Yasama

802 questions

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından gerçekleştirilen yasama işlemleri; nitelikleri ve tabi oldukları hukuki rejim bakımından "kanunlar" ve "parlamento kararları" şeklinde bir ayrıma tabi tutulur. Parlamento kararları kural olarak yargı denetimi dışında kalsa da, Anayasa koyucu bu kararların taşıdığı önem nedeniyle üç tanesini bu kuralın dışında bırakarak Anayasa Mahkemesi denetimine açmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasa Mahkemesinin yargısal denetimine tabi olan bir parlamento kararıdır?

Savaş ilanına karar verilmesi

Genel af ilan edilmesi

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması

Olağanüstü halin uzatılmasına karar verilmesi

Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine izin verilmesi

Show answer & explanation

Answer: Yasama dokunulmazlığının kaldırılması

Answer

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararı, Anayasa'da açıkça belirtilen ve yargı denetimine tabi olan üç istisnai parlamento kararından biridir.

1982 Anayasası'na göre TBMM'nin tüm parlamento kararları yargı denetimi dışındayken, sadece üç tanesi istisnadır: TBMM İçtüzüğü, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi. Seçeneklerde yer alan yasama dokunulmazlığının kaldırılması bu kapsamda yer alır.

Step-by-Step Solution

TBMM işlemlerini niteliklerine göre ayırt et.

Meclis işlemleri 'Kanun' ve 'Parlamento Kararı' olarak ikiye ayrılır.

Soruda istenen işlemin bir 'parlamento kararı' olması ve 'yargı denetimine tabi' olması şartlarını birlikte sağlaması gerekir.

Parlamento kararlarının yargısal denetim rejimini belirle.

Genel kural olarak parlamento kararlarına karşı yargı yolu kapalıdır.

Yasama organının iç işleyişine veya siyasi iradesine dayanan kararların yargı denetimine sokulmaması asıldır.

Yargı denetimine tabi olan istisnai parlamento kararlarını listele.

1. Meclis İçtüzüğü, 2. Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması, 3. Milletvekilliğinin Düşürülmesi (İstifa, vekillikle bağdaşmayan iş yapma).

Anayasa'da sınırlı olarak sayılan (numerus clausus) bu üç durum dışındaki tüm parlamento kararları yargı denetimi dışındadır.

Key Concept

Parlamento Kararlarında Yargısal Denetim İstisnaları

Hints

Parlamento kararlarının %99'una karşı mahkemeye gidilemez.

Yargı yolu açık olan 3 istisnayı hatırlayın: İçtüzük, dokunulmazlık ve vekilliğin düşmesi.

Af ve bütçe gibi işlemlerin aslında 'kanun' olduğunu, 'parlamento kararı' olmadığını unutmayın.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karşı kaç gün içinde ve hangi mahkemeye başvurulabileceğini (7 gün içinde AYM) inceleyin.

Estimated Time:50s

Question 162Question →

1982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler ve 2017 anayasa değişiklikleri çerçevesinde kanunların yapım, yayımlanma ve yürürlük süreçleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cumhurbaşkanı tarafından Meclise geri gönderilen bir kanun, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu ile aynen kabul edilirse Cumhurbaşkanınca yayımlanır.

Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından kabul edilen Bütçe Kanunlarını, içerik bakımından uygun bulmadığı takdirde bir kez daha görüşülmek üzere on beş gün içinde Meclise geri gönderebilir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından alınan tüm parlamento kararları, Cumhurbaşkanı'nın onayından geçtikten sonra Resmi Gazete'de yayımlanarak hukuk aleminde varlık kazanır.

Meclis tarafından kabul edilen ve Cumhurbaşkanına gönderilen kanunlar, Cumhurbaşkanı tarafından herhangi bir gerekçe gösterilmeksizin reddedilerek Meclis gündeminden tamamen düşürülebilir.

Metninde yürürlük tarihi belirtilmemiş olan kanunlar, Resmi Gazete'de yayımlandıkları tarihi takip eden kırk beşinci günün sonunda kendiliğinden yürürlüğe girer.

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanı tarafından Meclise geri gönderilen bir kanun, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu ile aynen kabul edilirse Cumhurbaşkanınca yayımlanır.

Answer

Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunun Meclis tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu (301) ile aynen kabul edilmesi durumunda Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır.

Doğru ifadeye göre, Cumhurbaşkanı bir kanunu Meclise geri gönderirse, Meclis bu kanunu hiçbir değişiklik yapmadan (aynen) üye tamsayısının salt çoğunluğu olan en az 301 milletvekilinin oyuyla tekrar kabul ederse, Cumhurbaşkanı artık bu kanunu yayımlamak zorundadır. Bu, yasama organının yürütme üzerindeki dengeleyici gücünü gösterir.

Step-by-Step Solution

Cumhurbaşkanı'nın kanunlar üzerindeki yetkisini analiz etme

Cumhurbaşkanı kanunları 15 gün içinde yayımlar veya geri gönderir (Bütçe hariç).

Anayasal sürecin başlangıç noktasını belirlemek.

Geri gönderilen (veto edilen) kanun için Meclis karar sayısını kontrol etme

2017 değişikliği ile 'üye tamsayısının salt çoğunluğu' (301) şartı getirilmiştir.

Meclisin kanundaki ısrar yetkisinin nitelikli çoğunluk gerektirdiğini saptamak.

Bütçe Kanunu istisnasını değerlendirme

Bütçe kanunu veto edilemeyen tek kanun türüdür.

Kanun yapım sürecindeki en kritik istisnayı ayırt etmek.

Yürürlük tarihlerine ilişkin güncel kuralı hatırlama

Aksi belirtilmedikçe yayımlandığı gün yürürlüğe girer.

Outdated (güncelliğini yitirmiş) bilgilerle güncel hukuk kurallarını ayırmak.

Key Concept

Cumhurbaşkanı'nın Kanunları Geri Gönderme Yetkisi ve Meclisin Israr Hakkı

Hints

Bütçe Kanunları'nın Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilip gönderilemeyeceğini hatırlayın.

2017 Anayasa değişikliği ile Meclis'in veto edilen bir kanunda ısrar etmesi için gereken üye sayısının değiştiğine dikkat edin.

Cumhurbaşkanı kanunu veto ettiğinde Meclis bunu 301 milletvekili ile aynen kabul ederse süreç nasıl ilerler?

Practice More

Anayasa değişikliklerinin Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilmesi ve halkoyuna sunulması sürecindeki farkları inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 50s

Question 163Question →

$1982$ Anayasası'nın mevcut hükümleri ve anayasal teamüller dikkate alındığında; TBMM'nin görev ve yetkileri çerçevesinde tesis ettiği işlemlerin hukuki niteliği, oylama usulleri ve Cumhurbaşkanı ile ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

TBMM'nin para basılmasına karar vermesi kanun biçiminde gerçekleşirken, savaş ilanına karar vermesi parlamento kararı niteliğindedir; ancak Anayasa'da her iki işlemin kabulü için de üye tamsayısının nitelikli çoğunluğu şart koşulmamıştır.

Cumhurbaşkanı, kendisine gönderilen kanunları on beş gün içinde yayımlar veya bir daha görüşülmek üzere Meclis'e geri gönderir; bu kural genel ve özel af ilanına dair kanunlar ile bütçe kanunları için de aynen geçerlidir.

Milletlerarası andlaşmaların onaylanmasının uygun bulunmasına dair TBMM kararları, maddi anlamda kanun niteliğinde olduklarından Anayasa Mahkemesi'nin hem şekil hem de esas bakımından denetimine tabidir.

Kamu Başdenetçisi seçimi ve Hâkimler ve Savcılar Kurulu’na üye seçimi süreçlerinde TBMM, her iki işlem için de üye tamsayısının salt çoğunluğunun gizli oyu ile nihai kararını verir.

Savaş sebebiyle seçimlerin bir yıl geriye bırakılmasına karar verme yetkisi, Cumhurbaşkanının talebi üzerine TBMM tarafından üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu ile kullanılır.

Show answer & explanation

Answer: TBMM'nin para basılmasına karar vermesi kanun biçiminde gerçekleşirken, savaş ilanına karar vermesi parlamento kararı niteliğindedir; ancak Anayasa'da her iki işlemin kabulü için de üye tamsayısının nitelikli çoğunluğu şart koşulmamıştır.

Answer

Para basılmasına kanunla, savaş ilanına parlamento kararıyla karar verilir ve her iki işlem için de nitelikli çoğunluk aranmaz.

