Cumhurbaşkanı Seçimi ve Nitelikleri

63 questions

Question 41Question →

19821982 Anayasası'nda 20172017 yılında yapılan değişiklikler sonrası yürürlüğe giren güncel hükümlere göre, Cumhurbaşkanlığı adaylığı ve seçimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5 \% 5 ’ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebilmesi hükmü doğrudur.
Anayasa'nın güncel 101. maddesine göre, en son yapılan genel seçimlerde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebilmesi, siyasi parti gruplarının ve 100.000 seçmenin aday gösterme yetkisiyle birlikte tanınan bir haktır.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık niteliklerini kontrol etme
40 yaş, yükseköğrenim ve milletvekili seçilme yeterliliği gereklidir.
Anayasa Madde 101'deki seçilme şartlarını doğrulamak için.
2
Aday gösterme yöntemlerini inceleme
Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler veya 100.000 seçmen aday gösterebilir.
Aday belirleme sürecindeki sayısal ve kurumsal kriterleri belirlemek için.
3
Seçim takvimi ve sonuçlarını değerlendirme
Salt çoğunluk sağlanamazsa 2. Pazar ikinci tur yapılır; seçilenin varsa partisiyle ilişiği kesilmez.
2017 anayasa değişikliklerinin getirdiği yeni hükümleri teyit etmek için.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Adaylık ve Seçim Usulü

Hints

1
2017 değişiklikleri ile getirilen 'partili Cumhurbaşkanlığı' kavramını ve aday gösterme kaynaklarını hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci tura kalması durumunda adaylardan birinin ölümü halinde uygulanacak ikame prosedürünü inceleyin.
Estimated Time:1m 30s
Question 42Question →

1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci oylamasının tek adayla referandum şeklinde yapılması ve bu oylamada adayın gerekli çoğunluğu alamaması durumunda izlenecek hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.

Answer

Sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.
1982 Anayasası'nın 101. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, ikinci oylamaya tek adayın kalması halinde bu oylama referandum şeklinde yapılır. Eğer aday geçerli oyların salt çoğunluğunu alamazsa, sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir. Bu süreçte mevcut Cumhurbaşkanının görevi, yenisi seçilip göreve başlayana kadar devam eder.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanlığı seçiminde ikinci oylamaya (ikinci tura) tek adayın kalması durumunu analiz edin.
Bu durumda oylamanın referandum (halk oylaması) şeklinde yapılacağı tespit edilir.
Anayasa gereği ikinci turda rakipsiz kalan aday için halkın doğrudan onayı aranır.
2
Referandumun sonuçlanması için gerekli olan oy oranını hatırlayın.
Adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu (yüzde 50 + 1 oy) alması gerekir.
Yürütme organının başına geçecek kişi için halkın yarıdan fazlasının desteği şarttır.
3
Salt çoğunluk sağlanamadığı takdirde Anayasa'nın öngördüğü yaptırımı belirleyin.
Sadece Cumhurbaşkanı seçiminin yenilenmesine karar verilir.
Meclis seçimleri, CB seçimindeki bu tıkanıklık nedeniyle otomatik olarak yenilenmez; sadece ilgili organın seçimi tekrarlanır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Referandum Usulü

Hints

1
Referandumun başarısız olması, yürütme organının seçilemediği anlamına gelir.
2
Yasama organı (TBMM) kendi seçim takvimine göre devam ederken, sadece sonuç alınamayan seçim süreci tekrarlanır.
3
Anayasa'nın 101. maddesindeki 'Sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir' ifadesi bu durum için özel bir hükümdür.

Practice More

Cumhurbaşkanı makamının istifa veya ölüm nedeniyle boşalması durumunda seçim takviminin nasıl işlediğini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 43Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, halk tarafından gerçekleştirilen Cumhurbaşkanlığı seçiminde ikinci oylamaya katılmaya hak kazanan iki adaydan birinin, oylama yapılmadan önce ölmesi veya seçilme yeterliğini kaybetmesi durumunda izlenecek hukuki usul aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İkinci oylama, birinci oylamadaki sıralamaya göre boşalan adaylığın ikame edilmesi suretiyle yapılır.

Answer

İkinci oylama, birinci oylamadaki sıralamaya göre boşalan adaylığın ikame edilmesi suretiyle yapılır.
Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turuna katılmaya hak kazanan adaylardan biri çekilir, ölür veya seçilme yeterliğini kaybederse; onun yerine birinci turda en çok oy alan bir sonraki aday (3. sıradaki) seçime dahil edilir. Bu sürece 'ikame' denir.

Step-by-Step Solution

1
Seçim turu analizi
Birinci turda %50+1 oy alan aday çıkmadığı için seçimin ikinci tura kaldığı tespit edilir.
Anayasa uyarınca salt çoğunluk sağlanamazsa en çok oy alan iki aday ikinci tura kalır.
2
Aday kaybı durumunun değerlendirilmesi
İkinci tura kalan iki adaydan birinin seçilme yeterliğini kaybetmesi veya ölmesi durumu ele alınır.
Bu durumun seçim takvimini nasıl etkileyeceğinin belirlenmesi gerekir.
3
İkame (Yerine geçme) kuralının uygulanması
Birinci turda en çok oy alan üçüncü adayın, boşalan ikinci adaylık yerine geçerek seçime katılması sağlanır.
Anayasa'nın 101. maddesi, demokratik temsilin devamı için 'ikame' usulünü emretmektedir.

Key Concept

İkinci Turda Aday İkamesi

Hints

1
İkinci turda iki aday yarışmalıdır. Eğer biri elenirse, sistem bu boşluğu nasıl doldurur?
2
Birinci turdaki sonuçlara bakarak alttan gelen adayın yukarı çekilmesi yöntemini hatırlayın.
3
Anayasa'nın 101. maddesinde geçen 'ikame' terimi, bir adayın yerine diğerinin geçmesini ifade eder.

