Examkin

Question

Difficulty: Very hardSebepsiz Zenginleşmede Zamanaşımı Süreleri

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 8282. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşmeden doğan istem haklarında zamanaşımı süreleri, bu sürelerin başlangıcı ve hukukî niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Sebepsiz zenginleşmeden doğan istem hakkı, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 22 yılın ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak 1010 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar; zenginleşme bir alacak hakkı kazanılması suretiyle gerçekleşmişse borçlu, geri isteme hakkı zamanaşımına uğramış olsa bile ifadan kaçınma hakkını her zaman ileri sürebilir.Answer
  2. B
    Sebepsiz zenginleşmeye dayalı iade istemi için öngörülen süreler hak düşürücü süre niteliğinde olup; hak sahibinin zenginleşmeyi ve zenginleşeni öğrendiği tarihten itibaren 22 yıl, her hâlde zenginleşmeye temel teşkil eden hukukî işlemin kurulduğu tarihten itibaren 1010 yılın geçmesiyle iade borcu sona erer.
  3. C
    Eğer sebepsiz zenginleşen kişi kötüniyetli ise, kanunda öngörülen 1010 yıllık azami süre uygulanmaz ve bu durumda istem hakkı, zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten itibaren 2020 yıllık genel zamanaşımı süresine tabi olur.
  4. D
    Sebepsiz zenginleşmeden doğan iade istemi, hak sahibinin geri isteme hakkını öğrendiği tarihten itibaren 11 yıl ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten itibaren 1010 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar; ancak zenginleşme ahlaka aykırı bir amaçla yapılmışsa süreler işlemez.
  5. E
    Zenginleşme bir alacak hakkı kazanılması suretiyle gerçekleşmişse, iade borçlusunun sahip olduğu def'i hakkı da asıl istem hakkının tabi olduğu 22 ve 1010 yıllık zamanaşımı sürelerine tabidir ve bu süreler geçtikten sonra ifadan kaçınılamaz.

Answer

Sebepsiz zenginleşmede zamanaşımı süreleri 22 ve 1010 yıldır; eğer zenginleşme bir alacak hakkı kazanılması şeklinde olmuşsa, bu alacağın ifasından kaçınma hakkı (def'i) süreye tabi olmaksızın her zaman ileri sürülebilir.
Sebepsiz zenginleşme davası, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu (ve zenginleşeni) öğrendiği tarihten itibaren 22 yıl ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten itibaren 1010 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Kanun koyucu, zenginleşenin bir alacak hakkı kazandığı durumlarda (örneğin borç ikrarı veya senet verilmesi), iade yükümlüsünü korumak adına bu borcu ifadan kaçınma hakkını (def'i) süreye bağlamayarak daimi kılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Kısa ve uzun zamanaşımı sürelerini belirle.
Sübjektif süre öğrenmeden itibaren 22 yıl, objektif süre zenginleşmeden itibaren 1010 yıldır.
TBK m. 82/1 uyarınca yasal süre sınırlarını tespit etmek gerekir.
2
Sürelerin başlangıç anlarını kontrol et.
Kısa süre 'öğrenme' (hak ve kişi), uzun süre ise 'zenginleşmenin gerçekleşmesi' anıdır.
Zamanaşımının ne zaman işlemeye başlayacağını doğru belirlemek hukukî hesaplama için kritiktir.
3
Sürelerin hukukî niteliğini analiz et.
Bu süreler zamanaşımı süresidir (hak düşürücü süre değildir).
Zamanaşımı defi yoluyla ileri sürülmelidir, mahkemece re'sen dikkate alınmaz.
4
Daimi def'i hakkını (TBK m. 82/2) değerlendir.
Zenginleşme bir alacak hakkı edinimi ise, iade borcu zamanaşımı dolsa dahi ifadan kaçınılarak yerine getirilmeyebilir.
Borçlunun elindeki savunma vasıtasının süreyle kısıtlanmaması kuralını uygulamak gerekir.

Key Concept

Sebepsiz Zenginleşmede Zamanaşımı ve Daimi Def'i Hakkı

Practice More

Zamanaşımının kesilmesi ve durması hallerinin sebepsiz zenginleşme sürelerine etkisini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question

Topics

Sebepsiz Zenginleşmede Zamanaşımı Süreleri

More questions from this topic