Doğru ifade, TBMM'nin yetkilerini kullanırken başvurduğu hukuki formlar arasındaki farkı ve oylama usullerini tam olarak yansıtmaktadır. Para basılmasına karar vermek

1982

Anayasası'nın

87

. maddesinde sayılan ve kanunla düzenlenen bir yetkiyken; savaş hali ilanı

92

. maddede düzenlenen bir parlamento kararıdır. Anayasa'da bu işlemler için herhangi bir nitelikli çoğunluk (beşte üç gibi) öngörülmediğinden, genel oylama kuralları geçerlidir.

Step-by-Step Solution

TBMM'nin işlemlerinin hukuki formunu belirle.

Para basılması kanunla (

87

. md), savaş ilanı ise parlamento kararı (

92

. md) ile yapılır.

Anayasa her yetki için farklı bir hukuki rejim öngörmüştür.

Oylama usullerini ve çoğunluk şartlarını kontrol et.

Her iki işlem için de Anayasa'da beşte üç veya salt çoğunluk gibi özel bir 'nitelikli' çoğunluk aranmaz; genel hükümlere göre karar alınır.

Anayasa'da özel bir sayı belirtilmeyen durumlarda basit çoğunluk (toplantıya katılanların salt çoğunluğu, en az

151

) geçerlidir.

Cumhurbaşkanı'nın veto yetkisini değerlendir.

Bütçe kanunları geri gönderilemezken, diğer kanunlar (af dahil) geri gönderilebilir; parlamento kararları ise kural olarak veto edilemez.

Hukuki işlemlerin türü, üzerindeki denetim yetkisini de belirler.

Key Concept

TBMM İşlemlerinin Hukuki Niteliği ve Oylama Usulleri

Practice More

TBMM'nin üye tamsayısının nitelikli çoğunluğunu (beşte üç veya üçte iki) gerektiren diğer özel durumları (Anayasa değişikliği, CB soruşturması vb.) gözden geçirebilirsiniz.

Estimated Time:2m 30s

Question 164Question →

$1982$ Anayasası’nın güncel hükümleri ve parlamento hukuku ilkeleri çerçevesinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) bilgi edinme ve denetim yolları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Meclis soruşturması önergesinin verilebilmesi için üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun (

360

milletvekili) yazılı teklifi gerekir ve soruşturma açılmasına karar verilmesi halinde komisyon üyeleri kura ile belirlenir.

Meclis araştırması yoluyla belli bir konuda bilgi edinilebilmesi için komisyon kurulması mümkün olup; Devlet sırları ve ticari sırlar bu denetim yolunun kapsamı dışındayken, yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin konularda da araştırma yapılamaz.

Yazılı soru önergeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları veya bakanlar tarafından TBMM Başkanlığına sunulduğu tarihten itibaren en geç on beş gün içinde cevaplandırılmak zorundadır; aksi halde ilgili kişi hakkında gensoru süreci başlar.

Genel görüşme açılmasına karar verilebilmesi için Genel Kurulda üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun (

360

milletvekili) gizli oyu aranırken, bu görüşmelerde yürütme adına sadece Cumhurbaşkanı konuşma yapabilir.

Meclis soruşturması sonucunda Yüce Divan'a sevk edilen bir bakanın görevi, Yüce Divan tarafından mahkûmiyet kararı verildiği anda sona erer; sevk kararı tek başına bakanlık sıfatını etkilemez.

Show answer & explanation

Answer: Meclis araştırması yoluyla belli bir konuda bilgi edinilebilmesi için komisyon kurulması mümkün olup; Devlet sırları ve ticari sırlar bu denetim yolunun kapsamı dışındayken, yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin konularda da araştırma yapılamaz.

Answer

Meclis araştırması, Devlet sırları ve ticari sırlar hariç her konuda bilgi edinilmesini sağlar ve yargı yetkisinin kullanıldığı alanlarda yapılamaz.

Doğru ifade, Meclis araştırmasının hem İçtüzük'ten kaynaklanan (ticari/Devlet sırrı) hem de Anayasa'dan kaynaklanan (yargı bağımsızlığı) sınırlarını doğru bir şekilde bir araya getirmektedir. Meclis araştırması yoluyla her türlü bilgiye erişilemeyeceği ve yargısal sürece müdahale edilemeyeceği ilkesi, parlamento hukukunun en kritik ve 'eleme' niteliğindeki bilgilerinden biridir.

Step-by-Step Solution

TBMM bilgi edinme ve denetim yollarının kapsamını analiz et.

Meclis Araştırması, Genel Görüşme, Meclis Soruşturması ve Yazılı Soru olmak üzere dört yöntem belirlendi.

Yöntemlerin sınırlarını ve usullerini ayırt etmek için temel tanımların yapılması gerekir.

Meclis araştırmasının yasal sınırlarını değerlendir.

TBMM İçtüzüğü Madde

104

uyarınca Devlet sırları ve ticari sırların kapsam dışı olduğu teyit edildi.

Araştırma yolunun mutlak bir bilgi edinme hakkı vermediğini, belirli gizlilik dereceli konularla sınırlandığını anlamak gerekir.

Anayasa'nın

138

. maddesinin denetim yolları üzerindeki etkisini incele.

Görülmekte olan bir dava hakkında yargı yetkisinin kullanılmasıyla ilgili denetim yollarının (soru, görüşme vb.) işletilemeyeceği belirlendi.

Kuvvetler ayrılığı ve yargı bağımsızlığı gereği yasamanın yargı sürecine müdahalesinin sınırını saptamak önemlidir.

Diğer seçeneklerdeki sayısal ve usul hatalarını ele.

Meclis soruşturması önerge sayısının

301

olduğu, Yüce Divan sevkinde görevin derhal sona erdiği ve gensorunun kaldırıldığı doğrulandı.

2017

Anayasa değişikliklerinin getirdiği güncel teknik detayları teyit etmek hata yapmayı önler.

Key Concept

TBMM Denetim Yollarının Maddi ve Şekli Sınırları

Practice More

Meclis soruşturması komisyonunun üye seçimi usulünü ve kura çekiminin detaylarını inceleyerek bu konudaki bilginizi derinleştirebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 165Question →

1982 Anayasası ve TBMM İçtüzüğü hükümleri uyarınca, Türkiye Büyük Millet Meclisinde (TBMM) oluşturulan siyasi parti gruplarının yetki, görev ve yasakları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Meclis Başkanlığı için yapılacak seçimlerde, her bir siyasi parti grubu kendi içinden bir milletvekilini aday gösterebilir.

Bir siyasi parti grubunun kurulabilmesi için en az yirmi milletvekilinin bir araya gelmesi zorunludur.

Siyasi parti grupları, yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin konularda görüşme yapamaz ve karar alamazlar.

TBMM Başkanlık Divanı ve ihtisas komisyonları üyelikleri, siyasi parti gruplarının üye sayıları oranında dağıtılır.

TBMM bünyesinde en fazla üyeye sahip olan iki siyasi parti grubu, kanunların iptali için Anayasa Mahkemesinde dava açma yetkisine sahiptir.

Show answer & explanation

Answer: Meclis Başkanlığı için yapılacak seçimlerde, her bir siyasi parti grubu kendi içinden bir milletvekilini aday gösterebilir.

Answer

Meclis Başkanlığı seçimlerinde siyasi parti gruplarının aday gösteremeyeceğini belirten ifade yanlıştır.

1982 Anayasası'nın 94. maddesi gereğince, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı için yapılacak seçimlerde siyasi parti grupları aday gösteremezler. Meclis Başkanlığı adaylığı tamamen milletvekilinin kendi hür iradesiyle yaptığı bireysel bir başvurudur. Bu kuralın temel amacı, yasama organının başındaki kişinin partizan baskılardan uzak ve tarafsız bir şekilde seçilmesini sağlamaktır.

Step-by-Step Solution

Siyasi parti gruplarının yasaklı olduğu alanları hatırla.

Grup kararı alınamayacak ve aday gösterilemeyecek durumlar belirlenir.

Anayasa ve İçtüzük bazı hassas konularda grupların kurumsal baskı kurmasını önler.

Meclis Başkanlığı adaylığı prosedürünü incele.

Anayasa Madde 94: 'Siyasî parti grupları Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.'

Meclis Başkanının tarafsızlığını korumak adına adaylığın grup kararıyla değil, bireysel başvuruyla olması gerekir.

Diğer seçeneklerin doğruluğunu teyit et.

20 üye şartı, dokunulmazlık yasağı, oransal temsil ve AYM'ye dava açma yetkileri doğrulanır.

Yanlış olan seçeneğin tekliğinden emin olunur.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasaklı Faaliyetleri

Hints

Meclis Başkanının tarafsızlığı ilkesini düşünün.

Grupların aday gösteremediği tek makamın Meclis Başkanlığı olduğunu hatırlayın.

Anayasa Madde 94'te yer alan 'Meclis Başkanlığı adaylığı' kısıtlamasına odaklanın.