Practice More

Eğer ikame sonucunda da tek aday kalırsa ne olacağını (referandum süreci) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 44Question →

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler uyarınca, Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme ve seçilme yeterliliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5’ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5’ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebileceği ifadesi doğrudur.
Cumhurbaşkanlığına aday gösterme yetkisi Anayasa'nın 101101. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre siyasi parti grupları, son genel seçimde toplam oyların en az %5\%5'ini alan partiler (tek başlarına veya ittifak halinde) ve en az 100.000100.000 seçmen aday gösterebilir. Bu nedenle, %5\%5 oy oranına dayalı adaylık imkanı anayasal bir gerçektir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı seçilme niteliklerini kontrol etme
4040 yaş, yükseköğrenim, milletvekili seçilme yeterliliği ve Türk vatandaşı olma.
Adayın öncelikle bireysel şartları taşıyıp taşımadığı belirlenmelidir.
2
Aday gösterme usullerini analiz etme
Üç yol vardır: Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler ve 100 bin seçmen.
Hukuki olarak kimlerin aday teklif edebileceği Anayasa'da sınırlı olarak sayılmıştır.
3
Seçim sürecindeki yetkili kurumu belirleme
Seçimlerin yönetim ve denetimi Yüksek Seçim Kurulu (YSK) tarafından yapılır.
Candidacy (adaylık) sürecindeki itiraz mercini doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Adaylık ve Seçilme Şartları

Hints

1
Aday gösterme kanallarının üç farklı yolu olduğunu ve bu yolların oy oranları, imza sayıları veya meclis yapısıyla ilgili olduğunu hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turunda adayların çekilmesi veya yeterlilik kaybı durumunda uygulanacak 'ikame' kuralını gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 45Question →

19821982 Anayasası'nda 20172017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ile yürütme organının yapısı ve Cumhurbaşkanlığı seçim süreci yeniden düzenlenmiştir. Buna göre, güncel anayasal hükümler uyarınca Cumhurbaşkanı seçimi ve adaylık süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5’ini almış olan siyasi partiler Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partilerin aday gösterebileceği ifadesi doğrudur.
Doğru olan ifade, siyasi partilerin en son genel seçimlerdeki %5\%5'lik oy oranına (tek başına veya ittifak halinde) dayanarak aday gösterebilmeleridir. Bu düzenleme, Meclis dışında kalan veya grup kuramayan partilerin de belirli bir temsil gücüne ulaştıklarında yürütme için aday belirleyebilmelerini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı adaylığı için gerekli eğitim şartını kontrol et.
Anayasa uyarınca yükseköğrenim şartı aranmaktadır.
Milletvekilliği için ilkokul mezuniyeti yeterliyken, yürütmenin başı için daha yüksek bir akademik yeterlilik öngörülmüştür.
2
Aday gösterebilecek makam ve oluşumları listele.
Siyasi parti grupları, %5\%5 oy alan partiler (tek/birlikte) ve 100.000100.000 seçmen.
20172017 değişikliği ile demokratik katılımı artırmak amacıyla adaylık yolları çeşitlendirilmiştir.
3
Görev süresi ve dönem sınırlamasındaki istisnayı analiz et.
Meclis'in ikinci dönemde seçim yenileme kararı alması durumunda 33. dönem mümkündür.
Anayasa'nın 116116. maddesi, yasama organının seçimleri yenilemesi durumunda yürütme için bir istisnai hak tanımıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanı seçilme yeterliliği ve adaylık usulleri

Hints

1
Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme yollarının 20172017 yılında genişletildiğini ve %5\%5 barajı ile seçmen imzası gibi unsurların eklendiğini hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci oylamasında adaylardan birinin çekilmesi veya ölümü durumunda izlenecek süreci (ikame aday kuralı) inceleyerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 46Question →

2017 Anayasa değişikliği ile getirilen sistemde, Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme süreci farklı kanallar aracılığıyla gerçekleştirilebilmektedir. Bu adaylık usulleri ve aranan şartlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan genel seçimlerde geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebileceği bilgisi doğrudur.
2017 Anayasa değişiklikleri uyarınca, Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme yöntemlerinden biri, son milletvekili genel seçiminde geçerli oyların toplamda en az %5'ini almış olan siyasi partilerin (tek başına veya ittifak halinde) teklifidir. Bu, adaylık sürecinde temsilde adaleti ve belirli bir meşruiyet zeminini sağlamayı amaçlayan hukuki bir düzenlemedir.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık kriterlerini belirle.
Türk vatandaşı, 40 yaş, yükseköğrenim, milletvekili seçilme yeterliliği.
Anayasal nitelikleri kontrol etmek için.
2
Aday gösterme kanallarını analiz et.
Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler, 100.000 seçmen.
Usulüne uygun adaylık yollarını doğrulamak için.
3
Seçeneklerdeki sayısal ve hukuki verileri karşılaştır.
Sadece %5 oy oranına ilişkin bilginin anayasal metne uygun olduğu görüldü.
Yanlış bilgileri eleyerek doğru sonuca ulaşmak için.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Adaylık ve Seçilme Şartları (2017 Değişiklikleri)

Hints

1
Aday gösterme yetkisi olan kurum ve kişileri düşünün: Parti grupları, belirli oy alan partiler ve seçmenler.
2
Seçmenlerin aday gösterebilmesi için gereken imza sayısı 6 basamaklı bir sayıdır.
3
Siyasi partilerin tek başına veya birlikte aday gösterebilmesi için gereken asgari oy oranı %5'tir.

