Question

Difficulty: HardKişinin Hakları ve Ödevleri (Negatif Statü Hakları)

Jellinek tarafından ortaya atılan 'statü kuramı' çerçevesinde temel haklar; negatif statü, pozitif statü ve aktif statü hakları olarak üçlü bir ayrıma tabi tutulur. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 'Temel Haklar ve Ödevler' başlığı altındaki düzenlemeleri de bu kuramsal çerçeveyle uyumlu bir sistematik izlemektedir.

Bu sistematik çerçevesinde, devletin bireyin özel alanına müdahale etmemesini ve bu alanın korunmasını amaçlayan 'Kişinin Hakları ve Ödevleri' (negatif statü hakları) kapsamında yer almayan hak aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Düzeltme ve cevap hakkı
  2. B
    Bilim ve sanat hürriyeti
  3. C
    Süreli ve süresiz yayın hakkı
  4. Sendika kurma hakkıAnswer
  5. E
    Dernek kurma hürriyeti

Answer

Sendika kurma hakkı, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nda 'Kişinin Hakları ve Ödevleri' (negatif statü) bölümünde değil, 'Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler' (pozitif statü) bölümünde düzenlenmiştir.
Sendika kurma hakkı, Anayasa'nın 51. maddesinde 'Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler' başlığı altında düzenlenmiştir. Jellinek'in statü kuramına göre bu haklar 'isteme hakları' (pozitif statü) olarak kabul edilir. Soru kökünde istenen ise 'Kişinin Hakları ve Ödevleri' (negatif statü) kapsamında yer almayan haktır.

Step-by-Step Solution

1
Jellinek'in statü kuramındaki negatif statü haklarının temel özelliğini belirleme
Negatif statü hakları (koruyucu haklar), devletin karışmaması gereken, bireyi devlete karşı koruyan özel alanı ifade eder.
Sınıflandırmanın teorik temelini anlamak için gereklidir.
2
Anayasa'nın ikinci kısmındaki bölümleri (Kişi Hakları, Sosyal Haklar, Siyasi Haklar) hatırlama
Kişinin Hakları ve Ödevleri (Bölüm I), Sosyal ve Ekonomik Haklar (Bölüm II), Siyasi Haklar (Bölüm III).
Hukuki sistematiği tespit etmek için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki hakların anayasal yerini karşılaştırma
Düzeltme ve cevap (m.32), Bilim ve sanat (m.27), Süreli-süresiz yayın (m.29) ve Dernek kurma (m.33) negatif statü haklarıdır; Sendika kurma (m.51) ise sosyal ve ekonomik haktır.
Hangi hakkın sistematik dışı kaldığını bulmak için gereklidir.

Key Concept

Jellinek'in temel hak sınıflandırması ve Anayasa'nın sistematik yapısı

Practice More

Anayasa'nın sosyal ve ekonomik haklar bölümünde yer alan 'Konut Hakkı' (m.57) ile negatif statü hakları bölümünde yer alan 'Konut Dokunulmazlığı' (m.21) arasındaki ayrımı inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question