Practice More

Siyasi parti gruplarının diğer yetkileri olan 'Meclis Araştırması' ve 'Genel Görüşme' isteme haklarını gözden geçirebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 166Question →

1982 Anayasası'na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu toplantı yeter sayısı olan $200$ milletvekili ile toplandığında; Anayasa'da başkaca bir hüküm yoksa bir kararın kabul edilebilmesi için gerekli olan en az "kabul" oyu sayısı kaçtır?

101

139

151

200

301

Show answer & explanation

Answer: 151

Answer

Karar yeter sayısının alt sınırı olan 151

1982 Anayasası'na göre TBMM'de karar yeter sayısı, toplantıya katılanların salt çoğunluğudur; ancak bu sayı hiçbir şekilde üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından (600 / 4 + 1 = 151) az olamaz. Soru kökünde belirtilen 200 kişilik toplantıda salt çoğunluk 101 olsa bile, anayasal alt sınır nedeniyle en az 151 kabul oyu gerekir.

Step-by-Step Solution

Toplantı yeter sayısını belirle

200 milletvekili

Üye tamsayısının (600) üçte biri olan 200, Meclis'in açılması için gereken asgari sayıdır.

Karar yeter sayısı kuralını uygula

Katılanların salt çoğunluğu, ancak en az 151

Anayasa'ya göre kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile alınır; fakat bu sayı üye tamsayısının 1/4'ünün 1 fazlasından (151) az olamaz.

Hesaplama ve karşılaştırma yap

151 > 101 olduğu için sonuç 151'dir.

200 kişinin salt çoğunluğu 101'dir. Ancak 101 sayısı, anayasal alt sınır olan 151'in altında kaldığı için karar asgari 151 oyla alınabilir.

Key Concept

Karar Yeter Sayısı Alt Sınırı (1/4 + 1)

Practice More

Anayasa değişikliği veya Meclis Başkanı seçimi gibi nitelikli çoğunluk gerektiren durumları tekrar ediniz.

Estimated Time:45s

Question 167Question →

Milletvekilliği sürecinde "sıfatın kazanılması" ile "göreve başlama" arasındaki hukuki ayrım dikkate alındığında, 1982 Anayasası ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde milletvekili seçilen bir kişinin hukuki durumu hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Milletvekilliği sıfatı mazbatanın düzenlenmesiyle kazanılır ve bu andan itibaren kişi yasama dokunulmazlığından yararlanmaya başlar; ancak Meclis çalışmalarına katılabilmesi için ant içmesi şarttır.

Yasama dokunulmazlığı gibi hukuki korumalar, kişinin ancak TBMM Genel Kurulunda ant içerek göreve başlamasından sonra yürürlüğe girer.

Milletvekili seçilen kişi, il seçim kurulundan mazbatasını aldığı andan itibaren ant içmesine gerek kalmaksızın TBMM Genel Kurulundaki oylamalara ve komisyon çalışmalarına katılabilir.

Milletvekili sıfatının kazanılması için il seçim kurulunun düzenlediği tutanak yeterli olmayıp, seçim sonuçlarının Yüksek Seçim Kurulu tarafından Resmî Gazete'de ilan edilmesi gerekir.

Ant içmeyen bir milletvekilinin milletvekilliği sıfatı hukuk sisteminde henüz oluşmamış sayıldığından, bu kişi milletvekilliğiyle ilgili hiçbir mali haktan yararlanamaz.

Show answer & explanation

Answer: Milletvekilliği sıfatı mazbatanın düzenlenmesiyle kazanılır ve bu andan itibaren kişi yasama dokunulmazlığından yararlanmaya başlar; ancak Meclis çalışmalarına katılabilmesi için ant içmesi şarttır.

Answer

Doğru olan ifade, milletvekilliği sıfatının mazbata ile kazanıldığını, bu aşamada yasama dokunulmazlığının başladığını ancak meclis çalışmalarına katılım için ant içmenin zorunlu olduğunu belirten ifadedir. 1982 Anayasası'nın 81. maddesi uyarınca ant içme, milletvekilliği sıfatını kazandıran değil, kazanılmış olan sıfata bağlı yetkilerin (oy kullanma, söz alma, komisyon üyeliği) kullanılabilmesini sağlayan bir şarttır. Dokunulmazlık ise sıfatın kazanılmasıyla (veya seçim sonuçlarının kesinleşmesiyle) başlamaktadır.

Step-by-Step Solution

Sıfatın kazanılma anını belirleme

Milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulu tarafından düzenlenen mazbatanın (tutanak) alınmasıyla kazanılır.

Yargı kararları ve doktrin, mazbatayı sıfatı kazandıran kurucu işlem olarak kabul eder.

Kazanılan sıfatın hukuki sonuçlarını analiz etme

Sıfat kazanıldığı andan itibaren kişi 'milletvekili' olur ve yasama dokunulmazlığı/sorumsuzluğu gibi korumalar başlar.

Seçilen kişinin dış müdahalelerden korunması için bu haklar sıfatla beraber doğar.

Göreve başlama şartını kontrol etme

Anayasa Madde 81'e göre milletvekillerinin göreve başlayabilmeleri ve yasama faaliyetlerine katılabilmeleri için ant içmeleri zorunludur.

Ant içme, milletvekilliği sıfatını kazandırmaz ancak mevcut olan bu sıfatın yetkilerinin (oy kullanma vb.) kullanılabilmesini sağlar.

Key Concept

Milletvekilliği Sıfatının Kazanılması vs. Yasama Yetkilerinin Kullanımı

Practice More

Milletvekilliğinin sona erme halleri ve Meclis kararı gerektiren durumları inceleyerek yasama statüsünü tamamlayabilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 168Question →

1982 Anayasası'na göre milletvekilliğinin sona ermesi halleri ve bu süreçlere karşı öngörülen yargısal denetim mekanizması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Milletvekilliğinden istifa eden üyenin milletvekilliğinin düşmesine, istifanın geçerli olduğu TBMM Başkanlık Divanınca tespit edildikten sonra, TBMM Genel Kurulunca karar verilir.

Milletvekilliğiyle bağdaşmayan bir hizmeti veya görevi sürdürmekte ısrar eden üyenin milletvekilliğinin düşmesine, yetkili komisyonun bu durumu tespit eden raporu üzerine Genel Kurulca gizli oyla karar verilir.

Meclis çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içinde toplam

5

birleşim günü katılmayan milletvekilinin üyeliğinin düşmesine, üye tamsayısının salt çoğunluğunun oyuyla karar verilebilir.

Kesin hüküm giyme veya kısıtlanma halinde milletvekilliğinin düşmesi, bu husustaki kesinleşmiş mahkeme kararının Genel Kurula bildirilmesiyle gerçekleşir.

TBMM Genel Kurulu kararıyla milletvekilliği düşürülen kişi, bu kararın alındığı tarihten itibaren

15

gün içerisinde Anayasa Mahkemesine iptal başvurusunda bulunabilir.

Show answer & explanation

Answer: TBMM Genel Kurulu kararıyla milletvekilliği düşürülen kişi, bu kararın alındığı tarihten itibaren $15$ gün içerisinde Anayasa Mahkemesine iptal başvurusunda bulunabilir.

Answer

Anayasa Mahkemesine başvuru süresinin 15 gün olduğunu belirten ifade yanlıştır; bu süre 7 gündür.

Doğru yanıt olan seçenek, Anayasa Mahkemesine başvuru süresini yanlış vermiştir. 1982 Anayasası'nın 85. maddesine göre, milletvekilliğinin düşmesine karar verilmesi halinde, bu kararın alındığı tarihten itibaren yedi gün içerisinde ilgili milletvekili veya bir diğer milletvekili iptal istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Mahkeme bu başvuruyu on beş gün içinde kesin karara bağlar.

Step-by-Step Solution

Milletvekilliğinin sona erme nedenlerini belirle.

İstifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık durumları TBMM Genel Kurulu kararı ile sonuçlanır; kesin hüküm ve kısıtlanma ise bildirimle sonuçlanır.

Hangi durumların yargısal denetime tabi olduğunu belirlemek için yöntemi bilmek gerekir.

TBMM Genel Kurulu kararlarına karşı yargı yolunu analiz et.

Anayasa'nın 85. maddesine göre; istifa, bağdaşmazlık ve devamsızlık nedeniyle alınan düşme kararları Anayasa Mahkemesi denetimine tabidir.

Yargı yolunun kapsamını netleştirmek.

Yargısal başvuru ve karar sürelerini kontrol et.

Kararın alındığı tarihten itibaren başvuru süresi

7

gün, mahkemenin karar verme süresi ise

15

gündür.

Zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin doğruluğunu teyit etmek.