Practice More

Seçimlerin hangi durumlarda ikinci tura kaldığını ve ikinci tura katılım şartlarını inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Alternative Method

Adaylık şartlarını (Kişisel Nitelikler) ve Aday Gösterme Usullerini (Süreç) iki ayrı başlıkta kodlamak, hatalı seçenekleri daha hızlı elemenizi sağlar.
Estimated Time:50s
Question 47Question →

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan değişiklikler uyarınca yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığı seçim süreci ve adaylık şartları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, birinci oylamadaki sıraya göre boşalan adaylığın ikame edilmesi suretiyle yapılır.

Answer

İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi durumunda, birinci oylamadaki oy sırasına göre aday ikamesi yapılarak seçim süreci devam ettirilir.
1982 Anayasası'nın 101. maddesi uyarınca, ikinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, birinci oylamadaki sıraya göre boşalan adaylığın ikame edilmesi suretiyle yapılır. Bu düzenleme, seçim sürecinin meşru bir şekilde tamamlanmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık Şartlarını Kontrol Et
Cumhurbaşkanı adayı olabilmek için; 40 yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip Türk vatandaşı olmak gerekir.
Seçilme yeterliliği sürecin temelidir.
2
İkinci Tur ve İkame Mekanizmasını İncele
İkinci tura kalan iki adaydan biri herhangi bir sebeple (ölüm, yeterlilik kaybı vb.) çekilirse, yerine birinci turda en çok oyu alan sonraki aday gelir.
Anayasal sürecin kesintiye uğramaması hedeflenir.
3
Karar Yeter Sayısını Doğrula
Referandum durumunda 'geçerli oyların' salt çoğunluğu (50+150 + 1) yeterlidir.
Demokratik meşruiyet için kullanılan oylar baz alınır.

Key Concept

İkinci Turda Aday İkamesi ve Referandum Usulü

Hints

1
2017 yılından önceki 'partisiz cumhurbaşkanı' ve '%10 barajı' gibi eski kuralları güncel düzenlemelerle karıştırmamaya çalışın.
2
İkinci tura iki aday kalır ancak biri yarıştan çekilirse, sandık boş kalmaz; arkasındaki aday listeye dahil edilir.
3
Referandum oylamalarında çoğunluk hesaplanırken sandığa gelmeyenler değil, sadece geçerli oy kullananlar dikkate alınır.

Practice More

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve Meclis tarafından soruşturma açılması süreçlerini inceleyerek yürütme organının denetim mekanizmalarını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 48Question →

2017 Anayasa değişiklikleri ile düzenlenen güncel sisteme göre, Cumhurbaşkanlığı makamı için aday belirleme sürecinde "siyasi parti grupları" ile "siyasi partiler" (münferiden veya müştereken) arasındaki yetkilendirme ve kriter farkı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Siyasi parti grupları, partinin son genel seçimde aldığı oy oranına bakılmaksızın aday gösterebilirken; gruplar dışında kalan siyasi partilerin aday gösterebilmesi için son genel seçimde tek başına veya birlikte en az %5\%5 oy almış olmaları gerekir.

Answer

Siyasi parti grupları herhangi bir oy oranı barajına tabi olmaksızın aday gösterebilirken, grup kuramayan partilerin aday gösterebilmesi için %5\%5 oy oranına ulaşmış olmaları gerekir.
1982 Anayasası'nın 101. maddesine göre; siyasi parti grupları (en az 20 milletvekili), en son yapılan genel seçimlerde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5'ini almış olan siyasi partiler ile en az 100 bin seçmen aday gösterebilir. Burada dikkat edilmesi gereken husus, siyasi parti gruplarının (Meclis'teki temsiliyetleri nedeniyle) herhangi bir oy oranı barajına tabi tutulmamış olmasıdır. Grup kuramayan partiler ise ancak barajı (%5) aştıklarında bu yetkiyi kullanabilirler.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanlığına aday gösterme yetkisine sahip birimleri belirleyin.
Siyasi parti grupları, son seçimde %5\%5 oy alan partiler ve 100 bin seçmen.
Anayasa m. 101 uyarınca adaylık yetkisi bu üç kanala verilmiştir.
2
Siyasi parti grupları için getirilen kriteri analiz edin.
En az 20 milletvekiline sahip olmak (Grup kurmak) yeterlidir.
Gruplar için önceki seçime dair bir oy oranı şartı anayasal metinde yer almaz.
3
Siyasi partiler (grup dışı) için getirilen kriteri analiz edin.
Son genel seçimde toplam geçerli oyların en az %5\%5'ini almış olmak.
Bu şart, temsilde adaleti ve belirli bir siyasi desteği garanti altına almak için getirilmiştir.
4
İki yapı arasındaki temel farkı sonuçlandırın.
Gruplar için 'mevcudiyet', partiler için 'oy oranı' esastır.
Doğru seçenek bu ayrımı net bir şekilde ortaya koymaktadır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Aday Gösterme Usulleri

Hints

1
Cumhurbaşkanlığına kimlerin aday gösterebileceğini (Grup, %5 oy alan partiler, 100 bin seçmen) hatırlayın.
2
Meclis'te grubu olan (20 milletvekili) bir partinin, son seçimde baraj altında kalmış olsa bile aday çıkarıp çıkaramayacağını düşünün.
3
Anayasa m. 101: 'Siyasi parti grupları... aday gösterebilir' derken bir oy sınırı koymaz; ancak grup dışındaki partiler için '%5' şartını açıkça belirtir.

Practice More

Cumhurbaşkanı seçilen bir milletvekilinin partisiyle ilişiğinin kesilip kesilmediği ve Meclis üyeliğinin akıbetini inceleyin.
Estimated Time:1m 40s
Question 49Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi durumunda, mevcut Cumhurbaşkanının adaylığı ve seçim süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, mevcut Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir.

