Meclisin çalışma kuralları, vekilin korunması ve vekilliğin sonlandırılması ile ilgilidir.
3
Anayasa Mahkemesi'nin denetlediği parlamento kararları: İçtüzük, Dokunulmazlığın Kaldırılması ve Milletvekilliğinin Düşürülmesi'dir.

Practice More

Milletvekilliğinin düşürülmesi kararına karşı AYM'ye kaç gün içinde başvurulması gerektiğini ve mahkemenin kaç günde karar vermesi gerektiğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 185Question →

1982 Anayasası'nda yapılan 2017 anayasa değişiklikleri ile Türkiye Büyük Millet Meclisinin bilgi edinme ve denetim yolları yeniden düzenlenmiştir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi güncel anayasal düzenlemede TBMM'nin bilgi edinme ve denetim yolları arasında yer almaz?

Show answer & explanation

Answer: Sözlü soru

Answer

Sözlü soru mekanizması 2017 anayasa değişikliği ile kaldırıldığı için TBMM'nin güncel denetim yolları arasında yer almaz.
1982 Anayasası'nın 98. maddesinde 2017 yılında yapılan değişiklikle, TBMM'nin bilgi edinme ve denetim yolları yeniden tanımlanmıştır. Bu düzenleme ile 'Sözlü soru' ve 'Gensoru' mekanizmaları tamamen kaldırılmıştır. Günümüzde sadece yazılı soru, meclis araştırması, meclis soruşturması ve genel görüşme yöntemleri kullanılmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
1982 Anayasası'nın 98. maddesinde yer alan güncel bilgi edinme ve denetim yollarını hatırlamak.
Güncel yollar: Yazılı soru, meclis araştırması, genel görüşme ve meclis soruşturmasıdır.
Anayasa'nın mevcut metni denetim yollarını bu dört başlık altında sınırlamıştır.
2
2017 anayasa değişiklikleri ile yürürlükten kaldırılan yöntemleri belirlemek.
Gensoru ve sözlü soru mekanizmalarının kaldırıldığı tespit edilir.
Parlamenter sistemden Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ne geçişle birlikte yürütmenin siyasi sorumluluğuna dayanan bu yöntemlere son verilmiştir.

Key Concept

2017 Anayasa Değişikliği Sonrası TBMM Denetim Yolları
Estimated Time:45s
Question 186Question →

19821982 Anayasası'nın hükümleri çerçevesinde, milletvekili seçilen bir kişinin "milletvekilliği sıfatını kazanma anı" ile "yasama görevine başlama (yetki kullanımı) anı" arasındaki hukuki ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Milletvekilliği sıfatı ve buna bağlı dokunulmazlık hakları seçim tutanağının düzenlenmesiyle kazanılırken, yasama yetkilerinin fiilen kullanılması ant içme işlemine bağlıdır.

Answer

Milletvekilliği sıfatı ve buna bağlı dokunulmazlık hakları seçim tutanağının düzenlenmesiyle kazanılırken, yasama yetkilerinin fiilen kullanılması ant içme işlemine bağlıdır.
Milletvekilliği sıfatı, Anayasa hukuku ilkelerine göre İl Seçim Kurulu tarafından düzenlenen seçim tutanağının (mazbata) hazırlandığı an kazanılır. Bu andan itibaren kişi, milletvekili sıfatına ve buna bağlı olan yasama dokunulmazlığına sahip olur. Ancak Anayasa'nın 8181. maddesi, milletvekillerinin göreve başlayabilmeleri ve meclis çalışmalarına (kanun teklifi, oy kullanma, söz alma) katılabilmeleri için Genel Kurulda ant içmelerini şart koşmuştur. Dolayısıyla sıfat mazbata ile, yetki kullanımı ise ant içme ile başlar.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılma anını belirlemek.
Sıfat, İl Seçim Kurulu tarafından seçim tutanağının (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır.
Seçim sonuçlarının il düzeyinde kesinleşmesi sıfatın kazanılması için yeterlidir.
2
Ant içme işleminin hukuki niteliğini analiz etmek.
Ant içme, milletvekilinin "yasama görevine başlaması" ve yetkilerini (oy kullanma, söz alma vb.) kullanabilmesi için zorunludur.
Anayasa'nın 8181. maddesi uyarınca ant içmeyen vekiller göreve başlamış sayılmazlar.
3
Sıfat ve görev arasındaki farkı karşılaştırmak.
Mazbata ile sıfat kazanılır ve dokunulmazlık başlar; ant içme ile ise yasama yetkileri aktif hale gelir.
Hukuki statü ile fonksiyonel yetki kullanımı farklı anlarda gerçekleşir.

Key Concept

Milletvekilliği Sıfatı vs. Yasama Görevine Başlama
Estimated Time:50s
Question 187Question →

1982 Anayasası'na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) bünyesinde kurulan siyasi parti grupları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, Meclis Başkanlığı seçimi için aday gösterebilirler.

