Question

Difficulty: MediumCumhurbaşkanı Seçilme Yeterliliği ve Adaylık

Mevcut Anayasal düzenlemelere göre, yürütme yetkisini tek başına kullanan Cumhurbaşkanlığı makamına adaylık süreci ve seçilme yeterliliği sıkı şekil şartlarına bağlanmıştır. Seçim mevzuatı ve anayasal ilkeler bağlamında kamuoyunu bilgilendiren bir hukukçunun aşağıdaki açıklamalarından hangisi mevzuata tam olarak uygundur?

  1. A
    Cumhurbaşkanı seçilebilmek için adayın kırk yaşını doldurmuş ve yükseköğrenim yapmış olma şartlarını sağlamasının yanında, seçim takvimi başlangıcında milletvekili sıfatını fiilen taşıması zorunludur.
  2. B
    Siyasi parti desteği olmaksızın, doğrudan halkın iradesiyle bağımsız bir Cumhurbaşkanı adayı çıkarılabilmesi için Yüksek Seçim Kuruluna en az 50.000 seçmenin yazılı teklif sunması yeterlidir.
  3. Türkiye Büyük Millet Meclisinde grubu bulunan siyasi partiler ile son genel seçimde geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ve en az 100.000 seçmen Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.Answer
  4. D
    Seçimler sonucunda Cumhurbaşkanı makamına oturan kişinin, devletin başı sıfatıyla tarafsızlığını koruması amacıyla, varsa üyesi bulunduğu siyasi parti ile olan hukuki bağı kendiliğinden sona erer.
  5. E
    Cumhurbaşkanı adayı olabilmek için anayasada belirtilen asgari eğitim seviyesi, adayın en az lise veya dengi bir ortaöğretim kurumundan diploma almış olmasını gerektirmektedir.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisinde grubu bulunan siyasi partiler ile son genel seçimde geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ve en az 100.000 seçmen Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.
Doğru olan ifadede, Anayasa'nın güncel 101. maddesinde sayılan Cumhurbaşkanlığına aday gösterme yetkisine sahip makamlar eksiksiz ve birebir sayılmıştır: TBMM'de grubu bulunan siyasi partiler, son seçimde %5 oranını tek başına veya diğer partilerle birlikte sağlayan siyasi partiler ve asgari 100.000 seçmen.

Step-by-Step Solution

1
Aday olabilmek için aranan kişisel niteliklerin analiz edilmesi.
Adayın 40 yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış, milletvekili seçilme yeterliliğine sahip bir Türk vatandaşı olması gerektiği belirlenir. Milletvekili olma zorunluluğu veya sadece lise mezuniyeti gibi ifadelerin hatalı olduğu saptanır.
Anayasa madde 101'de sayılan objektif seçilme şartlarını doğrulamak.
2
Aday gösterme makamlarının değerlendirilmesi.
Meclis parti gruplarının, son seçimde tek başına veya birlikte %5 oyu bulan siyasi partilerin ve en az 100.000 seçmenin aday gösterebileceği tespit edilir. 50.000 seçmen kuralının yanlış olduğu görülür.
Adaylık sürecini kimlerin başlatabileceğine dair güncel anayasal kuralları uygulamak.
3
Seçilen kişinin partisiyle olan hukuki durumunun incelenmesi.
2017 anayasa referandumu sonrasında Cumhurbaşkanının partisiyle ilişiğinin kesilmeyeceği doğrulanır.
Eski ve yürürlükten kalkmış olan 'tarafsızlık/partiden istifa' kuralı ile güncel kuralı birbirinden ayırmak.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Seçilme Yeterliliği ve Adaylık
Rate this question