Answer

Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, mevcut Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir.
Anayasa'nın 116.116. maddesine göre, Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, mevcut Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilmektedir. Bu durum, genel kural olan "iki dönem" sınırının tek istisnasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının kaçıncı döneminde olduğu tespit edilir.
İkinci dönem (normal şartlarda son dönem).
Anayasa'ya göre bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir.
2
Seçimlerin yenilenmesi kararını hangi organın aldığı incelenir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM).
Yenileme kararını alan organ, mevcut Cumhurbaşkanının tekrar aday olup olamayacağını belirler.
3
Anayasa'nın 116.116. maddesindeki özel hüküm (istisna) uygulanır.
Meclis üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla (360360 milletvekili) seçimleri yenilerse, Cumhurbaşkanı bir kez daha aday olabilir.
Bu hüküm, Meclis'in seçimleri yenileme yetkisine bağlı olarak Cumhurbaşkanına tanınan anayasal bir istisnadır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Görev Süresi ve Seçimlerin Yenilenmesi İstisnası

Hints

1
Cumhurbaşkanının görev süresi kuralını (55 yıl, en fazla 22 dönem) hatırlayın, ancak seçimlerin yenilenmesi (fesih benzeri) durumundaki özel maddeyi düşünün.
2
Seçimlerin yenilenmesi kararını Meclis (360360 milletvekili ile) alırsa ne olur, Cumhurbaşkanı kendi alırsa ne olur? Aradaki farkı ayırt edin.
3
Anayasa'nın 116116. maddesi, Meclis'in seçimleri yenilemesi durumunda görevdeki Cumhurbaşkanına bir 'bonus' dönem hakkı tanır.

Practice More

Cumhurbaşkanı seçimlerinin yenilenmesi kararının TBMM ve Cumhurbaşkanı tarafından alınması durumundaki sonuç farklarını bir tablo yaparak karşılaştırın.
Estimated Time:1m 30s
Question 50Question →

Türkiye Cumhuriyeti'nde Cumhurbaşkanlığı makamının ölüm, istifa veya başka bir nedenle boşalması durumunda, genel seçimlere on sekiz ay kala yapılacak bir seçimle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi anayasal düzenlemelere uygundur?

Show answer & explanation

Answer: Seçilen Cumhurbaşkanı, bir sonraki Meclis genel seçim tarihine kadar görev yapar ve bu süre Cumhurbaşkanının döneminden sayılmaz.

Answer

Seçilen Cumhurbaşkanının bir sonraki Meclis genel seçim tarihine kadar görev yapacağını ve bu sürenin iki dönemlik sınırın hesabında dikkate alınmayacağını belirten ifade doğrudur.
Anayasa'nın 101101. ve 106106. maddeleri uyarınca, Cumhurbaşkanlığı makamı herhangi bir sebeple boşaldığında, genel seçimlere bir yıldan fazla (1818 ay gibi) süre varsa, seçilen yeni Cumhurbaşkanı sadece mevcut Meclisin görev süresi bitene kadar görev yapar. En kritik nokta ise, bu kısa süreli görev yapma durumunun kişinin anayasal olarak sahip olduğu 'iki kez seçilebilme' hakkındaki dönem sayısından düşülmemesidir.

Step-by-Step Solution

1
Genel seçimlere kalan süreyi analiz et.
1818 ay (bir yıldan fazla) süre kaldığı tespit edilir.
Anayasa, seçimlerin birlikte mi yoksa ayrı mı yapılacağını kalan süreye göre belirler.
2
Anayasa Madde 106106 hükmünü uygula.
Makamın boşalmasından itibaren 4545 gün içinde sadece Cumhurbaşkanı seçimi yapılır.
Süre bir yıldan fazla olduğu için Meclis seçimleri yenilenmez.
3
Görev süresi ve dönem sınırını değerlendir.
Yeni seçilen kişi Meclis seçimlerine kadar görevde kalır ve bu süre döneminden sayılmaz.
Anayasa'nın istisnai bir hükmüdür; kişinin tam bir dönem (5 yıl) hakkını korumasını sağlar.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Makamının Boşalması ve Seçim Takvimi (Anayasa Madde 106)

Hints

1
Cumhurbaşkanlığı makamı boşaldığında seçimin ne zaman yapılacağı ve görev süresi, bir sonraki genel seçimlere kalan süreye göre değişir.
2
Eğer genel seçimlere bir yıldan fazla süre varsa (1818 ay gibi), Meclis seçimleri yenilenmez; sadece Cumhurbaşkanı seçilir.
3
Bu istisnai durumda seçilen Cumhurbaşkanı tam 55 yıl değil, sadece bir sonraki Meclis seçimine kadar görev yapar ve bu süre onun 'dönem' hakkından eksilmez.

Practice More

Genel seçime bir yıl veya daha az süre kalmış olsaydı seçimlerin nasıl yapılacağını ve görev süresinin ne olacağını araştırınız.

Alternative Method

Bu konuyu 'ikili ayrım' (1 yıldan fazla / 1 yıl veya daha az) olarak tablolaştırmak akılda kalıcılığı artırır. Bir yıldan fazla ise: Ayrı seçim, kalan süreyi tamamlama, dönemden sayılmama.
Estimated Time:1m 30s
Question 51Question →

19821982 Anayasası'na göre "Bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir." kuralının anayasal istisnası olan "Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesi" süreciyle ilgili olarak; Cumhurbaşkanı'nın ikinci döneminde Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) seçimlerin yenilenmesine karar vermesi senaryosunda aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Meclis kararıyla yenilenen seçimler sonucunda seçilen yeni Cumhurbaşkanı, bir önceki Cumhurbaşkanı'nın görev süresinden kalan süreyi tamamlar.