Key Concept

Milletvekilliğinin Sona Ermesinde Yargısal Denetim (İptal İstemi)

Hints

Milletvekilliğinin düşürülmesi kararlarına karşı Anayasa Mahkemesine başvuru ve mahkemenin karar sürelerini hatırlayın.

Anayasa Mahkemesi'nin bu konudaki incelemesi hiyerarşik değil, iptal istemi niteliğindedir ve süreler oldukça kısıtlıdır.

Başvuru süresi

7

gün, karar verme süresi

15

gündür; seçeneklerdeki rakamsal farka odaklanın.

Practice More

Milletvekilliğinin sona ermesi hallerinden hangilerinin yargı yolu kapalı olan (bildirimle düşme) haller olduğunu tekrar edin.

Estimated Time:2m 0s

Question 169Question →

1982 Anayasası'na göre; milletvekili (A) hakkında milletvekili seçilmeden önce soruşturmasına başlanmış olan Anayasa'nın $14$ . maddesi kapsamındaki "anayasal düzene karşı suçlardan" biri nedeniyle ceza davası açılmıştır. Aynı milletvekili, TBMM Genel Kurulunda yaptığı bir konuşmada kullandığı ifadeler nedeniyle de bir soruşturma ile karşı karşıyadır.

Bu hukuki tabloya ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Milletvekilinin Genel Kuruldaki konuşması yasama dokunulmazlığı kapsamındadır ve Meclis kararıyla bu koruma kaldırılabilir.

Seçilmeden önce soruşturması başlayan

14

. madde kapsamındaki suç nedeniyle dokunulmazlık korumasından yararlanamaz ve yargılanması devam eder.

Her iki eylem de yasama sorumsuzluğu kapsamında kabul edildiği için milletvekilliği süresince yargılama yapılamaz.

Yasama dokunulmazlığı sadece milletvekili seçildikten sonra işlenen suçları kapsadığı için seçim öncesi dava için Meclis kararına gerek yoktur.

Meclisteki konuşması mutlak bir koruma sağlarken;

14

. madde kapsamındaki suç için dokunulmazlığın kaldırılması ancak TBMM üye tam sayısının salt çoğunluğu ile mümkündür.

Show answer & explanation

Answer: Seçilmeden önce soruşturması başlayan $14$ . madde kapsamındaki suç nedeniyle dokunulmazlık korumasından yararlanamaz ve yargılanması devam eder.

Answer

Milletvekilinin seçilmeden önce soruşturmasına başlanmış olan Anayasa'nın

14

. maddesi kapsamındaki suçu dokunulmazlık kapsamı dışındadır ve yargılama devam eder.

Doğru ifadeye göre, Anayasa'nın

83

. maddesinde yer alan açık hüküm uyarınca; seçimden önce soruşturmasına başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın

14

. maddesindeki durumlar yasama dokunulmazlığının dışındadır. Bu durumda olan bir milletvekili için TBMM'nin dokunulmazlığı kaldırma kararı almasına gerek kalmadan yargılama süreci devam eder.

Step-by-Step Solution

Yasama Sorumsuzluğunun Kapsamını Belirleme

Meclis çalışmalarındaki oy, söz ve düşüncelerin mutlak korunması.

Genel Kurul konuşmaları yasama sorumsuzluğu kapsamındadır, kaldırılamaz ve milletvekilliği bitse de koruma devam eder.

Yasama Dokunulmazlığı ve İstisnalarını Analiz Etme

Hapis cezası gerektiren suçüstü hali ve seçimden önce soruşturulmuş

14

. madde suçları.

Anayasa'nın

83

. maddesi, belirli ağır durumları dokunulmazlık korumasının dışında tutarak doğrudan yargılamaya izin verir.

Olayı Hukuki Normlarla Eşleştirme

Konuşma için mutlak koruma;

14

. madde suçu için yargılama yolu açıktır.

Soruşturmasına seçimden önce başlandığı belirtilen

14

. madde suçu için Meclis kararına ihtiyaç duyulmaz.

Key Concept

Yasama Bağışıklıklarının İstisnaları ve Mutlaklığı

Question 170Question →

1982 Anayasası'nda düzenlenen seçim türleri, seçim dönemleri ve bu dönemlerin istisnaları ile ilgili kurallar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; TBMM üyeliklerinde boşalma olması halinde başvurulan "ara seçim" ve savaş hali nedeniyle "seçimlerin ertelenmesi" süreçlerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken yanlıştır?

Savaş sebebiyle seçimlerin yapılmasına imkan görülmemesi durumunda seçimlerin bir yıl geriye bırakılmasına karar verme yetkisi yalnızca TBMM’ye aittir ve bu karar için Cumhurbaşkanının onayı aranmaz.

Genel seçimlerin üzerinden 30 ay geçmedikçe kural olarak ara seçime gidilemez ve bir seçim döneminde normal şartlar altında sadece bir defa ara seçim yapılabilir.

Bir ilin veya seçim çevresinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde hiç üyesinin kalmaması durumunda; boşalmayı takip eden 90 günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılır ve bu halde bir yıllık seçim yasağı uygulanmaz.

TBMM üye tamsayısının yüzde beşinin (30 milletvekili) boşalması halinde, ara seçimlerin üç ay içinde yapılmasına karar verilmesi anayasal bir zorunluluktur.

Meclis üye tamsayısının yüzde beşinin boşalması durumunda yapılacak ara seçimlerde; hem 'genel seçimlere bir yıl kala ara seçim yapılamaz' kuralı hem de 'seçimlerin üzerinden 30 ay geçme' şartı istisna kapsamında kalarak uygulanmaz.

Show answer & explanation

Answer: Meclis üye tamsayısının yüzde beşinin boşalması durumunda yapılacak ara seçimlerde; hem 'genel seçimlere bir yıl kala ara seçim yapılamaz' kuralı hem de 'seçimlerin üzerinden 30 ay geçme' şartı istisna kapsamında kalarak uygulanmaz.

Answer

Üye tamsayısının yüzde beşinin boşalması durumunda her iki yasağın (30 ay ve 1 yıl) da kalkacağını savunan ifade yanlıştır; zira bu durumda 1 yıllık yasak uygulanmaya devam eder.

Doğru yanıt olan ifadede bir hata bulunmaktadır. 1982 Anayasası'nın 78. maddesine göre, ara seçimlerde uygulanan 'seçimlere 1 yıl kala yapılamama' kuralının tek istisnası, bir ilin veya seçim çevresinin Mecliste hiç üyesinin kalmamasıdır. Üye tamsayısının %5'inin boşalması durumu, seçimden sonraki 30 aylık beklemeyi ortadan kaldırsa da, seçime 1 yıl kala ara seçim yapılmasını mümkün kılmaz.

Step-by-Step Solution

Ara seçim yasaklarını belirle.

Genel yasaklar: Seçimden sonraki 30 ay ve seçimden önceki 1 yıl içinde ara seçim yapılamaz.

Anayasa'nın 78. maddesindeki temel kuralı saptamak gerekir.

%5 boşalma (%5 = 30 üye) durumundaki istisnayı incele.

30 aylık yasak uygulanmaz ancak 1 yıllık yasak hala geçerlidir.

Boşalan üyelik sayısı kritik seviyeye ulaştığında seçim erkene alınır ancak genel seçime çok yakınsa (1 yıl) yeni bir masraf ve süreçten kaçınılır.

Bir ilin/seçim çevresinin üyesiz kalması durumunu incele.

Hem 30 aylık yasak hem de 1 yıllık yasak uygulanmaz.

Anayasal temsil hakkı, süre kısıtlamalarından daha üstün tutulmuştur.

Seçenekleri bu kurallara göre değerlendir.

Yüzde beşlik boşalma durumunda 1 yıllık yasağın da kalkacağını söyleyen ifadenin hatalı olduğu saptandı.

Anayasa'nın amir hükmü %5 boşalmada 1 yıllık yasağı saklı tutmaktadır.

Key Concept

Ara Seçim İstisnalarının Karşılaştırılması

Hints

Ara seçimlerdeki '1 yıl kala yapılamaz' kuralının sadece bir tane tam istisnası vardır.

Practice More

Seçimlerin yenilenmesi (erken seçim) kararının Meclis tarafından alınması için gereken 3/5 çoğunluk ile ara seçim şartlarını karşılaştırınız.

Estimated Time:2m 0s

Question 171Question →

1982 Anayasası'nda düzenlenen siyasi parti gruplarının yetki, görev ve sınırlamaları dikkate alındığında, bu gruplar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Siyasi parti grupları, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı için aday gösteremezler; ancak Cumhurbaşkanlığı seçimi için aday gösterebilirler.

TBMM bünyesinde bir siyasi parti grubunun kurulabilmesi için en az on beş milletvekilinin bir araya gelmesi yeterlidir.

Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin görüşmeler, siyasi parti gruplarında karara bağlanabilir ve grup görüşmelerine konu edilebilir.