Answer

Siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığı seçimi için aday gösterebileceği ifadesi yanlıştır; çünkü Anayasa'ya göre siyasi parti grupları Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.
Doğru yanıt olan siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığına aday gösterebileceği bilgisi yanlıştır. 1982 Anayasası'nın 94. maddesi, 'Siyasi parti grupları, Başkanlık için aday gösteremezler' hükmünü açıkça içermektedir. Bu yasak, Meclis Başkanının tarafsızlığını korumayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 94. maddesini incele.
Meclis Başkanlık Divanı ve seçim usulü belirlenir.
Siyasi parti gruplarının meclis içi yetki sınırlarını tespit etmek.
2
Adaylık kriterlerini değerlendir.
Meclis Başkanlığı adaylığının sadece milletvekillerinin bireysel iradesine bağlı olduğu görülür.
Grupların bu süreçte kurumsal olarak müdahil olamayacağını doğrulamak.
3
Yanlış olan önermeyi belirle.
Siyasi parti gruplarının aday gösterebileceğini iddia eden ifade hatalıdır.
Anayasal yasağı ihlal eden seçeneği bulmak.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasakları

Hints

1
Meclis Başkanlığı makamının tarafsızlığı ile ilgili anayasal hükümleri düşünün.
2
Meclis Başkanı adaylığı siyasi bir partinin kararı mıdır yoksa bir milletvekilinin kendi kararı mıdır?
3
Anayasa madde 94'e göre grupların aday göstermesi kesin olarak yasaklanmıştır.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı adaylığı ile Meclis Başkanlığı adaylığı arasındaki 'siyasi parti grubu' yetki farkını inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Question 188Question →

1982 Anayasası ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde; milletvekilliği sıfatının kazanılması, yasama dokunulmazlığının başlangıcı ve ant içme (yemin) süreci arasındaki hukuki ilişkiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulu tarafından tutanağın (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır ve yasama dokunulmazlığı bu andan itibaren başlar.

Answer

Milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulu tarafından tutanağın (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır ve yasama dokunulmazlığı bu andan itibaren başlar.
Milletvekilliği süreci iki aşamalıdır: Statüsel kazanım ve yetki kullanımı. İl seçim kurulunun tutanağı düzenlemesiyle kişi 'milletvekili' statüsünü kazanır ve bu statüye bağlı olan yasama dokunulmazlığı koruması derhal başlar. Ancak bu kişinin meclis çalışmalarına (oylama, komisyon, kürsü) katılabilmesi için Anayasa madde 81 uyarınca ant içmesi bir 'yürürlük/icra' şartıdır.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının hangi anda kazanıldığını belirle.
İl seçim kurullarınca hazırlanan tutanağın (mazbata) düzenlendiği an sıfat kazanılır.
YSK'nın kesin sonuç ilanı sadece süreci resmileştirir; sıfat yerelde kazanılır.
2
Yasama dokunulmazlığının başlangıç anını tespit et.
Seçimden sonra sıfatın kazanılmasıyla birlikte dokunulmazlık başlar.
Anayasa mahkemesi içtihatları ve anayasal doktrin gereği dokunulmazlık, şahsın milletvekili sıfatını almasıyla eş zamanlıdır.
3
Ant içmenin (yemin) hukuki niteliğini analiz et.
Yemin, kazanılan hakların ve yetkilerin 'kullanılabilmesi' için bir ön şarttır.
Yemin etmeyen milletvekili, maaş alabilir veya dokunulmazlıktan yararlanabilir ancak genel kurulda oy kullanamaz, söz alamaz.
4
Tüm bilgileri birleştirerek doğru hukuki ilişkiyi seç.
Sıfat ve dokunulmazlık mazbata ile başlar; yemin ise göreve başlama koşuludur.
Hukuki statü ile yetki kullanımı arasındaki teknik ayrım budur.

Key Concept

Milletvekilliği Sıfatı ile Görevin İfası Arasındaki Fark

Hints

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılması için mazbatanın kim tarafından verildiğini hatırlayın.

Practice More

Milletvekilliğinin sona erme hallerini, özellikle istifa ve devamsızlık durumlarındaki nitelikli çoğunluk farklarını inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Question 189Question →

19821982 Anayasası'nda düzenlenen "TBMM'nin genel görev ve yetkileri" ile bu yetkilerin anayasal sınırları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun kararı ile orman suçları dahil olmak üzere genel ve özel af ilanına karar vermek

Answer

Meclisin genel ve özel af ilan etme yetkisi bulunmakla birlikte, orman suçları Anayasa'nın 169. maddesi ile bu yetkinin kapsamı dışında bırakılmıştır.
İfadedeki hata, orman suçlarının af kapsamına alınabileceği iddiasıdır. 1982 Anayasası'nın 169. maddesi 'Ormanlara karşı işlenen suçlar genel ve özel af kapsamına alınamaz' hükmünü amirdir. Dolayısıyla TBMM 600 milletvekilinin tamamıyla karar alsa dahi orman suçlarını affedemez.