Answer

Meclis kararıyla yenilenen seçimler sonucunda seçilen yeni Cumhurbaşkanının, önceki görev süresinden kalan süreyi tamamlayacağına dair ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenekte belirtilen 'kalan süreyi tamamlama' ifadesi yanlıştır. Anayasa'nın 116116. maddesine göre Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verildiğinde hem Meclis hem de Cumhurbaşkanlığı seçimleri birlikte yapılır ve seçilen yeni Cumhurbaşkanı tam 55 yıllık bir dönem için yetki alır. 'Kalan süreyi tamamlama' kuralı sadece Cumhurbaşkanlığı makamının herhangi bir sebeple boşalması durumunda uygulanan ve 'ara seçim' mantığına yakın olan özel bir düzenlemedir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanlığı dönem sınırını hatırla
Bir kimse en fazla iki defa (5+55+5 yıl) seçilebilir.
Anayasal kuralın temelini belirlemek için gereklidir.
2
Anayasa'nın 116116. maddesindeki istisnayı incele
Meclis'in 3/53/5 çoğunlukla seçimleri yenilemesi durumunda, 22. dönemindeki Cumhurbaşkanı bir kez daha aday olabilir.
Soru kökündeki özel senaryonun hukuki dayanağını doğrulamak için gereklidir.
3
Seçimlerin sonucunu ve süresini analiz et
Birlikte yapılan bu seçimler sonucunda seçilen Cumhurbaşkanı 55 yıllık tam bir dönem için göreve gelir.
Kalan süreyi tamamlama kuralının bu durumda geçerli olmadığını tespit etmek için gereklidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanı'nın ikinci döneminde Meclis kararıyla seçimlerin yenilenmesi istisnası

Hints

1
Cumhurbaşkanı normalde en fazla iki defa seçilebilir; ancak Meclis kararıyla seçimlerin yenilenmesi bu kuralı esneten özel bir durumdur.
2
Meclis seçimleri yenilediğinde süreç sıfırdan başlar ve her iki organ da yeni bir döneme adım atar.
3
'Kalan süreyi tamamlama' ifadesi genellikle vefat veya istifa gibi durumlarda, seçim takvimini genel seçimlerle eşitlemek için kullanılan bir yöntemdir; seçimlerin yenilenmesi kararında bu mantık işlemez.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı makamının boşalması durumunda seçimlerin ne zaman yapılacağı ve sürenin nasıl belirleneceği konusuna (Anayasa Madde 106) göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 52Question →

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri ve 20172017 Anayasa değişikliğiyle getirilen düzenlemeler uyarınca, Cumhurbaşkanlığına adaylık süreci ve adaylarda aranan niteliklerle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde geçerli oyların en az %5\%5’ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebilmesi için aynı zamanda Meclis’te bir siyasi parti grubuna sahip olmaları şarttır.

Answer

Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme kriterleri olan 'siyasi parti grubu bulunması' ve 'en son seçimde en az %5\%5 oy almış olma' şartları birbirinden tamamen bağımsızdır; her iki şartın aynı anda sağlanması zorunlu değildir.
Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme yöntemleri 19821982 Anayasası'nın 101101. maddesinde sayılmıştır. Bu maddeye göre siyasi parti grupları, son milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5'ini almış olan siyasi partiler ile en az yüz bin seçmen aday gösterebilir. Bu yöntemler birbirinden bağımsızdır. Dolayısıyla, bir partinin aday gösterebilmesi için Meclis'te grubunun olması 'veya' %5\%5 oy almış olması yeterlidir; her ikisinin aynı anda bulunması şartı anayasada yer almamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık kriterlerini (başvuru kanallarını) listele.
Üç ana kanal vardır: Siyasi parti grupları, %5\%5 oy alan partiler (tek başına/ortak) ve 100.000100.000 seçmen.
Anayasa'nın 101101. maddesinde bu yolların birbirinden bağımsız alternatifler olduğu belirtilmiştir.
2
Siyasi parti grubu ile oy oranı arasındaki ilişkiyi analiz et.
Meclis'te grubu olan bir parti (örn: %3\%3 oy almış ama 2020 vekili var) aday gösterebilir. Grubu olmayan ama %5\%5 oy alan bir parti de aday gösterebilir.
Kriterlerin kümülatif (birlikte) değil, alternatifli olduğunu teyit etmek çözüm için kritiktir.
3
Seçilen kişinin hukuki statüsündeki güncel değişikliği kontrol et.
Parti üyeliği devam eder (partili sistem), ancak milletvekilliği sona erer.
20172017 değişikliği ile getirilen en temel 'yürütme' yeniliklerinden biri budur.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Adaylık Kanallarının Bağımsızlığı

Hints

1
Cumhurbaşkanı adayı gösterebilen üç farklı kanal olduğunu ve bu kanalların birbirinden bağımsız çalıştığını düşünün.
2
20172017 Anayasa değişikliğiyle getirilen 'partili cumhurbaşkanlığı' modelini ve adaylık için Meclis içinden olma zorunluluğunun bulunmadığını hatırlayın.
3
Bir siyasi partinin aday gösterebilmesi için ya Meclis'te grubunun (en az 2020 vekil) olması YA DA son genel seçimde en az %5\%5 oy almış olması yeterlidir. İkisinin birleşmesi zorunlu değildir.

