Question

Difficulty: Very hardKusursuz Sorumluluk: Sosyal Risk İlkesi

Bir büyükşehirde, genel ekonomik politikalara tepki amacıyla başlayan ancak kısa sürede kontrol edilemeyen yaygın şiddet eylemlerine dönüşen gösteriler sırasında; kolluk güçlerinin kalabalığı dağıtma çabalarına rağmen, olaylarla hiçbir ilgisi olmayan bir esnafın dükkanı göstericiler tarafından yağmalanmış ve ateşe verilmiştir. İdare, söz konusu zararın kendi personeli tarafından verilmediğini, aksine 'üçüncü kişilerin ağır kusuru' (göstericiler) nedeniyle illiyet bağının kesildiğini ileri sürerek tazminat talebini reddetmiştir.

Danıştay içtihatları ve doktrindeki 'Sosyal Risk İlkesi' kriterleri dikkate alındığında, bu olayda idarenin kusursuz sorumluluğuna gidilebilmesinin temel hukuki gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Zararın, toplumsal barış ve huzuru hedef alan kolektif bir eylemden kaynaklanması nedeniyle idari faaliyet ile zarar arasındaki illiyet bağı şartının gevşemiş kabul edilmesiAnswer
  2. B
    İdarenin yürüttüğü kolluk faaliyetinin veya kullanılan müdahale araçlarının bünyesinde barındırdığı olağanüstü tehlikenin gerçekleşmiş olması
  3. C
    İdarenin hukuka uygun bir eylemi sonucunda, esnafın toplumun diğer kesimlerine göre daha ağır, özel ve gayriadi bir külfete katlanmak zorunda kalması
  4. D
    İdarenin toplumsal olayların çıkacağını öngörememesi veya önleyici tedbirleri almada ağır bir hizmet kusuru işlemiş olması
  5. E
    Zarar ile idari makamların ihmali arasında doğrudan, kesin ve yakın bir illiyet bağının somut delillerle ispatlanmış olması

Answer

Zararın kolektif bir eylemden kaynaklanması ve bu durumda illiyet bağının gevşemiş kabul edilmesi
Sosyal risk ilkesi, idarenin doğrudan bir eylemi veya kusuru olmasa dahi, toplumun ortak güvenliğini ve barışını hedef alan kolektif olaylardan doğan zararların tazminini öngörür. Bu ilkenin en tipik özelliği, idarenin eylemi ile zarar arasındaki illiyet bağının gevşemiş kabul edilmesidir. Birey, toplumun bir parçası olduğu için bu riske maruz kalmıştır ve idare, toplumsal barışın garantörü sıfatıyla bu zararı karşılar.

Step-by-Step Solution

1
Olayın niteliğini analiz etmek
Zararın bireysel bir suçtan değil, toplumsal bir hareketlenmeden (yaygın gösteriler) kaynaklandığı saptanır.
Sorumluluk rejimini belirlemek için zararın kaynağına bakılmalıdır.
2
İlliyet bağı kriterini değerlendirmek
İdarenin savunmasındaki 'illiyet bağı kesilmiştir' iddiası sosyal risk ilkesi kapsamında geçersiz sayılır.
Sosyal risk ilkesi, illiyet bağının gevşediği özel bir kusursuz sorumluluk halidir.
3
Kusursuz sorumluluk türleri arasında ayrım yapmak
Zarar idarenin tehlikeli aracından değil, toplumdan geldiği için Risk ilkesi değil, Sosyal Risk ilkesi uygulanır.
Doğru hukuki dayanağı belirlemek esastır.

Key Concept

Sosyal Risk İlkesi ve İlliyet Bağının Gevşemesi

Alternative Method

Zararın kaynağına (idare dışı toplumsal olay) ve idarenin savunmasına (illiyet bağı kesildi) bakarak, bu savunmayı çürüten 'illiyet bağının gevşemesi' kavramını içeren seçeneğe odaklanmak en hızlı yoldur.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question