Question

Difficulty: MediumAnayasa Mahkemesi: İptal Davası (Soyut Norm Denetimi)

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından yeni kabul edilen ve Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren bir kanunun Anayasa'ya aykırılığı iddia edilmektedir.

1982 Anayasası'na göre, bu kanuna karşı Anayasa Mahkemesinde açılacak iptal davasıyla (soyut norm denetimi) ilgili aşağıdaki işlemlerden hangisi usule ve yetki kurallarına uygundur?

  1. Cumhurbaşkanının, kanunun Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde kanunun esas bakımından Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla iptal davası açmasıAnswer
  2. B
    TBMM üye tamsayısının beşte biri tutarındaki milletvekilinin, kanunun yayımından itibaren otuzuncu günde şekil bozukluğu gerekçesiyle iptal davası açması
  3. C
    TBMM'de en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubundan birinin, kanunun yayımını izleyen on gün içinde şekil bozukluğuna dayalı iptal davası açması
  4. D
    Görülmekte olan bir davada mahkeme hâkiminin, uygulanacak kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı kanaatiyle altmış günlük süre içinde doğrudan iptal davası (soyut norm denetimi) yoluna gitmesi
  5. E
    TBMM üye tamsayısının onda biri tutarındaki milletvekilinin imzasıyla, kanunun yayımından itibaren altmış gün içinde esas bakımından iptal davası açılması

Answer

Doğru işlem, Cumhurbaşkanının kanunun Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren altmış gün içinde esas bakımından iptal davası açmasıdır.
1982 Anayasası'na göre kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve TBMM İçtüzüğünün esas bakımından Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla açılacak iptal davalarında (soyut norm denetimi) dava açma süresi, Resmî Gazete'de yayımlandıkları tarihten başlayarak 60 gündür. Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın 150. maddesi uyarınca bu davayı doğrudan açmaya yetkili öznelerden biridir. Dolayısıyla Cumhurbaşkanının 60 günlük süre zarfında esas yönünden dava açması tamamen usul ve yasaya uygundur.

İptal Davası (Kanunlar İçin) Özet Tablosu:

Denetim YönüDava Açmaya YetkililerDava Açma Süresi
Şekil BakımındanCumhurbaşkanı, TBMM üye tamsayısının 1/5'i10 Gün
Esas BakımındanCumhurbaşkanı, En fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, TBMM üye tamsayısının 1/5'i60 Gün

Step-by-Step Solution

1
Kanunlar için iptal davası (soyut norm denetimi) açma yetkisine sahip kişi ve grupları belirleyin.
Esas bakımından: Cumhurbaşkanı, en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, TBMM üye tamsayısının 1/5'i. Şekil bakımından: Yalnızca Cumhurbaşkanı ve TBMM üye tamsayısının 1/5'i.
Yetkisiz kişi veya grupların açtığı davalar usulden reddedilir.
2
Şekil ve esas denetimleri için Anayasada öngörülen dava açma sürelerini tespit edin.
Şekil bozukluğuna dayalı davalar için süre 10 gün, esas bakımından açılacak davalar için süre 60 gündür.
Süresi geçirildikten sonra açılan davalar incelenmez.
3
Seçeneklerdeki yetkili, süre ve denetim türü (şekil/esas veya soyut/somut) eşleşmelerini analiz edin.
Sadece Cumhurbaşkanının 60 gün içinde esas yönünden dava açmasını ifade eden seçenek tüm usul kurallarına uygundur.
Diğer seçeneklerde parti gruplarının şekil davası açamaması kuralı, süre sınırları veya itiraz yolu ile iptal davası arasındaki fark ihlal edilmiştir.

Key Concept

İptal Davası (Soyut Norm Denetimi) Usul ve Süreleri
Rate this question