Practice More

Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesi durumunda ortaya çıkan 'üçüncü dönem adaylık' istisnasını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Adaylık kanallarını 'Siyasi Güç' (Grup), 'Toplumsal Destek' (%5\%5 oy) ve 'Doğrudan Demokrasi' (100.000100.000 imza) olarak kodlayarak bu yolların kesişmek zorunda olmadığını anlayabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 53Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci oylamaya kalması durumunda, bu oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi hâlinde izlenecek hukuki usul aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İkinci oylamaya katılma hakkını kaybeden adayın yerine, birinci oylamadaki sıraya göre ikame yapılır ve oylama her durumda ilan edilen tarihte gerçekleştirilir.

Answer

İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi hâlinde, birinci oylamadaki sıraya göre ikame yapılır ve oylama takvimde belirtilen tarihte gerçekleştirilir.
Cumhurbaşkanlığı seçimi süreci 2017 anayasa değişiklikleri ile oldukça detaylandırılmıştır. Eğer ikinci oylamaya katılmaya hak kazanan iki adaydan biri herhangi bir sebeple eksilirse, birinci oylamadaki oy sırasına göre ikame yapılarak iki adaylı yarışın korunması amaçlanır. Bu süreçte seçim takvimi etkilenmez ve oylama planlandığı gibi ilk oylamayı takip eden ikinci Pazar günü gerçekleştirilir.

Step-by-Step Solution

1
İkinci tur şartlarını belirle
Birinci turda hiçbir aday geçerli oyların salt çoğunluğunu alamazsa, en çok oy alan iki aday ikinci tura kalır.
Seçimin ikinci turda sonuçlanabilmesi için aday sayısının ve çoğunluk şartının netleşmesi gerekir.
2
Aday eksilmesi durumundaki usulü hatırla
Adaylardan birinin ölümü veya yeterliğini kaybetmesi durumunda, birinci turdaki sıralamaya göre bir sonraki aday sürece dahil olur (ikame).
Anayasa'nın 101101. maddesi uyarınca seçimin devamlılığı için yedekleme mekanizması işletilir.
3
Oylama tarihini doğrula
İkinci oylama, her durumda ilk oylamayı takip eden ikinci Pazar günü yapılır.
Anayasa'da oylama tarihinin ikame durumunda dahi sabit kalacağı açıkça belirtilmiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Seçiminde İkame ve Referandum Usulü

Hints

1
İkinci tur oylaması her zaman ilk turdan sonraki kaçıncı Pazar günü yapılır, bunu hatırlayın.
2
Eğer iki adaydan biri elenirse yarışın boş kalmaması için sıradaki adayın (üçüncü olanın) gelmesi kuralına 'ikame' denir.
3
Anayasa'nın 101101. maddesine göre; aday eksilmesi durumunda ikame yapılır ve takvim asla kaydırılmaz.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı makamının boşalması durumunda seçimlerin ne zaman yapılacağına dair sürelere (45 gün/60 gün ayrımı) göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Süreci şu şekilde kodlayabilirsiniz: 1. Tur -> 2. Tur (2 Aday) -> Eksilme Varsa -> İkame (Sıradaki Aday) -> Takvim Sabit (2. Pazar).
Estimated Time:2m 0s
Question 54Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, bir kimsenin Cumhurbaşkanı seçilebilmesi için aşağıdaki niteliklerden hangisine sahip olması zorunlu değildir?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olmak

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olmak zorunlu değildir; Cumhurbaşkanı meclis dışından da seçilebilir.
Cumhurbaşkanı seçilebilmek için anayasada sayılan nitelikler arasında milletvekili olma zorunluluğu bulunmamaktadır. Kişi meclis dışından da aday gösterilebilir; ancak seçilme yeterliliğine, yaş ve eğitim şartlarına sahip olması zorunludur.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 101101. maddesini inceleyin.
Cumhurbaşkanı seçilebilme şartları: Türk vatandaşı olmak, 4040 yaşını doldurmuş olmak, yükseköğrenim mezunu olmak ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak.
Yasal dayanağı belirlemek için gereklidir.
2
Adaylık için meclis üyeliği şartını değerlendirin.
Hükümde 'milletvekili olmak' değil, 'milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak' ifadesi geçer.
Statü ile yeterlilik arasındaki farkı anlamak soruyu çözer.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Adaylık Şartları

Hints

1
Cumhurbaşkanı adaylığı için anayasada belirtilen kişisel özellikleri (yaş, eğitim vb.) düşünün.
2
Bir kişinin aday olabilmesi için mutlaka meclis içerisinden gelmesi gerekip gerekmediğini değerlendirin.
3
20172017 anayasa değişikliği ile meclis dışından da aday gösterilmesinin önü tamamen açıktır; bu nedenle adaylık anında milletvekili sıfatı aranmaz.

Practice More

Cumhurbaşkanı seçilen bir kişinin, eğer varsa, TBMM üyeliğinin hangi anda sona erdiğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 55Question →

19821982 Anayasası'nda 20172017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ile yürütme organının yapısında ve Cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde köklü değişikliklere gidilmiştir.

Buna göre, güncel anayasal düzenlemeler dikkate alındığında Cumhurbaşkanlığına aday gösterilme süreci ve seçilme nitelikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5’ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5’ini almış olan siyasi partilerin aday gösterebilmesi anayasal bir haktır.
1982 Anayasası'nın 101. maddesine göre, en son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5\%5’ini almış olan siyasi partiler ile en az yüz bin seçmen aday gösterebilir. Ayrıca siyasi parti grupları da aday gösterebilir. Bu ifade güncel anayasal metinle tam uyumludur.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık yollarını hatırla.
Siyasi parti grupları, %5\%5 oy alan partiler ve 100.000100.000 seçmen.
Anayasa m. 101 uyarınca adaylık süreci üç farklı kanala ayrılmıştır.
2
Nitelikleri kontrol et.
4040 yaş, yükseköğrenim, Türk vatandaşı ve milletvekili seçilme yeterliliği.
Cumhurbaşkanı adayının milletvekillerinden daha yüksek bir yaş ve eğitim kriterine tabi olduğunu doğrulamak gerekir.
3
Seçenekleri anayasal metinle kıyasla.
Doğru ifadenin %5\%5 oy barajı ile ilgili olan seçenek olduğu görülür.
Diğer seçenekler ya eksik bilgi içermekte ya da milletvekili şartlarıyla karıştırılmaktadır.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Aday Gösterme ve Seçilme Şartları