TBMM Başkanlık Divanı'nda temsil edilecek üye sayısı, siyasi parti gruplarının talebi doğrultusunda her grup için eşit olacak şekilde belirlenir.

TBMM bünyesinde grubu bulunan tüm siyasi partiler, kanunların anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma hakkına sahiptir.

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı için aday gösteremezler; ancak Cumhurbaşkanlığı seçimi için aday gösterebilirler.

Answer

Siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığı için aday gösteremeyeceği ancak Cumhurbaşkanlığı için aday gösterebileceği ifadesi doğrudur.

Doğru ifade, siyasi parti gruplarının Meclis Başkanlığı seçimlerinde kurumsal olarak aday çıkaramayacaklarını (Madde 94) ancak Cumhurbaşkanlığı makamı için aday gösterme yetkilerinin bulunduğunu (Madde 101) belirtmektedir. Bu, KPSS'de sıkça sorulan teknik bir ayrımı vurgular.

Step-by-Step Solution

Meclis Başkanlığı seçim usulünü incelemek.

Anayasa Madde 94: 'Siyasi parti grupları, Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.'

Meclis Başkanının tarafsızlığını korumak adına grupların kurumsal aday göstermesi yasaklanmıştır.

Cumhurbaşkanlığı adaylık usulünü incelemek.

Anayasa Madde 101: 'Cumhurbaşkanlığına; siyasi parti grupları... aday gösterebilir.'

Yürütme organının başı olan Cumhurbaşkanlığı için gruplara anayasal aday gösterme yetkisi verilmiştir.

Diğer sınırlamaları ve sayısal şartları kontrol etmek.

Grup kurma sayısı

20

milletvekilidir; dokunulmazlık ve disiplin işlerinde grup kararı alınamaz.

Hukuki ve sayısal doğruluğun teyit edilmesi.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Anayasal Yetki ve Yasakları

Question 172Question →

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından tesis edilen 'parlamento kararları' ve bu kararların tabi olduğu hukuki rejim ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bütçe ve kesin hesap kanunlarının kabul edilmesi hukuki niteliği itibarıyla birer parlamento kararıdır ve bu işlemler Cumhurbaşkanı tarafından Meclise geri gönderilemez.

Bir milletvekilinin istifasının Genel Kurulda kabul edilmesiyle üyeliğinin düşürülmesine ilişkin karar, parlamento kararı niteliğinde olduğundan bu işleme karşı yargı yolu kapalıdır.

Meclis İçtüzüğü hükümleri, parlamento kararı niteliğinde olmalarına rağmen, Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas bakımından yargısal denetime tabidir.

Milletvekilliğinin kesin hüküm giyme veya kısıtlanma nedeniyle düşmesine ilişkin işlemler, Anayasa'nın 85. maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesi denetimine tabi parlamento kararlarıdır.

Para basılmasına karar verilmesi ve genel af ilan edilmesi, niteliği itibarıyla birer parlamento kararıdır ve bu işlemler Resmi Gazete'de yayımlanmadan yürürlüğe girer.

Show answer & explanation

Answer: Meclis İçtüzüğü hükümleri, parlamento kararı niteliğinde olmalarına rağmen, Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas bakımından yargısal denetime tabidir.

Answer

Meclis İçtüzüğü'nün parlamento kararı niteliğinde olmasına rağmen Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas bakımından denetlendiğini belirten ifade doğrudur.

Doğru ifade, Meclis İçtüzüğü'nün bir parlamento kararı olduğu ve bu işlemin Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas yönünden denetlenebildiğidir. Bu durum, parlamento kararlarının kural olarak yargı denetimi dışında olması kuralının Anayasa'da açıkça belirtilen sınırlı istisnalarından birini oluşturur.

Step-by-Step Solution

TBMM işlemlerini niteliklerine göre (kanun/karar) sınıflandır.

Bütçe, para basımı ve af gibi işlemler kanun niteliğindedir. İçtüzük, dokunulmazlık ve düşme işlemleri parlamento kararıdır.

Soruda 'parlamento kararı' olan ve doğru olan ifade aranmaktadır.

Parlamento kararlarının yargısal denetim rejimini hatırla.

Kural olarak yargı yolu kapalıdır. İstisnalar: İçtüzük (AYM), Dokunulmazlığın kaldırılması (AYM), Milletvekilliğinin düşmesi (AYM - İstifa, Devamsızlık, Bağdaşmayan Görev durumlarında).

Yargı yolu açık olan işlemleri belirleyerek seçenekleri elemek gerekir.

Milletvekilliğinin düşmesi süreçlerini ayrıştır.

Kesin hüküm giyme ve kısıtlanma 'bildirim' ile gerçekleşir, AYM'ye (Art. 85) tabi değildir. İstifa ve devamsızlık 'karar' ile gerçekleşir ve AYM'ye tabidir.

Çok güçlü bir çeldirici olan kesin hüküm giyme maddesinin hukuki niteliğini belirlemek için gereklidir.

Doğru ifadeyi belirle.

Meclis İçtüzüğü bir parlamento kararıdır ve Art. 148 gereği hem şekil hem de esas denetimine tabidir.

Tüm kriterleri sağlayan tek ifade budur.

Key Concept

Parlamento Kararlarının Tasnifi ve Yargısal Denetimi

Question 173Question →

1982 Anayasası’nın “Milletvekili seçilme yeterliliği” başlıklı $76$ . maddesinde yer alan hükümler ile ilgili seçim mevzuatı dikkate alındığında; aşağıdaki kişilerden hangisinin milletvekili seçilmesinin önünde anayasal bir engel bulunmamaktadır?

Kasten işlediği bir suçtan dolayı toplamda

18

ay hapis cezasına mahkûm olan ve bu cezası genel afla ortadan kalkan kişi

Zimmet suçundan dolayı

5

ay hapis cezasına çarptırılan ve cezası infaz edilerek adli sicil kaydı oluşan kişi

Taksirli bir suçtan dolayı toplamda

3

yıl hapis cezasına hüküm giymiş olan kişi

Okuma yazma bilen ancak herhangi bir ilkokul diplomasına sahip olmayan

24

yaşındaki kişi

Bir kamu kurumunda devlet memuru olarak görev yapmaktayken görevinden çekilmeden milletvekili adaylığı için başvuran kişi

Show answer & explanation

Answer: Taksirli bir suçtan dolayı toplamda $3$ yıl hapis cezasına hüküm giymiş olan kişi

Answer

Taksirli bir suçtan dolayı toplamda

3

yıl hapis cezasına hüküm giymiş olan kişi

Doğru seçenekte belirtilen taksirli suçlardan dolayı hüküm giymiş olma durumu, 1982 Anayasası'nın

76

. maddesinde açıkça bir engel olarak sayılmamıştır. Anayasa metninde yer alan 'taksirli suçlar hariç' ibaresi uyarınca, kişinin taksirli (istem dışı/kusurlu) bir suçtan dolayı aldığı hapis cezasının süresi (örneğin

3

yıl veya daha fazla olması) milletvekili seçilmesine engel teşkil etmez.

Step-by-Step Solution

Taksirli suçların kapsamını değerlendir

Taksirli (kusurlu/istem dışı) suçlar, Anayasa'nın

76

. maddesinde seçilme engeli teşkil eden 'bir yıl veya daha fazla hapis' kuralının dışında bırakılmıştır.

Anayasa metni 'taksirli suçlar hariç' ifadesini kullanarak bu tür suçlardan alınan cezaların süresi ne olursa olsun seçilme yeterliliğini etkilemeyeceğini hükme bağlamıştır.

Kasten işlenen suçlar ve af etkisini incele

Kasten işlenen suçlarda

1

yıl veya daha fazla hapis cezası alanlar, affa uğrasalar bile seçilemezler.

Genel veya özel af, mahkûmiyetin hukuki sonuçlarını milletvekilliği seçilme yeterliliği açısından ortadan kaldırmaz.

Yüz kızartıcı suçların niteliğini analiz et

Zimmet, rüşvet, hırsızlık gibi suçlarda sürenin bir önemi yoktur.

Yüz kızartıcı suçlarla hüküm giymek, miktar ne olursa olsun ve af gelse dahi seçilme yeterliliğini kalıcı olarak engeller.

Eğitim ve idari şartları kontrol et

İlkokul mezuniyeti ve memurlar için istifa zorunluluğu adaylık için ön şarttır.

Anayasal şartlar (diploma) ve yasal prosedürler (istifa) tamamlanmadan adaylık geçerlilik kazanmaz.

Key Concept

Milletvekili Seçilme Yeterliliği ve Kısıtlamalar

Hints

Anayasa'daki

1

yıllık hapis cezası sınırının hangi suç türlerini dışarıda bıraktığına odaklanın.

