Question

Difficulty: MediumPoliçede Ciro ve Devir İşlemleri

Bir poliçe ilişkisinde lehtar konumunda bulunan Kemal, elindeki 200.000 TL bedelli senedi, aralarındaki satım sözleşmesine istinaden "malların 15 gün içinde teslim edilmesi şartıyla" ibaresini ekleyerek tacir Hasan'a ciro etmiştir. Hasan ise senet bedelinin 100.000 TL'lik kısmına acil ihtiyaç duyduğu için senedin sadece bu tutarlık kısmını tedarikçisi olan Zeynep'e ciro yoluyla devretmiştir.

Poliçe üzerindeki bu devir işlemlerinin hukuki geçerliliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kemal'in cirosundaki şart yazılmamış sayılarak ciro geçerliliğini korur; Hasan'ın yaptığı kısmi ciro ise batıldır.Answer
  2. B
    Her iki devir işlemi de kambiyo senetlerinin temel ilkelerine aykırı olduğundan mutlak butlanla batıldır.
  3. C
    Kemal'in cirosu malların teslimi şartının gerçekleşmesiyle hüküm ifade eder; Hasan'ın kısmi cirosu ise poliçede belirtilen tutar için geçerli olur.
  4. D
    Kemal'in cirosundaki şart yazılmamış sayılır; Hasan'ın kısmi cirosu ise alacağın temliki hükümlerine tabi olarak geçerlilik kazanır.
  5. E
    Kemal'in şarta bağlı ciro yapması poliçeyi adi senede dönüştürür; Hasan'ın kısmi cirosu ise senedin iptaline neden olur.

Answer

Kemal'in şarta bağlı cirosunda şartın yazılmamış sayılarak cironun geçerli kabul edilmesi ve Hasan'ın kısmi cirosunun ise kesin hükümsüz (batıl) olması kuralı
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 682. maddesine göre cironun kayıtsız ve şartsız olması esastır. Ciro bir şarta tabi tutulmuşsa, kanun koyucu cironun kendisini geçersiz saymamakta; sadece öne sürülen şartı yazılmamış kabul ederek ciroya tam bir geçerlilik tanımaktadır. Dolayısıyla Kemal'in cirosu geçerlidir. Aynı kanun maddesi uyarınca kısmi ciro (senedin yalnızca bir kısmı için yapılan devir) ise batıldır ve hiçbir hukuki sonuç doğurmaz. Bu sebeple Hasan'ın kısmi devir işlemi hükümsüzdür.

Step-by-Step Solution

1
Kemal'in yaptığı şarta bağlı cironun hukuki sonucunu tespit etme
Kanuna göre ciro kayıtsız ve şartsız olmalıdır; şarta bağlanmışsa şart yazılmamış sayılır, ciro işleminin kendisi geçerliliğini korur.
Kambiyo senetlerinde işlemlerin güvenliği ve tedavül kolaylığı gereği ciroların belirli şartlara tabi tutulması kanun koyucu tarafından engellenmiştir.
2
Hasan'ın yaptığı kısmi cironun hukuki sonucunu tespit etme
Poliçe bedelinin yalnızca bir kısmı için yapılan ciro işlemi kanunun açık hükmü gereği batıldır.
Alacağın birden fazla kişiye bölünmesi, senedin tedavül kabiliyetini zedeleyeceği ve muhatabın ödeme durumunu karmaşıklaştıracağı için kısmi ciro yasaklanmıştır.

Key Concept

Cironun şekli, şarta bağlı ciro ve kısmi ciro yasağı
Rate this question