Step-by-Step Solution

1
TBMM'nin genel görevlerini içeren Anayasa maddesini incele.
19821982 Anayasası'nın 8787. maddesi TBMM'nin temel görevlerini (kanun yapmak, bütçe kabulü, af ilanı, para basımı vb.) listeler.
Genel yetki çerçevesini belirlemek için gereklidir.
2
Af ilanı için gerekli olan nitelikli çoğunluğu kontrol et.
Genel ve özel af ilanı için TBMM üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) gereklidir.
Af yetkisinin usul şartını doğrulamak için gereklidir.
3
Anayasa'nın suç kategorilerine getirdiği kısıtlamaları kontrol et.
Anayasa'nın 169169. maddesi: "Ormanlara karşı işlenen suçlar genel ve özel af kapsamına alınamaz."
Yetkinin esastan sınırlandığı özel durumu belirlemek için gereklidir.
4
Seçenekleri anayasal sınırlamalarla karşılaştır.
Af yetkisinin 'orman suçlarını' kapsaması anayasal olarak imkansızdır.
Yanlış olan ifadenin neden yanlış olduğunu netleştirmek için gereklidir.

Key Concept

TBMM'nin yasama yetkisinin anayasal sınırları ve orman suçlarının af yasağı.

Alternative Method

Soru çözümünde 'özel kısıtlamalar' mantığı izlenebilir. Anayasa'da bazı yetkiler genel olarak verilirken (af yetkisi gibi), bazı maddelerde bu yetkilere 'asla yapılamayacaklar' (orman suçları gibi) eklenmiştir. Bu tür 'negatif sınırlamalar' sınavın en zorlayıcı kısımlarıdır.
Estimated Time:1m 30s
Question 190Question →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından gerçekleştirilen denetim yolu aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Meclis Soruşturması

Answer

Meclis Soruşturması
Meclis soruşturması, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla TBMM tarafından açılan ve sonuçları itibarıyla cezai yaptırım (Yüce Divan) içeren tek denetim yoludur.

Step-by-Step Solution

1
Denetim yöntemlerinin amaçlarını karşılaştırma
Soruda geçen 'suç işledikleri iddiası' ifadesi, cezai bir denetim yolunu işaret etmektedir.
TBMM'nin denetim yolları arasında sadece bir tanesi cezai sorumluluk tespiti ve Yüce Divan yargılaması ile ilgilidir.
2
Mekanizmayı tanımlama
Bu mekanizma Meclis Soruşturmasıdır.
1982 Anayasası'nın 106. maddesi, bu süreci özel olarak düzenlemiştir.

Key Concept

Meclis Soruşturması, yürütme organı üyelerinin görev suçlarından dolayı cezai denetimini sağlar.

Alternative Method

Denetim yollarını 'bilgi alma' (Araştırma, Genel Görüşme, Yazılı Soru) ve 'suç/ceza odaklı' (Soruşturma) olarak kategorize etmek çözümü kolaylaştırır.
Estimated Time:45s
Question 191Question →

1982 Anayasası’nda düzenlenen milletvekilliği sıfatının sona erme halleri; kararın hukuki niteliği, oylama usulü ve gerekli olan karar yeter sayıları bakımından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Milletvekilinin istifası durumunda, üyeliğin düşmesine ilişkin Genel Kurul kararı, üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301 milletvekili) kabul oyu ile alınır.

Answer

Milletvekilinin istifası durumunda üyeliğin düşmesine ilişkin Genel Kurul kararının üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) ile alınması gerektiğini savunan ifade yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 84. maddesine göre, milletvekilliğinden istifa eden üyenin üyeliğinin düşmesine TBMM Genel Kurulu tarafından karar verilir. Ancak bu karar için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) değil, Anayasa'nın 96. maddesinde düzenlenen genel karar yeter sayısı olan 'adi çoğunluk' (toplantıya katılanların salt çoğunluğu, ancak bu sayı hiçbir şekilde 151151'den az olamaz) yeterlidir. Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301), parlamento kararı ile düşme halleri arasında sadece 'devamsızlık' (bir ayda 5 birleşim) sebebiyle yapılacak oylamada zorunludur.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliğinin sona erme hallerini (istifa, devamsızlık, kesin hüküm, atama) ve bu haller için gereken hukuki usulleri belirle.
İstifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık hallerinde 'Parlamento Kararı'; kesin hüküm ve kısıtlanmada 'Bildirim'; CB yardımcısı/bakan atanmada ise 'Kendiliğinden' sona erme söz konusudur.
Her sona erme hali farklı bir anayasal prosedüre ve karar alma mekanizmasına tabidir.
2
Parlamento kararı gerektiren haller için Anayasa'nın öngördüğü karar yeter sayılarını karşılaştır.
Devamsızlık hali için üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) gerekirken; istifa ve bağdaşmazlık durumları için Anayasa'da özel bir sayı belirtilmediğinden adi çoğunluk (151151'den az olmamak üzere katılanların salt çoğunluğu) yeterlidir.
Anayasa'nın 84. maddesi sadece devamsızlık durumunda nitelikli (301) çoğunluk aramaktadır.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri oylama usulü (açık/gizli) ve bildirim şartları açısından denetle.
İstifanın salt çoğunluk (301301) gerektirdiği iddiasının hatalı olduğu, devamsızlık için bu sayının doğru olduğu, bağdaşmazlıkta ise gizli oylama şartının bulunduğu doğrulanır.
Hukuki ayrıntıların (gizli oy, adi/salt çoğunluk ayrımı) doğruluğu tespit edilerek yanlış seçenek ortaya çıkarılır.

Key Concept

Milletvekilliğinin Sona Ermesinde Karar Yeter Sayıları ve Usul Farklılıkları

Practice More

Milletvekilliği düşürülen bir üyenin Anayasa Mahkemesine başvuru süreci ve mahkemenin karar verme süresini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 192Question →

1982 Anayasası'na göre, yasama çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içinde toplam beş birleşim günü katılmayan bir milletvekilinin üyeliğinin düşürülmesi ve bu işleme karşı yapılacak itiraz süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Üyelik, Genel Kurulun üye tamsayısının salt çoğunluğunun kararıyla düşer; milletvekili veya bir başka milletvekili, kararın alındığı tarihten itibaren yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine iptal başvurusunda bulunabilir.

Answer

Milletvekilliğinin devamsızlık sebebiyle düşmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301) kararı gerekir ve bu karara karşı yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine iptal davası açılabilir.
Doğru olan ifadede belirtildiği üzere; devamsızlık (bir ayda özürsüz/izinsiz toplam 5 birleşim) nedeniyle milletvekilliğinin düşmesi için TBMM Genel Kurulu'nun üye tamsayısının salt çoğunluğu (en az 301 kabul oyu) ile karar alması şarttır. Bu bir parlamento kararıdır ve Anayasa'nın 85. maddesi uyarınca bu karara karşı hem ilgili milletvekili hem de herhangi bir başka milletvekili, kararın alındığı tarihten itibaren 7 gün içinde iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Anayasa Mahkemesi bu başvuruyu 15 gün içinde kesin karara bağlamak zorundadır.

Step-by-Step Solution

1
Sona erme nedenini analiz etme
Devamsızlık (1 ayda 5 birleşim günü)
Anayasa'da devamsızlık hali, Meclis kararı gerektiren özel bir düşme nedenidir.
2
Karar yeter sayısını belirleme
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (600/2+1=301600/2 + 1 = 301)
İstifa ve bağdaşmazlıkta basit çoğunluk yeterliyken, devamsızlıkta Anayasa 84/4 uyarınca nitelikli (salt) çoğunluk aranır.
3
Yargısal denetim yolunu kontrol etme
Anayasa Mahkemesine 7 gün içinde başvuru, 15 gün içinde karar
Anayasa'nın 85. maddesi; istifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık nedeniyle düşme kararlarını AYM denetimine tabi kılmıştır.

Key Concept

Milletvekilliğinin Meclis Kararıyla Düşmesi ve Yargısal Denetimi (Art. 84-85)

Hints

1
Devamsızlık nedeniyle milletvekilliğinin düşmesi bir 'Parlamento Kararı'dır ve yargısal denetimi mümkündür.
2
Hangi çoğunluğun gerektiğini düşünün: İstifa için basit çoğunluk yeterliyken, devamsızlık için üye tamsayısının yarısından fazlası gerekir.
3
Anayasa Mahkemesine başvuru süresi 7 gün, mahkemenin karar verme süresi ise 15 gündür.

Practice More

Milletvekilliğinin sona ermesi hallerinden hangilerinin yargı denetimine tabi olmadığını (örneğin Cumhurbaşkanı seçilme) inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 193Question →

19821982 Anayasası ve TBMM İçtüzüğü hükümleri uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) bünyesinde faaliyet gösteren siyasi parti gruplarının yetki, görev ve anayasal yasakları ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında meclis soruşturması açılmasına dair grup adına önerge verebilirler.