Yüz kızartıcı suçlarda (zimmet, hırsızlık vb.) sürenin ve affın etkisini hatırlayın; ayrıca taksirli suçların özel durumuna bakın.

Taksirli suçlar, süresi ne olursa olsun milletvekili seçilme yeterliliğini etkilemeyen tek hapis cezası türüdür.

Practice More

Milletvekili seçilemeyen ve görevinden istifa eden kamu görevlilerinden hangilerinin mesleklerine geri dönemeyeceğini (yüksek yargı mensupları, hakim/savcılar, TSK mensupları) çalışarak konuyu pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 174Question →

$1982$ Anayasası'na göre, $600$ milletvekilinden oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda, bir kanun teklifinin oylamaya sunulduğu bir birleşimde toplantı yeter sayısının asgari sınırda (en alt düzeyde) gerçekleştiği tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu kanun teklifinin kabul edilebilmesi için gereken en az "kabul" oyu sayısı aşağıdakilerden hangisidir?

101

151

200

301

150

Show answer & explanation

Answer: $151$

Answer

Kanun teklifinin kabulü için en az

151

kabul oyu gereklidir.

TBMM Genel Kurulu'nda bir kararın alınabilmesi için kural, toplantıya katılanların salt çoğunluğunun kabul oyudur. Ancak Anayasa, bu sayının hiçbir zaman üye tamsayısının (

600

) dörtte birinin bir fazlasından (

151

) az olamayacağını hükme bağlamıştır. Soru kökünde toplantı yeter sayısının asgari sınırda (

200

) olduğu belirtildiğine göre, bu sayının yarısından fazlası (

101

) olan salt çoğunluk, anayasal alt sınırın (

151

) altında kalmaktadır. Bu nedenle, kanunun geçmesi için en az

151

milletvekilinin kabul oyu vermesi zorunludur.

Step-by-Step Solution

Toplantı yeter sayısını hesaplayın.

600 / 3 = 200

1982

Anayasası'na göre TBMM, üye tamsayısının en az üçte biri ile toplanabilir.

Katılanların salt çoğunluğunu belirleyin.

200 / 2 + 1 = 101

Normal şartlarda karar yeter sayısı, toplantıya katılanların salt çoğunluğudur.

Anayasal alt sınır (blok) kontrolü yapın.

600 / 4 + 1 = 151

Anayasa uyarınca karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tamsayısının dörtte birinin bir fazlasından az olamaz.

Sonuçları karşılaştırarak nihai karar sayısını belirleyin.

151

Hesaplanan salt çoğunluk (

101

), anayasal alt sınırın (

151

) altında kaldığı için en az

151

oy gerekir.

Key Concept

TBMM Karar Yeter Sayısı Alt Sınırı

Hints

Önce meclisin açılabilmesi için gereken en az üye sayısını (

600

üzerinden

1/3

) bulun.

Karar yeter sayısı için iki kriter vardır: Katılanların salt çoğunluğu ve Anayasal alt sınır (

1/4 + 1

). Hangi sayı daha büyükse o uygulanır.

Practice More

Eğer toplantıya

400

milletvekili katılsaydı karar yeter sayısı kaç olurdu? (Cevap:

201

)

Estimated Time:1m 15s

Question 175Question →

1982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisinde (TBMM) oluşturulan siyasi parti grupları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Siyasi parti grupları en az 20 milletvekilinden oluşur.

Siyasi parti grupları, TBMM Başkanlığı için aday gösterebilirler.

Siyasi parti grupları, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ile ilgili görüşme yapamaz ve karar alamazlar.

Siyasi parti grupları, Meclis Başkanlık Divanına üye sayıları oranında katılırlar.

Siyasi parti grupları, Cumhurbaşkanlığına aday gösterilmesi konusunda öneride bulunabilirler.

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, TBMM Başkanlığı için aday gösterebilirler.

Answer

Siyasi parti gruplarının TBMM Başkanlığı için aday gösterebileceğini belirten ifade yanlıştır çünkü Anayasa uyarınca gruplar Meclis Başkanlığı için aday gösteremezler.

Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 1982 Anayasası'nın 94. maddesi uyarınca TBMM Başkanlığı için hiçbir siyasi parti grubu aday gösteremez. Bu kural, Meclis Başkanının partiler üstü tarafsızlığını korumayı hedefler.

Step-by-Step Solution

Siyasi parti gruplarının kuruluş ve işleyiş kurallarını analiz et.

Grupların en az 20 milletvekiliyle kurulduğu ve Meclis faaliyetlerine katıldığı belirlendi.

Anayasal çerçeveyi çizmek için asgari sayısal verilerin bilinmesi gerekir.

Anayasa'daki özel yasakları gözden geçir.

Meclis Başkanlığı adaylığı, yasama dokunulmazlığı ve milletvekilliğinin düşmesi konularında grup kararı alınamayacağı hatırlandı.

Siyasi parti gruplarının yetki sınırlarını tespit etmek soruyu çözmek için kritiktir.

Verilen seçenekleri yasaklarla karşılaştır.

Meclis Başkanlığı için aday gösterilebileceği ifadesinin anayasal yasakla çeliştiği görüldü.

Yanlış olan bilgiyi doğrudan yasal dayanakla teyit etmek nihai sonuca ulaştırır.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasaklı İşlemleri

Hints

Siyasi parti gruplarının Meclis içindeki bazı işlemlerde tarafsızlığı korumak adına 'yapamazlar' şeklinde kısıtlamaları vardır.

Özellikle Meclis Başkanı seçimi ve bireysel üyelik durumları (dokunulmazlık gibi) bu kısıtlamaların odağındadır.

Meclis Başkanı adaylığı siyasi bir partinin değil, milletvekilinin şahsi başvurusuyla gerçekleşir; gruplar aday öneremez.

Practice More

Siyasi parti gruplarının kurabileceği denetim mekanizmalarını (Meclis araştırması, genel görüşme gibi) inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 176Question →

1982 Anayasası’nda düzenlenen yasama bağışıklıkları (yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığı) ile ilgili hukuki rejim ve uygulama esasları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy, söz ve düşünceleri için tanınan; hem cezai hem de hukuki koruma sağlayan ve milletvekilliği sona erse dahi devam eden mutlak bir bağışıklıktır.

Yasama dokunulmazlığı, milletvekilinin Meclis kararı olmadıkça tutuklanamaması, sorgulanamaması ve yargılanamamasıdır; ancak bu koruma şahsi borçlardan kaynaklanan icra takipleri veya tazminat davaları gibi hukuk davalarını kapsamaz.

Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ile seçimden önce soruşturmasına başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 14. maddesindeki devletin bütünlüğüne karşı işlenen suçlar, Meclis kararı aranmaksızın dokunulmazlığın doğrudan istisnasını oluşturur.

Meclis çalışmalarında ileri sürülen bir görüşün Meclis dışında tekrarlanması, ilgili oturumdaki Başkanlık Divanının teklifi üzerine Meclisce aksi yönde bir yasaklama kararı alınmadığı sürece yasama sorumsuzluğunun koruması altındadır.

Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin karar TBMM Genel Kurulunda üye tamsayısının salt çoğunluğuyla alınır ve bu kararın iptali için sadece hakkında karar verilen milletvekili yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurabilir.

Show answer & explanation

Answer: Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin karar TBMM Genel Kurulunda üye tamsayısının salt çoğunluğuyla alınır ve bu kararın iptali için sadece hakkında karar verilen milletvekili yedi gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurabilir.

Answer

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararının üye tamsayısının salt çoğunluğuyla alınması gerektiğini ve iptal başvurusunun sadece ilgili milletvekili tarafından yapılabileceğini belirten ifade yanlıştır.

Anayasa'nın 83. ve 85. maddelerine göre, yasama dokunulmazlığının kaldırılması için Meclis’te özel bir nitelikli çoğunluk (salt çoğunluk gibi) aranmaz; basit çoğunluk yeterlidir. Ayrıca, dokunulmazlığın kaldırılması kararına karşı 7 gün içinde Anayasa Mahkemesine iptal başvurusunda bulunma yetkisi sadece ilgili milletvekiline ait değildir; herhangi bir TBMM üyesi de bu başvuruyu yapabilir.

Step-by-Step Solution

Yasama sorumsuzluğunun niteliğini analiz etme

Sorumsuzluk mutlak ve süreklidir; hem cezai hem hukuki koruma sağlar ve Meclis kararıyla bile kaldırılamaz.

Sorumsuzluğun sınırlarını belirlemek için gereklidir.

Yasama dokunulmazlığının kapsamını kontrol etme

Dokunulmazlık sadece cezai takibatı (tutuklama, yargılama vb.) durdurur; hukuk davaları (tazminat gibi) için engel teşkil etmez.