Hints

1
Cumhurbaşkanı ve milletvekili seçilme şartları arasındaki yaş ve eğitim farkına dikkat edin.

Practice More

Seçimlerin yenilenmesi durumunda Cumhurbaşkanının 3. dönem adaylığı şartlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 56Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı seçilme nitelikleri ve aday gösterilme süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanı seçilen kişinin varsa partisi ile ilişiği kesilir.

Answer

Cumhurbaşkanı seçilen kişinin varsa partisi ile ilişiği kesilir ifadesi yanlıştır.
Doğru cevap olan 'parti ile ilişiği kesilir' ifadesi yanlıştır çünkü 20172017 anayasa değişiklikleri ile bu zorunluluk anayasadan çıkarılmıştır. Güncel düzenlemeye göre Cumhurbaşkanı seçilen kişi partisinden istifa etmek zorunda değildir ve partisiyle bağı devam edebilir.

Step-by-Step Solution

1
19821982 Anayasası'nın 101101. maddesindeki güncel hükümleri incelemek.
Cumhurbaşkanının seçilme nitelikleri: 4040 yaş, yükseköğrenim, milletvekili seçilme yeterliliği ve Türk vatandaşı olmaktır.
Adayın temel hukuki kriterlere uygunluğunu belirlemek için gereklidir.
2
20172017 Anayasa değişikliği ile yürütme organındaki yapısal değişikliği analiz etmek.
Cumhurbaşkanı seçilen kişinin partisiyle ilişiğinin kesileceğine dair eski hükmün yürürlükten kaldırıldığı görülür.
Sistemsel değişikliğin (Parlamenter sistemden Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçiş) etkisini anlamak için kritiktir.
3
Aday gösterme yöntemlerini doğrulamak.
Adaylık; siyasi parti grupları, %5\%5 oy alan partiler veya 100100 bin seçmen tarafından gerçekleştirilebilir.
Adaylık sürecindeki sayısal ve kurumsal sınırları teyit etmek için gereklidir.

Key Concept

Partili Cumhurbaşkanlığı ve Adaylık Usulleri

Hints

1
20172017 anayasa değişiklikleri ile cumhurbaşkanının yürütmenin tek başı haline geldiğini ve siyasi kimliğini koruyabildiğini hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığına vekalet usullerini ve makamın boşalması durumunda seçimlerin ne zaman yapılacağını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 57Question →

1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, yürütme organının tek başı olan Cumhurbaşkanının seçimi ve adaylık nitelikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.

Answer

En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az %5'ini almış olan siyasi partiler aday gösterebilir.
Doğru olan ifade, anayasanın 101. maddesinde belirtilen aday gösterme usulüdür. Buna göre, son genel seçimlerde tek başına veya başka bir partiyle birlikte toplam %5 oy oranına ulaşan partiler Cumhurbaşkanlığına aday teklif edebilirler.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı adaylık niteliklerini hatırla.
Türk vatandaşı, 40 yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış, milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak.
Seçilme şartlarının eksik veya yanlış verilip verilmediğini kontrol etmek için.
2
Aday gösterme kanallarını analiz et.
Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler (tek veya birlikte) ve 100 bin seçmen.
Anayasal aday gösterme usullerini belirlemek için.
3
Seçilmenin hukuki sonuçlarını değerlendir.
TBMM üyeliği sona erer ancak parti üyeliği devam edebilir.
2017 değişikliği ile değişen 'parti bağı' kuralını doğrulamak için.
4
Seçim turları ve yeter sayılarını karşılaştır.
1. turda geçerli oyların salt çoğunluğu, 2. turda yine geçerli oyların salt çoğunluğu aranır.
Sayısal oranların doğruluğunu teyit etmek için.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Adaylık Şartları ve Aday Gösterme Usulleri

Hints

1
Cumhurbaşkanı adayı olabilmek için gereken yaş ve eğitim şartlarını anımsayın.
2
2017 yılında yapılan 'Partili Cumhurbaşkanlığı' değişikliğinin siyasi parti bağına etkisini düşünün.
3
Aday gösterme kanallarında %5 oy sınırı ve 100 bin seçmen imzası gibi güncel kriterleri kontrol edin.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turuna katılan adaylardan birinin çekilmesi durumunda seçim sürecinin nasıl işlediğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 58Question →

Mevcut anayasal düzenlemeler uyarınca, bir adayın halk tarafından Cumhurbaşkanı seçilmesiyle birlikte gerçekleşen hukuki değişimler ve görev süresine ilişkin kısıtlamalar hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanı seçilen kişinin varsa siyasi partisiyle olan organik bağı ve üyeliği, tarafsızlık ilkesi uyarınca sona erdirilmek zorundadır.

Answer

Cumhurbaşkanı seçilen kişinin siyasi partisiyle olan ilişiğinin kesilmek zorunda olduğu bilgisi yanlıştır; zira mevcut sistemde partili cumhurbaşkanlığı esastır.
Cumhurbaşkanı seçilen kişinin partisiyle olan ilişiğinin kesilmesine yönelik kural, 20172017 Anayasa değişikliği ile yürürlükten kaldırılmıştır. Mevcut sistemde Cumhurbaşkanı, bir siyasi partiye üye olabilir ve partisinin faaliyetlerine katılabilir.

Step-by-Step Solution

1
Yasama ile ilişkiyi kontrol et
Seçilen kişinin milletvekilliği sona erer
Yürütmenin başı olan kişinin aynı zamanda yasama organı üyesi olması sistemin yapısı gereği engellenmiştir.
2
Yürütme ve parti ilişkisini değerlendir
Siyasi parti üyeliği devam edebilir
20172017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ile eski sistemdeki 'partisiz cumhurbaşkanı' zorunluluğu kaldırılmış, partili cumhurbaşkanlığına imkan tanınmıştır.
3
Dönem sınırlarını incele
Normalde 22 dönem, Meclis kararıyla 33 dönem
Anayasa'nın 116116. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis seçimleri yenilerse mevcut başkanın son kez adaylığına izin verilir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Statüsü ve Görev Süresi İstisnası

Hints

1
20172017 yılında yapılan büyük anayasa değişikliğinden sonra yürütme organının yapısı değişmiştir.
2
'Partili Cumhurbaşkanlığı' kavramının hukuki anlamını düşünün.
3
Eski sistemde Cumhurbaşkanı seçilenin partisiyle bağı kesilirdi, ancak mevcut sistemde bu bağ devam etmektedir.

Practice More

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesi kararı için gerekli olan nitelikli çoğunluk oranlarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Hükümet sistemi değişikliğini (Parlamenter Sistemden Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine geçiş) temel alarak, 'tarafsızlık' ve 'parti bağı' arasındaki ilişkinin nasıl dönüştüğünü hatırlayarak soruyu çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 59Question →

Türkiye Cumhuriyeti’nde yürütme organının başı olan Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesi sürecinde, ikinci oylamaya tek bir adayın katılması durumunda bu oylama referandum usulüyle gerçekleştirilir. Bu referandum sonucunda adayın geçerli oyların salt çoğunluğunu (50%+150\% + 1) alamaması hâlinde izlenecek anayasal süreç aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sadece Cumhurbaşkanlığı seçimi yenilenir.

Answer

Anayasa uyarınca referandumda salt çoğunluk alınamazsa sadece Cumhurbaşkanlığı seçimi yenilenir.
Doğru cevap, 19821982 Anayasası'nın 101101. maddesinin açık hükmü gereği, referandumda gerekli olan salt çoğunluk (50%+150\% + 1) sağlanamadığı takdirde sadece Cumhurbaşkanlığı seçiminin baştan itibaren yenileneceğini ifade eden seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı seçimi usulünü belirleyen 19821982 Anayasası'nın 101101. maddesini incele.
İkinci tura tek aday kalması durumunda referandum yapılacağı kuralına ulaşılır.
Seçim sürecindeki özel durumların hukuki sonucunu belirlemek için temel hukuk metnine bakılmalıdır.
2
Referandumun başarısız olma (salt çoğunluğun sağlanamaması) durumunu analiz et.
Anayasa metni bu durumda 'sadece Cumhurbaşkanlığı seçimi yenilenir' ifadesini kullanır.
Yasama seçimlerinin de yenilenip yenilenmeyeceği ayrımı, bu maddenin en kritik noktasıdır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Referandum ve Seçimin Yenilenmesi

Hints

1
Referandumun başarısız olması durumunda sürecin en başa dönüp dönmeyeceğini düşünün.
2
Anayasa bu durumda yasama organının (TBMM) etkilenip etkilenmeyeceğini net bir şekilde 'sadece' kelimesiyle vurgular.

Practice More

İkinci turdan önce bir adayın ölümü durumunda yerine kimin geleceği konusuna göz atabilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 60Question →

Türkiye Cumhuriyeti'nin mevcut hükümet sisteminde, yürütme organının başı olan Cumhurbaşkanının seçilme yeterliliği ve adaylık usulleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi adaylık süreci için hukuki bir engel teşkil eder?

Show answer & explanation

Answer: 3939 yaşındaki, yükseköğrenim mezunu ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip bir Türk vatandaşının seçmenler tarafından aday gösterilmesi

Answer

Otuz dokuz yaşındaki bir kişinin aday gösterilmesi hukuki bir engeldir çünkü Cumhurbaşkanı seçilebilmek için kırk yaşını doldurmuş olmak anayasal bir şarttır.
1982 Anayasası'nın 101. maddesine göre, Cumhurbaşkanı seçilebilmek için kırk yaşını doldurmuş olmak zorunludur. Dolayısıyla otuz dokuz yaşındaki bir bireyin aday gösterilmesi anayasal bir engeldir.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık niteliklerini kontrol et
Cumhurbaşkanı adayı olabilmek için; Türk vatandaşı olmak, 4040 yaşını doldurmuş olmak, yükseköğrenim yapmış olmak ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak gerekir.
Anayasal niteliklerin eksiksiz karşılanması adaylığın kabulü için ilk şarttır.
2
Aday gösterme yetkisini incele
Adaylar; siyasi parti grupları, en az %5\%5 oy alan partiler veya 100.000100.000 seçmen tarafından gösterilebilir.
Adaylığın usulüne uygun şekilde başlatılması için yetkili mercilerce teklif edilmesi şarttır.
3
Seçeneklerdeki verileri anayasal sınırlarla karşılaştır
3939 yaşındaki aday, 'kırk yaşını doldurmuş olma' kriterine takılmaktadır.
Yaş şartı mutlak bir kriterdir ve sağlanmaması durumunda adaylık başvurusu YSK tarafından reddedilir.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Seçilme Yeterliliği ve Adaylık Usulleri
PreviousPage 3 / 4Next
Cumhurbaşkanı Seçimi ve Nitelikleri Practice Questions — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 3 | Examkin