Answer

Siyasi parti gruplarının Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında meclis soruşturması açılmasına dair grup adına önerge verebileceğini belirten ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 19821982 Anayasası'nın 100100. maddesine göre Meclis soruşturması açılması, üye tam sayısının salt çoğunluğunun (301301 milletvekili) vereceği önerge ile istenir. Siyasi parti gruplarının bir 'grup önergesi' ile meclis soruşturması açılmasını talep etme yetkisi yoktur. Ayrıca bu konudaki görüşmelerde grup kararı alınması da anayasal olarak yasaklanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Meclis denetim yollarının (Araştırma, Genel Görüşme, Soruşturma) başvuru şartlarını inceleyin.
Meclis araştırması ve genel görüşme için siyasi parti grupları yetkiliyken, meclis soruşturması için özel bir sayısal şart vardır.
Siyasi parti gruplarının genel yetkileri ile spesifik denetim mekanizmalarının anayasal sınırlarını ayırt etmek gerekir.
2
19821982 Anayasası'nın 100100. maddesini analiz edin.
Meclis soruşturması açılmasının üye tam sayısının salt çoğunluğu (301301) tarafından istenebileceği, grupların bu konuda yetkilendirilmediği görülür.
Meclis soruşturması cezai sorumluluk doğurduğu için anayasa koyucu bu yetkiyi gruplara değil, doğrudan milletvekillerine tanımıştır.
3
Seçeneklerdeki anayasal yasakları (Başkanlık adaylığı, dokunulmazlık kararı) kontrol edin.
Siyasi parti gruplarının başkanlık için aday gösteremeyeceği ve dokunulmazlık/soruşturma konularında grup kararı alamayacağı bilgileri anayasa ile uyumludur.
Bu yasaklar parlamenter iradenin partizan baskılardan korunması amacını taşır.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasaklı İşlemleri ve Meclis Soruşturması Usulü

Practice More

Siyasi parti gruplarının Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma yetkisindeki 'en fazla üyeye sahip iki grup' kısıtlamasını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 194Question →

1982 Anayasası’nda TBMM’nin işlemleri "kanun" ve "parlamento kararı" olarak ikili bir ayrıma tabi tutulmuştur. Kanunlar kural olarak Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanır ve Anayasa Mahkemesi’nin yargısal denetimine tabidir. Parlamento kararları ise kural olarak Meclis içinde kesinleşir ve Cumhurbaşkanı'nın onayına sunulmadan Resmi Gazete'de yayımlanır; ayrıca genel kural olarak yargısal denetim dışındadır.

Buna göre, aşağıda verilen TBMM işlemlerinden hangisi hukuki niteliği itibarıyla bir "parlamento kararı" olmayıp, yürürlüğe girmesi için Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması gereken ve Anayasa Mahkemesi’nin denetimine tabi olan bir "kanun"dur?

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması

Answer

Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması
Milletlerarası antlaşmaların onaylanmasının uygun bulunması, 1982 Anayasası'nın 90. maddesi uyarınca TBMM tarafından bir 'kanun' ile yerine getirilir. Kanunlar, parlamento kararlarından farklı olarak Cumhurbaşkanı'na yayımlanması için gönderilir ve Anayasa Mahkemesi tarafından kural olarak denetlenebilir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemlerin hukuki formlarını (kanun veya parlamento kararı) ayırt etmek.
İşlemlerin Cumhurbaşkanı onayı ve yargısal denetim mekanizmaları bakımından farklılaştığı görülür.
Kanunlar ve parlamento kararları farklı usul ve denetimlere tabidir.
2
Seçeneklerdeki işlemlerin Anayasal dayanaklarını incelemek.
Savaş ilanı, dokunulmazlığın kaldırılması ve Meclis Başkanı seçimi gibi işlemlerin parlamento kararı olduğu saptanır.
Bu işlemler TBMM'nin kendi içinde aldığı ve kanun formunda olmayan irade açıklamalarıdır.
3
Kanun formunda olması gereken işlemi belirlemek.
Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca antlaşmaların uygun bulunması işleminin kanunla yapılacağı tespit edilir.
Anayasa koyucu bu yetkiyi açıkça 'kanun' şartına bağlamıştır.

Key Concept

Kanun ve Parlamento Kararı Ayrımı

Practice More

Parlamento kararlarından hangilerinin (İçtüzük, Dokunulmazlık, Üyelik) Anayasa Mahkemesi denetimine tabi olduğunu tekrar edin.
Estimated Time:1m 30s
Question 195Question →

1982 Anayasası ve yerleşik seçim hukuku ilkeleri uyarınca; milletvekili seçilen bir kişinin "milletvekilliği sıfatını kazanması", "yasama dokunulmazlığından yararlanması" ve "parlamenter yetkilerini kullanması" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Milletvekilliği sıfatı İl Seçim Kurulu tarafından tutanağın (mazbata) düzenlenmesiyle kazanılır ve dokunulmazlık seçilme anından itibaren başlar; ancak yasama yetkilerini kullanabilmek için ant içmek zorunludur.

Answer

Milletvekilliği sıfatı İl Seçim Kurulu tarafından tutanağın düzenlenmesiyle kazanılır, yasama dokunulmazlığı seçilme ile başlar ve yasama yetkilerinin kullanımı için ant içilmesi şarttır.
Doğru ifadeye göre; milletvekilliği sıfatı (unvanı), İl Seçim Kurulunca mazbatanın düzenlendiği an kazanılır. Yasama dokunulmazlığı ise Anayasa'nın açık hükmü gereği 'seçilme' ile birlikte başlar. Ancak, bu unvanın kazanılmış olması kişinin doğrudan Meclis çalışmalarına katılmasına yetmez; parlamenter yetkilerin (oy kullanma, teklif verme vb.) fiilen kullanılabilmesi için TBMM Genel Kurulunda ant içilmesi Anayasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının (unvanının) ne zaman kazanıldığını belirle.
Sıfat, İl Seçim Kurulu tarafından milletvekili seçildiğine dair tutanağın (mazbata) düzenlendiği anda kazanılır.
Milletvekilliği statüsü, seçimin yerel düzeyde kesinleşmesini belgeleyen mazbatanın tanzimi ile hukuken oluşur.
2
Yasama dokunulmazlığının başlangıç anını tespit et.
Yasama dokunulmazlığı, Anayasa uyarınca kişinin "seçilmesiyle" birlikte başlar.
Anayasa Madde 83, dokunulmazlığın seçilenler için seçilme anından itibaren geçerli olduğunu hükme bağlamıştır.
3
Yasama yetkilerinin (göreve başlama) kullanılma şartını kontrol et.
Milletvekillerinin Meclis çalışmalarına katılabilmesi ve yetki kullanabilmesi için ant içmesi zorunludur.
Anayasa Madde 81'e göre ant içmeyen milletvekilleri, yasama faaliyetlerine katılamaz ve parlamenter yetkilerini kullanamazlar.

Key Concept

Milletvekilliği sıfatının kazanılması ile göreve başlama arasındaki hukuki farklar.

Alternative Method

Süreci üç aşamalı bir kronoloji olarak kodlamak kolaylık sağlar: 1. Seçilme ve Mazbata (Sıfat ve Dokunulmazlık), 2. Meclis Kaydı (İdari İşlem), 3. Ant İçme (Yetki Kullanımı ve Göreve Başlama).
Estimated Time:2m 0s
Question 196Question →

1982 Anayasası'nda düzenlenen seçim türlerinden olan 'ara seçim' ile 'seçimlerin yenilenmesi' (erken seçim) arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Ara seçimde sadece boşalan milletvekilliği üyelikleri için seçim yapılır; seçimlerin yenilenmesinde ise Meclis ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri birlikte yapılır.

Answer

Ara seçim ile seçimlerin yenilenmesi arasındaki temel fark; ara seçimin sadece boşalan milletvekilliği üyeliklerini doldurmaya yönelik kısmi bir işlem olması, seçimlerin yenilenmesinin ise hem Meclis hem de Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin birlikte ve bütünsel olarak tekrarlanmasıdır.
Ara seçim ile seçimlerin yenilenmesi arasındaki en temel fark, seçimin kapsadığı alan ve sonuçlarıdır. Ara seçim, yalnızca Meclis'teki boşalan milletvekilliği koltuklarını doldurmak amacıyla yapılan sınırlı bir seçimdir ve mevcut yasama dönemini sıfırlamaz. Oysa seçimlerin yenilenmesi, hem Türkiye Büyük Millet Meclisi genel seçiminin hem de Cumhurbaşkanlığı seçiminin birlikte, aynı gün ve her iki organın tüm üyelerini kapsayacak şekilde tekrarlanmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Ara seçim kavramının kapsamını belirleyin.
Ara seçim, TBMM üye tamsayısında bir azalma (boşalma) olduğunda, sadece bu eksik üyelikleri tamamlamak için yapılan özel bir seçim türüdür.
Seçimin hangi organı ve hangi kapsamda etkilediğini anlamak için.
2
Seçimlerin yenilenmesi kavramının 2017 sonrası işleyişini analiz edin.
Anayasa uyarınca seçimlerin yenilenmesine karar verildiğinde, yasama (TBMM) ve yürütme (Cumhurbaşkanlığı) seçimlerinin aynı gün ve birlikte yapılması zorunludur.
Yeni hükümet sistemindeki 'birlikte seçim' ilkesini hatırlamak için.
3
İki türü kapsam bakımından karşılaştırarak ayırt edici farkı bulun.
Ara seçimde sadece Meclis'in bir kısmı seçilirken, seçimlerin yenilenmesinde her iki anayasal organın tamamı için sandığa gidilir.
Seçenekler arasından anayasal tanıma en uygun olanı belirlemek için.

Key Concept

Ara seçim ve seçimlerin yenilenmesi arasındaki mahiyet farkı
Question 197Question →

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler de göz önüne alındığında, milletvekili seçilme yeterliliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Askerlik hizmetini fiilen yapmış olmak, aday olabilmek için zorunlu bir şarttır.

Answer

Askerlik hizmetini fiilen yapmış olma zorunluluğu, 2017 değişikliği ile yerini 'askerlikle ilişiği bulunmamak' şartına bırakmıştır.
Milletvekili seçilme yeterliliğinde en kritik güncel değişikliklerden biri askerlik şartıdır. Mevcut düzenlemeye göre kişinin askerliğini fiilen yapmış olması gerekmez; askerlik çağına gelmemiş olması, askerliğini tecil ettirmiş olması veya askerlikten muaf olması 'askerlikle ilişiği bulunmamak' kapsamında değerlendirilir ve adaylığa engel teşkil etmez.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 76. maddesindeki öğrenim şartını kontrol et.
En az ilkokul mezunu olma şartının korunduğu görülür.
Milletvekilliği için yükseköğrenim şartı aranmaz.
2
Adli sicil ve mahkumiyet şartlarını değerlendir.
Taksirli suçların süreye bakılmaksızın engel teşkil etmediği, ancak yüz kızartıcı suçların affa uğrasa bile engel olduğu saptanır.
Anayasa, kamu hizmetine girişte liyakat ve güven unsurlarını korumak için bazı suçları mutlak engel sayar.
3
Yaş ve askerlik durumu ile ilgili güncel değişiklikleri incele.
Yaşın 18 olduğu ve askerlikte 'fiilen yapma' değil 'ilişiği olmama' (tecilli, muaf veya yapmış olma) kriterinin esas alındığı görülür.
Gençlerin temsiliyetini artırmak ve askerlik çağına gelmemiş olanların da aday olabilmesini sağlamak amacıyla düzenleme yapılmıştır.

Key Concept

Milletvekili Seçilme Yeterliliği Şartları

Hints

1
2017 Anayasa değişikliklerinin getirdiği 'yaş' ve 'askerlik' güncellemelerine odaklanın.
2
Askerlik şartı artık 'tamamlama' üzerine değil, 'yasal bir engeli olmama' (ilişiği bulunmama) üzerine kuruludur.
3
Bir kişi askerliğini tecil ettirmişse veya henüz askerlik çağına girmemişse de milletvekili adayı olabilir.

Practice More

Milletvekili seçildikten sonra hangi meslek gruplarının görevlerinden istifa etmesi gerektiğini (hakimler, savcılar, TSK mensupları vb.) inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Question 198Question →

19821982 Anayasası'na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda gerçekleştirilen bir kanun teklifi oylamasına 310310 milletvekilinin katıldığı bir oturumda; yapılan oylama sonucunda 155155 kabul, 100100 ret ve 5555 çekimser oy kullanılmıştır.

Buna göre, söz konusu oylamanın sonucuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Kabul oyları, toplantıya katılanların salt çoğunluğu olan 156156 sayısına ulaşamadığı için kanun teklifi reddedilmiş sayılır.

Answer

Kabul oyları toplantıya katılanların salt çoğunluğu olan 156156 sayısına ulaşamadığı için kanun teklifi reddedilmiş sayılır.
1982 Anayasası'na göre TBMM'de karar yeter sayısı, toplantıya katılanların salt çoğunluğudur; ancak bu sayı üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından (151151) az olamaz. Senaryoda 310310 milletvekili toplantıya katıldığına göre, karar yeter sayısı 310310'un yarısından bir fazlası olan 156156'dır (156>151156 > 151 olduğu için büyük olan sayı esas alınır). Oylamada elde edilen 155155 kabul oyu bu sınırı karşılamadığı için teklif reddedilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Toplantı yeter sayısını kontrol et.
600×1/3=200600 \times 1/3 = 200.
Toplantının açılabilmesi için en az 200 milletvekili hazır bulunmalıdır. Senaryoda 310 kişi katıldığı için toplantı geçerlidir.
2
Anayasal karar yeter sayısı alt sınırını belirle.
600×1/4+1=151600 \times 1/4 + 1 = 151.
Anayasa'ya göre karar yeter sayısı üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından az olamaz.
3
Toplantıya katılanlara göre salt çoğunluğu hesapla.
310/2=155310 / 2 = 155; Salt Çoğunluk =156= 156.
Genel kural, toplantıya katılanların salt çoğunluğu (yarısından bir fazlası) ile karar verilmesidir.
4
Karar yeter sayısını netleştir ve sonuçla kıyasla.
Gereken: 156156, Mevcut: 155155. Sonuç: Red.
156156 ve 151151 sayılarından hangisi büyükse o esas alınır. 156>151156 > 151 olduğu için gereken sayı 156156'dır. 155155 kabul oyu bu sınıra ulaşamamıştır.