Cezai ve hukuki sorumluluk farkını ayırt etmek için gereklidir.

Anayasal istisnaları değerlendirme

Ağır cezalı suçüstü ve seçim öncesi başlatılan Madde 14 kapsamındaki suçlar dokunulmazlık dışıdır.

Anayasa'nın 83. maddesindeki doğrudan istisnaları teyit etmek için gereklidir.

Karar ve itiraz prosedürünü inceleme

Dokunulmazlığın kaldırılması için TBMM'de basit çoğunluk (toplantıya katılanların salt çoğunluğu) yeterlidir. İptal başvurusu ise (Anayasa Madde 85 uyarınca) ilgili milletvekili veya herhangi bir başka milletvekili tarafından yapılabilir.

Usul kurallarındaki hataları saptamak için temel adımdır.

Key Concept

Yasama Bağışıklıklarının Usulü ve İtiraz Yolları

Estimated Time:2m 0s

Question 177Question →

$1982$ Anayasası'nda düzenlenen yasama bağışıklıkları, yasama organı üyelerinin görevlerini herhangi bir dış baskı altında kalmadan özgürce yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla öngörülmüştür. Bu bağlamda, milletvekillerinin sahip olduğu "yasama sorumsuzluğu" ve "yasama dokunulmazlığı" kurumlarının hukuki nitelikleri ve kapsamları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin Meclis çalışmalarındaki oy ve sözlerinden dolayı cezai sorumluluğunu kaldırırken; şahsi haklara saldırı durumunda hukuk mahkemelerinde tazminat davası açılmasına engel teşkil etmez.

Yasama dokunulmazlığı, milletvekilini hem cezai nitelikteki işlemlere (tutuklama, yargılama vb.) hem de şahsi borçları nedeniyle açılan hukuk davalarına karşı koruyan mutlak bir bağışıklıktır.

Yasama dokunulmazlığı sadece cezai nitelikteki koruma sağladığından, bir milletvekili hakkında açılan tazminat veya boşanma gibi hukuk davalarının görülebilmesi için dokunulmazlığın kaldırılmasına gerek yoktur.

Yasama dokunulmazlığı kaldırılan bir milletvekili, bu karara karşı iptal istemiyle

15

gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurabilir ve Mahkeme bu başvuruyu en geç

30

gün içinde karara bağlar.

Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin sadece milletvekilliği süresince devam eden geçici bir bağışıklık olup; üyeliğin sona ermesiyle birlikte sorumsuzluk kapsamındaki sözlerden dolayı dava açılabilir.

Show answer & explanation

Answer: Yasama dokunulmazlığı sadece cezai nitelikteki koruma sağladığından, bir milletvekili hakkında açılan tazminat veya boşanma gibi hukuk davalarının görülebilmesi için dokunulmazlığın kaldırılmasına gerek yoktur.

Answer

Yasama dokunulmazlığı sadece cezai yargılamaları kapsadığı için hukuk davaları (tazminat, boşanma, alacak vb.) için dokunulmazlığın kaldırılması gerekmez.

Doğru olan seçenek, yasama dokunulmazlığının sadece cezai nitelikteki işlemleri kapsadığını ve şahsi hukuk davalarının (tazminat, boşanma gibi) TBMM kararına gerek kalmadan görülebileceğini belirtmektedir. Yasama dokunulmazlığı milletvekilinin şahsi borçlarından veya aile hukuku sorumluluklarından dolayı mahkemeye gitmesine engel değildir.

Step-by-Step Solution

Yasama sorumsuzluğunun niteliğini analiz etme

Yasama sorumsuzluğu mutlaktır (kaldırılamaz) ve süreklidir (ömür boyu sürer).

Milletvekilinin meclis içindeki hür iradesini her zaman korumak için.

Yasama dokunulmazlığının niteliğini analiz etme

Yasama dokunulmazlığı nispidir (Meclisçe kaldırılabilir) ve geçicidir (sadece üyelik süresince).

Milletvekilini asılsız suçlamalara karşı korumak ancak yargı yolunu tamamen kapatmamak için.

Dokunulmazlığın hukuk dallarına göre kapsamını belirleme

Dokunulmazlık sadece 'Ceza Hukuku' kapsamındaki işlemleri (gözaltı, tutuklama, yargılama) engeller; 'Özel Hukuk' (Tazminat, Aile Hukuku vb.) davalarını engellemez.

Kişisel borçlar veya özel hukuk uyuşmazlıkları kamu görevinin yürütülmesine doğrudan engel teşkil etmediği kabul edilir.

Key Concept

Yasama dokunulmazlığının kapsamı (Ceza vs Hukuk davası ayrımı)

Hints

Yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığının hangi tür davaları (ceza/hukuk) durdurduğunu hatırlayın.

Milletvekili hakkında bir 'alacak' davası açılması için Meclis'in karar almasına gerek var mıdır?

Dokunulmazlık sadece 'ceza davası' süreciyle (tutuklama, yargılama) ilgilidir; şahsi borçlar için açılan davaları engellemez.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının hangi durumlarda kaldırılmasına gerek olmadan yargılama yapılabileceğini (suçüstü ve Anayasa 14. madde istisnaları) inceleyin.

Estimated Time:1m 30s

Question 178Question →

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ile Türkiye Büyük Millet Meclisinin bilgi edinme ve denetim yolları yeniden düzenlenerek "Gensoru" ve "Meclis Güvenoyu" gibi mekanizmalar yürürlükten kaldırılmıştır. Buna göre, mevcut anayasal düzenlemeler çerçevesinde TBMM’nin bilgi edinme ve denetim yolları ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Yazılı soru; milletvekilleri tarafından Cumhurbaşkanı yardımcıları veya bakanlara hitaben sorulan ve en geç on beş gün içinde cevaplanması gereken bir bilgi edinme yoludur.

Meclis soruşturması açılmasına dair bir önergenin TBMM Başkanlığına sunulabilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301 milletvekili) yazılı teklifi gereklidir.

Meclis araştırması; belli bir konuda bilgi edinmek amacıyla yapılan bir inceleme olup devlet sırları ile ticari sırlar bu incelemenin kapsamı dışında bırakılmıştır.

Siyasi parti grupları, Meclis soruşturması açılması talebi veya süreci hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşme yapamaz ve bu konuda grup kararı alamazlar.

Meclis soruşturması komisyonu tarafından hazırlanan raporun ardından, ilgili bakanın Yüce Divana sevk edilebilmesi için Genel Kurulda üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun gizli oyu gerekir.

Show answer & explanation

Answer: Meclis soruşturması komisyonu tarafından hazırlanan raporun ardından, ilgili bakanın Yüce Divana sevk edilebilmesi için Genel Kurulda üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun gizli oyu gerekir.

Answer

Meclis soruşturması sonucunda bir bakanın Yüce Divana sevk edilebilmesi için TBMM üye tamsayısının üçte iki (400) çoğunluğunun gizli oyu gerekir.

1982 Anayasası'nın 106. maddesi uyarınca, hakkında Meclis soruşturması açılan Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın Yüce Divana sevk edilebilmesi için TBMM üye tamsayısının üçte iki (2/3) çoğunluğunun, yani en az 400 milletvekilinin gizli oyu şarttır. Beşte üç (3/5) çoğunluk ise soruşturma komisyonunun kurulması ve soruşturmanın açılmasına karar verilmesi aşamasında aranan yeter sayıdır.

Step-by-Step Solution

TBMM'nin mevcut denetim yollarını (Yazılı soru, Meclis araştırması, Meclis soruşturması, Genel görüşme) ve muhataplarını belirlemek.

Yazılı sorunun Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlara hitaben sorulduğu ve süresinin 15 gün olduğu teyit edildi.

Yazılı soru mekanizmasının usul kurallarını doğrulamak.

Meclis araştırmasının sınırlarını kontrol etmek.

Devlet sırları ve ticari sırların araştırma kapsamı dışında olduğu saptandı.

Anayasa'nın 98. maddesindeki istisnaları hatırlamak.

Meclis soruşturması sürecindeki siyasi sınırlamaları incelemek.

Siyasi parti gruplarının bu konuda görüşme yapamayacağı ve karar alamayacağı doğrulandı.

Soruşturmanın tarafsız ve yargısal niteliğini koruyan kuralı kontrol etmek.

Meclis soruşturmasındaki aşamalı karar yeter sayılarını karşılaştırmak.

Önerge için 301, soruşturma açılması için 360 (3/5), Yüce Divana sevk için 400 (2/3) oy gerektiği tespit edildi.

Nitelikli çoğunluklar arasındaki farkı belirleyerek hatalı bilgiyi bulmak.

