İdari teşkilat yapısı içerisinde yer alan hizmet yerinden yönetim kuruluşları (kamu kurumları), merkezi idarenin hiyerarşi alanı dışında, belirli bir uzmanlık gerektiren kamu hizmetlerini yürütmek üzere örgütlenen ve devlet tüzel kişiliğinden ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahip olan birimlerdir.
Hizmet yerinden yönetim kuruluşlarının hukuki statüsü ve bu kuruluşlar üzerindeki denetim yetkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Hizmet yerinden yönetim kuruluşları ile merkezi idare arasındaki denetim ilişkisi idari vesayet niteliğindedir ve bu yetkinin kapsamı ancak kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle öngörülen hallerde kullanılabilir.Answer
- BMerkezi idare, kamu tüzel kişiliğine sahip olan bu kuruluşların tüm işlemleri üzerinde sınırsız bir hiyerarşi yetkisine sahip olup, işlemler üzerinde her zaman yerindelik denetimi yapabilir.
- CTürkiye Barolar Birliği ve Türk Tabipleri Birliği gibi kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, teknik bir kamu hizmeti sundukları için hizmet yerinden yönetim kuruluşları kategorisinde değerlendirilir.
- DBu kuruluşlar devlet tüzel kişiliği içerisinde yer aldıklarından, kendilerine ait ayrı bir mal varlıkları ve bütçeleri bulunmamaktadır.
- EAnayasa'nın 127. maddesi uyarınca hizmet yerinden yönetim kuruluşlarının tamamı sadece kanunla kurulabilir ve organlarının tamamı seçimle belirlenir.
Answer
Hizmet yerinden yönetim kuruluşları ile merkezi idare arasındaki ilişki idari vesayet ilişkisidir ve bu yetki ancak mevzuatta (kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi) açıkça düzenlenen durumlarda sınırlı olarak kullanılabilir.
Hizmet yerinden yönetim kuruluşları, uzmanlık gerektiren bir kamu hizmetini yürütmek amacıyla devletten ayrı tüzel kişiliklerle örgütlenmişlerdir. Bu durum, merkezi idarenin bu kuruluşlar üzerindeki denetiminin hiyerarşi değil, 'idari vesayet' olmasını gerektirir. İdare hukukunun temel bir kuralı olarak idari vesayet yetkisi ancak kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle öngörülen çerçevede kullanılabilir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdari Teşkilatın Bütünlüğü: İdari Vesayet ve Hizmet Yerinden Yönetim
Estimated Time:1m 30s