Key Concept

TBMM Karar Yeter Sayısı Hesabı
Question 199Question →

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) yasama yetkisi kapsamında görüştüğü tekliflerde, toplumsal hayatı yakından ilgilendiren bazı düzenlemelerin kabulü için Anayasa koyucu tarafından 'nitelikli çoğunluk' şartı aranmıştır. 19821982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, genel ve özel af ilanını içeren bir kanun teklifinin TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilebilmesi için aranan asgari karar yeter sayısı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu

Answer

Genel ve özel af ilanını içeren kanun tekliflerinin kabulü için TBMM üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu (360360 milletvekili) aranmaktadır.
19821982 Anayasası'nın 'Türkiye Büyük Millet Meclisinin görev ve yetkileri' başlıklı 8787. maddesine göre; genel ve özel af ilanına karar vermek Meclis'in yetkisindedir. Ancak bu kararın alınabilmesi için üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun (360360 milletvekili) kabul oyu vermesi şart koşulmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Kanun türünün belirlenmesi
Genel ve özel af ilanı kanunu.
Anayasa'nın 8787. maddesi Meclis'in görevlerini sayarken af yetkisini özel bir çoğunluğa bağlamıştır.
2
Gereken nitelikli çoğunluk oranının hatırlanması
3/53/5 (Beşte üç) oranı.
Af kanunları toplumsal uzlaşı gerektirdiği için salt çoğunluktan daha yüksek bir rıza aranır.
3
Sayısal karşılığın hesaplanması
600×(3/5)=360600 \times (3/5) = 360.
Mevcut sistemde üye tamsayısı 600600 olduğu için oran bu sayı üzerinden hesaplanır.

Key Concept

Nitelikli Karar Yeter Sayıları

Hints

1
Af kanunları için basit çoğunluk (toplantıya katılanların salt çoğunluğu) yeterli değildir.
2
Bu oran, Meclis'in mevcut üye sayısı olan 600600 üzerinden 360360 milletvekiline tekabül eder.
3
Anayasa değişikliği teklifinin kabulü için gereken asgari oranla aynıdır.

Practice More

Cumhurbaşkanı'nın veto ettiği bir kanunun Meclis tarafından aynen kabul edilmesi için gereken oranı da tekrar etmeniz faydalı olacaktır.
Estimated Time:45s
Question 200Question →

1982 Anayasası’na göre, siyasi parti gruplarının Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) bünyesindeki hukuki statüsü, hakları ve faaliyet sınırları ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, meclisin en önemli kolektif yapıları olmaları sebebiyle TBMM Başkanlığı seçimi için kendi içlerinden bir aday belirleyerek Genel Kurul’a sunabilirler.

Answer

Siyasi parti gruplarının TBMM Başkanlığı için aday gösterebileceğini belirten ifade yanlıştır; çünkü Anayasa uyarınca gruplar Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.
1982 Anayasası'nın 94. maddesi açıkça 'Siyasi parti grupları Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler' hükmünü içermektedir. Bu yasağın amacı, Meclis Başkanı'nın partiler üstü ve tarafsız konumunu korumaktır. Grupların aday gösteremeyeceği belirtilen seçenek bu nedenle hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Siyasi parti gruplarının kuruluş şartını kontrol et
Grubun kurulması için en az 2020 milletvekili gereklidir (m. 95).
Anayasal alt sınırı doğrulamak için.
2
Meclis organlarındaki temsil haklarını incele
Gruplar; Başkanlık Divanı, komisyonlar ve Danışma Kurulu'nda güçleri oranında temsil edilirler.
Grupların parlamenter haklarını doğrulamak için.
3
Yasama ve denetim faaliyetlerindeki yasakları analiz et
Yasama dokunulmazlığı ve Meclis soruşturması konularında grup kararı alınamaz (Meclis soruşturmasında ayrıca görüşme de yapılamaz).
Kolektif iradenin yasaklandığı alanları belirlemek için.
4
Meclis Başkanlığı seçim usulünü değerlendir
Anayasa m. 94 uyarınca: 'Siyasi parti grupları Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.'
En temel anayasal yasağı tespit ederek yanlış bilgiyi bulmak için.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasakları ve Hakları

Alternative Method

Adaylık yasaklarını 'Meclis Başkanı' (yasak) ve 'Cumhurbaşkanı' (serbest) şeklinde zıtlık üzerinden kodlamak hata payını düşürür.
Estimated Time:1m 40s
PreviousPage 10 / 41Next
Yasama — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 10 | Examkin