Key Concept

Meclis Soruşturması Karar Yeter Sayıları

Estimated Time:2m 0s

Question 179Question →

$1982$ Anayasası'na göre milletvekili seçilme yeterliliği ile ilgili aşağıdaki durumlardan hangisi milletvekili adayı olabilmek için bir engel teşkil etmez?

Kasten işlenen bir suçtan dolayı toplamda

1

yıl

6

ay hapis cezasına mahkûm olmak

Zimmet suçundan hüküm giymiş olup daha sonra özel af ile cezası ortadan kaldırılmış olmak

Taksirli suçlardan dolayı toplamda

5

yıl hapis cezasına mahkûm edilmiş olmak

Yükseköğretim Kurulu üyesi iken görevinden istifa etmeden adaylık başvurusunda bulunmak

Yargı kararıyla kısıtlanmış (mahcur) durumda bulunmak

Show answer & explanation

Answer: Taksirli suçlardan dolayı toplamda $5$ yıl hapis cezasına mahkûm edilmiş olmak

Answer

Taksirli suçlardan dolayı alınan mahkûmiyetler, süresi ne olursa olsun seçilme yeterliliğini etkilemez.

Anayasa'nın

76

. maddesi uyarınca, taksirli suçlar hariç toplam

1

yıl veya daha fazla hapis cezasına hüküm giyenler milletvekili seçilemezler. Burada 'taksirli suçlar hariç' ifadesi, bu suç türünden alınan cezanın süresi ne olursa olsun (örneğin

5

yıl veya

10

yıl) seçilme yeterliliğini kaybettirmeyeceğini açıkça belirtmektedir.

Step-by-Step Solution

Suçun niteliğinin (kasti veya taksirli) tespit edilmesi

Taksirli suçların seçilme engeli kapsamı dışında olduğu belirlenir.

Anayasa metninde 'taksirli suçlar hariç' ifadesiyle bu tür suçlar istisna tutulmuştur.

Hapis cezası süresinin kontrol edilmesi

Kasten işlenen suçlarda eşik değerin

1

yıl olduğu, ancak taksirli suçlarda sürenin önemsiz olduğu teyit edilir.

Milletvekili seçilme yeterliliği için kasti suçlarda bir yıllık sınır vardır.

Yüz kızartıcı suçlar ve af durumunun değerlendirilmesi

Zimmet, rüşvet gibi suçların af kapsamında bile engel olduğu hatırlanır.

Bu suçlar kamu vicdanını zedelediği için Anayasa tarafından kalıcı engel olarak tanımlanmıştır.

Mesleki ve hukuki engellerin incelenmesi

İstifa zorunluluğu ve kısıtlılık gibi durumların adaylığı geçersiz kıldığı saptanır.

Tarafsızlık ve hukuki ehliyet ilkeleri gereği bu şartlar aranmaktadır.

Key Concept

Milletvekili Seçilme Yeterliliği Şartları

Practice More

Milletvekilliği adaylığı için istifa etmesi gereken meslek grupları ile istifa ettikten sonra görevine dönemeyecek olanları (Hakimler, Savcılar, TSK mensupları) karşılaştırınız.

Estimated Time:2m 30s

Question 180Question →

1982 Anayasası'nda düzenlenen yasama bağışıklıkları ile ilgili olarak; yasama sorumsuzluğu ve yasama dokunulmazlığının hukuki nitelikleri, kapsamları ve istisnaları göz önüne alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yasama sorumsuzluğu, Meclis çalışmalarındaki faaliyetler için hem cezai hem de hukuki (tazminat) koruma sağlayan mutlak ve sürekli bir bağışıklıkken; yasama dokunulmazlığı, ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve soruşturmasına seçimden önce başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 14. maddesindeki durumlar hariç milletvekilinin Meclis kararı olmaksızın cezai takibata uğramamasını sağlayan nispi bir bağışıklıktır.

Yasama dokunulmazlığı, milletvekillerinin sadece Meclis içindeki eylemleri değil, özel hayatlarındaki tüm suç ve borç ilişkilerini de kapsayan ve üyelik sona erdikten sonra da ilgili kişinin görev dönemindeki eylemleri için yargılanmasını engelleyen mutlak bir korumadır.

Bir milletvekilinin yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına dair parlamento kararına karşı, ilgili milletvekili veya bir başka üye 15 gün içinde Danıştay'a iptal davası açabilir ve Danıştay bu başvuruyu en geç 30 gün içinde karara bağlamak zorundadır.

Yasama sorumsuzluğu sadece milletvekilinin Meclis Genel Kurulunda kullandığı oylar için geçerli olup, bu oyların Meclis dışındaki platformlarda tekrarlanması veya açıklanması durumunda koruma kalkanı kendiliğinden kalkar.

Hakkında yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararı verilen bir milletvekili, yargılama sürecinde suçlu bulunarak hapis cezasına mahkûm edilse dahi, milletvekilliği sıfatı devam ettiği sürece bu cezanın infaz edilmesi Anayasa gereği mümkün değildir.

Show answer & explanation

Answer: Yasama sorumsuzluğu, Meclis çalışmalarındaki faaliyetler için hem cezai hem de hukuki (tazminat) koruma sağlayan mutlak ve sürekli bir bağışıklıkken; yasama dokunulmazlığı, ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve soruşturmasına seçimden önce başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 14. maddesindeki durumlar hariç milletvekilinin Meclis kararı olmaksızın cezai takibata uğramamasını sağlayan nispi bir bağışıklıktır.

Answer

Yasama sorumsuzluğu mutlak, sürekli ve geniş kapsamlı (cezai+hukuki) bir koruma sağlarken; yasama dokunulmazlığı sadece cezai takibatı engelleyen, kaldırılabilen ve belirli anayasal istisnaları (m. 14 ve suçüstü ağır ceza) bulunan nispi bir korumadır.

Doğru ifade, her iki kavramın da Anayasal tanımına ve aralarındaki farklara tam olarak uymaktadır. Yasama sorumsuzluğunun hem cezai hem hukuki (tazminat) koruma sağladığı, mutlak olduğu ve ömür boyu sürdüğü bilgisi doğrudur. Aynı şekilde yasama dokunulmazlığının nispi (kaldırılabilir) olduğu, sadece cezai işlemleri kapsadığı ve m. 83/2'deki m. 14 istisnasına tabi olduğu belirtilmiştir.

Step-by-Step Solution

Yasama sorumsuzluğunun niteliğini analiz etme

Yasama sorumsuzluğu; oy, söz ve düşünce açıklamaları için geçerlidir. Mutlaktır (kaldırılamaz), süreklidir (emeklilikte de devam eder) ve hem cezai hem tazminat (hukuki) sorumluluğunu engeller.

Sorumsuzluğun temel amacı milletvekilinin Meclis kürsüsünde hiçbir baskı altında kalmadan konuşabilmesini sağlamaktır.

Yasama dokunulmazlığının kapsamını belirleme

Seçimden önce veya sonra bir suç işlediği iddia edilen vekili kapsar. Sadece cezai (tutma, sorgulama, tutuklama, yargılama) işlemlerine karşıdır. Hukuk (tazminat) davalarını engellemez.

Dokunulmazlık, yasama organının yürütme veya yargı tarafından keyfi şekilde engellenmesini önlemek içindir.

Dokunulmazlığın istisnalarını kontrol etme (Anayasa m. 83/2)

İki temel istisna vardır: 1) Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali, 2) Seçimden önce soruşturmasına başlanmış olmak kaydıyla Anayasa'nın 14. maddesindeki (Devletin bütünlüğüne karşı) suçlar.

Bu durumlarda Meclis kararına gerek duyulmaksızın yargılama yapılabilir.

Yargısal denetim sürecini inceleme

Dokunulmazlığın kaldırılmasına karşı 7 gün içinde Anayasa Mahkemesine (AYM) başvurulur, AYM 15 gün içinde karar verir.

Bu süreç m. 85'te düzenlenen bir parlamento kararı denetimidir.

Key Concept

Yasama Bağışıklıkları (Sorumsuzluk ve Dokunulmazlık Ayırımı)

Hints

Yasama sorumsuzluğu 'söz ve oy' hürriyetiyle, dokunulmazlık ise 'yargılanmama' güvencesiyle ilgilidir.

Sorumsuzluk kaldırılamaz (mutlak), dokunulmazlık ise TBMM Genel Kurulu kararıyla kaldırılabilir (nispi).

Anayasa m. 14 istisnasına dikkat edin: Seçimden önce soruşturmasına başlanmışsa ağır suçlar için dokunulmazlık işlemez.

Practice More

Yasama dokunulmazlığı kaldırılan birinin milletvekilliğinin kendiliğinden düşüp düşmediğini ve Anayasa Mahkemesi'ne itiraz sürecini tekrar edin.

Estimated Time:3m 0s

PreviousPage 9 / 41Next

Yasama

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints