Question

Difficulty: MediumMerkezi İdare: Taşra Teşkilatı (İl Genel ve İlçe İdaresi)

İdari teşkilatlanma sistemimizde hizmetlerin merkeze danışılmadan, ancak merkez adına yürütülmesini sağlayan kurallar bütünü ile mülki idare amirlerinin hukuki statüleri incelendiğinde, il genel ve ilçe idaresine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasal bir kural olarak yetki genişliği ilkesi yalnızca illerin idaresinde tanınmış olup, ilçe idaresinin başı olan kaymakamların bu yetkiyi kullanarak merkeze danışmadan merkezin bütçesinden harcama yapma salahiyeti yoktur.Answer
  2. B
    İldeki kamu hizmetlerinin yürütülmesinde valiye yardımcı olan İl İdare Kurulu, yerel yönetim birimi olan il özel idaresinin karar organları hiyerarşisinde yer almaktadır.
  3. C
    Bakanlıkların ildeki teşkilatının başında bulunan il idare şube başkanları, devlet tüzel kişiliğinden ayrılarak başkent teşkilatı içinde bağımsız bir kamu tüzel kişiliği oluştururlar.
  4. D
    Valinin, ildeki merkezi idare kuruluşları üzerinde sahip olduğu denetim yetkisi ile merkez teşkilatının vali üzerindeki denetimi idari vesayet niteliği taşımaktadır.
  5. E
    Kaymakam, ilçede görev yapan tüm idari birimler üzerinde yerinden yönetim ilkesinin bir sonucu olarak özerk bütçe kullanma ayrıcalığına sahiptir.

Answer

Anayasal bir kural olarak yetki genişliği ilkesi yalnızca illerin idaresinde tanınmış olup, ilçe idaresinin başı olan kaymakamların bu yetkiyi kullanarak merkeze danışmadan merkezin bütçesinden harcama yapma salahiyeti yoktur.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 126. maddesi gereğince illerin idaresi 'yetki genişliği' esasına dayanır. Yetki genişliği, taşradaki yöneticinin (valinin) merkeze danışmadan merkezin bütçesinden harcama yapabilme ve merkez adına karar alabilme yetkisidir. Bu yetki istisnai olarak sadece illerde valilere verilmiştir; ilçelerin idaresinde kaymakamların yetki genişliği yoktur. Doğru ifade bu ilkeyi ve ilçe idaresinin sınırlarını eksiksiz yansıtmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Yetki genişliği ilkesinin tanımını ve uygulama alanını Anayasal çerçevede belirlemek
Yetki genişliği, merkezin taşradaki temsilcisine merkeze danışmadan karar alma ve merkezin bütçesinden harcama yapma yetkisi vermesidir. Anayasa'nın 126. maddesine göre bu yetki sadece illerin idaresine (valiye) tanınmıştır.
Kaymakam ile vali arasındaki en temel yetki farkını tespit etmek için gereklidir.
2
Merkezi idarenin taşra teşkilatı ile mahalli idareler (yerel yönetimler) arasındaki kurumsal farkları analiz etmek
İl İdare Kurulu ve il idare şube başkanları taşra teşkilatının bir parçasıyken; İl Özel İdaresi, ayrı bir tüzel kişiliği olan mahalli idaredir.
Kurulların hangi tüzel kişiliğe ve idari yapıya ait olduğunu doğru sınıflandırmak için gereklidir.
3
İdare içindeki denetim yollarını değerlendirmek
Devlet tüzel kişiliği içindeki (bakanlık, vali, kaymakam, il müdürü arasındaki) denetim hiyerarşi iken; devletin mahalli idareler üzerindeki denetimi idari vesayettir.
Seçeneklerdeki hiyerarşi ve vesayet kavramlarının doğruluğunu test etmek için gereklidir.

Key Concept

İl ve İlçe İdaresinin Statüsü ve Yetki Genişliği
Rate this question